De concordia gratie

Qm̄ aūt in dormietā niſi ſompniet nōſit volūtas que eſt vſus: dubium nō eſtQuare cū dicit̉ in dormiēte iuſta volūtas iuſte viuendi: nō intelligit̉ volūtasvſus. Non ē igit̉ volūtas affectio volūtas inſtr̄m aūt volūtas vſus. volūtatēqͦꝫ inſtr̄m non eē volūtatē vſū nullꝰ ignorat: qm̄ cum dico me non hr̄e voluntatē ſcribēdi: nemo intelligit me nō hr̄einſtr̄m volendi. Alia ē ergo volūtas inſtr̄m. Alia volūtas affectio. Alia volūtas vſus Uolūtas quidē inſtr̄m mouetoīa alia inſtrumēta qͥbus ſpōte vtimuret que ſunt in nobis vt manꝰ lingua viſus: et que ſunt extra nos vt ſcilis. ⁊ ſecuris. et facit oēs volūtarios motꝰ. Ipſa vero ſe ſuis affectōibus mouet. Unde dici poteſt inſtr̄m ſeip̄m mouēs. Dico voluntatem inſtr̄m oēs volūtariosmotus facere ſi diligenter conſideramꝰille verius dicitur facere: omne ꝙ facitnatura aut voluntas qui facit naturamet inſtumentū volendi cum affectōibusſuis ſine quibus idem inſtr̄m nihil facitEx hijs duabus affectōibus quas etiāvolūtates dicimus deſcēdit oē merituꝫhoīs ſiue bonū ſiue malū. Que due voluntates etiaꝫ nihil differunt qꝛ illa queeſt ad volēdum cōmodū inſeperabilisē: illa vero que ē ad volēdum rectitudinem ſeperabilis fuit: vt ſupra dixi in pͥncipio in angelis et in primis nr̄is parētibus et eſt adhuc in hac vita manentibus. In hoc quoqꝫ differūt quia illa q̄eſt ad volēdū comodū non ē hec quodip̄a vult. Illa vero que ad volēdum rectitudīem rectitudo ē. Nullus quippe rectitudīem vult niſi rectitudīem habensneqꝫ poteſt aliquis rectitudinē velle niſi rectitudine. Palam aūt eſt eius volūtatis que eſt inſtr̄m. Iſtam eſſe rectitudīem hanc ꝓnūciamus cum iuſticia defignatur rectitudo voluntatis ꝓpter ſeeruata: hec eſt etiam veritas illa volūtatis ī qua arguit̉ a dn̄o: dyabolus nos

ſtetiſſe quod dixi in tractatu de veritateNunc conſiderādum ē quō ex hijs duabus volūtatibus quas voco aptitudines ſiue affectōes ꝓcedāt ſicut dixi merita hoīm ſiue ad ſalutem ſiue ad dāpnatōem. Rectitudo quidā qͣꝫtum in ip̄aeſt: nullius mali cauſa ē et omnis meritiboni mr̄ eſt hec em̄ fauet ſpiritui concupiſcēti aduerſꝰ carnē ⁊ delectat̉ lege deiſcd̓m interiorem hoīem id eſt ſcd̓m eundem ſpm̄. Si aūt ex illa malū aliquando ſequi videt̉ non eſt ex ip̄a ſed ex alioPer rectitudīem quippe apl̓i erāt bonꝰodor deo. Sed qd̓ quibuſdā erāt odormortis in mortem nō ꝓcedebat: ex apoſtolorum iuſticia: ſed ex maliuoloꝝ neqͥcia. Illa vero volūtas que eſt ad volēdum cōmodū: non ſemꝑ mala: ſed quādo cōſentit carni cōcupiſcenti aduerſusſpm̄. Sed vt hoc planius intelligit̉ inueſtigādum eſt vnde tam vicioſa ⁊ taꝫprona ſic ad malum iſta volūtas. Nonem̄ credēdum eſt talem illā deum feciſſein primis noſtris parētibus Cum enimꝓtuli naturam hūanam ꝓpter peccatūincurriſſe corruptōem et appetitus ad ſimilitudīem brutorum aīalium non dixiquō talis voluntas orto ſit in homine.Aliud namqꝫ ſunt appetitus vicioſi aliud vicioſi volūtas appetitibus conſenciens. De tali ergo volūtate querēdumputo vnde homini acciderit. Sed ſi primam rōnalis nature conditōem conſideremus: facile nobis huius talis volutatis cauſa patebit. Intētio namqꝫ deifuit vt iuſtam faceret atqꝫ beatam naturam rōnaleꝫ ad fruēdum ſe: ſed neqꝫ iuſta neqꝫ beata eſſe potuit ſine volūtateiuſticie et beatitudinis. Uoluntas quidem iuſticie eſt ip̄a iuſticia: volūtas vero beatitudinis non eſt beatitudo quianō oīs habet beatitudīeꝫ qͥ hꝫ eiꝰ volutatē. In btītudīe aūt ſcd̓m oīm ſēſū eſtſufficiētia cōpetētiū comodoꝝ ſine oī idigentia: ſiue angelica ītelligit̉ bittūdo