primusIDelF
bilis creatura ꝑ dei diſpoſitōem naturaliter exhiberet. Solemꝰ namqꝫ in maiorū noſtroꝝ exaltatiōe ꝯgaudere: vt cuꝫin natalicijs ſanctoꝝ exultatiōe feſtinaiocundamur de gloria eoꝝ exultantes?Quā ſentenciā illud adiuuare videturquia ſi adam non peccaſſet: differret tn̄deus illā ciuitatē ꝑficere donec completo ex hominibꝰ qͣꝫ expectabat numero:ipſi quoqꝫ homīes incorꝑum vt dicamita tranſmutarentur īmortalem. Habebāt em̄ in paradiſo quandā immortalitatē id eſt poteſtatē nō moriēdi ſed nōerat immortalis hec poteſtas. quia poterant mori: vt ſcꝫ ipſi nō poſſēt nō mori. Qd̓ ſi ita eſt vt videlicet rationalemillam ⁊ beatā ciuitatē ⁊ hāc mūdanā inſenſibilemqꝫ naturā deꝰ ab inicio ꝓpoſuerit ſimul ꝑficere: videt̉: qꝛ aut illa ciuitas nō erat cōpleta in numero angelorū ante maloꝝ ruinā. ſed expectabatdeus vt eā de homībꝰ cōpleret: quādocorporeā mūdi naturā in meliꝰ innouaret: aut ſi ꝑfecta erat in numero nō eratꝑfecta in ꝯfirmatōe: ⁊ differēda erat ecōfirmatio: etiā ſi nullus in ea peccaſſetvſqꝫ ad eandē mūdi quā expectamꝰ renouationē: aut ſi nō diucius illa confirmatio differēda erat: acceleranda eratmūdana renouatio: vt cū eadē cōfirmatōe fieret: Sed quod mūdū nouiter factū ſtatim deus renouare ⁊ eas res quepoſt renouatōeꝫ illā nō erūt: in ipſo inicio anteqͣꝫ appareret cur facte eſſent deſtruere inſtituerit om̄i caret ratōe. Sequit̉ ergo: qꝛ angeli nō ita fuerūt in numero ꝑfecto: vt eoꝝ cōfirmatio nō diudifferret̉ ꝓpterea qꝛ mūdi noui renouationē mox oporteret fieri quod nō cōuenit. Quod autē eandē cōfirmationemvſqꝫ ad mūdi futurā renouationem differre deus voluerit: inconueniēs videt̉preſertim cū illā in aliquibꝰ tā cito ꝑfecerit: Et cū intelligi poſſit: qꝛ in primishominibꝰ quādo peccauerūt illā feciſſe
ſi nō peccaſſent: ſicut fecit in ꝑſeuerātibus angelis. Quāuis em̄ nōdū ꝓueherent̉ ad illā equalitatē angeloꝝad quāꝑuēturi erāt homīes: cum ꝑfectus eſſetnumerꝰ de illis aſſumendus: In illa tamē iuſticia in qua erant videt̉ ꝙ ſi vicitſent: vt nō peccarēt temptati ita confirmarent̉ cū omni ꝓpagine ſua qd̓ vltrapeccare nō poſſēt: quēadmodū qꝛ victipeccauerūt ſic infirmati ſunt vt quantūin ipſis eſt ſine peccato eſſe nō poſſint.Quis em̄ audeat dicere plus valere iniuſticiā ad alligandū in ſeruitutē hominē in prima ꝑſuaſione ſibi cōſencienteꝫquā valeret iuſticia ad cōfirmandū euꝫin libertate ſibi in eadē prima tēptatiōeadherentē. Nam quēadmodū: qm̄ humana natura tota que erat ī parentibꝰprimis: tota in illis victa eſt vt peccaret(excepto illo ſolo hoīe quē deꝰ ſicut ſine viri ſemine de virgine facere ſic ſciuita peccato ade ſe cernere voluit) i ta ī eiſdē tota viciſſet ſi nō peccaſſet. Reſtat gͦvt nō cōpleta in illo primo numero āgeloꝝ ſuꝑnaͣ ciuitas: ſed de homībus cōplēda fuiſſe dicat̉. Que ſi rata ſunt plures erūt electi homines qͣꝫ ſint reprobiangeli. B ¶ Rationabilia mihi vald̓vident̉ que dicis. ſed quid dicemꝰ qꝛ legit̉ de deo: cōſtituit terminos populoꝝiuxta numeꝝ filioꝝ iſrahel quod quidāquia ꝓ filioꝝ iſrahel: inuenit̉ angelorūdei ſic exponūt vt ſcd̓m numeꝝ bonoꝝangeloꝝ aſſumēdus intelligat̉ numerꝰelectoꝝ hominū. A oc nō repugnat predicte ſententie ſi certū nō eſt qͦdtottideꝫ angeli cecidiſſent quot remāſerūt. Nā ſi plures ſunt angeli electi quāreprobi et neceſſe eſt vt reprobos electihomines reſtaurēt: ⁊ poteſt fieri vt beatorū numero coequent̉: ⁊ ſic pl̓es erunthoīes iuſti qͣꝫ angeli iniuſti. Sed mem̄to quo pacto incepi tue rn̄dere queſtiōitue videlicet ſi qd̓ dixero maior nō confirmer auctoritas: quāuis illud rōne ꝓ