Vſurahuiuſmodi eſt lucratus non eſt fructus iſtoruꝫ ſcꝫpecunie et ſimiliū ſed humane induſtrie. niſi p̄ detētōnem damnificaſſet eū cuiꝰ erant. tunc tenet̉ adrecompenſatōnem nocumenti. Si vero mutuo extorſit domū vel agrū. tūc non ſolū tenetur reſtitue̓domū vel agrū. ſed etiā fructꝰ inde ꝑceptos. quiafructus ſūt rerū quarū alius eſt dn̄s. et deo debentur ei. ij. ij. q. lxxviij. arti. iij. ī cor. q. ꝑ totū. ¶ Ꝙſeptē gr̓ia ꝑſonaꝝ p̄t̓ vſurariū reſtitue̓ teneāt̉. ⁊ ꝙErcio videndū eſt quis debeat Ca. v.reſtituere. Nam ſeptem gria ꝑſonarū p̄ter vſurarium reſtitue̓ obligant̉. ſcꝫ cōſultor vel inductor. fautor. ꝓcurator. ſcriptor. ſeruitor. receptor vel locator. cohitator vel ꝑtīcipator¶ Primo reſtitue̓ obligatur cōſultor vel inductor.Nam illi qui cōſulunt alijs et eos inducunt ad feneranduꝫ. ſi alij eoꝝ inductōne velconſilio fenerātur. tenent̉ ad reſtituendū illud quod ad eos de vſura ꝑuenit et non ampliꝰ. ſūma ꝯfeſſoꝝ. li. ij. tituvij. q. lxj. ¶ Secundo tenet̉ reſtitue̓ fautor Nam ſialiquis pecuniā ſuam ꝯmittet vſtirario nō habentialias vn̄ exercet vſuras hac intentōe vt copioſiꝰvſuras exerceret eſſet particeps culpe. qꝛ daret eimateriam peccandi. Si vero ꝯmittit vel dat pecuniam vſtirario ſolum ꝓ cuſtodia. qͥ habꝫ tn̄ alias vn̄feneret̉ non peccat. ſcd̓a. ſcd̓e. q. lxxviij. arti. iiij.in ſolū. iij. argū ¶ Tercio tenet̉ reſtituere ꝓcurator. Cuius ratō eſt. qꝛ ſicut aliquis ꝓhibetur nomne ꝓprio vſuras acciꝑe ita etiā nomīe alieno Et id̓oſi accipit nomīe alieno ſiue ſit tutor ſiue curator ſiue ꝓcurator vel quicūqꝫ alius ad reſtitutōnem tenetur. ſi ille cuiꝰ nomīe accepit mortuus eſt. vel ſiviuit et nō vult ſolue̓. qꝛ facientes et ꝯſentiētes pari pena ſūt puniendi. Hec raijmū. in ſum ¶ Quarto tenetur reſtituere ſcriptor. Vlam notarij qui ſiper vſuris ſcienter ꝯficiunt inſtrumenta ẜm hoſtien̄ſunt ꝑiuri. qꝛ quando creant̉ iurant ꝙ hoc non faciant. gͦ de cetero nec teſtificari pn̄t. nec publica ꝯficere inſtrumenta. ex hoc ꝙ ſūt infames quibꝰ ſūtactus legitimi interdicti. ſūma. cōfeſſoꝝ vbi ſupraq. xlv ¶ Quinto tenet̉ reſtituere ſeruitor. Nam ẜuitores vel famuli vſurariorū qͥ aut fenerāt̉ de mādato dn̄orū ſuorū et vſuras recipiūt ad vium dominorū ſuoꝝ. et tunc reſtitue̓ non tenent̉. Si veroſine mandato dn̄orū ſuorum gerant negocia feneratorum. et tunc tenent̉. eo ꝙ ipſi ſūt actores ⁊ miniſtri vſtire. Ibidem. q. lxiij. et. lxiiij. ¶ Sexto tenetur reſtituere locator vel receptor. Statuit em̄grego. decimꝰ in concilio lugdiuen̄. ꝙ nec collegium nec vniuerſitas nec ſingularis ꝑſona cuiuſ.cūqꝫ ſit condicōnis ſtatus aut dignitatis in tectisſuis vel domibus vſtirarios manifeſtos recipiantet receptos de ſuis domibus ⁊ ciuitatibus expellereteneantur. Qui vero contrariū fecerint. ſi ſunt pſone eccleſiaſtice ſentenciā ſuſpenſionis. ſi v̓o ſūtperſone ſeculares ſentenciā excommunicatōnis.ſi vero ſit colligium vel vniuerſitas ſentenciā interdicti ſe nouerint ip̄o facto incurſuros. Ibidem. q.lcxj. per totum. Septimo cohabitator et ꝑticipator. ſcꝫ vxor et familia vſurarij ſi de vſura comedant induant vel alios neceſſarios vſus expendātad reſtitutōnem tenentur. Si autem in domo ſuntaliqua de iuſto. tunc de illis licitis et licite queſitisvxor et familia debent comedere et viuere. Si peronon ſunt aliqua de iuſto. reſtat eis triplex auxiliuꝫvel remediū. Primuꝫ remediū eſt. quia ſi poteſt debꝫ viuere de dote et ſponſalicio quod eſt donatō ꝓpter nuptias ẜm gloſaꝫ. Secundū remediuꝫ eſt. qꝛſi vir nollet ſibi dare hec duo ſcilicet dotem et donatōnem ſponſalium debet dicere illis qui poſſunt ꝓdeſſe et non obeſſe. et precipue ſi poteſt probare debet dicere epiſcopo vt ipſe compellat eum paſcerevxorem ſuam et familiam deiuſto et licite acquiſito. vt tradat ei dotem vel ſponſalicium. vel parteꝫcommittat alicui perſone honeſte que ei prouideatde honeſto lucro. erciū remedium eſt ꝙ anteqmͣde vſuris viuat faciat tria. Primum eſt ꝙ a conſanguneis victum petat. ſecundū eſt ꝙ manibusſuis laboret vt habeat vnde viuat. tercium eſt ꝙ ſihec duo non poteſt facere ꝙ elemoſinas hoſtiatimquerat ¶ Si autem in arto eſt poſita. ita ꝙ nec aconſanguineis habere poteſt. nec manibus proprijs laborare ſcit. nec elemoſinas inuenit. nec aliū.de habet vnde viuere poſſit. tunc et de rapina et dequocūqꝫ alio vel vndecūqꝫ poteſt victum procurare tenetur. quia neceſſitas non habet legē. Ibidēq. lxxx ⁊ ti. v. q. lxxviij. ꝑ totū ¶ Quō intelligit̉ vſurariꝰ manifeſtꝰ quō talis eſt puniendꝰ. ⁊ quō ēad penitentiam recipiendꝰ.Ca. vj.Varto et vltimo pͥncipaliter circa vſuram ꝯſiderare debemꝰ illatōnem punitōnis. Cū em̄ contͣ vſurarios manifeſtosplures decretales ſint facte. et p̄cipue decretalisg̓gorij. decimi. in cōcilio lugdiuen̄. et alexandri. iijin concilio latranen̄. et bonifacij octaui nouiſſima.ideo hic tria de vſurarijs videāꝰ. Primo qn̄ intelligit̉ vſurariꝰ manifeſtꝰ. ſecūdo quō talis eſt puniendus. tercio quō eſt ad penitentia reducendꝰ.Primo videamꝰ quo qͣtuor modis intelligit̉ eſſe vrarius manifeſtus. Primo mō qn̄ publice fenerat̉ita ꝙ publice tenet menſam parata ad pecunia mutuandā cuilibet ſb̓ vſuris. Secūdo mō qn̄ ꝑ ep̄m īeccleſia publicantur. qͣꝫuis em̄ de eis ſit magna fania. tn̄ ſi ab eccleſia tolerant̉ et non publicant̉ ſecus eſt. Tercio qn̄ ab ep̄o requiſiti confitentur.Quarto qn̄ negantes ꝑ teſtes cōuincunt̉. vt dicitraij. li. ij. ti. vij. q. xlviij. ¶ Secundo pͥncipalitervidendū eſt qualiter manifeſtꝰ vſurariꝰ eſt punie̓dꝰ. Nā talis punit̉ duobꝰ mod. ſcꝫ tꝑaliter ⁊ ſpūaliter. Primo quidem tempaliter. qꝛ tales in domibꝰnon ſūt recipiendi. et ſi eas cōduxerint ſūt emittedi et de terra vel ciuitatibꝰ infra tres menſes vt ſtatuit gregorius ſunt expellendi. Ibidem. q. lxxj.Secūdo vſurariꝰ manifeſtꝰ eſt puniēdꝰ ſpūaliter
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten