Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

Artirium. Circa martiriūquatuor ſūt notāda. ſcꝫ Inicium vel pͥncipiū ex quo ſuſcipitur. Suppliciū quo perficiturMotiuū quo quis inducitur.Precomiū quo extollit̉ Primo cōſiderare debemus miciū ex quo ſuſcipit̉ veleligitur. Nam ſuſtinere martiriū eſt actus virtutiſqd̓ taliratione oſtendo ſcꝫ. Ad rationem virtutiˢꝑtinet ut aliquis in bono firmiter maneat. ſed illequi martiriū ſuſtinet in bono ronis et virtutis inveritate et iuſticia firmiter immorat̉ et manet conͣimpetus ꝑſequētiū. ergo ⁊cͣ. Si aūt queras adquā virtute ꝑtinet ſubire martiriū vel cuiꝰ v̓tutisſit actus. Rn̄deo etdico. ꝙ ſubire martiriū quatuor virtutū eſt actus. ſcꝫ Caritatis. fortitudinisfidei. et patientie. diu̓ſimode tn̄ qd̓ patꝫ Primoem̄ eſt actus caritatis ut imꝑantis. GScd̓o eſt actus fortitudinis ut elicientis ercio eſt actus fidei ut cōfirmātis. Quarto eſt actus patientie utſuſtinentis. Primo dico. ꝙ ſubire vel ſuſtineremartiriū eſt actus caritatis imꝑantis. Vn̄ Maxi.nius in quodam ſermone ſic ait. Caritas chriſtiin martiribꝰ ſuis vicit. Et merito qui fortis eſt utmors dilectio. Ex caritate aūt ſola habꝫ martiriūꝙ ſit meritorium. ẜm illud pͥme ad corni. xiij. Sitradidero corpus meū ita ut ardea ⁊cͣ. Scd̓o ſb̓ire martiriū eſt actus fortitudinis ut timore excludentis et actum elicientis. Vn̄ de hoc legit̉ in ep̄ſtola ad hebre. xj. Fortes facti ſunt inbello. Re.ſupͣ. Fortitudo Tercio eſt actus fidei ut in deotāqͣm in vltimo fine cōfirmātis. Nam in martiriohomo cōſtanter et firmiter cōfirmat̉ in bono dūꝓpter imiminētia mortis ꝑicula fidem et iuſticiā nōdeſerit. Et merito. qͥa ſcꝫ fortitudo ciuilis et acqͥſita firmat animū hominis in iuſticia humana propter cuiꝰ cōſeruatōne picula mortis ſuſtinet. multo magis fortitudo ſpūalis et gratuita firmat animum in bono iuſticie dei que eſt ꝑ fidē chriſti. utdr ad Ro. iij. Vn̄ Ciprianꝰ in quodā ẜmone ſicait. Vidit admirans p̄ſentiū multitudo celeſte certamen et in p̄lio ſtētiſſe ſeruos xp̄i. mēte incorrupta. virtute diuina. telis quidē ſecularibꝰ nūdosſed armis fidei armatos. Quarto ſubire martirium eſt actus patientie ut ſuſtinētis Vbi nota.ꝙ aliud eſt ingerere ſe martirio. et aliud toleraronartiriū. Primū em̄ ſcꝫ martirio ſe ingerere nōeſt laudabile ſed vituꝑabile. Vn̄ nō licet alici ꝙmartirio ſe ingerat. q nullꝰ debꝫ alicii occaſionedare iniuſte agēdi. Sed ſi aliqͥs iniuſte egerit ip̄edebet patienter martiriū ſuſtinere. qd̓ eſt multumdifficile et magnū dei donū. ſcꝫ patiēter martiriūtolerare. Un Augul̓. in quodā ſermone de ſāctoCipriano ſic ait. Facile em̄ eſt martire celebrandovenerari. magnū vero eſt eiꝰ patiētiā imitari. Hecbt̄s tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. cxxiiij. arti. pͥmo. in cor. q.et in ſolū. triū argunn̄toꝝ. Sed forte queres anhainfiiijſuſtinere martiriū ꝓpter chriſtū ſit in precepto. Rndeo et dico. ꝙ aliqͥd eſſe vel cadere ſuib precepto poteſt eē duobꝰ modis. ſcꝫ vel abſolute quiadebitū. vel cōdicionate quo ad animū. Primocadit ſub p̄cepto abſolutē. qͥa ē debitū: ſicut ſubp̄cepto diuino eſt de amando et de honorādo parentes. Et hoc modo ſtiſtinere martiriū propterchriſtum ſub p̄cepto abſolute non cadit. Et hocꝓbo tali ratōe. Amus em̄ videt̉ ꝙ homo ſua tri.buat qͣꝫ ut ꝓpriū corpus exponat. vt dicit Gregoin omelia. Ego ſum paſtor bonus ⁊cͣ. Sed dimittere om̄īa ſua propter chriſtū abſolute non caditſub precepto. ſed ſub cōſilio. ergo etiā exponerecorpus ꝓpriū martirio nō cadit abſolute ſub p̄cepto. Scd̓o modo cadit aliquid ſub p̄cepto. ſcꝫcondicionatē quo ad animū ſicut ſtib p̄cepto cadit. ut Auguſ. exponit illud Math̓. v. Siquis ꝑcuſſerit te in vna maxillā: prebe ei aliā qd̓ intelligitur ẜm p̄parationem animi. ſcꝫ ut homo habeat animūpͥparatū ſi opus eēt et ſalꝰ alioꝝ exigeret ꝙ etpatienter aliā ſuſtineret. Et ꝑ hūc modū ſuſtineromartiriū ꝓpter chriſtū cadit ſub p̄cepto. ſcꝫ. quīahomo debet habere animū pp̄aratū ut prius ꝑmitteret ſe occidi qͣm chriſtū negaret vel mortalit̓ peccaret. Sic etiā ꝓpria bona relinquere cadit ſub pͥ.cepto. qͥa debꝫ eſſe paratus animꝰ chriſtiani magis ſuſtinere rapinā bonoꝝ ſuoꝝ. qͣꝫ chriſtū negare vel mortaliter peccare. Hec bt̄s tho. iiij. qd̓libe.q. xxx. Vtꝝ ſuſtinere martiriū ꝓpter chriſtū ſit inp̄cepto. in cor. q. Ꝙ ad ꝑfectū martiriū requirūtur duo. ſcꝫ pena et cauſa. Ca. ij.Ecūdo pͥncipaliter circa martiriū cōſiderare debemꝰ ſuppliciū quo perficiturNa martiriū dupliciter poteſt ſumi. ſcꝫſimilitudinarie et proprie. ſiue imꝑfecte et ꝑfecte. Primo em̄ modo ſcꝫ ſimilitudinarie et imꝑfecteaccipit Chriſo. in quodā ſermone dice̓s. Pabetpauꝑtas martiriū ſiuūi. et egeſtas ſi bene toleratafuerit: facit em̄ martiriū egeſtas ꝓpter chriſtū nōpropter neceſſitatem. Et Bernar. in quodā ſermone accipit martiriū eodē modo dicēs. Quodmartiriū grauius eſt qͣm inter epulas eſurire. interveſtes multas et p̄cioſa veſtimeta alge̓. inter diuītias pauꝑtate p̄mi. ¶Scd̓o modo martiriū accipit̉ proprie ⁊ ꝑfecte. ſcꝫ cū aliquis mortē ſuſtinetꝓpter chriſtū. Vn̄ aliqͥs nō dicit̉ vel efficit̉ martirꝑ tolerātiā ꝯtumeliaꝝ: nec etiā ꝓ tolerātia carceisvel exilij vel rapine diuitiaꝝ. niſi forte ẜm ꝙ morsſequitur ex predictis. Vn̄ ad ꝑ̄fectā rōnē martirijrequiruntur duo. ſcꝫ penamaxima. et cauſa legitima. Primo reqͥritur pena maxima ſcꝫ mortis.Vn̄ Auguſ. ſuꝑ Ioh̓. Si nulla eſſet mortis moleſtia: nulla eſſet martiꝝ gloria. Et id̓o nulla pena ſine morte facit proprie martire nec martirium dicipoteſt. Ꝙ aūt pena mortis ſit martirium et facitmartirem tripliciter ꝓbo ſic. ſcꝫ autoritate. ratōneſimilitudine Primo probo autoritate Maxummi