¶ Scd̓o qͥa non poteſt ꝑ ſe malū vitare. licꝫ enimanima ẜm rationē intelligat aliqͥd eſſe malū et naturaliter illud odiat: peccatū tn̄ librꝝ arbi. inclinatad illud. nec poteſt ꝑ ſe reſiſtere niſi dei gr̄a adiuetur et liberet̉. ¶ Quarta et vltima libertas eſt libertas plena atqꝫ ꝑfecta ſcꝫ libertas glorie que eritin pr̄ia. de qua apoſ. ad Ro. viij ait. Ip̄a creaturaliberabit̉ a ſeruitute corruptōis in libertatē filioꝝdei. Et hoc erit qͥa nihil erit ibi niclinās ad malū.nihil opprimēs. qꝛ ibi erit libertas a culpa et a pena. Vn̄ Auguſ. ſuꝑ illo verbo Ioh̓. viij. Si ergofiliꝰ vos liberaue̓it ſic ait. Libertas aūt plena atqꝫꝑfecta eſt qͣndo nulle erūt inimicicie qn̄ nouiſſimainimica mors deſtruet̉. Hec bt̄s. tho. ſub cōpendio tangit in poſtilla ſuꝑ Ioh̓. diſtinguēs qͣtuor libertates ſuꝑ illo verbo Ioh̓. viij. Si filiꝰ vos liberauerit. ⁊cͣ. ¶ Ad hoc ꝙ homo liberēt̉ a pec.cato reqͥrit̉ pͥmo ſaluatoris gra. ¶ Capi. primūIberari a peccato ¶ Notaꝙ ad hoc ꝙ peccator liberetura peccato tria ſunt neceſſariaſcꝫ ſaluatoriſ gr̄a. mentalis diplicentia. corporalis penaPrimo dico ꝙ ad hoc ꝙ peccator liberet a pct̄o eſt neceſſaria ſaluatoris gr̄a.qd̓ tripliciter ꝓbo. ſcꝫ ratione. niductione. et autoritate. Primo ꝓbo ratione ſic. Nam in peccato mortali ſūt tria. ſcꝫ auerſio. offēſio. obligatio¶ Primo em̄ in peccato mortali ē auerſio ab incōmutabili bono ⁊ cōuerſio ad cōmutabilebonum.Vn̄ Auguſ. in libro de libero arbi. ſic ait. Auerſioab incōmutabili bono et cōuerſio ad cōmutabilebonū ē mala. qͥa volūtaria. et id̓o digna et iuſta eamiſerie pena ſubſeqͥtur. Et ſubdit. volūtas auerſaab incōmutabili bono et cōuerſa aūt ad ꝓpriū bonum aūt exterius aut interius peccat. Ad̓ ꝓpriūbonū hō ſpōte cōuertit̉ cū ſue poteſtatis vult eēut facit ſuꝑbꝰ. Ad exteriꝰ bonū cōuertit̉ cū alioꝝꝓpria vel quēcūqꝫ q̄ ad ſe nō ꝑtinēt ſtudet cognoſcere: et talis eſt curioſus. Ad inferiꝰ bonū cōuertitur cū voluptatē corporis diligit. et talis eſt laſciuus effectꝰ. Eſt aūt motꝰ volūtatis ſimilis et diſſimilis motui lapidis. Similis quidē qͥa ſicut mōtus deorſum eſt propriꝰ lapidi. ſic ille animi. Diſſimilis: q non eſt in poteſtate lapidis cohibe̓ mōtum quo lapis fertur deorſū eo ꝙ eſt naturalis.Animus vero dū nō vult nō ita mouet̉ ut ſuꝑioribus deſertis inferiora diligat. Et ideo motꝰ quolapis ſuo pondere fertur cū ſit naturalis einō imputatur inculpa. motus aūt ille qūo anima hūcatqꝫ illuc. ſcꝫ ſupius. inferius. et exteriꝰ fert̉. qͥaeſt volūtariꝰ et in noſtra poteſtatē exiſtit laudādꝰatqꝫ culpādus eſt. Et ſubdit cui tribuā culpā illāſcꝫ motus inordinate anime? Primo quidē nondeo cū bonū me fecerit. Scd̓o nō nature propriequia naturā eſt bona et qͥa nemine̓ ſua natura co.git ut peccet. ¶ Tercio non nature aliene. Nō em̄ſſſicra q gēquiſqꝫ dum id qd̓ nō vult patit̉: peccat. nō em̄ iniuſte aliqͥd pati. ſed inuuiſte aliqͥd facere peccatū eſtSi aūt tuſte patit̉ non eo ꝙ iuſte patit̉ peccat. ſꝫin eo peccauit qͥa ita fecit volēs ut qd̓ nollet iuſtopaterēt̉. ergo defectꝰ et pct̄m ex propriā volūtate ꝓcedūt. Hec Auguſ. libro. iij. de libero arbi.Patꝫ gͦ ex p̄miſſis. ꝙ auerſio ab incōmutabilibonō qd̓ aliqͥs habere poterat: ex eo ꝙ eſt volūtaria ēculpabilis. Hec gͦ auerſio remoueri nō pt̄. niſi fiat ꝯuerſio et ꝯiūctio ad incōmutabile bonū a quohomo ꝑ pct̄m diſceſſit ⁊ reſpectu cuiꝰ cōiunctōiˢſe impotente fecit. Hec aut cōiunctio non eſt niſiꝑ gratiā ꝑ quā deus mentes inhabitat. et mēs ip̄ideo ꝑ amorem caritatis inheret. vn̄ ſicut ad ſanatione cecitatis reqͥritur reſtitutio potētie viſiue.ita ad ſanandā p̄dictā auerſione reqͥritur gratieet caritatis infuſio. ¶ Si vero hāc rationē breuiꝰvis formare dicas ſic. Per pct̄m mortale ab vltimo fine homo auertitur. ſed in vltimū fine homonon ordinat̉ niſi ꝑ dei gratiā. ergo ꝑ ſolā dei gr̄aꝫhomo liberat̉ et reſurgit a pct̄o. Ecͣci. xxxiiij. Liberatꝰ ſum gr̄a dei. ¶ Scd̓o in peccato mortalieſt offenſio. Nam ex pct̄o peccator offendit deū.Et deus odit peccatorē. Primo dico. ꝙ ꝑ pct̄mmortale homo offendit deū qd̓ ſic ꝓbo. Quicūqꝫem̄ p̄p̄onit rem aliqua indigniorē digniori iniuriāei facit et tāto āplius qͣnto res eſt dignior. qͥcūqꝫaūt in re tꝑali ſibi fine ꝯſtituit pponit illā rei digniori ſcꝫ bono incōmutabiliqd̓ ē deꝰ. qd̓ facit omīsmortaliter peccas ex hͦ ip̄o ꝙ creaturā creatori p̄fert diliges plus creaturā qͣꝫ creatorē: finis em̄ eſtqd̓ maxime diligit̉. Cū gͦ deꝰ in infinitū creaturāexcedat erit offēſa peccatis mortaliter infinita exparte dignitatis eius cui per pct̄m quodammodoinuiria fit. dū ip̄e deꝰ ꝯtemnit̉ et eius p̄ceptum.Vn̄ ad hanc offenſā abolendā nō ſufficiūt vireshumane. ſed reqͥritur munꝰ diuine gr̄e. ¶ Scd̓oetiā deus a peccatore offenſiis peccatorē odit: qd̓odiū non opponit̉ amori quo cuncta quē ꝓduxitdiligit. ſed opponit̉ amori qūo ſanctos diligit bona eterna p̄p̄arādo eis. Huius aūt amoris effectꝰeſt donū gre gratūfacientis. Vn cū dei offenſa etodiū non niſi ꝑ dei dilectionē tollatur. et homo ꝑpct̄m mortale offenſā dei cōmittat et odiū deimcurrat. oportet ꝙ homo recōcilietur deo. ſed hocnon fit niſi ꝑ gr̄aꝫ gratūfaciētem. gͦ ⁊cͣ. ¶ Tercioin pct̄o mortali eſt obligatio. Nam ex pct̄o mortali homo nō ſolum obligat̉ ad penā ſenſus. ſed p̄cipue ad penā damini que eſt carentia eterne glorieſcꝫ viſionis diuine. hec aūt obligatio non tolliturqͣmdiu non dat̉ homini: vnde poſſit ad gloriā ꝑuenire. ſed homo nūqͣm poteſt ad gloriā ꝑuenire niſiꝑ gratiā. ergo remiſſio pct̄oꝝ non poteſt fieri niſiꝑ gratiā. On̄ apoſtolꝰ ad Ro. iij. Iuſtificati gͣtisꝑ gr̄aꝫ ip̄iꝰ. Hec. b. t. in queſtionibꝰ diſputatis deveritatē. q. xxviij. de uuiſtificatione impij. q. ij.Vtꝝ pct̄oꝝ remiſſio poſſit eē ſine gr̄a. m. cor. ſo.
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten