EdeEx ip̄o ſcꝫ deo patre ſūt celuꝫ et terra. quia fecit eanon aūt de ip̄o. quia nō de ſubſtantia ſua. ſicut aliquis homo ſi generat filium et faciat domū. ex ip̄oeſt filtris ex ip̄o eſt domus. ſed filius de ip̄o. domꝰvero de terra et ligno eſt. ¶ Secūda p̄p̄oſitio ſcꝫ ꝑdicit habitudinē exemplaris ad exemplatū. imaginis ad imaginatū. et quia filio attribuit̉ eſſe exemplar et imago patris. ideo cum dicit̉ ꝑ ip̄m intelligitur ꝑ filium tanqͣꝫ ꝑ cauſam exemplarem. ¶ Tercia p̄p̄oſitō ſcꝫ in. dicit habitudinē conſeruātis adconẜuatum. et quia bonitatis eſt conſeruare. bonitas aūt attribuitur ſpūiſancto. Ideo cum dicit̉. inip̄o ſūt om̄ia. intelligitur ꝙ in ip̄o ſcꝫ in ſpūſanctoſunt omnia. ſicut in cōſeruante om̄ia ſcꝫ que cōdidit. ſcꝫ omnes naturas. nō autē om̄ia que odit vtpeccata que naturam non ẜuant. ſed viciant et ānihilant que non ex deo ſed ex volūtate peccatoris naſcunt̉. ¶ Quintū eſt. ꝙ ꝓprietates et conditōnescauſe pͥmarie ſunt quatuor. ¶ Prima eſt. ꝙ cauſapͥmaria prius influit. quod patet. quia non influe̓te cauſa ſcd̓a influit cauſa pͥmaria Secūda conditio eſt. ꝙ cauſa pͥmaria plus influit ſuper ſuumcauſatū qͣꝫ cauſa ſcd̓a. quod etiam patet. quia ſicutcauſa ſcd̓aria non habet entitatem niſi a prima. itaet nec v̓tutem influentie vel operationis niſi a pͥmacauſa. Cauſa autē pͥmaria ſicut non depēdet in ſiiaentitate a ſcd̓a cauſa. ita et nec in virtute ¶ Terciaconditio vel ꝑfectio eſt. ꝙ cauſa pͥmaria eminētiusvel nobiliꝰ influit qͣꝫ cauſa ſcd̓aria. Cuiꝰ ratio eſt.qꝛ cauſa pͥmaria comꝑata ad cauſā ſcd̓ariā. eſt tm̄cauſa vel habꝫ ratōne ſoluus cauſe. cauſa autē ſcd̓aria comꝑata ad pͥmariā eſt tm̄ effectus. eſt em̄ cauſa ſcd̓aria de cauſatis cauſe pͥmarie. ¶ Quarta ꝑfectio vel ꝯditio eius eſt. ꝙ pͥmarie cauſe influentiavel imp̄ſſio ab effectu tardiꝰ recedit. qd̓ duplr̓ ptꝫPrimo. qꝛ ſubtrahente cauſa ſcd̓aria actōnem ſtiaꝫa cauſato. pͥmaria cauſa nō ſubtrahit. Secūdo. qꝛvidemꝰ ea que ſūt pͥora in ꝯpoſitōne. eſſe vltima inreſolutōnē. Similit̓ illud qd̓ pͥmo aduenit vltimodecedit. vt patꝫ de corde homīs qd̓ primo naſcit̉ etvltimo morit̉. Hec albertꝰ ſuꝑ cōmentū li. de cauſis li. ij. c. v. in pͥncipio. Et bt̄s tho. in ſcripto ſuꝑlibrū de cauſis ꝓpoſitōe pͥma in pͥncipio. Pec aūtqͣtuor ꝑfectiſſime cōueniūt deo. ¶ Primo em̄ deꝰp̓us om̄ibo oꝑat̉. Vn̄ greg̓. Niſi em̄ pͥus intꝰ aſſitgratia ſaluatoris. inuanū laborat exteriꝰ lingua doctoris. Vn̄ ip̄e p̄uenit diligendo. eligendo. vocādop̄deſtinādo. Vn̄ pͥme ioh̓. iiij. Ip̄e pͥus dilexit noſex qua dilectōne ſecuta ſūt hec omnia. ſcꝫ electō.vocatio. iuſtificatō. p̄deſtinatio. Et apoſtolus adro. xj. ſic ait. Quis prior dedit ei et retribuet̉ ei. qͣſi diceret. quis dedit ei ſcꝫ anteqͣꝫ p̄ueniret̉ ab eiꝰgratia. dedit fidem oꝑa bona et om̄ia ſupͣdicta. quaſi diceret nullus. imo ip̄e pͥor dat om̄ibus. Re. infra gratia p̄ueniens. ¶ Secūdo deus plus om̄ibusoꝑatur. quod duplicit̓ probo. ¶ Primo. quia ſicutnulla creatura habet eſſe ſine deo. ita nec operari.Ioh̓ .xv. Sine me nihil poteſtis facere. Sic̄ epimpalmes non poteſt a ſemetip̄o facere fructū niſꝫ mvite manſerit et de radice vixerit. ſed areſcet et foras in ignem mittet̉. ita ſi quis in me non manſerit⁊cͣ. Vnde ſic̄ deꝰ oꝑat̉ in nobis pelle et ꝓficere ſcꝫmeritorie. ita etiam cogitare. quia ſic̄ dicit apl̓usſcd̓e ad choꝝ. iij. Non ꝙ ſufficientes ſimus cogitore aliquid a nobis qͣſi ex nobis. ſed ſtifficientia noſtra ex deo eſt ¶ Secundo ꝙ deus plus om̄ibꝰ oꝑetur probo. ſic. Quia plus vel maiꝰ eſt producētotum qͣꝫ ꝑtem. ſed deus ex ſe totum ꝓducit et facitita dicitur ioh̓. vij. Totu homīeꝫ ſaluū fecit in ſabbato. ¶ Tercio deus eminientiꝰ vel nobilius om̄i.bus operatur. quod patet. quia iſti actus ſcꝫ creare. iuſtificare. gratificare. ſaluare ꝯueniūt ſoli deoyſaie. xliij. Non eſt abſqꝫ me ſaluator. quod idemde alijs actibus probari poteſt. ¶ Quarto et vltimo deus ſicut prius operatur. ita vltimo ſeꝑatura nobis. imo nunqͣꝫ deus ſeꝑatur vel recedit a nobis. niſi nos prius ꝑ peccatum mortale recedamꝰab eo. Vnde ioh̓. xv. Manēte ī me et ego in vobisEt iterum ibidem. Qui in me māſerit et ego in eo.Vbi alchimꝰ ſic dicit. Quiin memanſerit credē.do. obediendo. ꝑſeuerādo. et ego in eo illumīandoſubueniendo. et ꝑſeuerantiam dando.Ꝙ qui eſt. eſt ꝓprium nomen dei rationeinfinitationis.¶ Capitulū. ſecūdū.¶ Ecundo iſtud nomē qui eſt. inter omniaalia nomīa diuinam bonitatem ꝑticipantia eſt ꝓprium nomen dei ratione infinitatōis. ſic. Illud nomē qd̓ dicit eſſe abſolutū et nōdetermīatū ꝑ aliquod aliud. eſt ꝓprium nomē deiqui eſt abſolutus et infinitꝰ. ſed tale nomē eſt. quieſt. gͦ ⁊cͣ. ¶ Ex his verbis pt̄ on̄di ꝙ qui eſt. eſt ꝓpriū nomen dei duplici ratione. ſcꝫ ratōne ſignificatōnis. et cognitōnis. ¶ Primo rōne ſue ſignificatōnis. ſic. Om̄ia alia noīa que dicūt̉ de deo ſicut verū. bonū. vnū. ſapiens. et intelligens. vole̓s. et huiuſmodi. ſignificat aliquod eſſe dei ẜm ratōnem det̓minatam et ſuꝑaddita. ſed qui eſt. ſignat eſſe nōdeterminatū ꝑ aliquid aliud. ſed abſolutum et infinitum. gͦ ⁊cͣ. ¶ Secūdo ratōne noſtre cognitōnisſic̄. Nos non poſſumus res nomīare niſi ſicut eascognoſcimꝰ. ſed in ſtatu vie de deo non cognoſcimꝰ quid eſt ſꝫ ſolum qꝛ eſt. Vn̄ dam̄. dicit. ꝙ qui ēnon ſignat quid eſt deus. ſed quoddā pelagus ſb̓rſtantie infinitū. qͣſi nō determīatā ſubſtantiam. qd̓patꝫ ex mō vel ex greſſu et ordine nr̄e cognitonis.Nā qn̄ in cognitōnē dei ꝓcedimꝰ ꝑ via remotōisprimo negamꝰ ab eo corporalia. Secūdo intelligibilia prout inueniunt̉ in creaturis. vt ſunt bonitas. ſapientia. et hutuſmodi. Tercio in intellec̓cunoſtro remotis p̄dictis de deo ſolum remaniet qͣꝫeſt. Hec beatus thomas pͥmo ſcripto ſen. di. viij:arti. pͥmo in cor. q. et. in ſolu. iiij. argu. ¶ Ad fraiorē tn̄ euidentia p̄dictorū eſt notandū. ꝙ rōe ſūeinfinitatis qͣtuor ſunt int̓ alia que ꝯueniūt ſoli deo
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten