Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

Cleuioſiāvel meritum ſolum. tunc melioribus ceteris paribꝰeſt magis ſubueniendū. Tercio conſiderando ſoſum neceſſariū. elemoſina magis eſt danda magiſindigentibus. Cuiꝰ ratio eſt. quia elemoſinaꝝ largitio ad neceſſitatem ꝓximi ſubleuandā eſt diuinitus inſtituta. Vn̄ ſi indigentia ex ꝑte alteranimisexcedat. magis ſeruat̉ intentō inſtituētis elemoſinam qͣꝫ ſi meliori daretur. Sꝫ forte ex hͦ arguesſic. Elemoſina cū ſit actus miſeriricordie miſeriāintuet̉. ſed malus vel peccator eſt magis miſer qͣꝫbonus. gͦ elemoſina eſt magis danda malis qͣꝫ bonis. cuiꝰ contrariū dicit̉ eccleſiaſtici. xij. Benefachumili et n̄ dederis impio. Rn̄deo et dico. ꝙ qͣꝫuispc̄tor ſit magis miẜ in ſpūalibꝰ non tn̄ in corꝑalibꝰet ideo non eſt ſibi magis ſubueniendū vel ꝓuidendum ꝑ cōporales elemoſinas ſed per ſpūales. nonem̄ om̄ibꝰ om̄ia ſūt reddenda. ſed ſingulis ea q̄ ſūteis propria et que ad eos ꝑtinēt. vt dicit ph̓us. ix.ethicoꝝ. ij. c. Secundo dico ꝙ inſpeciali aſſignare et diſcernere qn̄ vnum alteri preferat̉ in ſubueniendo eſt valde difficile. et hoc propter magnamdrām que eſt ſcd̓m magnitudinem et puitatem meriti. debiti. et neceſſarij. ſemꝑ enim eſt reſpiciendūet declinandum ad id quod excedit. Eſt enim daregraduꝫ exceſſus in his tribus. ſcꝫ indebito. in merito. in neceſſario. Primo eſt exceſſus vel gͣdusin debito. Verbi gratia. Liberare de manu latronūeum qui me liberauit et a vinculis ſoluit eſt debitūSimilit̓ liberare patrem meū a latronibo et a viiculis eſt debitum. vtrūqꝫ eſt debitum. Sꝫ queriturquod debitum eſt maius et magis reddendū. Rn̄.deo et dico. ꝙ magis eſt eligendum ꝙ homo liberet patrem qͣꝫ etiam ſeipſum. Vnde et circa hec queꝑtinent ad conẜuationem ip̄ius eſſe filij magis debent parentibꝰ ſubuenire qͣꝫ ſibiip̄is. quia in hoc eisſūt debitores. ſicut eſſendi cauſis ꝑ generationem.Secundo eſt gradus exceſſus in merito. putſi ſint duo vel plures quorū vnus eſt virtuoſior etlonge melior alio. alius ſit benefactor. tūc magiseſt eligendum ſubuenire meliori qͣꝫ retribuere benefactori. eo ꝙ bonitas amici excedit bn̄ficiū bn̄factoris. nec eſt mirū ſi bn̄factori qn̄qꝫ non eſt retribuedum. quia neqꝫ etiam accōmodanti qn̄qꝫ debꝫ homo reaccōmodare. Verbi gratia. Cū aliquis bn̄ficium cōfert gratis ei quē ſcit eſſe virtuoſuꝫ. et exalia ꝑte fit retributio ei queꝫ aliquis ſcit vel extimateſſe malum. An̄ eiqueꝫ ego ſcio vel eſtimo malū retribuere non debeo. Cuiꝰ ratō eſt. qꝛ ſi tali ſcꝫ malo fieret retributō. magis eſſꝫ retributō in nocumētum vel detrimentū qͣꝫ nbrificium. eo ꝙ cum ſit malus ea que ſibi redderentur abono cōuerterent̉ inmalum. Tercio eſt gradus exceſſus in neceſſario. et tunc magis eſt ſubueniendum amico indige̓ti. qͣꝫ benefactori non tm̄ indigenti. vt ſi amicus ſitin magna neceſſitate et non habeat alium adiuuātem. et beneficus poſſit habere auxiltum alijinde.Verbigratia. Vt ſi pr̄ ſit in magna neceſſitate ettamen hbeat alium filium auxiliantē. amicus peroexiſtens in eadem neceſſitate non habeat aliquemauxiliantem. tunc in tali caſu non erit illicitum oumittere patrem pro amico. nec eſt ſemꝑ peccatumobmittere patrem. ſed ſolum ẜm determinatum topus. Hec ph̓us libro. pc. ethicorū. c. ij. dubitatō.nem autem han̄t et talia ⁊cͣ. et bt̄us thonas in ſerito et albertus in cōmento. Et iterum beatus thomas quarto ſcrip. ſen. di. xv. arti. vj. q. iij. ꝓtemeliori ſemper ſit magis ſubueniendum. m cor oet in ſolu. pͥmi et. iij. argumenti. Require ſupͣ. heficientia. iij. c. per totum. Ꝙ ad ſciendum cui elemoſina ſit magis dāda conſiderare debemus nouem. Ca .xxvij.D maiorem tamen euidentiam queſtōispredicte. ſcꝫ cui ſit magis elemoſina facienda eſt ſciendū vt dicūt. ray. goffredꝰet hoſtienẜ. ꝙ aut potes omnibꝰ dare aut nō. IInprimo enim caſuſi potes omnibus dare. et petuntpro corꝑis ſuſtentatione debes omnibꝰ indigentibꝰſubuenire inductus et inuitatus. exemplo loth et abrae qui ex eo ꝙ om̄es indifferent receperūt interalios angelos recipere meruerūt. ſi enim nō om̄srecepiſſent. forſita nec angelos int̓ eos recediſſēt In ſcd̓o vero caſu ſcꝫ cum non potes om̄ibus ſubuenire. tūc magna diſcretio eſt habenda propt̓ diuerſas conditōnes hoīm. Vnde ambroſiꝰ in librode officijs dicit largienti elemoſinam eſſe conſideranda noue. ſcꝫ fidem. cauſam. locū. tempꝰ. modum. ꝓpinquitatem. neceſſitatē. etatem. debilitatem. nobilitatē Primo conſiderare debemꝰ fideqꝛ fidelis p̄ferendus eſt infideli. Sed forte q̄reshūc caſum. pone ꝙ pr̄ tuus infidelis et extraneꝰ fidelis indigeant nec potes ſubuenire vtriqꝫ. ſed al.teri tm̄ quem preferre debes. Rn̄deo ſcd̓m ray. ꝙ ſiambo equalit̓ indigeant p̄p̄onendū eſſe pr̄em extraneo in exhibitōne nutrimenti et ſuſtentatōne cor.poris. ſecus vero ſi extraneus indigeat ad mortemet non pater. Scd̓o debemꝰ cōſiderare cauſamqꝛ illi qui tenent̉ capti ab hoſtibus ſūt alijs p̄ferendi. Tercio locum. vt ſi captus propt̓ debitu aliquis iuſtꝰ excrucietur. in carce̓ aut in penis et ſupplicijs. naꝫ ſi omnibus debetur miſericordia. iuſtoamplius. Quarto tempus. nam ſi tꝑe afflictionis ſue nihil a te impetret. ſi temꝑe ꝑiculi quo capitur iniuſte et ad mortē condemnatur. plus apud tepecunia tua valeat qͣꝫ vita morituri nō eſt leue peccatum. Qn̓to modum. vt nō totū vni nec ſimuleffundant̉ opes ſed diſcrete diſpenſent̓. niſi fortealiquis vellet ex toto relinq̄re ſeculū. exemplo heliſei de quo quere ſupra. quomodo et qualit̓ elemoſinia ſit faciendā. Vnde et in decretis dicitur. di.lxxxvj. in ip̄a. ꝙ nō vni omnia. ſed diuerſis ſcd̓mexigentiam perſonarum eſt diſtribuenda elemoli.na. Sexto extremam neceſſitatem. et ſic peccatores ſūt alijs p̄ferēdi. Si v̓o iuſtꝰ et peccator ſintin extrema ncc̄itate elemoſina pͥus danda ē iuſtiꝝ