deus igitur non eſt bonū totum ex ꝑtibus. eo ꝙ tale totū eſt compoſitū. qd̓ diuine ſimplicitati repusnat. eſt ergo deus bonum totum an̄ partes. qꝛ ip̄adeitas pr̄is filij et ſpūſſancti eſt qͣſi p̄habens vniu̓ſa bona. ¶ Tercio om̄ia deſiderant deū. eo ꝙ deuseſt bonū ꝑfectum. Vbi nota. ꝙ ꝑfectum dicit̉ duobus modis. Vno modo ꝑfectum qͣſi complete factū. ſicut ꝑfecte ꝑ ambulaſſe nos dicimꝰ qn̄ ambulatōnem ꝯpleuimꝰ. et ſub hac ſignificatōne ꝑfectūnon cōuenit deo. qꝛ qd̓ nō eſt factum vt deus nonpt̄ dici ꝑfectum id eſt cōplete factum. Alio modo ꝑfectum dicit̉ qn̄ habꝫ naturā et v̓tutem ꝓprie ſpeciem. et hͦ modo deꝰ eſt bonū ꝑfectuꝫ inqͣntum maxime eſt in ſua natura et v̓tute. ¶ Quarto om̄ia deſiderāt deum. eo ꝙ deus eſt bonū integꝝ. Ilam inte.grum dicit̉ ꝑ excluſionem vel remotōne diminutōnis. ſicut dicimꝰ hoīem non eſſe integrū ſi aliquomodo pͥuet̉ vel truncet̉. et quia deus non habꝫ alicuiꝰ mali admixtōnem neqꝫ alicuiꝰ boni diminutōnem nec ei aliquid boni ſubtrahi pt̄. ideo dicit̉ bomrr multo manū integrum et ꝑ cōſequēs eſt ab om̄ibꝰ ꝯcupitū.Hec dyo. in libro de di. no. c. ij. qd̓ incipit thearti.cam totā eſſentiā. infra capitulū ibi. Quid me in.terrogas. nemo bonꝰ ſcꝫ eſſentialit̓ et cauſalit̓ niſiſolus deus. hic igit̉ quidē et in alijs acqͥſitū a nobis eſt demonſtratū. omēs ſemꝑ deo cōuenientesara bonum ſeꝫ cauſdlit.dei noīatōnes nō ꝑticularit̓. ſꝫ ī tota et ꝑfecta et integra et pͥma deitatē ab eloquijs laudari. et bt̄ustho. in ſcripto qd̓ fecit ſuꝑ illo verbo ibidem.¶ Ꝙ bonū creatum deſcribitur et cognoſciturtribus modis.¶ Capitulum..iij.ip̄e das portat id el.Ercio bonū creatū dicit̉ vel cognoſciturtribus modis. Primo em̄ dicit̉ aliqͥd eſſebonū. qꝛ a bono cauſat̉ ex quo bonum habet modū. Secūdo bonū dicit̉. quia in bono fūdatur. ex quo bonū habꝫ ſpēciem. Tercio bonū dicit̉quia ad bonū ordinatur. ex quo bonū habꝫ ordinēRe. capitulo immediate ſequēti quō rō boni in tribus cōſiſtit. ſcꝫ in modo. ſpecie. et ordine. ¶ Primo igitur dr̄ aliquid eſſe bonum qꝛ a bono cauſat̉.quod probo autoritate math̓. vij. bona arbor bonos fructus facit et mala malos. qd̓ exponens augꝰ dicit. ꝙ ſicut amala volūtate non procedit niſiopus malum. ita a bona voluntate non ꝓcedit velnon cauſat̉ niſi opus bonū. gͦ illud dicit̉ bonū qd̓eſt a bono. ¶ Sꝫ contͣ. quia non ſoluꝫ bonū dicitqꝛ a bono. ſꝫ etiam malū eſt a bono. quod ſic probo.Sicut em̄ mala arbor vel mala radix creat̉ ex bonaterra. ita mala voluntas eſt vel creat̉ ex aliquo bonō. et ſic non dicit̉ bonū qꝛ a bono. eo ꝙ malū etiāeſt a bono. Rn̄deo et dico. qꝛ malū non cauſat̉ ꝑ ſea bono ſicut bonū. ſꝫ cauſat̉ ꝑ accidens. ¶ Primodico. ꝙ malum non cauſat̉ ꝑ ſe a bono. qd̓ probotriplici ratōne. ¶ Prima eſt. qꝛ effectus cauſe ꝑ ſocauſat̉ ex intentōne agentis. malū autē non eſt abintentōne boni agentis. ſꝫ p̄ter vel contͣ intentōneꝫeius. ¶ Secunda eſt. quia effectus ꝑ ſe ſue cauſeAtor iſaſſimilat̉. malum aūt non aſſimilat̉ bono agenti.Tercia ratio eſt. qꝛ effectꝰ ꝑ ſe intentus in ſua cauſa ordinat̉ in finem. malū autē non ordinat̉ īfinēimo a fine debito deuiat et deordinat. ¶ Secūdo dico. ꝙ bonū eſt cauſa mali per accidens. Vbi notaꝙ cauſa ꝑ accidens alicuiꝰ duplicit̓ dicitur. Dn̄omodo ex ꝑte cauſe. ſicut cauſa domꝰ ꝑ ſe dicit̉ edificator cui accidit eſſe muſicū vel album. et ſic mūſicus vel albus eſt cauſa domꝰ ꝑ accidens. qꝛ accidit edificatori qui eſt cauſa domꝰ ꝑ ſe. Alio mododicit̉ aliquid eſſe cauſa ꝑ accidens aliciuiꝰ ex parteeffectus. vt ſi dicat̉ ꝙ edificator qui eſt cauſa domus ꝑ ſe eſt cauſa alicuiꝰ qd̓ accidit domui ꝑ accidens. ſicut ꝙ domꝰ ſit fortuita hoc eſt ꝙ alicui ī domo facta accidit bn̄ et male. Iſtis igitur duobo modis bonū eſt cauſa mali ꝑ accidens. et ex ꝑte cauſeet ex ꝑte effectus. ¶ Primo ex ꝑte cauſe. bonū eſtcauſa mali inqͣntum bonū eſt cauſa non efficiens ſꝫdeficiens. Nam bonū inqͣntū aliquem defectū habin actu eſt cauſa mali. et hoc modo voluntas ē cauſa peccati. nam voluntas ideo peccat q non ẜuāsordinē rōnis vel diuine legis aliquid eligit vel oꝑatur. Nō em̄ dico ꝙ voluntas ad talem regulam rōnis et diuine legis ſemꝑ in actu attendere teneat̉.eo ꝙ non pt̄ ſemꝑ in actu ad regulam rōnis et diuine legis attendere. et ideo non ſemꝑ actu attenderead talem regulā non eſt maluꝫ culpe vel pene. q nōpt̄ nec ad hoc tenet̉. ſed ex hoc voluntas peccat. qꝛaliquid eligens vel agens non attendit vel ẜuat re.gulaꝫ ratōnis et diuine legis. Verbi gr̄a. Artifexnon peccat in eo ꝙ non ſemꝑ actu regulam vel mēſuram ſue artis tenet. qꝛ hoc ſemꝑ in actū nō pt̄ facere nec ad hoc tenet̉. ſed ex hoc artifex peccat. qͥanon ſeruās menſuram vel regulam ſue artis aliqͥdeligit oꝑari. et talis eſt culpa voluntatis. vt patetſuꝑͣ immediate. Ita ꝙ peccatū in voluntate ex duobus cauſat̉. ſcꝫ ex defectibilitate voluntatis. et ex libertate euis. ¶ Primo ex defectibilitate volunitatisex eo em̄ ꝙ voluntas ex nihilo eſt et non eſt ſūmūbonū pt̄ deficere. ¶ Secūdo ex libertate volūtatisex eo em̄ ꝙ volūtas habꝫ libertatē in agendo deficit qn̄ vult. ita ꝙ ip̄a libertas voluntatis reſpectueligendi vel non eligendi. agēdi aliquid vel nō agdi eſt cauſa peccati. nec eſt aliqua cauſa querendaalia. ſicut ſi ſcriptor habeat exemplar ad qd̓ debeatreſpicere qn̄ ſcribit. ex hoc ip̄e peccat qꝛ non ſcd̓mexexemplar ſcribit. quare aūt non ſcd̓m exemplarſcribit non eſt querenda vel aſſignāda alia rato niſiſua voluntas. Hoc aūt probat augꝰ valde bene ꝑqd̓dam exemplum. xij. de ciuitate dei dicens. ꝙ ſiſūt duo tuuenes equalis cōplexionis quibꝰ equaledelectabile ꝓponat̉ et equaliter ad illud delectabilemoueant̉. vnꝰ cōſentiet inpeccatū. aliꝰ vero nonꝯſentiet. nulla eſt ibi ratō vel cauſa peccati niſi ſolavoluntas. Et cōcludit ibidem augꝰ valde benie dicens. Ꝙ querere cauſammali efficientem eſt vellevidere tenebras et audire ſilentiū. ¶ Scd̓o modo
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten