Druckschrift 
Summa universae theologiae : P. 3
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

nec affectu coles: nec ſpē adores. Colligeomnē dr̄iaꝫ latrie ex his clauſulis. Idolatriaē exhibitio honoris ſoli deo debiti creature.Aut exhibet̉ actu interiori: ꝓpter qd̓ dr̄.coles. Aut exteriori: ꝓpter quod dr̄. adorabis. Itē honor exhibitꝰ ſiu modo ſiue illoaut eſt exhibitꝰ creature ſpūali. vnde habebis deos alienos. aut corporali. duplr̄.aut imagine ficta: que nulliꝰ rei ē repn̄tatiuavnde non facies ſculptile. aut imagine ꝟa .i.alicuiꝰ rei repn̄tatīa. vnde dic̄. neqꝫ omnemſil̓itudinē celeſtiū. terreſtriū. aqͣtiliū. noīeceleſtiū aues poſſūt accipi. ꝗa aer celū dicit̉.vnde aues celi. 13. Mat. ẜᵐ ſuꝑficiē lr̄e ꝓhibet pͥmū mādatū. Adhuc ampliꝰ video iniſto p̄cepto ẜᵐ rōnē hꝰ p̄cepti allegoricā. pͥmaclauſula oſtendit iudeos ſarracenos idolatras. hr̄ticos. xp̄ianios pctōres. pͥma ēhēbis deos alienos. Habēt ſarraceni iudeideos. Machomētū ſarraceni. Meſſiā futurū.iudei .i. an̄ xp̄m. Sarraceni machometū fuiſſeſuū ꝓph̓aꝫ credūt. Iudei ſuū meſſiā maximūfore inſaniēdo ꝯtēdūt. Habēt deos alienoſ.i. pph̓as. ꝓph̓e. n. dicunt̉ eo ad illos ẜmodei factꝰ ſit. Io. io. illos dixit deos ad quos ſermo dei factꝰ eſt. Conuincūt̉ de idolatria: ꝗadeos habēt alienoꝫ .i. ꝓph̓as. clauſula ē facies ſculptile. Iaciūt hr̄tici ſculptilia: fingunt deū eſſe quod nihil eſt. enimdeo credūt niſi qd̓ imaginatōe et fantaſiaꝯfingunt. Iſa. 40. Cui ſil̓em feciſtis deū: autquam imagine ponitis ei. nūꝗd ſculptile? clauſula eſt. Non facies ſil̓itudinē eoꝝī celo ſunt ⁊cͣ. Iac̄ xp̄ianꝰ pctor ſil̓itudinē: quacolit vt deū. Sic̄ enim dic̄ Hiero. Qd̓ ꝗs pl̓ꝰvenerat̉ amat: illi deꝰ eſt. Colit ſuꝑbꝰambitioſus ſil̓itudine eoꝝ in celo deſuper.ꝗa ſuꝑ omnia diligit p̄laturā. Dan. xi. Deummaozim in loco ſuo venerabit̉. dr̄ de an̄ xp̄o.qm̄ ambitioſiſſimꝰ maozim habitaculū fortitudinis eoꝝ. Colit cupidꝰ ſil̓itudinē eoꝝ quein terra. Col̓. 3. Auaritia ē idoloꝝ ſeruitꝰ. Colit̓ carnal̓ ſil̓itudinē eoꝝ que ī aꝗs .i. delitiisPhil. 3. Quoꝝ deꝰ venter eſt: gloria in ꝯfuſionē eoꝝ. Ecce habes pͥmi mandati p̄ceptio. Seꝗt̉ ꝯminatione ꝓmiſſio. Ego ſuꝫdn̄s. et pͥmo ꝯminatio dr̄. Fortis zelotes.vt ageneret̉ timor trāſgreſſionis. ꝓmiſſioibi. Iaciēs mīam vt ageneret̉ timor obeditionis. Cōminatio ꝟo ē vindicte iniꝗͥtatꝭ patrūin filios uſqꝫ ad tertiā quartā gnationemde quo dubitabit aliꝗs ꝓpter illud verbumEzech̓. 18. Filius non portabit iniꝗtatē patris⁊cͣ. Ad qd̓ rn̄det̉ ſequētē determinatōeꝫtextꝰ: dr̄. eoꝝ oderūt me imitationē paterne malicie. Tertiā ꝟo quartā gn̓atiōemponit: ꝗa tm̄ ſolent viuere patres. Punit̉ īfiliis toto tꝑe vite ſue: ad quos exemplū iniꝗtatis tranſmiſerūt. Promiſſio aūt mīe eſt īmillia .i. ī infinitū diligētibꝰ cuſtodiētibusp̄cepta: in quo oſtendit̉ inquantū miſericordia excedat iuſticiā.Secundum mandatūeſt. aſſumes nomē dei tui ī vanū. Cōſtat ſic̄ ſupra oſtēſum ē: hoc p̄ceptū ordinat adreuerētiā ꝟitatis ſūme. Ideo ꝓhibet̉ hic iurare ſine cauſa: vel peiorare. Uterqꝫ .n .ſ. nihilo iurās falſo iurās aſſumit nomē dei ī teſtimoniū. ſue locutiōis: ſꝫ ī uanum. ꝗa ille ſin noīando ſūmā ꝟitatē. iſte noīata ꝯtēnendo. Tamē ꝗa ideꝫ ē iurare qd̓ nomē dei aſſumere. notādū br̄ iurare ē nomē d̓i aſſume̓in teſtimoniū ſue locutiōis: qd̓ fit duobꝰ odis .ſ. vel aſſerēdo de pn̄ti: vel de p̄terito: vl̓promittēdo de futuro. vnde diſtinguit̉ iuramētū aliud aſſertoriū. aliud ꝓmiſſoriū. In uanum ꝓhibet̉ hic. Iuramentū aūt vanū determinari poteſt: qd̓ caret aliqua illaꝝ triūꝯditionū: que ponūt̉ Iere. 4. Iurabitis viuidn̄s ī ꝟitate iuſticia iudicio. Dic̄ ibi glo.interlinearis. Hos tres comites debet haber̄iuramētū. Et ſumit̉ ꝟitas ex ꝑte iurantꝭ. iuſticia ex parte eiꝰ qd̓ iurat̉. iudiciū ex partecircūſtātiaꝝ vtriuſqꝫ. Ueritas eniꝫ debetī ꝯſcīa iurātꝭ: vt credat ita eſſe vt iurat: vt īiuramēto aſſertorio. vt iuro deū me ita uidiſſe. ul̓ ut ꝓponat ita ſace̓ ut iurat. ut ī ꝓmiſſorio. ut iuro deum me datuꝝ tibi. 10. Iuſticia debꝫ ī eo qd̓ iurat̉. Oportet .n. tale repugnet iuſticie: hoc eſt ſit licitū. Si .n.eſſet ꝯtra legē dei uel p̄ceptū eccl̓ie: eētiuſticia ī eo qd̓ iurat̉. In circūſtātiiſ ꝟo atēdit̉ iudiciū .ſ. diſcretōis: ut diligēt̓ attēdatur cauſa qua iurat̉ modꝰ. Si .n. deſiitcauſa iam deeſt iudiciū diſcretiōis ī circūſtantiis iuramēti. Determinat̉ iurare ī uanum iurare uel ſine ꝟitate: uel ſine iuſticia: ulſine iudicio. qd̓ planiꝰ erit. Et ꝗd ſit ī nanumiurare. ſi ponamꝰ cās ꝓpter quas licet iurareNotandū mali iurat̉: boni.boni multiplr̄. uel ꝟitatꝭ. uel pacꝭ. uel amicicieuel obediētie. ꝟitatꝭ duplr̄ iurat̉. uel caꝟitatꝭ ſūme credēde cꝰ iurat Paulꝰ dic̄