Druckschrift 
Summa universae theologiae : P. 3
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

dictū eſt ibi gn̓alr̄ mentiemini. poſſet hīcdici. ſꝫ ſpālr̄ dictū ē. falſum teſtimoniū dices. Contͣ. Leuitꝭ. 19. mētiemini ⁊cͣ. glo.Aug. dictū ē mētiemini: ne calūniamfaciatis. In hoc p̄cepto vr̄ ꝯtineri falſumteſtimoniū dices. ꝗa calumnia ſine mēdaciofieri pōt. qd̓ falſo teſtimonio ꝯcludit̉. generalr̄ ꝓhibet̉ hic mēdaciū. Itē Aug. in li.de mēdacio. Quibꝰ placet mētiendummulto fortius agunt vtentes eo teſtimonioqd̓ in decalogo ſcriptū eſt. falſuꝫ teſtimonium dices. quo genere ꝯplectit̉ omnē mēdaciū. Quiſꝗs .n. aliꝗd enūciat teſtimoniū phibet animo ſuo. So. dd̓ ẜᵐ Augꝰ. ſic̄ noīefurti interdicit̉ oīs illicita vſurpatio rei aliene. et nomine mechie oīs illicitꝰ ꝯcubitꝰ atqꝫilloꝝ mēbroꝝ legitimꝰ vſus. ita noīe falſiteſtimonii intellr̄ ꝓhiberi omne mēdaciū generalr̄. De quo ſapīe dr̄. Os quod mentituroccidit animā. Et in pͦs. Perdes omnes loquunt̉ mēdaciū: qd̓ intellr̄ indiſtīcte de mendacio malignitatꝭ. Ad illd̓ qd̓ pͥmo obiēdiſtinguēdū mēdaciū dicat̉ tripliciteriocoſuꝫ. officioſuꝫ. ꝑnicioſuꝫ. Iocoſuꝫ quodfit intentione iocādi. Officioſuꝫ qd̓ fit intentione ꝓficiēdi ꝓximo. Pernicioſuꝫ qd̓ fit intentione nocēdi ꝓximo: qd̓ dr̄ idaciuꝫ malignitatis. Hernicioſuꝫ peſſimū eſt: et illud intellr̄ falſum teſtimoniū. Un̄ ſignanter dr̄.Non falſuꝫ teſtimoniū ꝯtra ꝓximū dices. vtintelligat̉ ꝓhiberi vl̓r m̄daciū: quod ē ī ꝓximi nocum̄tū. tn̄ excipit̉ indaciū qd̓ eſt indetrim̄tū ſui: ꝗa ſicut dic̄ Aug. de ciui. d̓i.Falſuꝫ inquit teſtimoniū dices aduerſusproximū tuū. ideo tn̄ ſi aduerſus ſe ꝗſꝙͣfalſuꝫ teſtimoniū dixerit: ab hoc ſe putaueritcrīe alienū. quia regulā diligēdi ꝓximū a ſeipſo accepit: quando ſcriptū eſt. diliges ꝓxi tuū ſic̄ te ip̄m. Ad 2ᵐ dd̓. lex decalogi poſita ē populo iſraelitico vt in ſtatu incipientꝭ. Lex ꝟo leui vt in ſtatu ꝓficiētꝭ. et ideoꝑfectiori modo magis explicite tradūt̉ ꝙͣtūad formā dicēdi moralia ī leuitico in decalogo: ſic̄ ī libris ſequētibꝰ legis .ſ. numeroꝝdeutē. Quāuis intellectꝰ ſit idē: ī perfectiorimo dictū ē. falſuꝫ teſtimoniū diceſ: nonmentiemini. vel decipiat vnuſꝗſqꝫ ꝓximuꝫſuū. et iſtd̓ explicatio eſt illiꝰ.Deinde queritur gop̄cepto ſit ꝓhibitio falſitatꝭ. Ad qd̓ ſic. 5. deutꝭ. falſuꝫ teſtīmoniū dices. glo. 5alſitatē in-terdic̄. Itē Iſidorꝰ ibidē. Octauū manda crim indacii falſitatꝭ abhoīat̉. et ſequit̉.Primū mādatū ꝓhibet ſb̓reptionē. 2ᵐ error3ᵐ ſecl̓i amore. 4ᵐ impietatē. 5ᵐ fornicationē6ᵐ crudelitatē. 7ᵐ rapacitatē. 8ᵐ falſitatē.cogitationē adulterii. Decimū cupiditatemmundi. Locutio igit̉ falſitatꝭ credulitashibet̉ hic. Itē falſitas credit̉ falſitas dr̄Si culpabile ē falſitatē dice̓ ſicut dr̄. 5. Iſa.Ue dicitꝭ bonū malū ⁊cͣ. Multo magis eritculpabile falſitatē credere: ſic̄ dic̄ auctoritas.Līgua fac̄ reū ſꝫ rea mens. Item canonDamaſi. xi. c. q. 3. ſolū ille reus eſt falſuꝫde aliquo ꝓfert. ſꝫ etiā is aurē cito crībusp̄bet. Itē canon Hiero. ī eodē. Si ꝗs hoīeꝫ ſanctus eſt ſanctū eſſe crediderit: deieum iurixerit ſociētati: xp̄m violat cꝰ mēbraſumꝰ. credere de aliquo malo ſit bonꝰ cl̓pabile eſt. Sꝫ niſi ꝗa ꝯtͣ p̄ceptū quo īterdicit̉ falſitas. ſic credit: peccat ꝯtra illudceptū. Itē Aug. ī ench̓. Ip̄e ſe ipm̄ errorautē magnuꝫ in re magna: aut paruum in reparua: tn̄ ſemper eſt malū. Quis .n. niſi errāmalū neget approbare falſa ꝟis: aut īprobare ꝟa falſis: aut hēre īcerta certꝭ. aut certa īcertꝭ. Contͣ. Augꝰ. ī ench̓. Nemo ſanemētiēs iudicādꝰ eſt dic̄ falſuꝫ qd̓ putatveꝝ: quando quantū ī ipſo eſt non fallit ip̄eſꝫ fallit̉. itaqꝫ mēdacti ſꝫ aln̄ temeritatꝭ eſtarguēdus falſa īcautus credit ac verishabet. ſi īcaute ē arguēdus mēdacionec temeritate. peccabit aliquo modo.Itē Aug. ī ench̓. In ꝗbuſdā rebꝰ nihil ītereſt ad capeſcēdū regnū dei vtrū etedant̉ an. et vtrū vera putēt̉ an falſa. In his alid̓pro alio putare eſt arbitrandū eſſe pctm̄.aūt ſi eſt mīmū atqꝫ leuiſſimū. Itē Augꝰ. īeodē. Si ꝗſꝙͣ bonū hoīem putando maluseſt ab eo aliꝗd patiat̉ mali fallit̉: ſꝫ ī illum nocadit illa ꝓhibita deteſtatio: ve dicitꝭ maluꝫ bonuꝫ ⁊cͣ. Itē Aug. ī eodē. Illd̓ ꝓph̓icūIſa. 5. Ue dicunt maluꝫ ē bonuꝫ de ipſisrebꝰ ꝗbꝰ hoīes mali ſunt: de hoībꝰ ītelligenduꝫ ē dictū: vt adulteriuꝫ dic̄ bonuꝫrecte arguit̉ illa voce ꝓph̓ica. So. ẜᵐ Anẜ.ī li. de veritate. Ueritas dr̄ multipl̓r .ſ. ꝟitasrei. ꝟitas cognitōis. ꝟitas ſignificatōis. vn̄ ẜᵐ hoc falſitas dicet̉ ml̓tipliciter .ſ. falſitaſrei: res apparet eſſe qd̓ eſt. vt homo pictus falſus homo. Falſitas cognitōis: cum reſputat̉ eſſe quod non eſt. vt ab epicuris beatitudinē eſſe voluptatē. Et eſt falſitas ſigͣnis