IſidorꝰBern̄.
Libel̓. VL. TI. .II.viuentiū vita nature. Gene. iij. ſic maria mater omniū viuentiū vita gratie. Eua eīinterp̄tatur vita aut mater viuentiū. Ip̄a etiā ꝓpter hoc figurata eſt ꝑ ſaram. q̄ licet nō niſi vnicū filiū carnaliter peꝑit abrahe. cui dixerat dn̄s Gene. xxi. in yſaacvocabit̉ tibi ſemen. tamē mater dicta eſt totiꝰ populi iſraelitici. Unde Iſa. li. dicit̉iudeis. Attēdite ad abraham patrē veſtrū. et ad ſarā que peꝑit vos. Sic et marianō peperit carnaliter niſi vnū verū yſaac. id ē. chriſtuꝫ qͥ eſt riſus noſter ⁊ gaudiuꝫnoſtrū ⁊c̄. vt ſupra. Ip̄a etiā mater vite. Sed eua fuit mater mortis. quia ꝑ eā vi-ta quam habuimꝰ nobis ablata. ſed ꝑ mariā reſtituta eſt. Nā maria portauit vitā.et aperuit nobis portā vite. Unde. Paradiſi porta ⁊c̄. Et ad vitā viā nouā oſten-dit. vouens virginitatē. et hͦ ꝑ exemplū. Unde ip̄i conuenit qd̓ de filio dicit Mi-cheas. ij. Aſcendet pādens iter ante eos. Uita enī eius ſemꝑ fuit in aſcenſu. ⁊ vbiip̄a regnat cum filio ſuis orōibus introducit peccatores.Item. Alio modo vita recta maria ꝑ exemplū. vita beata filiꝰ eius. Quia ſicut d̓ ma B Bria natus eſt chriſtꝰ. ſic de vita recta ꝑ gratiā. naſcitur vita btā ꝑ gl̓iam. Precedūtenim rectitudo. iuſticia. meritū. ſequunt̉ btītudo. gl̓ia. p̄miū. Singula ſingul̓.Item Maria mater noſtra quā vident̉ filij ſui cognoſcere dictāte ip̄is qͣdam natu C Crali pietate fidei. vt ad inuocatōnem noīs eius primo vl̓ maxime refugiant ī oībꝰneceſſitatibꝰ et ꝑiculis. tanqͣꝫ paruuli ad ſinū matris. Et habet hec mater qͣſi duovbera; q̄ petimus ad ſugendū; cū dicimꝰ. Nos culpis ſolutos ⁊c̄. Hec ſunt man-ſuetudo cordis ꝯtra ſuꝑbiā. et puritas carnis ꝯͣ luxuriā. Uel vbera eiꝰ miſericor-dia ⁊ oratio. qͥbꝰ nutrit nos. Ut dici poſſit. Iacta cogitatū tuū ī dn̄a noſtra. ⁊ ip̄ate enutriet. Itē ip̄a eſt mater ſurgentiū a peccato alioqͥn niſi pͥus a pctō ſurrexerꝭ;nunqͣꝫ de hac matre poterꝭ gl̓iari. Prouer. in fi. Surrexerunt filij eius ⁊c̄.Titulus ij.Maria amicaMica. Unde totiēs in can̄. appellat̉ amica et dilecta. Et hoc multiplici ra Aa tōe. Et dicit̉ amicꝰ vel amica qͣſi amoris conſors. vel qͣſi animi cuſtos. Uelẜm iſidoꝝ ab hamo .i. a cathena charitatis. Unde et hami dicunt̉ ꝙ teneātſe inuicē. Itē amicus ab a qd̓ eſt ſine et mene qd̓ eſt defectꝰ. Solꝰ enim ille v̓e eſtamicus. qͥ in neceſſitate nō deeſt amico ſuo.Maria amica chriſtiQuia magno zelo ab eo dilecta. Unde de ea dicit chriſtꝰ Zacha. i. Zelatus ſū hie-ruſalē et ſion zelo magno. Mariā .ſ. deſignatā ꝑ hieruſalē et ſion multiplici rōne.Ip̄a eniꝫ hac de cauſa d̓ſignat̉ ꝑ heſter. quā rex aſſuerus amauit ſuꝑ omnes mulieres. Ideo etiā de ip̄a dicit̉ Sap̄. viij. Omniū dn̄s dilexit eā. Precipue aūt ratō-ne humilitatꝭ dilecta eſt a dn̄o. Unde ī figura eiꝰ dixit lya Gen̄. xxix. Uidit dn̄shumilitatē meā; nūc amabit me vir meus.Quia nō ſeruiēs in timore ſed in vinculo charitatꝭ; nullū aliud emolumētū q̄rensex ſua dilectōne qͣꝫ ip̄m dilectū. Un̄ dicit Can̄. ij. ¶ Dilectus meꝰ mihi. q. d. Ip̄eſolus ſufficit mihi; nihil alid̓ q̄ro. Ideo etiā dicit Can̄. iij. ¶ Inuēi quē diligit aīamea. l. i. intima volūtas et affectio mea. Itenui eū nec dimittā Propter hoc etiamdebet ip̄a appellari amica cordial̓. Qd̓ bene apparuit in paſſiōe vnigeniti ſui; cuꝫmatris aīam gladiꝰ filij ꝑtrāſiret. Omni lenil tꝑe l. i. tam in ꝓſꝑis qͣꝫ aduerſisˡ diligit qͥ amicus eſt. ꝓuer. xvij.Quia cōſcia ſecretorū ip̄ius. Quod manifeſte patuit in incarnatōe. quādo ꝯſiliū ſu ꝯum de redēptōe generꝭ humani pͥus ei reuelauit qͣꝫ alicui ſpirituū beatorū exceptogabriele. ſicut dicit btūs bern̄. Qui ſcꝫ gabriel tante inter ſuos fuit excellētie vt tali nomīe dignꝰ haberet̉ et nūcio. Un̄ cū magiſter H. de ſctō victore q̄ſiſſet a ſctōbernardo vnde hͦ diceret. rn̄dit. Ꝙ vnuſqͥſqꝫ in ſuo ſenſu ſecurus abūdat. vbi velcerte ratōi vel manifeſte autoritati qd̓ ſentit̉ nō obuiat. Non enī marie caro ⁊ ſā-g̓uis reuelauit myſteriū eternis tēporibꝰ tacitū. ſed pater qui eſt in celis filiū ſuuꝫei patefecit per angelū. Hoc etiā apparuit qn̄ beate virgini annunciauit angeluscōceptū elizabeth. Luce .i. Decebat enī vt verbū mox diuulgandū vbiqꝫ; priꝰ ſoret ꝟ̓go ꝑ angelū qͣꝫ audiret ab homīe. ne mater dn̄i a cōſilijs filij videret̉ amota; ſi