CaVI
¶ Capitulum V1ē mare galileę qd̓ ēA p OOſt hec abijt ieſꝰ trāso Etſeqbar̓aa mū
cmaſe galuixę qd ē tyberiadis.o Et ſeq̄bat eū multitudo ma-
Oſt hęc abijt ieſus ⁊cͣ. ¶ Expoſitio Capi. VI.p ¶ Ex his q̨̄ tradūt auctores ordinātes euāgelicā hiſtoriā cogimur dicere ꝙ iſtud qd̓ h̓ dr̄ ſit recapitulatio.Tempus enim dn̄icę prędicatiōis a baptiſmo .ſ. eius vſqꝫ adſuam paſſionem ſolet diuidi in tres annos ⁊ dimidium. Primus annus computatur iſtud ſpaciumqd̓ fuit a baptiſmochriſti vſqꝫ ad incarcerationem iohānisvbi eſt annꝰ: et quātum ē ab epiphania vſqꝫ ad paſcha/ pro anno dimidio computatur: ſecundus ab incarceratione iohannis vſqꝫ ad mortem eius: tertius a morte iohannis vſqꝫ ad paſſionem domini. Tradūt itaqꝫ auctores vt habes in quadā Glo. circa pͥncipium Marci/ ꝙ tres euangeliſtę/ facta primi anni oīno p̨̄termiſerūt: Facta quoqꝫ tertij anni/ fere oīno: de eis enī pauciſſima tetigerunt. Facta vero medij anni ſufficienter proſecuti ſunt. Iohannes autem qui pro ſupplemēto ſcripſit euāgelium/ de factis medij anni quę alij plene tractauerant/ oīnoſiluit: q̨̄ aūt de pͥmo vl̓ tertio fuerāt ab alijs prętermiſſa ſuppleuit Suppleuit itaqꝫ iā de pͥmo anno mutationē aquę ī vinū: et prima eiectionē vendentiū/ ⁊ alia quędā. De tertio autem anno iam ſuppleuit ſanationem paralytici qui languidusſteterat diu ad piſcinā: De qua. sͣ. proximo. Et illuminationem cęci: de qua habebis in ſequentibꝰ. jͣ. ix. b. Et ſuſcitationem lazari. jͣ. xj. f. Vnde poteſt colligi ꝙ recapitulatio eſt qd̓hic dicitur de refectione qͥnqꝫ milium: Si enī pręmiſſa ſanatio paralytici iuxta piſcinam facta: eſt in tertio anno/ certum ēfactam eſſe poſt hanc refectionem ⁊ nō ante. Certum eſt etiāꝙ in principio tertij anni circa paſcha facta eſt decollatio iohannis: cui continuata eſt vtraqꝫ refectio qͥnqꝫ milium quā h̓habes/ et Matth̓. xiiij. b. et Marcꝭ̓. vj. e. et Lucꝭ. ix. b. Etquattuor miliū: de qua habes Matth̓. xv. d. et Marcꝭ. viij.a. Decollato enī iohāne/ fama ieſu aſcēdit ſtatim ad herodē:et putauit eſſe iohannem quem decollauerat dicens: Surrexit a mortuis: ⁊ ideo virtutes operantur ī illo: ⁊ quęrebat eūvidere qͥs eſſet. Et hoc audiens chriſtus/ abijt tranſ mare galileę: ⁊ ſecuta eſt eum multitudo quā refecit/ ſicut dicit̉ hic: etMatth̓. xiiij. Cum ergo conſtet hanc refectionem factā eſſein principio tertij anni ſtatim poſt decollationē iohānis/ manifeſtum eſt ꝙ pręceſſit ſanationē paralytici iuxta piſcinam:quę facta eſt in eodem tertio anno in pentecoſte vt dictū eſt:et ita quod hic dicitur eſt recapitulatio. Alij dicunt et forteverius/ vt credo ꝙ tres euangeliſtę licet ſatis ſufficient̉ proſecuti ſint facta medij anni: tamē aliqua prętermiſerūt. Dicuntergo pręmiſſam ſanationē paralytici medio anno factam abalijs tacitam ⁊ a iohanne ſuppletam. Et ẜm iſtos nō eſt recapitulatio/ ſed recta hiſtorię proſecutio: quia ẜm hoc p̨̄miſſaſanatio paralytici facta eſt in ſecundo anno in pentecoſte .ſ. etrefectio de qua hic ſequitur/ facta eſt in tertio anno in principio .ſ. ipſius anni tertij circa paſcha .ſ. ſequens. Iſtud capitulum diuiditur in tres partes principales. Primo agitur demiraculo panum. Secundo de tranſitu ſuper aquas: ibi: Utautem ſero factum eſt ⁊cͣ. Tertio reprehēdit dn̄sˣ diſcipulos/ et inſtruit de cibo permanenti: ibi: Amen amen dico vobis: quęritis me/ non quia vidiſtis ſigna ⁊c̄.Et hęc pars protenditur vſqꝫ ad finem capituli de inſtructiōe eorum. Dicit ergo: a ¶ Poſt hęc abijt. Et cōtinuatur ẜm ordinem temporis: quia prędictum ſignū factum eſt īfeſto pentecoſtes: iſtud autem circa paſcha ſequens. Glo. aliter cōtinuat. Quia per ſuperiora verba chriſtus deitatis ſuęet humanitatis arcana monſtrauit: ideo euangeliſta poſt hęcagit de iſto miraculo in quo ꝙ deus eſſet oſtendit/ non verboſed facto. Chryẜ. videtur ſic continuare. Supra offenſi erantiudęi de verbis eius: ideo mitigat nunc eorum furorem perſuam ſeceſſionē. Un̄ dicit: Poſt hęc q̨̄ facta ſunt. b ¶ Abijt ieſus: Et ſicut patet Matth̓. xiiij. vbi agit̉ de hac refectiōe ipſe ſeceſſit de iudęa: qꝛ herodes q̨̄rebat eū: credēs ꝙ iple eſſet iohannes qͥ a mortuis reſurrexiſſet. Vnde patet ꝙ iam
decollatus erat iohannes circa illud paſcha/ ante illud miraculum. c¶ Trans mare galileę qd̓ eſt tyberiadis.Stagnū erat dulcis aquę qd̓ influitur a iordane: ſed hebraico idiomate dicitur mare: quia congregatiōes aquarum appellāt̉ maria. Dicitur aūt mare galileę/ a regiōe adiacēte. Dicitur tyberiadis / a ciuitate quę ſupra ſtagnum ſita eſt. Dicitur geneſareth a natura loci: qꝛ ex ſe vndis criſpantibꝰ generat auras. Dicitur ſtagnum: quia ſtat aqua. Et nota ꝙ in hocmoraliter inſtruimur: vt dicit Chryẜ. vt furori cedamus: ſic̄ipſe facit. Et. sͣ. iiij. a. Vt cognouit ieſus qꝛ audierunt phariſęi ꝙ ieſus plures diſcipulos facit ⁊ baptizat qͣꝫ iohannes: reliquit iudęam ⁊ iuit in galileam. Veruntamē in galileam modo abiens non ad eadem vadit loca ad quę prius. Non enimin chana iuit: vt. sͣ. iiij. .f. ſed vltra mare. d ¶ Et ſequebat̉ eū multitudo magna/ populoꝝ. Et ſubdit cauſam.F Quia videbāt ſignaMyſtice a ¶ Poſt hęc abijt ieſus trans mare galileę qd̓ eſt tyberiadis ⁊cͣ. Chriſtus dicitur abire transmare: quia ſemper in tranſitu fuit in mari huius mundi. Invia enim peccatorum non ſtetit vel ſedit: vt dicit Psͣ. ſed ꝑnauē crucis tranſiuit mare ſęculi pręſentis: et venit ad gloriam reſurrectionis. Scd̓m illud Matth̓. ix. a. Aſcendens ieſus in nauiculam tranſfretauit et venit in ciuitatē ſuā d ¶ Etſequebatur eum multitudo magna: quia per prędiK cationē apl̓orum¶ Moraliter a ¶ Poſt hęc abijt ieſus ⁊cͣ. Per ieſum intelligitur prędicator: qui ſeipſum ſaluare debet per bonam vitam: et alios per ſanā doctrinā: Scd̓m illud. j. Timoth̓. iiij.d. Attende tibi et doctrinę: inſta in illis: ſic enī ⁊ teipſum ſaluum facies ⁊ eos qͥ te audiunt. Et Iaco. v. d. Qui cōuerti fecerit peccatorem ab errore vię ſuę ſaluabit animā ſuā a morte ⁊cͣ. Hic prędicator refecturus plębem verbo prędicationis/ primo mare huius ſęculi tranſire debet ⁊ elongare. Dequo Psͣ. Hoc mare magnum et ſpacioſum. Et aſcendere inmontē vitę eminentis: et tunc ſequitur eū: id eſt imitabit̉ multitndo magna plębis. Un̄ Gen̄. xij. a. Egredere de terra tuaet de cognatione tua/ ⁊ de domo patris tui: ⁊ veni in terramquam mōſtrauero tibi: faciamqꝫ te creſcere in gentē magnā.Exo. iij. a. legitur ꝙ moyſes pauit gregem poſtqͣꝫ egreſſuseſt de ęgypto ⁊ non ante. Similiter iacob. Gen̄. xxix. d. Neclegitur habuiſſe filios nec pauiſſe gregem donec egreſſus eſtde terra ſua. Hoc eſt qd̓ dicit̉: d ¶ Et ſequebat̉ eū multitudo magna. Similiter qui egreſſus eſſet de amore mūdi multi peccatores ſequerent̉ eius doctrinā ⁊ vitam. VndeEzech̓. iij. c. Aſſumpſit me ſpiritus/ ⁊ audiui poſt me vocemcommotionis magnę: benedicta gloria dn̄i de loco ſuo. Ibidicit Gregꝰ. Prophetam vox cōmotionis magnę ſequitur:qꝛ poſt ꝟbū prędicationis conuerſorū atqꝫ pęnitentiū luctusaudiuntur. Qui enim prius quieti iacebant in vulnere/ tactipoſtmodum manu medicinę ad ſalutem redeunt cum dolore.De qua cōmotione dicit Psͣ. Pedeſ eius ſteterūt ⁊ mota eſtterra. Et nota ꝙ dicit̉ hic: Multitudo magna: quia multa ſūt peccatorum genera. Ipſe etiam peccator multiformiseſt: qꝛ habet diuerſas formas ſiue facieſ deformitatū: Scd̓millud Psͣ. Et facies peccatorum ſumitis. Induit enī lupi formam per rapacitatem: leonis per ſuperbiam: vrſi per crudelitatem: et ita de alijs. Sunt etiam multiformes quantum addiuerſitatem ⁊ multitudinem voluntatum ⁊ affectionū. Prouerb̓. xiij. a. Vult et non vult piger. Item Prouerb̓. xv.a. Cor ſtultorum diſſimile erit. Et ẜm diuerſos affectus/diuerſas habent linguas ⁊ confuſas. Et hęc eſt confuſio labiorum: de qua habetur Gen̄. xj. b. Item ẜm diuerſa genera peccatorū obtinent diuerſa nomina nationū. Ammonitesdicitur auarus populus .ſ. turbidus. Conturbat enim domūſuam qui ſectatur auariciam: vt dicit̉ Prouerb̓. xv. c. Moabites: id eſt ex patre diabolo dicitur ſuperbuſ: Scd̓m illud. jͣ.X viij .ſ. Vos ex
A
Myſtice
Psͣ .1.
Mogaliter
Psͣ .103.
.turbas
Psͣ .81.
AA 4