Druckschrift 
6 (1501)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Euangelijſcd̓m Lucam

gͦ ex toto corde tuo/ et ex totacaīa tua/ ⁊ ex oībꝰ viribꝰ tuis/ ⁊ex oī mentē tua: ēt ꝓximū tuūſicut teipſū. Dixitqꝫ illi: Re̓cte reſpondiſti: Hoc fac ⁊ vi-

hues. Ille̓ aūt volēs iuſtificareſeipſū dixit ad ieſū: Et qͥs eſtkmeꝰ proximꝰ? Suſpiciēs aūtil ieſus dixit: Homo qͥdā deſcēodebat ab hierl̓m in hie̓richo:

Diliges dn̄m deum tuum/ ex totis viribꝰ/ totius cordis. Ex totis viribꝰ totiꝰ animę. Ex totis viribꝰ/ totiuſmentis. a Ex toto corde: quia dn̄s. b Ex tota anima: quia deus. d Ex omī mēte: quia tuus. Aliter exponitur. a Ex toto corde .i. ex toto intellectu: vt omnis itellectus tuus ſubditus ſit intellectui dedeo. b Ex totaanima .i. tota volūtate: vt oīs volūtastua ſubdita ſit voluntati diuinę. d Exomī mente .i. totamemoria. Ꝙ autemſequitur: c Ex oībus viribꝰ tuis: Hoc modo implet̉ īvia. Vel ſic ẜm Augꝭ. a Ex toto corde .i. toto intellectuſine errore. b Ex tota anima .i. tota volūtate ſine ꝯtrarietate. Ibi voluntas ſe totam colligit: vbi ei nihil ē ꝯtrariū.d Ex tota mētę .i. memoria ſine difficultate/ vel ſine obliuione. Hęc non poſſunt impleri in via. Btūs Bern̄. a Coto corde .i. ſapienter. b Tota aīa .i. dulcit̉. d Totamente fortiter. Chryẜ. a Coto corde: vt cor tuū ad nullius rei dilectionē magis ſit inclinatū qͣꝫ dei. b TTota aīa:vt certiſſimū animū habeas in veritate ⁊ firmiſſimū in fide.d Tota mente: vt omnes ſenſus tui deo vacent: intellectꝰcogitatio/ ſapientia/ memoria. Quidam ſic: a Toto corde: vt omnes cogitatiōes in deū dirigas. b Lota aīa:vt oēs affectiones ad deū retorqueas. d Tota menteꝫvt oēs oꝑationes ꝓpter deum facias. Gregꝰ. a Ex tot̉ocorde/ ex tota aīa ex tota mētę .i. ſuꝑ oīa: ⁊ ē incōculcatio verboꝝ: quę ſignificat excellentiā amoris. Hugo de ſancto victore. a Ex toto corde .i. deuotione/ quo ad virgines. b Ex tota anima .i. diſcretione/ quo ad cōfeſſores.d Ex tota mente .i. ꝑſeuerantia/ quo ad martyres. Sequitur: e Et proximū tuū ſicut teipſum. Leuitꝭ. xix. d.Diliges amicū tuū ſicut teipſum. Septuaginta: Proximumdicit Interlin̄. ibi. f Sicut teipſū .i. ex quo .ſ. ex charitatis affectu ⁊ effectu. Item in quo teipſum .ſ. in deo. Itē ꝓpterqd̓ teipſum .ſ. ꝓpter deū. Item ad qd̓ teipſum .i. ad gr̄am inp̨̄ſenti ⁊ gloriā in futuro. Item quō teipſum .ſ. ſupra res ⁊ corpus ꝓprium ⁊ citra deum. Qui ſic diligit ꝓximū/ legē impleuit: Roma. xiij. c. Matth̓. xxij. c. In his duobꝰ mādatis tota lex pendet ⁊ ꝓphetę. Noīe aūt ꝓximi intelligit̉ omnis homo: vt dicit Augꝰ. Solet diſtingui ſic. Militans diligit militantem ad id ad qd̓ ſeipſum. Triūphans diligit triumphantem in eo in quo ſeipſum Et alternatim: militans diligit triūphantē ī eo ad qd̓ ſeipſū: et triūphās diligit militantē ad id īquo ſeipſum. Eph̓. v. e. Viri debent diligere vxores ſuas vtcorꝑa ſua. Ibi Hieroꝰ. Uiri diligāt vxores ſuas ſic̄ ſeipſos:Quę gͦ differētia int̓ vxoris et ꝓximi dilectionē? Sol̓. In ꝓximo/ ſicut: aduerbiū eſt ſimilitudinis: in vxore ꝟo p̨̄ter ſimilitudinē dicit approbationē ⁊ ꝯfirmationem ⁊ indiuiſionem.g Dixitqꝫ illi dn̄s recte rn̄diſti: hoc fac ⁊ viueſ. q. d.hoc doces/ ſed nō facis: ſi vis viuere vita ęt̓na/ hoc fac ⁊ viues. Un̄ ꝙ dn̄s dicit: Recte rn̄diſti: non factū eiꝰ ſed reſpōſūlaudauit: ſic̄ multoꝝ ꝟ̓ba laudabilia ſūt ſed facta vituꝑabilia.Geij .xxvij. c. Uox qͥdē vox iacob ē: ſꝫ manꝰ/ manus ſūt eſau.h Ille aūt volēs iuſtificare ſeipſū .i. iuſtū demōſtrare/ putans ſe ante hoīem qui tm̄ exteriꝰ videt/ nō ante deū qͥvidet interiꝰ/ ſtare. Et ml̓tos habet ꝯſimiles: quibꝰ d̓r Mat.vj. a. Attēdite ne iuſticiā vr̄am faciatis corā hoībꝰ vt videamini ab eis. Itē Matth̓. xxiij. c. Uę vobis ſcribę ⁊ phariſęiqͥ eſtis ſimiles ſepulchris ⁊cͣ. i¶ Dixit ad ieſū: Et qͥs eſtmeꝰ ꝓximꝰ? Beda. Nemo ē ꝓximior hoī qͣꝫ deꝰ/ qͥ intrinſecus ⁊ extrinſecꝰ nouit ⁊ oīa curare pōt. Sed oīs incredulꝰ veltēptator nec deū nec hoīem ꝓximū habet. k Suſpiciēſaūt ieſus dixit: homo qͥdā ⁊cͣ. Legiſperitꝰ quęſierat adn̄o qͥs eſſet ſuꝰ ꝓximꝰ. Hoc autē quęrebat vt iuſtificaret ſeipſū .i. ſe iuſtū oſtēderet. Nā ſi dn̄s rn̄deret ei: Iudęꝰ ē proximus tuꝰ: ipſe ſtatim rn̄deret dn̄o ſe diligere omnes iudęos:

et ita oēm ꝓximū. Proximꝰ reuera ē oīs hō: ſed iudeꝰ neminē ſibi ꝓximū reputat niſi iudęū: immo de alijs nationibꝰ qꝫappellabāt alienoſ. Et inde illa ꝟ̓ba ſic īterp̄tant̉: Nō fenerꝓximo tuo. i. iudęo ſed alieno .i. gentili vel chriſtiano. Dn̄s.pͥma fronte rn̄dere poterat: Proximꝰ tuus ē oīs hō: ſed ꝑelegit ꝑ quandāīlitudinē id latent̓ inſinuare. Vnde primooſtēdit legiſpito inimicū ꝓximū eſſe inimico: vt qͣſi a maioriꝯuincat oēm hoīemꝓximū eē oī homini. Inducit gͦ ſimilitudinē de eo/ qͥ deſcēdit a hieruſalē ī hiericho ⁊ incidit ī latrones: et hoc potuit eſſe ad lr̄am. Eſt enī ad lr̄am int̓ hieruſalē⁊ hiericho deſertū a latronibꝰ frequētatū hoīeſ trāſeūtes interficiētibꝰ vnde etiā appellatū ē domin: qd̓ interp̄tat̉ ſanet videt̉ ſonare ſanguinis effuſionē. Intelligēdū eſt gͦ ꝙ illdeſcēdit de hieruſalē in hiericho ⁊ ſpoliatꝰ ē a latronibꝰ ⁊ vulneratꝰ/ fuerit hieroſolymita. Sacerdos qͦꝫ ⁊ leuita fuerūt hieroſolymitę: licet hͦ ex textu euāgelij nō habeat̉. Ex rn̄ſione ergo legiſperiti arguit dn̄s ſamaritanū eſſe ꝓximū hieroſolymitano: ⁊ ita inimicū inimico. Samaritani enī inimicabant̉ hieroſolymitanis: Nā ſicut habet̉ ī hiſtorijs: quęcūqꝫ alię gentes infeſtabāt iudęos: ſamaritani adhęrebant eis nec vnqͣꝫ abeoꝝ interfectiōe deſiſtebāt niſi cū nō habebāt oportunitatēSic gͦ ex rn̄ſione ipſiꝰ legiſperiti probat dn̄s ſamaritanū eſſeꝓximū iudęo: ⁊ ita iudęū ſamaritano. Proximꝰ enī relatiuedicit̉: vt dicat̉ ꝓximꝰ ꝓximo ꝓximꝰ: et ſic tacite ꝓbat dn̄s ꝙoīs hō ꝓximꝰ eſt oī hoī. Sed quō leuita ⁊ ſacerdos ⁊ ſamaritanꝰ qͥ trāſibant ꝑ illud deſertū nō fuerūt occiſi a latronibꝰ ſic̄ille? Forte in ſocietate erāt: et ille ſolus. Propt̓ qd̓ d̓r Ecc̄eiiij. c. Uę ſoli. Itē quō trāſierūt leuita ⁊ ſacerdos/ nulla factamiſericordia/ ⁊ ſamaritanꝰ qͥ erat alienigena ⁊ laicꝰ fecit ī illūmiſericordiā? Rn̄deo. Iudęi naturalit̓ auari ſūt: ⁊ clerici aueriores: qͣſi ꝯſueti ſemꝑ acciꝑe ⁊ nunqͣꝫ dare: et tn̄ d̓r Actꝭ. xx.g. Multo beatiꝰ eſt dare qͣꝫ acciꝑe: et iſti .ſ. ſacerdos ⁊ leuitaiudęi erāt ⁊ clerici: et ideo nō ē mirū ſi ſine miſericordia trāſierūt. Itē quō dicit̉ ſamaritanus alligaſſe vulnera ſauciati etoleū ⁊ vinū infudiſſe/ cū prius debeat infūdi vinū ad lauādūvulnera: ⁊ poſtea olen̄ ad mitigandum: ⁊ deinde fit alligatio?Sed poteſt dici ꝙ multas plagas habebat ille: et quędam eſtplaga quę nō indiget lotione: hāc alligauit. Alia q̨̄ indiget mitigatiōe ⁊ nō lotione/ vt ē tumor: et ſuper hāc infudit oleum.Alia quę indiget lotione ſimul ⁊ alligatione ⁊ mitigatione: etſuꝑ hanc infudit vinū ⁊ oleū/ et poſtea alligauit. Vel pōt diciꝙ lucas non fecit vim in ordine dictionū: vel ꝙ reſpexit myſterij ordinē ⁊cͣ. Myſticę. Per iſtū hoīem ſignificat̉ adamvel genus humanū: qͥ peccādo deſcēdit a ſtatu cęleſtis felicitatis ad miſerias ⁊ defectus huius vitę mutabilis: et per hͦ incidit in latrones .i. in poteſtatē dęmonū ac maloꝝ motuūſatqꝫmaloꝝ p̨̄latoꝝ ⁊ hęreticoꝝ vl̓ maloꝝ theologoꝝ. Itē ſuꝑborum. Itē detractoꝝ. Oēs quippe iſti dicūt̉ latroneſ: vt patetin notula. Qui miſerū adam in filijs ſuis ſpoliatū veſtimētisvirtutū ⁊ ſubſtantia rerū ⁊ plagis multis peccatoꝝ impoſitisſemiuiuū relinquūt. Et hͦ eſt: l¶ Homo qͥdā .i. adam ⁊ ineo totū genꝰ humanū: m Deſcēdebat peccādo: nꝑcibhierl̓m .i. a paradiſo t̓reſtri ⁊ ſtatu fęlicitatꝭ ⁊ īmortalitatis. In hięricho .i. in miſerias ⁊ defectꝰ huiꝰ vitę mūdaſſę.Et incidit ī latrones Moralt̓ lM Homo qͥdā deſcēdebat ab hieruſatin hiericho .i. a diuitijs in pauꝑtatē / a ꝓſperitate ī aduerſitatē. Hoc quotidie fit: qꝛ rota fortunę ꝯtinue voluit̉: et qͥdamaſcendūt ⁊ alij deſcēdūt. Eccͣj. x. b. Sedes ducū ſuꝑboꝝ ee.j. Regꝭ. ij. a. Dn̄s mortificat ⁊ viuificat: deducit ad inferos ereducit. Dn̄s pauꝑem facit ⁊ ditat: bumiliat ⁊ ſubleuat/ ꝓ biuerſis. Ideo dicit Ecc̄ꝰ. xviij. c. Memēto pauꝑtatꝭ in temeeabūdantię: ⁊ neceſſitatē pauꝑtatis in die diuitiarū. Et ſubditcauſam: A mane vſqꝫ ad veſperā immutabit̉ tp̄s: et hec olꝰX citata ī ocul̓ dei.

.lt. 15Ro. 13. c.Iaco. 2. b.

HI-

Col̓. 3. d.

Poralli