LibriEccleſiaſtes
ſͦ et diēs mortꝭqͣꝫ naͣtiuitatis.cMelius eſt ire ad domū ludctus qͣꝫ ad domum cōuiuij.In illā enim finis cunctorū
g admonet̉ hoīm: ⁊ viuenſ cohgitat qͥd futuꝝ ſit. Melior ēira riſu: qꝛ per triſticiā vultꝰkcorrigit̉ animꝰ delinquētis.
vocatū ē nomē eiꝰ/ qͣſi ī libro vitę ſcriptū ē nomē eiꝰ. Et hocnomē melius eſt qͣꝫ vnguēta p̄cioſa: nō ſolū corꝑalia ſed etiāqͣꝫ ſpūalia .i. qͣꝫ virtutes. Melior eſt em̄ gratia p̨̄deſtinatiōisqͣꝫ gratia iuſtificatiōis quo ad ſecuritatē: Nā gratia p̨̄deſtinationis neminē ꝑire ſinit: gratiā ꝟo iuſtificatiōis iudas habuit⁊ tamē perijt. ItemMeliꝰ eſt nomenbonū .i. bona fama:qͣꝫ vnguēta p̄cioſa virtutū: qꝛ in bonafama deꝰ glorificat̉ etfinis cuncꝓximus ędificat̉: vnguēta aūt virtutū ẜmſe ſibi ſoli proficiūt. Et hoc dicitur contra quoſdam qui dicunt ſibi ſufficere ſi habeant vnguenta virtutū/ non curantesde fama nō attendenteſ qd̓ dicit dominus/ Matth̓. v. b. Sicluceant opera veſtra ⁊cͣ. Et Ecc̄i .xlj. c. Curam habe de bono nomine. Et Hieronymꝰ. Crudelis eſt qui famam negligit. Sequit̉: a ¶ Et dies mortis qͣꝫ natiuitatis/ melioreſt .ſ. in eis qui habent bonum nomen: quia precioſa eſt in cōſpectu dn̄i mors ſanctoꝝ eius. In talibus em̄ dies mortis eſtegreſſus de p̨̄ſenti miſeria: dies natiuitatꝭ eſt ingreſſus ī illā.Et hoc manifeſte apparet qd̓ dicit̉ hic ex faciebꝰ mortis ⁊ natiuitatis. Mors em̄ nihil alid̓ ē qͣꝫ exitꝰ de carcere: finis exilij:laboris cōſummatio: ad portū appiicatio: ꝑegrinationis finitio: oneris grauiſſimi .ſ. corꝑis depoſitio: de equo furioſo: idē de carne deſcēſio: de ruinoſa domo liberatio: breuit̓ omniūegritudinū terminatio: omniū ꝑiculoꝝ euaſio: omniū maloꝝcōſumptio: omniū vinculorū diruptio: debiti naturalis ſolutio: reditus ad patriā: ingreſſus ad gloriā. Ecōtrario/ natiuitas ē omniū maloꝝ īgreſſio. Ob hoc vt dicit Hieronymꝰ adTiraſiū de morte filię ſuę: Doluit dn̄s lazarū nō dormientēſed potius reſurgentem: ⁊ flebat quē cogebat̉ ꝓpter ſaluādosalios ſęculo reuocare: Hāc vitā dans dn̄s ingemiſcebat: quātu doles eſſe ſublatā. Habet ⁊ alia multa bona: q̨̄ in parte targit Hieronymꝰ in p̨̄dicta epl̓a: quoꝝ explicatio tractatū reqͥreret ſpecialem. Moraliter: a Dies mortis/ melior eſtqua morimur peccato vel mundo: b ¶ Ꝙ dies/ natiuitatis/ qua naſcimur filij irę: vel qua naſcimur mundo vel p̨̄lationi. Un̄ Hiere. xx. d. Maledicta dies in qͣ natus ſum: diesin qͣ peperit me mater mea/ nō ſit bn̄dicta. Hieronymꝰ ſic exponit: a ¶ Dies mortis qͣꝫ natiuitatis melior eſt .i. certior: qꝛ in morte patet qualis fuit homo qͥ morit̉: ſed in natiuitate neſcit̉ qualis erit qͥ naſcit̉. Sequit̉: c ¶ Melius eſire ad domū luctus .i. vbi luget̉ mortuꝰ vel infirmꝰ: vbiſcꝫ oſtēdit̉ miſeria fragilitatis nr̄ę in p̨̄ſenti cadauere: d ¶Cad domū cōuiuij: vbi .ſ. fiunt cōuiuia nuptiarū/ vel alia.e ¶ In illa em̄ .ſ. domo luctus: f ¶ Finis cūctorū admonet̉ hominū .i. reducit̉ ad memoriā cōmunis conditiohūanę fragilitatꝭ/ ⁊ mortis neceſſitas. g ¶ Et viuens cōgitat quid futurum ſit .ſ. vile cadauer. Ideo fiunt epitaphia: vt quilibet mortem ſuam in aliena morte quaſi legēsdicat: quod ſumus iſte fuit: erimus quandoqꝫ quod hic eſt.Et hoc eſt quod legitur Ecc̄i. xxxviij. c. Memor eſto iudicijr mei: ſic em̄ erit ⁊ tuū: mihi heri tibi hodie. Moraliter:Melius eſt ire ad domū luctꝰ. Domꝰ luctus eſt infernus: ad quā eundū ē ꝑ recogitationē ⁊ timorē: ſic̄ legit̉ Eſa.xxxviij. b. Ego dixi in dimidio dierū meoꝝ vadam ad portas inferi. Domus cōuiuij/ mūdus eſt: vbi reprobi cōuiuant̉.Eſa xxij. d. Ecce gaudiū ⁊ lęticia occidere vituloſ ⁊ iugularearietes/ comedere carnes ⁊ bibere vinū. Itē domꝰ luctus eſteccleſia: quę luget filios ſuos vbiqꝫ mortuos. Hiere. xxxj. c.Uox in excelſo audita ē: rachel plorātis filios ſuos ⁊ nolētiscōſolari ſuꝑ eos/ qꝛ nō ſunt: vel qꝛ nolūt ire ad ſolēnitatē dn̄ad quā inuitati ſunt. Thren̄. j. b. Uię ſion lugent eo ꝙ non ſitqui veniat ad ſolēnitatē. Domꝰ cōuiuij eſt ſynagoga peccantiū: qͥ carnes alioꝝ cōferūt ad veſcendū in eccl̓ia. f ¶ Finiscūctoꝝ admonet̉ hoīm .i. futura fęlicitas/ ⁊ futura calamitas: vt illa q̨̄rat̉ illa fugiat̉. Itē domus luctus eſt mens lu-
gubris: lugens dei cōtumelias/ p̨̄ſentes miſerias/ culpas proprias ⁊ alienas. Domꝰ cōuiuij eſt mens ſecura ⁊ gaudens deꝓprijs bonis: de qua dicitur Prouerb̓. xv. b. Secura mensquaſi iuge cōuiuiū. Eſt igit̉ ſenſus ẜm hoc: Melius eſt lugere humiliter mala ſua vel aliena: qͣꝫ temere gaudere de bonisproprijs. Melius eſtaquas lachrymarumꝓ peccatis effundere:qꝫ vinū lęticię de bꝰnis factis potare. Ethuic ſententię congruit quod ſequitur:g ¶ Et viuēs cogitat quid futuꝝ vel futurus/ ſit. Inde em̄ creſcit luctus: qꝛcogitat ꝙ iudicādus eſt ⁊ damnādꝰ niſi hic peccata ſua lauetaqua lachrymarū: ⁊ redemerit precio elemoſynarū. Sequit̉:h ¶ Melior eſt ira riſu: quia per triſticiam vultuscorrigit̉ animus delinquētis. Iuxta litteram: melioreſt ira patris in filiū delinquētem/ qͣꝫ riſus: id eſt vultus auſteritas vel aſpera correctio ſiue increpatio: qͣꝫ remiſſio blandientis: vt patet in heli. j. Regū. iij. c. Et de hoc dicit̉ Ecc̄i.xxx. b. Lacta filiū tuū et pauentē te faciet: lude cū illo et contriſtabit te. Similiter verū ē de patre ſpirituali: id eſt de pręlato: cuius ira: id eſt diſciplina debet eſſe in filios delinquentes: alioquin fruſtra portat baculum paſtoralem: in quo triaofficia paſtoriſ notant̉. Un̄/ Attrahe per primū/ medio regepunge per imū. Et non ſolū fruſtra: ſed etiā magis inutiliterqͣꝫ formido hortorum vel vinearum: cuius baculus/ etſi nihilꝑcutiat/ tamē t̓ret aues et feras ne demoliant̉ hortos aut vineas. Propt̓ hoc dicit̉ in Psͣ. Poſuiſti firmamentū eiꝰ: īeſt p̨̄latum qui deberet eē firmamentū eccleſię/ formidinem.Non eſt ergo pater qui peccatis aut vitijs filiorū non iraſcitur. Hęc enim ira bona eſt: quę etſi turbet oculū rationis adtempus: poſtea limpidiorem reddit. De hoc dicit̉ Ecc̄i. vij.c. Filię tibi ſunt/ ſerua corpus illarū: et non oſtendas hilaremfaciē tuā ad illas. Poteſt ⁊ hoc ītelligi de ira diuinę animaduerſionis: id eſt p̨̄ſentis aduerſitatis: ⁊ riſu pręſentis ꝓſperitatis: quę vſualiter fortunę arriſio appellatur: Et eſt ſenſus:h ¶M Pelior eſt ira riſu: id eſt aduerſitas p̨̄ſens: qͣꝫ ꝓſperitas. Vnde Gregoriꝰ. Cum omnis fortuna timenda ſit: magis timenda eſt ꝓſpera qͣꝫ aduerſa. Et Auguſtinꝰ. Summaira dei eſt cum parcit hic: ſumma ꝟo miſericordia/ cum nonparcit. Ad hoc enim parcit hic vt in ęternū non parcat: et adhoc nō parcit hic vt in ęternū parcat. Unde alibi rogat Auguſtinus: Domine hic vr̄e/ hic ſeca: dūmodo in futuro parcas. Hoc eſt contra multos qui iram huiuſmodi tota menteperſequunt̉: et riſū totis viribus inſequunt̉. De quibꝰ diciturIob. vj. c. Qui timet pruinam: irruet ſuꝑ eum nix. Ꝙ autēira huiuſmodi melior ſit qͣꝫ riſus apparet ex hoc ꝙ pateramantiſſimꝰ ⁊ ſapiētiſſimus filijs chariſſimis ⁊ omnibꝰ amicis: īmo et filio vnigenito illam dare maluit: ex quo apparetꝙ maiores gratię debent̉ deo de ira ſua: qͣꝫ de riſu. Qd̓ videt̉velle Iob. xxxv. c. Ubi ē deꝰ qui fecit me: qͥ dedit carmina uinocte. Et Psͣ. In die .ſ. ꝓſperitatis/ mandauit dominꝰ mūricordiā ſuā: et nocte .ſ. aduerſitatis/ canticū eius. Actꝭ. v. g.Ibant apoſtoli gaudentes a cōſpectu concilij: quoniā dignihabiti ſunt ꝓ nomine ieſu contumeliam pati: non ꝙ exaltatihonoribus aut locupletati diuitijs/ aut delibuti delitijs. Irahuiuſmodi: id eſt triſtis facieſ oſtendēda ē detractori cū maleloquitur de abſente. Prouerb̓. xxv. d. Uentus aquilo diſſipat pluuias vl̓ nubes: ⁊ facies triſtis linguā detrahente. Cribus generibus hominū cōuenit oſtendere iram ſuam .ſ. palrcarnali/ patri ſpirituali/ ⁊ audiēti detractores. Nam ſi audiscanem latrantem: id eſt fratrem tuū alij detrahentem: et noſcorrigis/ peccas. Psͣ. Detrahentē ſecreto ꝓximo ſuo: huncꝑſequebar. Generaliter autē omni homini congruit: vt ſi vldet vel audit aliquē alicui detrahentē ꝙ ei iraſcat̉ ad minustriſtem faciē oſtēdendo: i ¶ Quia per triſticiā vultusaudiētis: k ¶ Corrigit̉ animus delinquētis .ſ. detrahentis/ vel aliter peccātis.
Al. pil
Al̓. MMalus
Ms.115.
De morte-
Psͣ. 8a.
Sogaliter
Psͣ .41.
Moraliter
Tribhomioſtēdere ſraſu
Ps. 160