Druckschrift 
2 (1499)
Einzelbild herunterladen
 

Pſalmus

a magnificata ſūt oꝑa tua dn̄e/ dīa ī ſapīa feciſti: īplēta ē t̓rat poſſeſſiōe tua. Hocſꝫ mare magnū ſpacioſū manibꝰ: fillic reptilia qͦꝝ eſtknumerus. Animalia puſillarcū magniſ: illic naͣues pern tranſibūt. Dracor iſte qu̓ēformaſti ad illudēdum ei:

ſui. Quē formaſti. Ad lr̄aꝫ: ẜm ſubſtātiā formauit:ſꝫ ip̄e cadēs vitio ſuꝑbiā ſuā factꝰ ē ī mari: qAd illudēdū ei: vt ei .ſ. illuderet̉ ī bonis āgeliſ a bonis hoībꝰ. Etchriſtꝰ p̨̄cipuę illuſit ei. Iob .xl. d. Nūqͥd illudes ei pͣſiaui..d. An extrahere poterꝭ leuiathā hamo? Sic illudit̉aui piſci/ vult eſcā deuorare/ capit̉amo vl̓ laq̄o: Sic diabolo illuſit chriſtꝰſtēdit ei eſcā hūanitatꝭ: ſb̓ abſcōdit fer diuinitatꝭ: voluit deuorare hūanitatē: captus eſt potētia diuinitatꝭ. Hęcoīa ſūt in mari:fi hoc mare ⁊cͣ. Moralit̓ ẜm Hug.hoc mare magnū ſpacioſū ē ꝯcupiſcētia. h Reptilia qͦꝝ ē nūerꝰ/ſt̓ mōſtruoſe cogitatiōes. Ul̓ ẜm Bern̄.mare eſt p̨̄ſens ſęculū/ amarū fluctuās.Hoc tria genera hoīm tranſeūt: noe/ dauid iob: Ezech̓. xiiij. e .i. ordo p̨̄latoꝝ/tinētiū ꝯiugatoꝝ. Primꝰ naui: ſcd̓uste: t̓tiꝰ vado trāſit. In vado ē laborioſū ꝑiculoſū iter: Periculū em̄ ꝓbat/ paucitas trāſeūtiū/ pereūtiū multitudo.Cōtinētiū ordo ponte trāſit/ iter ſecurū breue: tn̄ oīno:Habet em̄ triplex viculū: vl̓ ſi alti ſe vult ęqͣre: vl̓ ſi retro reſpiciat: vl̓ ibi ſtare ꝯtēdat. Nullū em̄ hoꝝ patit̉ pōtꝭ āguſtiaMatth̓. vij. b. Arta via eſt q̨̄ ducit ad vitā. Qui ſe alteri vultęq̄re: cito labit̉ in āguſto pōte. Itē retro ꝯuertit̉/ cito labit̉.Luc̄. ix. g. Nemo mittēs manū ad aratrū reſpiciēs retroaptꝰ eſt reguo dei Itē ſtare vult ꝓficere diſſimulat: impedimētū eſt his ſequunt̉: vn̄ impellit̉ vl̓ vt ꝓficiat vel vtcadat. Pons iſte triplici ligno cōpactꝰ eſt: Pęna corvoris/pauꝑtate/ obedientia. Pauptas ſine voluntate ꝓpria/ nulliusapud deū poteſt meriti vl̓ momēti. Porro p̄lati ſut deſcēdūt mare ī nauibꝰ: nec vadi nec pōtꝭ ſemita coartat̉: vtdiſcurrāt occurrāt ſingul̓ cadētibꝰ. Porro aſcēdūt vſqꝫ adcęloſ: deſcēdūt vſqꝫ ad abyſſos: nūc ſpūalia et cęleſtia: nūcīfernalia horribilia facta dijudicates. Nauis charitas ē:aqͣs trāſit. Can̄. viij. b. Aquę multę potuerūt extinguerecharitatē. h Illic rep̄tilia qͦꝝ ē nūerꝰ: Vt ſupra.k Aīalia puſilla magnis .ſ. magni hoīes/ hūiles:Et magni deuorāt minoreſ/ ſic̄ piſceſ ī mari. Ecc̄j. xiij. c. Paſcua diuitū pauꝑes. m Illic naues ꝑtrāſibūt .ſ. p̨̄lationeſ ſeu p̨̄lati boni: debēt defēdere minores a morſibꝰ maiorū: vtroſqꝫ ſecū trahere ad portū. Ioh̓. vltꝭ. c. Aſcenditſimō petrꝰ/ traxit ręte ī terrā plenū magnis piſcibus. o Draco iſte quē formaſti ad illudēdū ei. Per pnīaꝫilludit̉ diabolo: Sic̄ Dan̄. vltꝰ. e. Da mihi inqͥt daniel/ poteſtatē: īterficiā draconē abſqꝫ gladio fuſte: Tulit danielpicē adipē pilos/ coxit parit̓: fecitqꝫ maſſaſ/ dedit ī osdracōis/ diruptꝰ ē draco. Per picē ītelligit̉ luxuria. Eccͣj.xiij. b. Qui tetigerit picē/ coinqͥnabit̉ ab ea. Per adipē/ ſuꝑbia. Psͣ. Prodijt qͣſi ex adipe īiqͥtaſ eoꝝ. Iob. xv. c. Cucurrit aduerſꝰ deū erecto collo: pingui ceruice armatꝰ ē. Perpilos auaricia: p̨̄cipit̉ leuitꝭ Nu. viij. b. vt radāt oēs piloſ carnis ſuę: maxīe qꝛ recreſcūt: ſil̓r redditꝰ. Hęc tria ſt̓ coq̄nda ſil̓ igne pnīę charitatꝭ: colligēda ī maſſas/ ꝯfitēdo:qꝛ dꝫ ibi extenuari pctm̄: ſic ꝓijciēdū ē ī os diaboli: qꝛto ī caput eiꝰ reuertet̉/ qͥcqͥd peccāt hoīes. Et illudit̉ eiſic̄ vrio: excęcat̉ ligat̉ v̓berat̉. Et ſciēdū diabolꝰ d̓rdraco/ ꝓpt̓ ml̓tas ꝓpͥetates: notat̉ his ꝟſibꝰ: Sibilatigniuomꝰ heremi/ babylonis/ arenę/ Et maris īcubitor: criſtatꝰecax voīat iinges? Ss breuei cauaa ligas eiephante ꝑuigiuaſtu. aſpicieſ pugnas/ ſentꝰ petit e capitoſꝰ. Sibilat. Sap̄.xvij. d. Siue ſpūs ſibilans. Apoc̄. xiij. c. Loq̄bat̉ vt draco.Eſt igniuomꝰ ſuos ſe. Per ſuos: ſic̄ Actꝭ. ix. a. Saulꝰadhuc ſpiras minaꝝ: cędis ī diſcipuloſ dn̄i. Per ſe. Apoc̄.xij. c. Deſcēdit diabolus ad vos hn̄s irā magnā. Sap̄. xj. c.Ira plenas beſtias/ aut vaporē ignis ſpirātes. Itē ē ī heremo. i. i hōībꝰ īcultꝭ: nulia recipiūt diſciplinā. Hiere. xlix. §.Erit aſor hītaculū d̓raconū. Aſor īterp̄tat̉ tollēs foramē:tales ita colligati ita obſtinati ſūt/ ē ī eis locꝰ paruꝰ ſque ītroeat diſciplina vl̓ correctio. Hi ſūt ſquamę corꝑis di-

a magnificata ſt̄ oꝑa tua dn̄e .i. valde magnificata. Scd̓o cōmēdat a diſpoſitiōe illoꝝ/ addit: b Oīaī ſapīa feciſti .i. diſpoſuiſti. Poſtea ponit quartā vtilitatēhuiꝰ viciſſitudinis/ diei noctꝭ: q̨̄ eſt fertilitas terrę: Un̄ dic̄:Impleta ē terra poſſeſſiōe tua.C iuſtꝰ: Et tot tāta eloqͥ poſſit: admirās exclamat: a magnificataſt̓ oꝑa tua dn̄e. q. d. eoꝝ magnitudinē/ta pulchritudinē ordinationē/ finē/ et locra vn̄ ꝓceſſer̄t eloqͥ poſſū. Sꝫū dico/ b Oīa ī ſapiētiā feciſtiī chriſto: ē dei ꝟtꝰ dei ſapīa .j. Corꝭ. j.d. Quę oīa adeo ml̓ta ſūt/ c Impleta ē t̓ra poſſeſſiōe tua: vl̓ creatura:la Quia ad lr̄aꝫ oīa q̨̄ ſt̓ ī cęlo/ ī terra/ ī aerece ī aqͥs: a pr̄e filiū facta ſt̓. Myſtice ꝟo noua creatura chriſtū facta ē .i. credētes inchriſtū exuētes veterē hoīeꝫ īduētes no: creatura chriſtꝰ ſingulare granū cadēs ī terrā/ in incarnatiōe/ mortuū ī paſſiōe/ ſurgēs aſcendēs ſpm̄ mittēs/ totā terrā īpleuit. Et tāgit tres ꝑſonas:a magnificata Ecce potētia pr̄is. b In ſapīaEcce filiꝰ. c Impleta ē tra poſſeſſiōe tua/ Ecce ſpūſſctī bonitaſ. Sap̄. j. b. Spūs dn̄i repleuit orbē terraꝝ.X nitētiā reuertūt̉: ẜm recipiēt/ ſꝫ ẜm ea ī qͥbꝰ mortuiſt̓. Scd̓m dic̄ apl̓s. ij. Corꝰ. v. b. Oēſ nos manifeſtari oportet an̄ tribunal iudicꝭ: vt referat vnuſqͥſqꝫ ꝓpria corꝑis/ ꝓutgeſſit/ ſiue bonū ſiue malū. q. d. oportet nos exire ad opusnr̄m ad oꝑationē quā fecimꝰ ad veſperā mortꝭ nr̄ę. Et qꝛ pęnis maloꝝ dixit: ſb̓dit ſaluatiōe iuſtoꝝ dicēſ: amagnificata ſt̓ oꝑa tua dn̄e. Oꝑa dn̄i ꝓpria ſt̓ miſereri ſꝑ ꝑcere ſaluare: ſꝫ dānare ē opꝰ eiꝰ ꝓpriū. Un̄ Eſa.xxviij. f. Iraſcet̉ vt faciat opꝰ ſuū. q. d. iraſci ꝑtinet ad opꝰſuū. Vn̄ addit: Alienū ē opꝰ eiꝰ: ꝑegrinū ē opꝰ eiꝰ ab eo. Hęcoꝑa magnificata ſūt valde: qꝛ remunerat ſup̄ meritū eos qͦsſaluat. Et b Oīa ī ſapīa feciſti .i. ſapiēt̓: licet nos ītelligamꝰ qͣre hi ſūt p̨̄ſciti ad dānationē: iſti p̨̄deſtinati ad vitā. Ro. xj. d. O altitudo diuitiaꝝ ⁊cͣ. Et hāc ſapientiā tuā c Impleta ē .i. īplebit̉: d Terra/ viuētium:e Poſſeſſiōe tua .i. iuſtꝭ hoībꝰ: ſt̓ tua poſſeſſio. Un̄ petebat moyſeſ/ Exo. xxxiiij. b. Auferas dn̄e iniqͥtates nr̄as atqꝫpctā: noſqꝫ poſſideas. f Hoc marę. Scd̓a ꝑs: vbi monet bn̄dicere deū mare eiꝰ ornatū: Et myſtice on̄dit quōdn̄s traducit eccl̓iaꝫ mare huiꝰ ſęcl̓i ad littꝰ patrię cęleſtis.Ad lr̄aꝫ pͥmo cōmēdat deū a creatiōe marꝭ dic̄: Hocmare magnū. Scd̓o a difficultate/ dic̄: g. Et ſpacioſū manibꝰ .i. difficile oꝑatiōibꝰ: qꝛ ī mari difficillīe oꝑant̉hoīes. Tertio ab ornatu marꝭ dic̄: h Illic reptilia .i.piſces: quoꝝ ē numerꝰ: et aīalia puſilla magnis. Quarto a latiōe nauiū/ dic̄: m Illic .i. ī mari/ naues ꝑtrāſibūt. Et qꝛ dixerat ibi ſūt ꝑua magna aīalia: ſpecificat magnis. Un̄ dic̄: o Draco iſte quē formaſti ad illudēdū ei. Draco ē maximū aīal qd̓ in marihītat. Et licet ſit magnū forte: tn̄ defacili illudit̉ ei: gallina aſſata quā ponūt ī ꝑtica: ipſe īſequit̉ gallinā: ipſi īſiF liūt ſupra dorſūfi Hoc mare magnū. Allegorice: hoc mare magnū/ ēp̨̄ſens ſęculū: qd̓ oportet eccl̓iaꝫ trāſire an̄qͣꝫ veniat ad por terrę ꝓmiſſiōis terrę viuētiū. Ipſū eſt magnū et ſpacioſū manibus .i. operibꝰ exercēdis: bonis/ malis.h Illic reptilia: mali ſpūales neqͥtię/ tēptatiōes diabolice/ ip̄i dęmoneſ: iQuoꝝ ē numerꝰ. Ecc̄ͣj. xj.d. Ml̓tę em̄ ſūt īſidię doloſi. Et ī mari ſt̓: Aīalia ꝑuſilla .i. falſi frēs hęretici: aꝑte nocēt. lCū magniſ.i. potētibꝰ ꝑſecutoribꝰ hęreſiarchiſ. Et tn̄/ m Illicnaueſ .i. ſingule eccl̓ię/ n Pertrāſibūt ad gl̓aꝫ requiē gub̓natorē chriſtū: eas gub̓nacl̓o crucꝭ duc̄. De Sap̄.xiiij. a. Bn̄dictū lignū qd̓ ſit iuſticia. Illic etiā ē o Oraco ille facinoroſꝰ .ſ. lucifer. Sꝫ nōne religatꝰ ē ī īferno? Suꝑ ſūt diuerſę opiniones: Un̄ ẜm qͦſdā dicēdū religatꝰ ē: ſꝫ tn̄ ē miniſtros. Sꝫ ẜm alios eſt religatꝰ: ſꝫ ē p̨̄ſētiā

ſui Q119523. ſ. 43 . .Eſꝫ ip̄e cadēs vitio ſuꝑbiā ſuā factꝰ ē ī mari: qAd illudēdū ei: vt ei .ſ. illuderet̉ ī bonis āgeliſ a bonis hoībꝰ Etchriſtꝰ p̨̄cipuę illuſit ei. Iob. yl. d. Nūqͥd illudes ei qͣſi aui?Et ibidē. d. An extrahere poterꝭ leuiathā hamo? Sic illudit̉aui piſci/ vult eſcā deuorare/ capit̉hamo vl̓ laq̇o: Sic diabolo illuſit chriſtꝰoſtēdit ei eſcā hn̄anitatꝭ: ſb̓ abſcōdit fer diuinitatꝭ: voluit deuorare hūanitatē: captus eſt potētia diuinitatꝭ. Hęcoīa ſūt in mari: Ho⁊ mare ⁊cͣ. Moralit̓ ẜm Hug.hoc mare magnū ſpacioſū ē ꝯcupiſcētia. h Rep̄tilia qͦꝝ ē nūerꝰ/ſt̓ mōſtruoſę cogitatiōes. Ul̓ ẜm Bern̄.mare eſt p̨̄ſens ſęculū/ amarū fluctuās.Hoc tria genera hoīm tranſeūt: noe/ dauid iob: Ezech̓. xiiij. e .i. ordo p̨̄latoꝝ/tinētiū ꝯiugatoꝝ. Primꝰ naui: ſcd̓uste: t̓tiꝰ vado trāſit. In vado ē laborioſū ꝑiculoſū iter: Periculū em̄ ꝓbat/ paucitas trāſeūtiū/ pereūtiū multitudo.Cōtinētiū ordo ponte trāſit/ iter ſecurū breue: tn̄ oīno:Habet em̄ triplex ꝑiculū: vl̓ ſi alt̓i ſe vnlt ęqͣre: vl̓ ſi retro reſpiciat: vl̓ ibi ſtare ꝯtēdat. Nullū em̄ hoꝝ patit̉ pōtꝭ āguſtiaMatth̓. vij. b. Arta via eſt q̨̄ ducit ad vitā. Qui ſe alteri vultęq̄re: cito labit̉ in āguſto pōte. Itē retro ꝯuertit̉/ cito labit̉.Luc̄. ix. g. Nemo mittēs manū ad aratrū reſpiciēs retrotꝰ eſt reguo dei. Itē ſtare vult ꝓficere diſſimulat: imdimētū eſt his ſequunt̉: vn̄ impellit̉ vl̓ vt ꝓficiat vel vtdat. Pons iſte triplici ligno cōpactꝰ eſt: Pęna corporis/auꝑtate/ obedientia. Pauꝑtas ſine voluntate ꝓpria/ nulliuspapud deū poteſt meriti vl̓ momēti. Porro p̄lati ſut deſcēdūt mare ī nauibꝰ: nec vadi nec pōti ſemita coartat̉: vtdiſcurrāt occurrāt ſingul̓ cadētibꝰ. Porro aſcēdūt vſqꝫ adcęloſ: deſcēdūt vſqꝫ ad abyſſos: nūc ſpūalia et cęleſtia: nūcīfernalia horribilia facta dijudicates. Nauis charitas ē:aqͣs trāſit. Can̄. viij. b. Aquę multę potuerūt extinguerecharitatē. h Illic rep̄tilia qͦꝝ ē nūerꝰ: Vt ſupra.k Aīalia puſilla magnis .ſ. magni hoīes/ hūiles:Et magni deuorāt minoreſ/ ſic̄ piſceſ ī mari. Ecc̄j. xiij. c. Paſcua diuitū pauꝑes. m Illic naues ꝑtrāſibūt .ſ. p̨̄lationeſ ſeu p̨̄lati boni: debēt defēdere minores a morſibꝰ maiorū: vtroſqꝫ ſecū trahere ad portū. Ioh̓. vltꝭ. c. Aſcenditſimō petrꝰ/ traxit ręte ī terrā plenū magnis piſcibus. o Draco iſte quē formaſti ad illudēdū ei. Per pnīaꝫilludit̉ diabolo: Sic̄ Dan̄. vltꝰ. e. Da mihi/ inqͥt daniel/ poteſtatē: īterficiā draconē abſqꝫ gladio fuſte: Tulit danielpicē adipē pilos/ coxit parit̓: fecitqꝫ maſſaſ/ dedit ī osdracōis/ diruptꝰ ē draco. Per picē ītelligit̉ luxuria. Eccͣj.xiij. b. Qui tetigerit picē/ coinqͥnabit̉ ab ea. Per adipē/ ſuꝑbia. Psͣ. Prodijt qͣſi ex adipe īiqͥtaſ eoꝝ. Iob. xv. c. Cucurrit aduerſꝰ deū erecto collo: pingui ceruice armatꝰ ē. Perpilos auaricia: p̨̄cipit̉ leuitꝭ Nu. viij. b. vt radāt oēs piloſ carnis ſuę: maxīe qꝛ recreſcūt: ſil̓r redditꝰ. Hęc tria ſt̓ coq̄nda ſil̓ igne pnīę charitatꝭ: colligēda ī maſſas/ ꝯfitēdo:qꝛ dꝫ ibi extenuari pctm̄: ſic ꝓijciēdū ē ī os diaboli: qꝛto ī caput eiꝰ reuertet̉/ qͥcqͥd peccāt hoīes. Et illudit̉ eiſic̄ vrio: excęcat̉ ligat̉ v̓berat̉. Et ſciēdū diabolꝰ d̓rdraco/ ꝓpt̓ ml̓tas ꝓpͥetates: q notar̉ his ꝟſibꝰ: Sibilat igniuomꝰ heremi/ babylonis/ arenę/ Et maris īcubitor: criſtatꝰedax/ volat ingēs: Os breue cauda ligas elephantē/ ꝑuigil-aſtu. aſpicieſ pugnas/ ſentꝰ petit e capitoſꝰ. Sibilat. Sap̄.xvij. d. Siue ſpūs ſibilans. Apoc̄. xiij. c. Loq̄bat̉ vt draco.Eſt igniuomꝰ ſuos ſe. Per ſuos: ſic̄ Actꝭ. ix. a. Saulꝰadhuc ſpiras minaꝝ: cędis ī diſcipuloſ dn̄i. Per ſe. Apoc̄.xij. c. Deſcēdit diabolus ad vos hn̄s irā magnā. Sap̄. xj. c.Ira plenas beſtias/ aut vaporē ignis ſpirātes. Itē ē ī heremo. i. i hōībꝰ īcultꝭ: nulia recipiūt diſciplinā. Hiere. xlix. §.Erit aſor hītaculū d̓raconū. Aſor īterp̄tat̉ tollēs foramē:tales ita colligati ita obſtinati ſūt/ ē ī eis locꝰ paruꝰ ſquē ītroeat diſciplina vt̓ correctio. Hi ſut ſquame corꝑis viX aboli: vt dr̄

B

Allegorice.

Al̓. FrepletaAl̓. Icreaturꝰ

Moraliter-

Al̓. ribi repētis

Al̓. ret magnaMyſticeAl̓. HhicAl̓. Ifinxiſti⁊Eph̓. 4. e.

Al̓. cōmealiTriplex ordhoīm trāſum maremundi

Moraliter

Psͣ. 106.

Ad litterā

Per peniilludit̉ dia

Psͣ. 72.

Allegorice

Diabolꝰ ddraco ꝓpt̓ ntas ꝓprietadraconis euenientes