Druckschrift 
2 (1499)
Einzelbild herunterladen
 

LXXXII

a tantibꝰ tyrum. Etēnim aſſureve̓nit cum illis: facti ſunt indradiutoriū filijs loth. Fac illis ſicut madian et ſiſarę: ſi-

cut iabin in torrente ciſon.s Diſperierūt in endor: factii ſunt vt ſtercus terrę. Ponekprincipes eorum ſicut oreb

Inuidia quidē eſt amaritudo maxima. Ezech̓. xxvij. g. Quęeſt vt tyrus quę obmutuit ī medio maris? Et in eodē .ſ. Ventus auſter contriuit te: id eſt proſperitas alterius. Iſti ergoſunt de exercitu diaboli: et erūt in diebꝰ antichriſti. Et int̓multa alia poſſunt inuen iri. ij. Timoth̓. iij. a. Hoc autem ſcito ī nouiſſimis diebus inſtabunt tempora periculoſa: eruntl homines ſeipſos amāptes: cupidi/ elati/ ſuꝑbi/ blaſphemi/ parentibus inobediētes ingrati/ ſceleſti/ ſine affectione/ ſine pace ⁊cͣ. Iſte autem exercitꝰ nihil operat̉ ſine pͥncipe ſuo: Vnde addit: a Etenim aſſur: id eſt diabolus:b Uenit cum illis. Aſſur enī ad litteram vocatur nabuchodonoſor rex aſſyrioꝝ: qui populū dei captiuauit: et interpͥtatur deprimēs vel elatuſ: qd̓ bene competit diabolo. Ipſeautem diabolus non ſolus operatus eſt/ ſed ip̄i pro poſſe ſuoadiuuerūt in malū. Unde ſequit̉: c Facti ſunt ī adiutorium filijs loth: id eſt dęmonibus. Loth enim interpretatur declinans: et ipſi declinauerūt a deo cum pͥncipe tenebrarū: et ſemper intendunt vt hominē faciant a via veritatis declinare. His ergo facti ſūt in adiutoriū illi mali quosp̨̄numerauimꝰ: qꝛ ſicut boni ſunt coadiutores dei: ita maliſunt coadiutores diaboli: Nam ſicut deus non vult hominēcogere ad bonū/ niſi ille ad illud ſe applicet per arbitrij libertatem: ita diabolus non poteſt hominē cogere ad malum niſi homo ad hoc applicet voluntatē: quia vt dicit Augꝰ: Omne peccatum adeo eſt volūtariū: qd̓ ſi non eſt voluntariū/eſt peccatū. Propt̓ hoc dicit Hieroꝰ. Debilis eſt hoſtis qui poteſt vincere niſi volentē. d Fac illis. Secūda parſvbi agit de vindicta iniquoꝝ/ de quorū culpa ęgit in prima.Et eſt ẜm Augꝭ. prędictio: ẜm Caſſiod̓. optatio: qui ſic ait:Optat vindicari correctiōis affectu/ non maledictiōis inſtinctu. Ad litteram ergo vult dicere: Fac illis ſicut madian et ſiſarę: id eſt ita eueniat iſtis malis: ſcilicet complicibus antichriſti: ſic̄ euenit madian ſiſare: quos filij iſrael deuicerunt afflixerunt. De madian habet̉ Iudicꝭ. vij. e. gedeon nocte deuicit madianitas. De ſiſara habetur Iudicꝭ.iiij. d. iael vxor aber cinei interfecit eum cum clauo tabernaculi quem defixit in cerebrū eius per tempora. e Sicut iabin: id eſt exercitui regis iabin: cui ſeruiebat ſiſarapͥnceps exercitus illius. f In torrente ciſon. Ad litteram enim iuxta illum torrente congreſſi ſunt victi ſunt quierant cum ſiſara. g Diſperierunt in endor. Endorfons eſt: vnde creditur dicta endor ciuitaſ: cuius habitatoreſcum villis ſuis fuerūt hęreditas manaſſe. Ibi multi eoꝝ diſperierūt computreſcētes h F Facti ſunt vt ſtercus ter. Hęc de minoribꝰ dicta ſunt. De maioribꝰ autem ſubdit: Pone principes eorum: ſcilicet antichriſtianorum:k Sicut oreb et ceb et ęębee et ſalmana. Iſti quattuor fuerunt pͥncipes madianitarum: quos vt prędictum eſt:deuicit gedeon̄. Et iſti fugerent/ occurrētes eis filij ep̄hraim interfecerunt oreb et ceb: et eorum capita attulerunt gedeoni: vt dicitur Iudicꝭ. vij. g. Ipſe ꝟo gedeon perſequenscebee et ſalmanao Fac illis ⁊cͣ. Moralit̓ de oībꝰ pctōribꝰ dic̄: Fac illisſicut madian et ſiſarę .i. ſic̄ exigūt pctā quę iſtos ſignie. ficant̉. Madian interp̄tat̉ declinās iudiciū: et ſignificat pecnꝰ catores declināt p̨̄ſens iudiciū ꝯfeſſiōis: quia nolūt ꝯfiteripctā nec ſeipſos iudicare. Declināt aūt futuꝝ iudiciū: quiaillud p̨̄cogitare volūt aut timere. De dicit̉ in Psͣ. Dominus amat iudiciū. Et alibi. Feci iudicium iuſticiam. Deſecundo: Iob. xix. d. Scitote eſſe iudiciū. Ecc̄s. vltꝭ. d. Cuncta q̨̄ fiunt adducet dn̄s in iudiciū omni errato: ſiue bonūſiue malū ſit. Qui enī modo declināt iſta duo iudicia: tūcpoterūt ea declinare: quia tunc iudicabūt ſeipſos accuſante ꝯſcientia: et dn̄s iudicabit eos horribili ſententia: Si autē

modo non declinet homo iſta iudicia: tūc poterit ea declinare. Propter hoc dicit apl̓s. j. Corꝭ. xj. g. Si noſmetipſos diiudicaremꝰ: non vtiqꝫ iudicaremur. Et illud diſtrictū iudiciūnon declinabat beatus Hieroꝰ: qui dicebat: Siue comedamſiue bibam ſiue aliud quid faciā: ſemꝑ videt̉ auribꝰ meis inſonare vox illa: Surgite mortui/ venite adiudiciū. Per madianergo bene intelligunt̉ ſine timore dei ſūt:Per ſiſarā/ qui interpretat̉ excluſio gaudij: illi qui ſine ſpeleſtiſ gaudij ſūt. Et vtrūqꝫ eſt in diuitibꝰ huius ſęculi: qꝛ noneſt timor dei ante oculos eoꝝ: et quia habent ꝯſolationemſuā: nihil eis cure eſt de gaudio ęterno. Unde Lucꝭ. vj. d. vobis diuitibꝰ qui habetis hic ꝯſolationē veſtrā. Itemper madian/ qui non tm̄ interp̄tat̉ declinās iudiciū: ſed ettradictio vel iniqͥtas: bene intelligi poſſunt aduocati: qui pleni ꝯtradictione iniqͥtate declinant iudiciū ꝓlongando liteſ:et ſi qn̄qꝫ non poſſunt oīno declinare iudiciū: tn̄ peruertūt illud allegationibꝰ cauillationibꝰ ſuis. Abacuk.. a. Lacerata eſt lex non ꝑuenit vſqꝫ ad finē iudiciū: quia impius p̨̄ualet aduerſus iuſtū: propterea egrediet̉ iudiciū ꝑuerſum. Perſiſaram/ qui interp̄tat̉ tollens recedentē: intelligunt̉ ipſi maliiudices qui iuſtos recedētes a malo tollūt p̨̄dant̉: ẜm deipſis dicit dn̄s Eſa. lix. c. Facta eſt veritas in obliuionē: etreceſſit a malo prędę patuit: et vidit dn̄s et malū apparuit inoculis eius qꝛ non eſt iudiciū. Hi acqͥeſcūt iniquoꝝ aduocatoꝝ conſilio: ſicut pilatus cui exclamans turba iudeoꝝ dixit:Tolle hunc .ſ. chriſtum dimitte nobis barrabam. Eſt ergoſenſus: Fac illis ſicut madian et ſiſarę .i. ſicut meruer̄tdamna eos. e Et ſicut iabin in torrete ciſon. Iabininterp̄tat̉ ſapiēs ſiue ſapiētia. Ciſon interp̄tat̉ lętificans eos.Per iabin ergo intelligunt̉ ſapiētes huiꝰ mūdi/ qui ſtulti ſūtapud deū: qui congregant̉ in torrēte ciſon. Torrens ciſon eſtabūdantia tꝑaliū / quę ad modū torrētis in p̨̄ſenti quaſi ī hyeme abundant: ſed in futuro quaſi in ęſtate qn̄ neceſſariū eſſetaliquid habere/ penitus ſiccabunt̉ deficient: ſicut patet ī illo diuite epulone qui multū abūdabat aquis diuitiarū voluptatū in hyeme p̨̄ſentis vitę: ſed poſt mortē ita exiccata ſūtei oīa ardēs ī inferno guttā aq̨̄ petijt: quā hr̄e non potuit:Lucꝭ. xvj. f. Tn̄ ſtulti .i. ſapiētes huiꝰ mūdi: multū gaudēt in torrente. Vnde bene vocat̉ torrēs ciſon .i. lętificās eos. Sꝫgaudiū eoꝝ vertet̉ in triſticiā. Lucꝭ. vj. d. vobis diuitibꝰqui habetis ꝯſolationē veſtrā: vobis ridetis nunc/ qꝛlugebitis flebitꝭ. Fac/ ergo eis dn̄e/ ſicut iabin in torrēte ciſon .i. ſicut debes facere ſapientibꝰ huiꝰ mūdi: quorumperdes ſapientiā: et ſicut debes facere eis qui in his tranſitorijs rebus lętant̉. g Diſperierūt in endor. Endor int̓pretat̉ fons generatiōis: ſignificat luxuriam in qua pereūtmaxime diuites abūdantes ī ſęculo: qꝛ ꝓdijt ex adipe iniqͥtas eoꝝ. Vnde Hiere. v. b. Saturaui eos. Et qͥd ſequit̉? Etmęchati ſunt et in domo meretricis luxuriabantur. Et dicit:Diſperierunt: quia eſt duplex periculū ſiue periclitatio:ſcilicet animę famę. Vnde etiam addit: h Facti ſunt̉vt ſtercus terrę: id eſt viles fetentes coram deo hominibus. Eccͣj. ix. b. Omnis mulier quę ē fornicaria: quaſi ſtercus in via ab omnibꝰ prętereuntibꝰ conculcabit̉. Iohel̓. j. d.Computruerunt iumenta in ſtercore ſuo: id eſt luxurioſi.Eſa. v. f. Facta ſunt morticina eorum quaſi ſtercus in medio platęarum. Iudicꝭ. j. .ſ. dicitur manaſſes non deleuithabitatores endor ſiue dor: id eſt pręlatus obliuioſus delet luxurioſos. Sed propt̓ luxuriaꝫ ſubditorum/ pręcępit dominus moyſi/ Numeri .xxv. a. Tolle cunctos principes etſuſpende eos contra ſolem in patibulis. Hic etiam maledicitſtatim principibus: cum ſubiungit: i Pone princiꝑeseorum ſicut oreb et ceb et cebee et ſalmana. In p̄ſenti enī ſunt ſicut oreb et ceb per culpam: et in futuro erūt ſicutK gebee et ſalmans

V

Al̓ Nſimpl Ial rſuſcepꝰppeſi

Psͣ .13.

De malisaduocatꝭ

Lucꝭ. 23. e.

ida pars

Psͣ. 72.

Ooraliter⁊

antes ſoos in preſenmuuro nonunturPs. 36. 1Psͣ. 118. j

Psͣ. 36.Psͣ. 118.