Druckschrift 
2 (1499)
Einzelbild herunterladen
 

Pſalmus

Pſalmus aſaph.da Eus ſte̓tit (LXXXI.in ſynagoga deorum:

Notādū aūt ſūt plures ꝓprietates bonę mellis/ qͣre ſignicat ſciētiā diuinā: ml̓tę male/ qͣre ſignificat ſciētiā ſęcularē:Et de vtroqꝫ habent̉ duo ꝟſus. Mel in bono ſenſu. Diſꝑgiton̄dit/ mūdat/ ſeruat/ cibat/ eſt ros: Dulce forans/ flauū/ flos/auꝰ ardor/ apes.Diſpergit/ apoſtemata ſuꝑbię: diuidit malas humoꝝ collectiones. Matth̓. x. d. veni pacē mittere ſed gladiū.Condit/ medicinā: id eſt pęnitētiā. Prouerb̓. xxvij. a. Aīaeſuriēs etiā amarū dulci ſumet: ſupple dulci admixto.Mūdat. Ioh̓. xv. a. Et vos mūdi eſtis ꝓpter ſermonē quēlocutus ſum vobis.Seruat .ſ. medicinā: Prouerb̓. ij. b. Conſiliū cuſtodiet te:et prudentia ſeruabit te.Cibat. Deut̓. viij. a. in ſolo pane viuit homo ⁊cͣ.Eſt ros. Exo. xvj. c. Mane ros iacuit per circūitum caſtrorū. Eſa. xxvj. d. Ros lucis: ros tuus.Dulce. Psͣ. dulcia faucibus meis eloquia tua ſuꝑ melForans .i. penetrās. Heb̓. iiij. c. Uiuus eſt ſer­ (ori meo.mo dei efficax penetrabilior omni gladio ancipiti.Flauum .i. roſcidum coloris balſami vel auri. Prouer. xxv.b. Mala aurea in lectis argenteis: qui loquit̉ verbum inFlos/ miniſtrat mel .ſ. ille flos qui dicit (tempore ſuo.Cantꝭ. ij. a. Ego flos campi lilium conualliū.Fauus eſt recęptaculum mellis. Ecc̄i. xxiiij. c. Hęreditasmea ſuper mel fauū: id eſt cōtemplatio eſt cęra ſubtilisquę diuinā ſapientiā receptat. Unde dicit Gregoriꝰ: Vtin contemplatione hauriant: quod alijs per p̨̄dicationemArdor .i. calor complexionis et temporis eſt (effundant.in melle: ſic et ī diuina ſciētia. Hiere. xxiij .ſ. Nōne verbamea ſunt quaſi ignis?Apes colligunt cōportant mel: ſic ſcholares pauperesſcientiā: diuites ſunt ita ſtudioſi. Ecc̄i. xj. a. Breuis in volatilibus apis: initiū dulcoris habet fructꝰ illiꝰ.Item mel in malo ſenſu. Inflat ſalſeſcit/ pueris nocet/ igne nireſcit: Ventriforum/ ſpumans/ muſciuocū/ ſtimulans.Inflat/ ſicut mel. j. Corinth̓. viij. a. Scientia inflat.Salſeſcit/ per longam decoctionē: ſcientia ſęcularis tandem vertit̉ in amaritudinē. Prouerb̓. v. a. Fauus diſtillans labia meretricis: nitidius oleo guttur eius: nouiſſima eius amara: lingua eiꝰ ⁊cͣ. In eodē. b. Ne gemas innouiſſimo quando cōſumpſeris carnes tuas: dicas: curdeteſtatus ſum diſciplinam?Pueris nocet/ etiā dum adhuc ſunt ī vtero: ipſis pregnātibus negat̉: tamē appetit̉. Omnes enim pueri nūc volūt leges ſcire: ſęculares ſciētias oēs appetunt. Prouer:j. c. Uſqꝫ quo ꝑuuli diligitis infantiā: ſtulti ea q̨̄ ſibi ſūtIgne nigreſcit .ſ. igne cupiditatis degene/ (noxia cupient:rat in iniuriā: qd̓ dr̄ ius. Psͣ. Suꝑcecidit ignis viderūt ſolē. Eſa. xiij. b. Facies combuſtę vultus eorū.Ventriforū .i. penetrās ventrē: qꝛ exit vmbilicū eis nimis comedūt/ maxime pueris .i. ſtultis. Prouer. iij. a. Neſis ſapiēs apud temetipſū. Et poſt pauca: Sanitas qͥppevmbilico tuo erit. Iob. xxxij. d. Plenꝰ ſum ſermōibꝰ: envent̓ meꝰ qͣſi muſtū abſqꝫ ſpiraculo. Vmbilicū leuāt ſtercora viſcera introcluſa: Et dr̄ ſedes libidinis in mulieribus: ſignificat carnis elationē: per quā ſcientia ſęcularisexit: id eſt manifeſtat̉.Spumās multū in ꝟba grādia et vana. Marci. ix. c. Spumat ſtridet dentibꝰ et areſcit. Inde fluctꝰ fieri maris diſMuſciuocū .i. vocat muſcas (pumātes ſuas cōfuſiōes.cōgregat .i. viles hoīes mordaces litigioſos: alienas mēſas ſequunt̉. Exod̓. viij .f. Faciam mirabilem terram geſſen: in qua populus meꝰ eſt vt non ſint ibi muſcę.Et infra: Corrupta ē terra ab huiuſcemodi muſcis: id eſtab aduocatis. Matth̓. xij. b. dicitur diabolus beelcebub:id eſt deus muſcarū. Stimulās/ ad venerē: vel quia acumē habet dulcore exaculeis venenoſis. Prouerb̓. v. a. Fauꝰ diſtillās labia meretricis. Et infra: Lingua eius acuta qͣſi gladiꝰ biceps. Expoſitio Psͣ. LXXXXI.

Eus ſtetit in ſynagoga. Titulus. Pſalmus.aſaph: id eſt ſynagogę: quę hic redarguit̉: vt ſaltemnunc recognoſcat chriſtum/ quem crucifigens noluitognoſcere. Continuatio. In p̨̄cedenti pſalmo oſtendit iudeingratos eſſe multis dei beneficijs. Sed quia non tm̄ illiscorꝑalibꝰ et cōmunius bn̄ficijs: verūetiāli mirabili et ſpecialibeneficio quod fuit deincarnatione filij deiingrati fuerūt: bn̄ ſeqͥtur iſte pſalmus: inqꝫ chriſti natura agitur. Itē duo pſalmi pręceſſerunt:de primo aduentu: alius de paſſione: Iſte ꝟo tertiuss de iudicio: de duabꝰ naturis iudicis: vt dicit Glo.c ſit obſcurum. Intentio eſt monere infidelem ſynagoj: vt chriſtum verum deum hominem credat eſſe. Mo3. Tripertitꝰ eſt pſalmꝰ. Primo chriſtū inducit aduerſas arguentem. Secūdo monet vt chriſtum qͣꝫuis eum egeviderint: tamē deū eſſe intelligant: Quę eſt intentio pſali: Iudicate. Quod eos feciſſe/ in eadem parte ſupnit: ibi: Neſcierunt. Tertio oſtendit a quanta dignitateiderint: ibi: Ego dixi. Agēs ergo de vtraqꝫ chriſti natuiit: a Deus/ Ecce diuinitas. b Stetit: id eſt viſi apparuit/ Ecce humanitas. Ioh̓. j. d. Medius veſtrumt quē vos neſcitis. c In ſynagoga deoꝝ: id ē īatione doctorum/ ſcribarum/ phariſęorum/ iudicum:quibus Exod̓ xxij. b. Si latet fur: dominus domus apcabitur ad deos iurabit. Dominus dicitur ſtare:Carnis oſtenſionem. Ioh̓. j. d. Medius veſtrū ſtetitquem vos neſcitis.Iudicij executionem. Eſaię. iij. c. Stat ad iudicandūdominus: ſtat ad iudicandos populos.Auxilij p̨̄ſtationē. Act̉. vij. g. Ecce video cęlos aperos et ieſum ſtantem ⁊cͣ.tlaturę īcorruptionē. Ioh̓. vlt̓. b. Stetit ieſꝰ ī littore.Secūdo oſtēditMoraliter: Deus ſtetit in ſynagoga deorū.Hoc bene dicit̉: quia vbi eſt congregatio bonoꝝ qui cęleſtiadeſiderent ibi habitent: ibi deus ſtat: id eſt ꝑſeueranter manet. Unde Matth̓. xviij. c. Ubi duo vel tres congregati fuerint in nomine meo: ibi ſum in medio eorum. Et notandumin quibuſdam ſtat dominus manet: in quibuſdam aūt tranſit: in quibuſdam autem nec etiam ingredit̉. In viris firmisſtat: in fluctuantibus autem trāſit: qui ad tempus credunt etin tempore temptationis recedunt: vt dicit̉ Lucꝭ. viij. b. Defirmis dicit/ Ecc̄i. xxiiij. a. In hęreditate dn̄i morabor: id ē inis ſūt firmi et īmobiles. De mobilibꝰ autē fluctuantibꝰ:eodem: In fluctibus maris ambulaui: id eſt in eis qui nonnt ſtabiles/ non ſteti: ſed tranſiui. In illis autē qui totos ſeponūt ſęcularibus curis/ non ingredit̉ dominus. Unde diOſee. xj. c. Ego ſum deus non homo: in medio tui ſanus et non ingrediar ciuitatem. Sed vt dij: id eſt ſpiritualest cęleſtes homines de ſe non pręſumant: bene addit:X In medio autēItem de pręlatis poteſt hoc exponi: a Deus ſtetit. Etpoſſet eſſe thema in concilio epiſcoporū/ vel in capitulo abbatum: vbi eſt c. Synagoga deorum: id eſt cōgregatio p̨̄latoꝝ: ſūt dij: ſicut in auctoritate ſupra dicta. Exo. xij.b. Applicabit̉ ad deos ⁊cͣ. Et in eodē. d. Dijs non detrahes.Stetit/ ergo/ deus/ quondā inter tales: id eſt manſit. Stareenim manere dicitur: ẜm illud Ecc̄i. xj. c. Sta in teſtamentotuo ⁊cͣ. Nunc vero vtrum ſtet ibi ambiguū eſt: quia magisibi conueniūt ad mordendū nocendum/ et pauperes opprinendū qͣꝫ ad vtilitatē eccleſię. Unde illa cōgregatio ſi talitetgregent̉ eſt ſynagoga deoꝝ: ſed ſathanę. Apoct. .ij.Blaſphemaris ab his ſe dicūt iudeos eſſe ſunt: ſedit ſynagoga ſathanę. Ecc̄i. xxj. b. Stupa collecta ſynagogaeccantiū: cōſūmatio illorū flāma ignis. Et qꝛ multū excedūt p̨̄lati ī cibis/ in expēſis ī eqͥtaturis/ veſtibꝰ: bene addit: In medio aūt

le deos.cat .i. fauis vel

Proprietatesmellis ī bonoVerſus

Psͣ .118.Mel em̄ id eſtdiuina ſapīa

Partitiopſalmi

Alegori

Proprietatesmellis ī maloqUerſus

Morali

Psͣ. 57.

Mel .i. ſapiētia ſęcularis

De pręle