Pſalmus

s Quia aīa eiu̓s in vitā ipſiusd̓ bn̄dice̓t̉: cōfitēbit̉ tibi cū bn̄fecerꝭ ei. Intrōibit vſqꝫ īt proſꝫ genies patꝝ ſuoꝝ: vſqꝫ ī ęte̓rnū nō videbit lumē. Homocū in honore eſſet nō intelle-

xit: cōꝑatus ē iumētisr īſipientibꝰ/ ⁊ ſimilis factꝰ eſt illis.Pſalmus aſaph.d ¶ Eus deoꝝ do (XLIXminꝰ locutꝰ ē: ⁊ vocah uit t̓rā. A ſoͣlis ortu vſqꝫ ad

ſuum. Vnde ſequit̉: a ¶ Quia anima/ ſenſualis. b ius:id eſt diuitis. c ¶ In vita ipſius tm̄. d ¶ Bn̄dicetur/ adomino/ bn̄dictione ſiniſtrę. In vita enim benedicit̉: ⁊ in morte maledicit̉: Sicut ille cui dictū eſt Lucꝭ. xvj. g. Recordare:quia recępiſti bona in vita tua: ⁊ lazarus ſimiliter mala: nuncautem conſolat̉/ tu ꝟocruciaris. Uel Benedicet̉ ab hominibus. Psͣ. Beatū dixerunt populū cui hęcſunt. Vel Bn̄dicet̉/ab ipſo: ẜm ꝙ alia littera habet: Quia aīęſuę ī vita ſua bn̄dicet. Et cōpetēter dicit: Benedicet̉: nondicit benefiet illi/ niſi tm̄ in dictione: ẜm ꝙ diues tm̄ benedixitanimę ſuę. Lucꝭ. xij. c. dicens: Anima habes multa bona repoſita in annos plurimos. Sed multū aliter cōtigit ei ī re ⁊ operatione: ẜm qd̓ ibi ſequitur: Stulte hac nocte repetent animātuā a te. Sed verius dixiſſet: Anima habes nulla vl̓ pauca bona repoſita: quia ẜm illud Iob. xxiiij. d. Pauit ſterilem ⁊ quęnon parit: ⁊ viduę bene non fecit. Econtrario Prouerb̓. xj. c.Benefacit animę ſuę vir miſericors. Tertia cauſa eſt: quia ſūtmercēnarij. Vnde dicit: e ¶ Confitebit̉ tibi cū beneferis ei: id eſt laudabit te o deus. Zach̓. xj. a. Benedictꝰ deus:diuites facti ſumus. Gregoriꝰ. Illa vox in tribulatione deumnon inuenit/ quę eum in trāquillitate cōtempſit. Nos enim inomni ſtatu debemus laudare ⁊ benedicere deum. Tob̓. iiij. d.Omni tempore benedic deū. Iob. xiij. c. Etiā ſi occiderit mein ipſo ſperabo. Quarta cauſa eſt: quia ſunt imitatores pater.norum ſcelerum. Vnde ſequit̉: f ¶ Introibit/ imitando: g¶ Uſqꝫ in ꝓgenies patrum ſuorum. Quicquid enim pater eiꝰ acquiſiuit/ ſiue per fraudē/ ſiue ꝑ vſuras/ ſiue per rapinas: ipſe totuꝫ vult obtinere ⁊ retinere quaſi iure hęreditario:⁊ etiam in alijs vitijs quę viderunt tales filij in ſuis patribusimitant̉ eos: Et ſicut dicitur Matth̓. xxiij. d. implent menſuram patrum ſuorū: Et patrē ſequit̉ ſua proles. Sed quos ſequūt̉ in culpa/ ſequent̉ etiam in pęna. Unde addit: h ¶ Uſqꝫin ęternū non videbit: id eſt nunqͣꝫ videbit: i ¶Lumenid eſt deū: quia hic cęcus eſt cęcitate mentis: ⁊ tranſibit ad tenebras exteriores. Vnde Auguſtinꝰ. A ſomno tenebrarū interiorum tranſibunt ad tormenta tenebrarū exteriorum. Uelde pęna inferni legi poteſt totus verſus: Introibit vſqꝫ inprogenies patrū ſuorum: id eſt ad eos deſcendet in infernum. Et bene dicit: Introibit: quoniā pęna inferni ſempereſt in ingreſſu: quia vt habet̉ Iob. xxiiij. c. Trāſiet ab aqͥs niuium ad calorem ninium. Ecc̄i. xviij. a. Cum cōſummauerithomo/ tunc incipit. Et tāgunt̉ quattuor pęnę malorū in inferno futurę. Prima eſt/ horrēda ſocietas cum dicit: Progenies. Et dicit pluraliter/ propter multitudinē. Prouer. ix. d.In profundis inferni cōuiuę eius. Secūda pena eſt/ dolor deamicis: quam tangit/ cum dicit: Patrum. Lucꝭ. xvj. g. Habeo enim quinqꝫ fratres ⁊cͣ. Nolebat enim diues damnatus:vt fratres eius ad infernū venirent/ ne de eorum ſocietate magis cruciaret̉. Tertiū eſt pęnę ęternitas: quę notat̉ cum dicit.Uſqꝫ in ęternū. Quartū/ eſt tenebrę palpabiles: qd̓ notat̉cum dicit̉: Non videbit lumen. Sap̄. xvij. b. Ignis nullavis poterat illis lumē prębere. Sed hęc omnia venient homipropter inſipientiam. Vnde iterum replicat cauſam/ dicens:k Hō cū ī honore eſſet nō ītellexit. Iob. iiij. d. Quianullꝰ intelligit/ ī ęternū peribūt. Eſa. v. d. Propterea populꝰmeus ductus eſt captiuus: quia nō habuit ſcientiam. Verſusaūt iſte ſupra habitus eſt/ ⁊ diffuſe expoſitus: ⁊ ideo nō oportet iterum exponere.¶ Expoſitio Psͣ. XLIX.Eus deorū dn̄s. Titulus. Pſalmus aſaph.¶ ¶ Aſaph interpretatur latine congregatio: grecę ſynagoga. Eſt gͦ ſenſus: Pſalmus/ iſte ꝯuenit ꝯſaph:id eſt ſynagogę quę hic loquit̉ ẜm partē ſui fidelem de muta-

tione ſacramētorū legalium in ſacrificia laudis: Et hoc ad cōmendationē noſtrę fidei: ⁊ confutationē incredulitatis iudeorū. Loquit̉ etiā de vtroqꝫ chriſti aduētu. Per primū demulcet: per ſecūdum terret. Sed cū de ſecūdo aduentu qui terreita agat ſicut ⁊ de primo qui demulcet: qͥd eſt hoc ꝙ intitulat̉: Pſalmꝰ aſaphiqui cōſtitutus eſt canr ī templo: vt habet̉Paral̓. vj. c. et. xvj.Uidet̉ em̄ ꝙ ęqueene deberet intitulari ex nomīe alterius: qͥnō cantandi: ſed potiꝰflendi vel terrēdi alioshaberet officiū. Solutio. Etiā ẜm aduentūſecūdū bn̄ intitulat̉: quia ī eo ſancti gaudebūt. Et qꝛ etiam inp̨̄ſenti vita malis videtur illuſio loqui de die iudicij: ẜm illudGen̄. xix. c. Uiſus ē eis qͣſi ludens loqͥ. Intētio eſt monere nead ſacrificia legalia redeamꝰ. Modus. Tripertitꝰ eſt pſalmꝰ.In pͥma parte agit de vtroqꝫ chriſti aduentū. In ſecūda ꝑtechriſtꝰ loquit̉ ⁊ monet vt relictis ſacrificijs pecudū: fiat ſacrificium laudis: ibi: Audi popule meus. Tertio oſtenditjuorum ſacrificia reprobent̉: ibi: Peccatori. Dicit ergo.¶ Deus deorū: id eſt factor deoꝝ/ vel ſanctorū/ vel excellentiſſimꝰ deoꝝ .j. Corꝭ. viij. b. Et ſi ſunt dij multi ⁊ dn̄i multi: nob̓ tn̄ vnꝰ eſt iſte deꝰ deoꝝ. m ¶ Dominꝰ dominātiū. .j.Timoth̓. vj. c. Rex regū ⁊ dn̄s dominātiū. n ¶ Locutuseſt ꝑ ſe ⁊ ꝑ apoſtolos. o ¶ Et vocauit terra .i. habitantes terrā: Metonymia eſt: non tm̄ partē terrę: ſed totā terrā.p ¶ A ſolis ortu vſqꝫ ad occaſū: id eſt ab oriente vſqꝫ adoccidētē: qꝛ in omnē terrā exiuit ſonꝰ eoꝝ: ⁊ ī fines orbis terrę verba eoꝝ. Et cōmendat hic chriſtū multipliciter. Primoa natura/ cū dicit: Deus. Secūdo ab excellētia operū/ cumdicit: Deorū. Tertio a potentia/ cū dicit: Dominꝰ. Quarto a liberalitate/ cum dicit: Locutus eſt. Liberalitas enimmagna fuit ꝙ tantus dominꝰ proprio ore ita benigne voluitloqui abiectis ⁊ vilis cōditiōis homībꝰ. Quinto a benignitate qua vocauit gentes ad regnū/ cū dic̄: Et vocauit terrā.Sexto ab amplitudine vocatiōis/ cū dicit: A ſolis ortu ⁊cͣPoſt oſtenditMMoraliter hoc dicitur terrenis hominibus: ¶Peusdeoꝝ dominꝰ locutus eſt: ⁊ vocauit terrā .i. trenos.q. d. qui ī terrenis morant̉ per amorē/ excuſationē nō habēt:quia/ deus deoꝝ dominꝰ omniū: vocauit eos ꝟbo ⁊ exemplo ad cōtemptū terrenoꝝ. Hiere. xxij. g. Terra/ terra terra: audi ſermonē dn̄i: Ecce trina citatio. Prima eſt naturaliscorruptio/ quę cōtinua eſt. Secūda eſt infirmitas accidētalis.Tertia eſt ꝑemptoria .ſ. ipſa mors. Deut̓. xxxij. a. Audiat teſra verba oris mei. Cum ergo vocauerit terrā: ſi nō venit: nōeam excuſabit ignorantia: ſed damnabit cōtumacia. Ioh̓. .xv.c. Si non veniſſem ⁊ locutus non fuiſſem eis/ peccatū non haberent: Nūc autem excuſationē nō habent de peccato. Undein Psͣ. non ignorantes: ſed furibundi dicunt̉: vbi dicit̉: Furor illis ẜm ſimilitudinē ſerpētis: ſicut aſpidis ſurdę ⁊ obtura.tis aures ſuas. Sic ipſi ad modū aſpidis obturāt aures ſuas:terra .i. amore terrenoꝝ: ⁊ cauda .i. vana ſpe pęnitēdi in fine:nę efficaciter audiāt dominū vocantem ad cōtemptū mūdi eterrenorū. Et licꝫ dn̄s cōtēnat̉ ab eis: ipſe tamē nō dedignat̉nec vocare deſiſtit: ſed vocat: p¶ AA ſolis ortu .i. ab infantia in qua naſcit̉ eis ſol gratię ꝑ baptiſmū. q ¶ Uſqꝫ ad occaſum .i. vſqꝫ ad mortem: in qua occidit eis ſol .i. om̄is ſpesgratię ⁊ venię. Ad quid auteꝫ vocat? Ad iuſtificationē in pręſenti: ⁊ glorificationē in futuro: ſicut dicit̉ Ro. viij. f. Quosvocauit/ hos ⁊ iuſtificauit: quos autē iuſtificauit/ illos ⁊ manificauit. Et ſupra dicit in eodem: Quos p̨̄deſtinauit cōfornes fieri imaginis filij ſui hos ⁊ vocauit. Et ſic relinquit ꝙvocat eos ad hoc vt cōformes ſint in gloria imagini filij ſut⁊ẜm qd̓ dicit̉. jͣ. Ioh̓. iij. a. Nōdū apparuit quid erimus: Scimus autē qm̄ cū apparuerit/ ſimiles ei erimꝰ. Sed qui ad hacE pulehritudiuē

Al. Iluſdiſdi-

Psͣ. 143.Al̓. ⁊ ꝓgeniē

Partitiopſalmi

Alegorie

Psͣ. .18.Cōmēdatisehri

Mocalira

Aliter

Quattuor pene malorum ininferno

Ps .57.