Pſalmus
g rmons ſion laterā aqͥlonis/ciuitas regis magni. Deusē in fdo̓mibus eius cognoſce
tur: cum ſuſcipiet eā. Quoniam ecce reges terrętꝯgregati ſūt: ⁊conuenerūt ī vnū.
Quia em̄ gauiſę ſunt de p̨̄dicatione apoſtolorū/ ⁊ cū exultatione recęperunt verbū dei: ideo in chriſto ſunt fundatę ⁊ radicatę per fidem: ſicut dicit̉ Actꝭ. xiij. g. Audientes gentesgauiſę ſunt ⁊ glorificabāt verbū dn̄i: ⁊ crediderūt quotquoterant pręordinati ad vitā ęternā: diſſeminabat̉ autē verbūdei per vniuerſā regionem: Hoc nihil aliud eſt qͣꝫ ꝙ hic dicitur: Fundat̉ exultatione vniuerſęterrę: nō tm̄ iudęę/ incuius exultatione primo fundata eſt/ quantū ad eos qui crediderunt iudęos: ſed⁊ vniuerſę/ cū conuerterunt ſe apoſtoli ad prędicandū gētibꝰ. Un̄ de iſtis .ſ. de iudęis ⁊ de gentibꝰ/ de qͥbus conſtructa eſt generalis eccleſia/ ſubiungitur: a ¶ Mons ſion .i.populus iudęus: b ¶ Et latera aquilonis .i. populusgentilis. Hi ſunt c ¶ Ciuitas regis magni .i. ex his duobus populis cōſtituit̉ ciuitas/ quę eſt eccleſia: Et inter eosquaſi inter ciues eiuſdem ciuitatis facta eſt vnitas: quia eorum eſt vnus dominus/ vna fides/ vnū baptiſma. Per aquilonem diabolus ſignificat̉. Aquilo em̄ ventꝰ eſt frigidus/ etaquas indurat in glaciem: ſic diabolus diuites huius mundi quos perflat/ frigidos reddit ⁊ duros .i. ſine charitate ⁊ ſine cōpaſſione. Un̄ Eccͣj. xliij. c. Frigidus ventus aquilo flauit/ ⁊ congelauit cryſtallus ab aqua: ſuꝑ omnē congregationem aquaꝝ requieſcet. Latera aquilonis/ ſunt omnes quidiabolo adhęrent: Un̄ pręcipue gentiles qui dęmonia colebant dicuntur latera aquilonis: ẜm ꝙ adhuc dicuntur aſſiſtētes alicui/ latera illius. Vnde cōmuniter ſolet dici de aliquo: Bonus quidem eſt/ ſed habet praua latera. Sic dixitbeatus Bern̄: Non dico ſanū/ dolentem latera. Sic ergoMons ſion .i. iudęi conuerſi: Et latera aquilonis .i.gētes conuerſę: ſunt/ ciuitas regis magni .i. dei: Alij em̄reges nō ſūt niſi reguli. Uniuerſalis ergo eccleſia eſt ciuitaſ.Et ſicut in ciuitate vna/ multę ſunt domus: ſic in vniuerſali eccleſia multę ſūt particulares eccleſię/ in quibus a fidelibus eius cognoſcit̉ per fidem: ⁊ recognoſcitur a fidelibus.Unde ſequit̉: d ¶ Deus in domibus eius .ſ. ciuitatꝭ .i.in particularibus eccleſijs: e ¶ Cognoſcet̉/ cognitione fidei. Vel Cognoſcetur .i. percipietur etiā ab illis qui ſūtde eccleſia: In domibus eius/ eſſe per miracula/ quę faciet dominus in eis per apoſtolos ⁊ alios ſanctos. Cognoſcetur dico f ¶ Cum ſuſcipiet eam. q. d. hanc cognitionē habebit a gratia dei ſuſcipientis eā/ vt medicꝰ in cura: ⁊vt architectus ad ędificandū eam ⁊ curandū. Et in hoc cōmendatur ciuitas a benignitate regis.Per naturalia. Ro. j. c. Inuiſibilia ipſiꝰ a creCognoſci) Per gratiam vel fidem. Sap̄. (atura ⁊cͣ.tur deus xv. a. Noſſe te/ conſūmata iuſticia eſt.(Per gl̓iaꝫ. Ioh̓. xvij. a. Hęc ē vita ęterna ⁊cͣ.Poſtea probat illud quod ſupra dixit: ꝙ latera aquilonisconſtituunt ciuitatē dei. g ¶ Qm̄ ecce reges terrę: adlitterā: i ¶ Congregati ſunt/ cū alijs fidelibus ex iudęis: vt fieret ex eis vna ciuitas dei regis: vnū ouile chriſti paſtoris: qui dicit Ioh̓. x. c. Alias oues habeo/ quę nō ſunt exhoc ouili: ⁊ illas oportet me adducere/ ⁊ vocem meā audiēt:⁊ fiet vnū ouile ⁊ vnus paſtor. Vn̄ expreſſius addit: Conuenerūt in vnū. Uel de malis regibꝰ ⁊ tyrannis poteſtlegi ſic: Vere opus eſt vt f ¶ Suſcipiat ea: qm̄ ecce reges terrę: tyranni/ terrena ſapiētes: i Cōgregati ſūt⁊ ꝯuenerūt in vnū .i. in vnā prauā voluntatē: vt fidelesdeſtruerent ⁊ affligerent. Vel In vnū .i. contra vnum .ſ.contra vnitatē fidei. Ipſi em̄ non habebant vnitatē: quoniāq̨̄libet ciuitas habebat deū ſuū. Sed ẜm primā expoſitionēꝓſeqͣmur. Dico ꝙ cōuener̄t in vnitatē fidei. Quō? Sic:x Ipſi .ſ. regesX Scd̓m etiā opinionē ⁊ ſententiā ſęculariū/ ⁊ multoꝝ etiāreligioſorū/ qui apoſtolū dicentē: Fundamentū aliud nemopoteſt ponere pręter id quod poſitū eſt/ qd̓ eſt chriſtꝰ ieſus:
Lj. Corꝭ. iij. c. dementientes/ aſſerunt religionē tunc fundatā:qn̄ diuitijs eſt dotata: poteſt dici: Fundatur exultation vniuerſę terrę: quia pauperes terrę/ qui ſub principibus a bedellis excoriabānt̉/ gaudebant ⁊ exultabant qn̄ ſubdominio religionis tranſferebant̉/ ſperantes ſe ab eis in pace viuere: Et alij etiāpauperes qui nihil penitus habebāt/ gaudebant ꝙ religioſi ditarentur: a quibus ſperabant ſe magnū ſubſidiū recępturoſ: ⁊ itafuit in principio. Et modo in multꝭ locis vtriqꝫ ſpe ſua fraudant̉: qꝛ a plęriſqꝫ religioſis ppl̓us qui ſub eis ē acriꝰ ꝯcutit̉⁊ ꝯculcat̉ ⁊ ſua ſubſtantia expoliat̉/ qͣꝫ ſi eſſent ſęculares bedelli: ⁊ bona q̨̄ pauperes deberent comedere/ ipſi monachicū tyrannis ⁊ bedellis/ ⁊ ſuperfluitatibꝰ expendūt. Un̄ Eſa.v. d. Paſcent̉ agni iuxta ordinē ſuū: ⁊ deſerta in vbertatemverſa aduenę comedēt. Agni iuxta ordinē ſuum paſcunt̉: qn̄ſimplices ⁊ boni clauſtrales ordinē tenēt ī clauſtro: Et ad litterā cōmedunt in refectorio/ ſicut regula docet. Deſerta invbertatē verſa/ ſunt religiones/ q̨̄ pͥus pauperes/ ⁊ poſtmodū ditatę fuerunt: quas ⁊ bona earū aduenę comedūt/ qn̄ incameris ⁊ aulis milites ⁊ diuites mundi cū abbate ⁊ balliuisdomus ſplēdide epulant̉. Et ita licet talis religio fuerit fundata in exultatione pauperū: nō tn̄ eſt ꝯſūmata. Un̄ poſſūtdicere dn̄o iſtud Eſa. ix. a. Multiplicaſti gentē .i. auxiſti etaugmētaſti religionē: nō magnificaſti lęticiā. Poſtea oſtendit in quibus ꝯſiſtit religio: qm̄ habet duas partes/ ſiue duoofficia .ſ. actionē ⁊ ꝯtemplationē. Un̄ ſequit̉: a Monsſion latera aquiloniſ: ciuitas regꝭ magni. Per motē ſion/ ſignificant̉ ꝯtemplatiui: Per latera aquilonis/ actiui: qui magis ſunt expoſiti frigido vento temptationū. Un̄dixit diabolus/ Eſa. xiiij. d. Sedebo in lateribus aquilonis.Hęc ergo duo genera q̨̄ ſūt in religione: ſunt c ¶ Ciuitasregis magni .i. ꝯſtituūt religionē. d ¶ Deus in domibus eius cognoſcet̉: ad litterā: qꝛ domꝰ religioſoꝝ pauperes debent eſſe ⁊ humiles: ſicut chriſtus nō habuit vbi caut reclinaret: Matth̓. viij. c. Vt facto dicāt: Nō habemꝰhic ciuitatē manentem: ſed futurā inquirimus: Heb̓. vltꝭ. c.Et de eis dicāt qui viderint domos eorū illud Gen̄. xxviij.d. Uere dominus eſt in loco iſto: nō eſt hic aliud niſi domꝰdei ⁊ porta celi ⁊cͣ. Et hoc erit f ¶ Cū ſuſcipiet eā .i. cūaccepta ⁊ grata erit. Un̄ ſignū eſt ꝙ dominꝰ minꝰ acceptetreligionē quę caſtra ⁊ turres ⁊ aulas ⁊ palatia regia ędificatde bonis quę pauperibus erogare deberet: vel quod peiuseſt/ de eis quę pauperibus auferunt per exactiones ⁊ calunias. Vnde Abacuk. ij. c. Uę qui congregat auariciam malam domui ſuę: vt ſit in excelſo nidus eius ⁊ liberari ſe putat de manu mali: Cogitaſti confuſionem domui tuę: concidiſti populos multos/ ⁊ peccauit anima tua: qꝛ lapis de pariete clamabit: ⁊ lignū qd̓ inter iuncturas ędificiorū eſt/ reſpōdebit. Poſtea dicit quomodo fit iſta ciuitas. g Qm̄ecce: vt om̄ibus exemplū pateat: h ¶ Reges terrę: quiterrā corporis ſui regunt ⁊ colunt per diſciplinā regularem:i ¶ Congregati ſunt: per cōuentus: Conuenerunt invnū. Per cōgregati ſūt/ notat̉ vnitas corpoꝝ. Un̄ petit Psͣ. Saluos fac nos dn̄e deꝰ noſter. Quo? Et ꝯgreganos de nationbus: vt confiteamur nomini ſancto tuo: ⁊ gioriemur in laude tua. Per/ conuenerūt/ notat̉ vnitas meutium: De qua Augꝰ. Hęc ſunt quę vt ſeruetis pręcipimusin monaſterio conſtituti: Primū/ propter quod in vnū eſtiscongregati: vt vnanimes habitetis in domo: et ſit vobiscor vnum ⁊ anima vna in deo. Hoc ſumitur de Actꝭ. ilij. f.Multitudinis credentium erat cor vnum ⁊ anima vna. Invnum/ ſcilicet in deum. Psͣ. Unam petij a domino. Luctx. g. Unum eſt neceſſarium. Psͣ. Ecce qͣꝫ bonum ⁊ qͣꝫ iocundum habitare fratres in vnum. Et quomodo accidit ꝙ itaconuenerūt? Quia deus per gratiam ſuam illuminauit corda eorum ad cognoſcendam veritatem. Unde ſequitut̉:X Ipſi reges
23
Al̓. ymontes
Al. f gradibus
Al. jcollecAl. ji.
Eph̓. 4. b.
Pt. ivj.
Aliter
x. j6.1 Pē. ij.
Moxaliter