Nico. de ly.EI Eſdre Ca. INico. de lyra
iactet: nunqͣꝫ meū: iuuāte xp̄o: ſilebit eloquiū: etiam p̨̄ciſa linguabalbutiet. Legāt qͥ volunt: qͥ nolunt: abijciāt. Euentilēt apices: alitteraſqꝫ calumnient̉. Magꝭ ve bſtra charitate ꝓuocabor ad ſtudium: qͣꝫ illoruꝫ detractione ⁊ odiodeterrebor. Finit pręfatio.¶ Incipit liber Eſdrę pͥmꝰ.¶ Ca.a 5chriſti § chriſtꝰ quoqait: neceſſe eſt impleri oīaēſcripta ſunt in lege moyſi etpſalmis ⁊ ꝓphetis de me.N anno primo cy cri regis perſarum
ntilent apices .i. lr̄as euentilare dicit̉ ad ventū diſpijcere: exqͥrere: excutere: inueſtigare: diſcutere: ⁊ in iſtquabꝰ ſignificatiōibꝰ pōt accipi hic: licet in oībꝰ bene poſſetcxponi. b Lr̄as calūnient̉. falſo crimīent̉. calūniator enīcit̉ falſi criminis accuſator. Cetera plana ſunt.¶ Explicit qualiſcūqꝫ expoſitio iſtiusꝯlo. ordi.N anno primo ¶ Ca. Iacyri. Beda. Sicut cyrus deſtructo chaldeoꝝ imꝑio poulū d̓i liberauit: ⁊ ī patriāſit: ⁊ templū incenſum hieroſolymis reedificari p̄cepit: ⁊ hoc edictumetiam ꝑ litteras manifeſtauit: ita chriſtus deſtructo diaboli regno: electosſuos qͥ erāt diſperſi ab eiꝰ tyrannide īeccleſiā ꝯgregauit: que in pn̄ti iuſtificata ex fide pacē habet ad deū ꝑ ip̄m:⁊ ad viſionē ꝑpetue pacis feſtinat: hieruſalē quippę viſio pacis dicit̉. Templū quoqꝫ incenſum reſtaurari facit:cū illos qͥ inſidijs diaboli fidē ꝑdiderant ad ſaluteꝫ reducens: habitatiōeſua dignos efficit: ſcripturas etiaꝫ ſacras ⁊ ſanctas ꝑ vniuerſum munduꝫquibꝰ fidē ſui noīs ⁊ ſpem ſalutis cunctisd regnuꝫ ſuum pertinent .i. eſredicat. ☞ Et ip̄e¶ Nicolaus de lyraIncipit poſtilla Nicolai de lyra in librū Eſdre: ⁊ pͥmo proRit ſacerdos ſuꝑ ſolio ſuo Zach̓ .vj. Scd̓m ꝙ ī libris precedētibꝰ dictuꝫ eſt: deus ſub rōne abſolutaſubiectū eſt in tota ſacra ſcriptura: ſub rōnibꝰ aūtꝯtractis ſubiectū inē partialibꝰ libris: ſicut corꝑmobile abſolute ſūptū ſubiectū ē ī tota ph̓ia naturali: corpꝰbile animatū ſubiectum eſt in libro de anīa: ⁊ ī alijsverois ſequētibꝰ ad ip̄m: ⁊ eodē modo deus ſub rōne guberlū iſrael ſubiectū eſt in libro iudicū ⁊ alijs librisſequētibꝰ: vario tn̄ modo ẜm variationē huiꝰ reeus enī hunc populū poſt ingreſſum terre ꝓmiſſilici modo gubernauit. Prīo ꝑ iudices: et ſic de eoagit̉ in libro Iudicū. Scd̓o ꝑ reges: ⁊ ſic tractat̉ de eo in librisu ⁊ Paral̓. Tertio ꝑ ſacerdotes .ſ. a reditu captiuitatꝭ bōice vſqꝫ ad xp̄m. Expeditꝰ āt duobꝰ pͥmis modis.nāibꝰ hēmꝰ: qꝛ liber Eſdre īcipit a reditu captiuitaTertiūtꝭ babylōice a qͦ īcepit regimē ſacerdotū: tn̄ ſb̓ d̓o pͥncipali rectore. de qͦ regimine dicit̉ verbū p̄aſſumptū: Erit ſacerdos ⁊cͣ.n quo quidē verbo primo tangit̉ regentiuꝫ abilitas. cū ditur: Sacerdos .i. ſacerdotes: eo modo loquendi quo dicit̉:Exo. vlij. Uenit muſca grauiſſima .i. multitudo muſcaꝝ. Adcuius intellectū ſciendū ꝙ ẜm ph̓m. j. politice. illi qui ſunt vigentes intellectu ſcientia ⁊ prudētia: illi ſunt apti ad regēdū:qꝛ ſciunt ſe ⁊ alios dirigere in finē bonū. Talis aūt debꝫ eſſeconditio ſacerdotū ꝓut dicit̉ Malach̓. ij. Labia ſacerdotiscuſtodiūt ſcīam: ⁊ legē reqͥrent de ore eius: qꝛ angelꝰ dn̄i exercituū eſt. ſicut enī angelica natura ſuꝑior eſt humana. et iōhoīes ꝑ angelos regunt̉: ſic ſacerdotes qͥ ſunt qͣſi mediatoresinter deū ⁊ ppl̓m: ex hͦ enī hn̄t aptitudinē ad regendū. Scd̓oin verbo ꝓpoſito tangit̉ huiꝰ regimīs auctoritas. cū d̓r: Suꝑſolio ſuo. ſedere eī ſuꝑ ſoliū ꝓpriū eſt hn̄tis auctoritatē diſcernēdi: īcādi: ac etiā corrigēdi. Hanc aūt auctoritatē habuerūt ſacerdotes a reditu captiuitatꝭ babylonice ⁊ citra vt dictū eſt: de qua p̄t dici qd̓ ſcribit̉ Eſa. xvj. Preparabit̉ in miſericordia ſoliū: ⁊ ſedebit ſuꝑ illud in veritate. reditꝰ autē decaptiuitate babylonica factꝰ fuit ex diuīa miſcd̓ia: ⁊ fuit p̄paratio ad hͦ ꝙ ppl̓s ꝑ ſacerdotes gubernaret̉: vt ptꝫ ꝑ p̄dicta:⁊ ſic huiꝰgimīs ſoliū fuit in miſcd̓ia p̄paratū: ⁊ bene ſubditur: Et ſedebit ſuꝑ illud ī veritate: qꝛ a reditu captiuitatꝭ babyionice qͦ tꝑe p̄fuerūt ſacerdotes: nō legit̉ ppl̓s iſrl̓ ita declinaſſe a veritate fidei ſicut ante: qꝛ tꝑibꝰ iudicū ⁊ regē multotiens maior ꝑs ppl̓i: īmo qͣſi totꝰ ppl̓s declinabat ad idolatriam ꝓpter quā inducta fuit captiuitas babylonica: vt patuitꝑ p̄dicta: ſed a reditu captiuitatꝭ babylonice pauci legunt̉ averitate latrie declinaſſe: vtpote tꝑe machabeoꝝ aliqͥ ex am-
bitione: ⁊ aliqͥ ex antlochi nobilis ꝑſecutiōe: ⁊ multi econtrario ꝓ veritate fidei legunt̉ mortē acerbiſſimā toleraſſe ad gloriam dei qui eſt benedictus in ſecula ſeculorū. Amen.Incipit liber primus Eſdre.Capitum:Ftanno pͥmo cyri ⁊cͣ. LiberIiſte a qͦ incipit regimē ſacerdotū vt dictū eſt: cū ſibi anris pōt ſic diuidi. qꝛ pͥmotangit̉ huiꝰ reiminis ꝓceſſus. ſecundo incidens caſus: qui eſt duplex. Invno habet̉ exempluꝫ conſtantie ꝯtraaman. In altero exemplū patientie inlibris Heſter ⁊ Iob. Libros aūt Tobie ⁊ Iudith ⁊ Machabeoꝝ licet ſinthiſtoriales: tn̄ intendo eos ad pn̄s ꝑtranſire: qꝛ nō ſunt de canone apud iudeos nec apud xp̄ianos: īmo de ipſisdicit Hiero. in ꝓlogo galeato: qui eſtꝓlogus ſuꝑ libros Regū ꝙ int̓ apocrypha cantant̉: et in ꝓlogo Iudithdicit ꝙ auctoritas eoꝝ n̄ eſt efficax adꝓbandū aliqͥd qd̓ in ꝯtentionē vl̓ dubiū venit: ⁊ iō expoſitiōi eoꝝ nō intendo inſiſtere: donec cū dei adiutorio etvita comite ſuꝑ omēs libros canonicos ſcripſerim. ſi aūt dn̄s vitā mihi cōceſſerit: ſuꝑ iſtos libros ⁊ alios qͥ communiter ponunt̉ in biblijs: qͣꝫuis non ſint de canone ſcriberepotero dn̄o ꝯcedente. Liber aūt iſte diuidit̉ in tres ꝑtes: quiapͥmo adit̉ de reductione populi ſub ieſu filio ioſedech. ſcd̓o deinſtructiōe reducti ꝑ Eſdrā legiſdoctorē. vij. ca. tertio de reedificationē muri ꝑ neemiā ducē. ibi: Verba neemie. ⁊ iſti tres fuęrunt ſacerdotes vt ex ſequētibꝰ apparebit. De ſcd̓o aūt libroEſdre nō intendo ad pn̄s me intromittere rōne iā dicta .ſ. quianō eſt de canonē. Circa primū: p̄mo deſcribit̉ reditꝰ ppl̓i. ſcd̓ofundatio tēpli. ca. iij. Circa primū: prīo deſcribit̉ licētia data.ſcd̓o numerat̉ turba licentiata. ca. ij. Circa primū p̄mittit̉ ꝯfeſſio maieſtatis. ſcd̓o ſubdit̉ ꝯceſſio libertatis. ibi: Quis ex vobis. tertio cōpletio voluntatis. ibi: Et ſurrexerunt. quarto collatio pietatis. ibi: Rex quoqꝫ cyrus. Circa primum primo ponuntur quedā preambula. ſecūdo conceſſio ipſa. ibi: Hec dicitcyrus. Primū preambulum eſt: quia notatur tempus cū dicitur: In anno primo cyri ⁊cͣ. Ad maiorē autē intellectum eorūque dicuntur in hoc libro ⁊ alijs de iſto cyro: ⁊ maxime cuiuſdam dicti a me ſuper Lucam ca. ij. ponenda eſt hic origo ⁊ ꝓmotio huiꝰ cyri. ẜm enī ꝙ habet̉ in ſcholaſtica hiſtoria: Aſtyages rex medorū et perſarum vidit in ſomnis de ventre filie ſueegredi vitem totā aſiam occupantē: ⁊ cum ſignificatuꝫ huiusquereret a cōiectoribus: reſponderūt ꝙ ſignificabat puerumex ea naſciturū: in tota aſia regnaturū: ⁊ ip̄m aſtiagem de regno expulſurū. qd̓ timens: dariū conſobrinū ſuū adoptauit infilium: quia filiū nō habebat: ſed filiā vnam: quā dedit cuidāmiliti ſimplici ne puer natus de ea magnoꝝ amicorū potentiavallaret̉: ⁊ cū hoc ad maiorē ſecuritate. Cū dicta filia eēt grauida: fecit tempꝰ partus ip̄ius explorari: ⁊ puerū natum ad ſeapportari: quem dedit cuidā de ſuis principibꝰ occidendum:ſed ille timens ne regnū ad matrem pueri deueniret non fecit:ſed puerū in nemore expoſuit ad quē ex diuina ꝓuidentia queſolet adeſſe qn̄ deficit humana: venit quedā canicula lactanspuerum ip̄m: a feris et auibus defendendo: quem paſtor regꝭinuenit ⁊ vxori ſue tradidit nutriēdū: qui cū creuiſſet: ab alijspueris factus eſt rex eorū: et rebelles ſibi grauiter affligebat:intantū ꝙ patres pueroꝝ cōqueſti ſunt regi: ad quem cum adduceret̉: conſtāter ⁊ intrepide dixit hec ſe feciſſe tanqͣꝫ rex eorum. Rex ergo admirās pueri cōſtantiā: in eo quedam ſignaſui generis agnouit: et a paſtore veritateꝫ reqͥrens ip̄m eſſe nepotem ſuū inuenit: veruntamē erga eū placatus fuit credensꝙ ſomniū ſuū impletū eſſet in regno puerorū: et eum alendumtradidit illi principi cui prius eum tradiderat occidendū. filiūautē eius clam occidi fecit eo ꝙ fuerat inobediens ori eius: qd̓tamen illū principem nō latuit. Poſtea vero ꝑ tempꝰ magnuꝫrex exercitu tradidit illi principi ad domādos aduerſarios: etip̄e in media reſedit. Ille autem princeps memor occiſionis filij ſui ſuaſit exercitui vt cyrū regem perſarū eligeret vocās eūcyrum .i. heredem: qui prius ſpertaticus .i. catulus vocabat̉:eo ꝙ canicula lactauerat eum: qd̓ factū audiens aſtyages collegit exercitū
18 5
A
K 2