¶Glo. ordi.¶ Ruth Ca. IINico. de lyra
guſtia magis p̨̄mit me: ⁊ egreſſa ē manꝰ dn̄i ꝯtra me.a Eleuata igit̉ voce flere rurſū ceꝑunt: orpha oſculataē ſocrū ac reuerſa ē. Ruthadhęſit ſocrui ſue. Cui dixit noemi: En reuerſa ē cognata tua ad ppl̓um ſuū:⁊ ad deos ſuos: vade cuꝫea. q̨̄ rn̄dit: Ne aduerſerisꝑmihi vt relinqͣꝫ te ⁊ abeā.b Quocūqꝫ eī ꝑrexerꝭ ꝑgā ⁊ qvbi morata fuerꝭ: ⁊ ego pa⁊rit̓ morabor: ppl̓s tuꝰ ppl̓semeꝰ: ⁊ deꝰ tuꝰ deuſ meus. fQuę te t̓ra moriētē ſuſce sperit ī ea moriar: ibiqꝫ locū accipiā ſepl̓turę: hęc mihi faciat deus ⁊ hęc addatſi nō ſola mors me ⁊ te ſeparauerit. Uidens ergo hͦnoemi ꝙ obſtīato animoruth decreuiſſet ſecū ꝑgere aduerſari noluit: nec vl̓tra ad ſuos reditū ꝑſuadere. ꝓfectęqꝫ ſūt ſil̓ ⁊ vener̄tin bethleē. Quibꝰ vrbē ingreſſis: velox apd̓ cūctosfamā ꝑcrebruit. Dicebāt iqꝫ mulieres: hͨ eſt illa noed mi. Quibꝰ ait: Ne vocetꝭ Pme noemi .i. pulchrā ſꝫ vocate me mara .i. amaram:qꝛ valde amaritudīe repleuit me oīpotēſ. Egreſſa ſū kplēa: ⁊ vacuā me reduxitdn̄s: cur igit̉ vocatꝭ me noemi: quaꝫ dn̄s hūiliauit ⁊afflixit oīpotēs: vēit gͦ noemi cum ruth moabitidenurū ſua d̓ t̓ra ꝑegrinationis ſuę: ac reuerſa ē ī bethe leem qn̄ pͥmū hordea metebantur.¶ Ca. II.Rat aūt viro elimelech ꝯſāguineAus hō potēſ ⁊ maſ fortitudo dei. vn̄ et vocabit̉ nomēeiꝰ āmirabil̓: ꝯſiliariꝰ: d. for. p. p. fu. ſe.gnaꝝ opū noīe booę. Dixitqꝫ ruth moabitꝭ ad ſocꝝa Feccl̓iamſuā: ſi iubes vadā ī agrū ⁊a Iſpice remanētes: fideles ſignificātqͥ trāſlatꝭ ceterꝭ ad celū nob̓ relinquūt̉ad exemplum.colligam ſpicās que fuge§ meſſis ſūt ſctī qui colligūt̉ reponēī in horreo dei. meſſores ſunt angeli.rint manus mētentium:
ſynagoge veritatē confitentis ⁊ ſuꝑuenientē culpā non tacentis q̄ a viroi. dauid relicta ⁊ a filijsi. regibꝰ ⁊ pͥncipibꝰ pͥuata ſterilē ſe eſſe ⁊ infirmāid ꝯcipiendū filios deoonfitetur poſt aduentīchriſti. a Eleuata igit̉voce ⁊cͣ. Per has mulieres quarū vna dolens ⁊lugēs a ſocru recedit: altera obſtinato amnio adhēret: credentes ſignificant̉: quoruꝫ alij ꝑceptagratia baptiſmi ⁊ ſocietate fidei ad errores priſtinos relabunt̉: quos ſignificat orpha: q̄ ad deos ſuos reuerſa eſt. alivero definito conſilioceptā gratiā cōſequunquos ſignificat ruth.Quocūqꝫ eī ꝑrexe.Sic eccl̓ia d̓ gētibꝰ vocata relicta patria .i. idolaa omiſſa carnali ꝯuerſatione ⁊ deſiderijs: ꝓfitet̉ deū ſuū eſſe in quemcrediderūt ſancti ⁊ iturāquo caro xp̄i aſcēdit ⁊ ꝓeius nomīe in hoc ſeculopati vſqꝫ ad mortē: ⁊ cuꝫppl̓o ſctōꝝ ⁊ ꝓph̓aꝝ ⁊ patriarchaꝝ: vn̄ letamī gētes cū plebe eius.c Uidēs noemi. Gentilis ppl̓s obſtinato aīop̄dicatores ſequit̉ in terrā ſanctā: ⁊ in ciuitatemdei bethleem: vbi p̄paratur ad ſuſcipiendū ſponſum d̓ ſtirpe abrae natū:in quo benedicentur omtes vl̓ tribꝰ terre.ęvocetis me noē.Agnoſcit ſynaga calamitat.im quā poſtaduechriſti meritepatitur ⁊ refugit pulchravocartꝑaeritatis ſicinū hor.ido incaonis ſue ordinead myſteriū paſſiōis xp̄conuertit. Meſſis eī hordeacia tp̄s dn̄ice paſſionis exprimit: q̄ mēſe nouoꝝ: id ē pͥmo menſe contigit. Bene ergo tēpore illo ad bethleem veniunt: quādo lex xp̄m quēdocet in bethleem natuꝫin paſca: id eſt in menſe nouorum predicat occiſum. Sancta quoqꝫ eccleſia toto niſu laborat:vt quos ad fidē1ocat incarnationis paſſionis: reſurrectionis merito ībuat. Meſſisideacea iudeoꝝ expͥmit credulitatē: qͥ ꝑacto ſacram̄topaſſiōis p̄dicātibapl̓ispͥmū ad fidē vēiūt qͥ alibi qͥnqꝫ pāibꝰ hordeaceis paſti a dn̄o legunt̉
eā ad ſuſcitādū ſemē fratri ſuo defūcto. Cetera patēt ī lr̄a.a Cui dixit noemi. Hic ꝯn̄r deſcribit̉ ipſius ruth cōuerſio:q̄ noluit reuerti ſic̄ altera: ſꝫ ire ad terra iſrl̓ cū ſocrū ſua ⁊ cōuerti ad cultū dei vniꝰ: gētilitate relicta. ꝓpt̓ qd̓ dixit.b Ne aduerſeris mihi ⁊cͣ. reuertēdo ad cultū idolorū.c Quocūqꝫ enī ꝑrexeris ⁊cͣ. Hic dicūt hebrei ꝙ volētibꝰ cōuerti ad iudaiſmū dicēda ſūt grauia legis ſaltē ẜm ꝑtē. ſic̄ volētibꝰ ingredi religionē explicāda ſūt difficilia illiꝰ religiōis.Dicūt igit̉ ꝙ noemi vidēs ruth velle cōuerti ad iudaiſmū dixit ſibi aliqͣ onera legiſ. Et pͥmo dixit ei ꝙ n̄ erat licitū iudeisire extra terrā iſrl̓: niſi ex cā magne neceſſitatꝭ. Et tūc ruth eirn̄dit: Quocūqꝫ ꝑrexeris ꝑgā: ⁊ nō alibi. Iteꝝ dixit ei: Nō ēnobis licitū ꝙ mulier ſit ſola cū viro niſi fuerit maritꝰ eius. ⁊ruth rn̄dit. d Ubi morata fuerꝭ ⁊cͣ. nolēs eē ſine te cū aliqͦviro. Iteꝝ dixit: ppl̓s hebreoꝝ ē ſubiectꝰ legis oneribꝰ in qͣ ſt̄ſexcēta ⁊ tredecī p̄cepta. Tūc rn̄dit: e Populꝰ tuꝰ ⁊cͣ. q. d.volo ſubdi legi ipſiꝰ. Iteꝝ dixit: ꝓhibitū eſt nobis colere ded os alienos. ⁊ ip̄a rn̄dit. f Deꝰ tuꝰ deꝰ meꝰ. q. di. aliū noloex colere. Iteꝝ dixit ei: trāſgreſſoribꝰ legis nr̄e in diuerſis caſibus īponit̉ pena qͣdruplicis mortꝭ .ſ. lapidatōiſ: cōbuſtiōis:ſtrāgulatiōis in ſuſpēſiōe: ⁊ occiſiōis gladio: vt ptꝫ in Exo. ⁊Deū. Et tūc ruth rn̄dit: g Que te terra ſuſceꝑit mo. q. di.arata ſū ſuſciꝑe penā cuiuſcūqꝫ mortꝭ ſi meruero ſicut ⁊ tu.h Uidēs ergo noemi ⁊cͣ. qꝛ qn̄ aliqͥs hꝫ firmā volūtatē trāſeundi ad lege diuinā vl̓ religionē nō eſt īpediēdus ſeu refutandꝰ. Cetera patēt vſqꝫ ibi: i Dicebātqꝫ mulieres. ẜm expoſitores nr̄os legit̉ dep̄ſſiue. ⁊ eſt verbū cogaudēdi de reditu noemi. ẜm hebreos vero legit̉ interrogatiue: ⁊ eſt verbuꝫadmirādi. qͣſi dicat̉: Hec eſt illa noemi q̄ receſſit cū curru ⁊ equis ⁊ diuitijs: ⁊ mō reuertit̉ pauꝑ ⁊ peditādo: qꝛ exiuit terrā iſrl̓ ex mala cā: vt. sͣ. dictū eſt ẜm opinionē hebreoꝝ. ⁊ huit cōſonat qd̓ ſequit̉: k Egreſſa ſū plena: filijs ⁊ diuitijs: etvacuā me reduxit dn̄s: ⁊ in hͦ ꝯfitet̉ penā ſibi inflictaꝫ a dn̄oꝓ pctō ſui exitꝰ de terra iſrl̓ ex mala cā: vt. sͣ. dictū ē .ſ. ẜꝫ oꝑiMO2AlILCT. vniꝰ iudicis ⁊cͣ. Sequit̉: AbijtIn diebꝰ (nionē hebreoꝝ. Ca. Ihō de bethleem. Scd̓m hebreos iſte fuit valde diues ſꝫ auarus: ꝓpter qd̓ tꝑe famis exorte moleſte ferebat petitiōes ſuorū cōſaguineoꝝ ⁊ cōciuiū qͥ famē coacti recurrebāt ad eiꝰ auxiliū. ⁊ ideo ad declinādū petitiones eoꝝ cū vxore ac filijs ⁊mobilibus bonis abijt in terrā moab. Et qm̄ habuit malummotiuū dn̄s ibidē puniuit eū mortē ꝓpria: ⁊ filioꝝ ⁊ ꝯſūptione bonoꝝ tēporaliū: ꝓpter qd̓ vxor eiꝰ noemi reuerſa ī bethleem dixit. ⁊ Agreſſa ſū plena ⁊ vacuā me reduxit dn̄s: vthabet̉. jͣ. eo. ca. In hͦ ergo documētū habent diuitēs huiꝰ mūdi ne moleſte ferāt petitiones pauperū: nec declinēt ab eis indebite: ne ſic̄ elimelech puniant̉. ẜm ꝙ d̓r ſapiētie. xj. Per q̄peccat qͥs: ꝑ hͦ ⁊ torquet̉. ⁊ Prouerb̓. xxj. Qui obturat aureſuā ad clamorē pauꝑis. ⁊ ip̄e clamabit ⁊ nō exaudiet̉. Exemplū Luc̄. xvj. de diuīte epulōe: qui guttā aque īpetrare nō potuit. eo ꝙ micas panis lazaro negauit. Et multo plus timeredebēt auari ſciētie q̄ ꝑ cōmūicationē n̄ minuit̉ ſꝫ auget̉. Et ſil̓iter ſapiētes ī tꝑalibꝰ ſi fuerint auari de dādo ꝯſilio pauꝑibꝰin qͦ nō dat̉ res poſſeſſa ſꝫ tm̄ ꝟba. Per ruth aūt q̄ relicta gētilitate noemi adheſit dicēs: Deꝰ tuꝰ deꝰ meꝰ. Et ei humilit̓ obediuit. ſignificat̉ ꝑſona penitēs ꝟacit̉. q̄ relicta diaboliſeruitute adheret eccl̓ie eiꝰ mādatꝭ humilit̓ obediēdo. q̄ ꝑ noemi bn̄ ſignificat̉: eo ꝙ noemi pulchra īterp̄tat̉. Et Cant. iiij.de eccl̓ia d̓r: Tota pl̓chra es amica mea ⁊ macl̓a nō ē in te. Ettalis fuit in pͥncipio. ſꝫ mō pōt dicere: Ne vocetꝭ me noemi .i. pulchrā. ſed vocate me mara: hͦ eſt amarā: qꝛ valde meamaritudine repleuit omnipotens. Nam multi qui de boniseccleſie lautē viuunt et magnifice per ſuam vitam malā ipſaꝫmultipliciter amaricant. De quo beatꝰ Bernardus in eiusperſona loquens exponit illud Eſa. xxxviij. Ecce ī pace amaritudo mea amariſſima. Poſtqͣꝫ enī ceſſauit perſecutio tyrānorum contra eccleſiam: ⁊ ipſa dotata eſt ml̓tis ⁊ magnis tēporalibus bonis. ml̓ti abutentes peccatis enormibus: plusẜm veritatem amaricant eccleſiā in iſta pace qͣꝫ amaricata fuerit in tyrannoꝝ perſecutione.Ca. II.Rat autem viro elimelech conſanguineus. Hic cōſequenter deſcribit̉ ipſius ruth conuerſatio virtuoſa: ⁊quia humilitas eſt fundamentum omnium virtutuꝫ.ideo circa eam primo deſcribitur humilitatis virtus. ſecundo honeſtatis decus. ibi: Accidit autem. tertio gratitudo inbęneficijs. ibi: Que cadēs in faciem ſuaꝫ. quarto ſollicitudoī exercitijs. ibi: Collegit gͦ. Hūilitaſ āt eiꝰ apparet ī hͦ ꝙ obtulit ſe ad colligēdū ſpicas ī agro d̓ volūtate ⁊ licētia ſocrꝰ ſue:p̄mittitur
V
A
h 5