Druckschrift 
Secunda pars huius operis in se continens glos[s]am ordinaria[m] cu[m] expositione lyre litterali [et] morali: necnon additionibus ac replicis .. (1498)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Olo. ordi. Ioſue Ca. XNico. de lyra

⁊ idcirco nō poſſumus eos contingere. Sꝫ hoc faciemꝰ eis. Re­ aſeruent̉ qͥdē vt viuāt: ne contranos ira domini concitet̉ ſi peierauerimꝰ: ſꝫ ſic viuāt: vt in vſusvniuerſe ml̓titudīs ligna cedātaquas comportent. Quibꝰ hęcloquentibus vocauit gabaonitas ioſue et dixit eis: Cur nosdecipere fraude voluiſtis? vt diceretis: procul valde habitamꝰa vobis: cum in medio noſtri ſitis? Itaqꝫ ſub maledictione eri bytis ⁊ nō deficiet de ſtirpe veſtraligna cedens: aquaſqꝫ cōportāsin domū dei mei. Qui rn̄derūt:Nunciatum eſt nobis ſeruis tuis: ꝙ promiſiſſꝫ dominus deustuus moyſi ẜuo ſuo vt traderet̉vobis omnem terram: ⁊ diſperderet cunctos habitatores eiꝰ.Timuimꝰ igitur valde: ⁊ ꝓuidimus animabus noſtris: vr̄oterrore cōpulſi: et hoc conſiliuminiuimus. Nunc auteꝫ in manutua ſumus: Quod tibi bonū etrectū videt̉: fac nobis. Fecit ergo ioſue vt dixerat: et liberauiteos de manu filiorum iſrael vtnō occiderētur. Decreuitqꝫ in illo die eos eſſe in miniſterio cuncti populi ⁊ altaris dn̄i cedētesligna: ⁊ aquas cōportātes vſqꝫin pręſens tempus in loco queꝫ Ca. Xdn̄s elegiſſet.Uę cū audiſſet adoniſe­ badech rex hieruſalē ꝙ ſcilicet cepiſſet ioſue hay ⁊ſub uertiſſet eam. Sicut enī fecerat hiericho ⁊ regi eiꝰ: ſic fec̄ hay§ qͥ ieſu expetit amicitiaſ: ml̓toꝝ pariet̉ īimicitas. vn̄: fili accedēſ ad ẜuitutē dei p̄para a. t. a. t⁊ regi illiꝰ: ⁊ ꝙ trāſfugiſſēt gabaonite ad iſrl̓ ⁊ eēt fęderati eoꝝtimuit valde. Urbs enī magnaerat gabaon: ⁊ vna regaliū ciuitatū: ⁊ maior oppido hay: oēſqꝫbellatores eius fortiſſimi. Miſitergo adoniſedech rex hieruſalēad ohā regē ebrō: ⁊ ad pharā regē hierimoth: ad iaphie quoqꝫregeꝫ lachis: ⁊ ad dabyr regem

uimus eis. Augꝰ. Querit̉ quō iurationequā ẜuādā credider̄t hebrei gabaonitꝭ: qͥbꝰita iurauerāt: tanqͣꝫ de lōginqͣ terra venientibꝰ: ſic̄ illi mētiti fuerāt. Sciebāt enī ſe debellādos ſi cognitū eſſet hebreis in ea terraeoſ habitare quā erātrecepturi. Mētiētibꝰergo ꝙ de lōginqͣ terra veniſſent iurauer̄t.1ꝰ qͣꝫ ꝟo cognouerūthītare eos vbi omēsqͦs īuenirēt ẜm dei p̄ceptū debellare deberēt: noluerūt tn̄ frangere iurationē ⁊ qͣꝫuieos mentitos didiciſſent: parcere maluer̄tcū poſſēt dicere: ſe tāqͣꝫ ill̓ iuraſſę qͦs eē crediderāt .i. de longitveniētes. Cū ꝟo alid̓cognouerunt: p̄ceptidn̄i circa eos fuit iplidū: vt ſic̄ ceteri expugnarent̉: deꝰ aūt hͨ apꝓbauit: nec ꝑcentibꝰſuccēſuit qͣꝫuis eū nīterrogaſſent qͥ nā illieſſent: ⁊ cū illos fallere maluiſſent: vn̄ credēdi ſunt: ⁊ ſi fallereꝓ ſua ſalute voluer̄tnō tn̄ fallacit̉ deumtmuiſſe ī ppl̓o eiꝰ. Id̓saūt nō ſuccēſuit dn̄siurātibꝰ aūt ꝑcentib⁊ poſtea gabaonitasip̄os tanqͣꝫppl̓i ſui homines de domo ſaulvindicauit: ſic̄ regnorū on̄dit hiſtoria. Eqꝛ iuratio ſic ẜuataqͣꝫuis hominibꝰ mēttis vt ad clemētiā ſertētia flecteret̉: nō diſplicuit deo. Nā ſi ecōtrario iuraſſent aliqͦsſe īterfecturos qͦs gabaonitas ī t̓ra ꝓmiſſiōis eē putaſſēt ⁊ poſtea didiciſſent eoſ abea t̓ra eſſe extraneos:⁊ de longinqͦ ad ſe veniſſe nō arbitrādū eſtꝙ nō eſſent debellaturi eos cauſa iuratiōisīplēde: cū ꝓpt̓ ip̄aꝫ ꝑcēdi clemētiā ſctūſ dauid pꝰꝙͣ iurauit ſe interfectuꝝ nabal: ſciētvtiqꝫ quē fuerat int̓fecturus: ꝑcere maluitnec iure duriore īplere iuramētū magꝭ placere deo exiſtimās ſiqd̓ ira ꝑturbatꝰ iurauerat: nō feciſſet: qͣꝫ ſiꝑfeciſſet. ¶Iſid̓. Gapaonite ſignificāt eoqͥ credunt: ⁊ erga ſeruos dei deuoti: vel ecleſie cultū vidēt̉ hr̄enihil tn̄ emendatiōivl̓ deuotiōis vl̓ innouatiōis hn̄t in moribus: tl̓es tātūmō qd̓dā ſignū ſalutꝭ ītra eocleſiā tꝑalit̓ p̄fer̄t. In

⁊ ſequit̉. a Reſeruētur quidē vt viuāt ne ꝯtra nos ira dn̄i ꝯcitet̉ ſi peierauerimꝰ eis. Periuriū aūt nō incurrit̉ niſi ex trāſgreſſiōe iuramēti obligatorij: necira dn̄i ꝯcitat̉: niſi ꝓpter illud qd̓ ē illicitū fieri. ergo ⁊cͣ. Rn̄ſio. Dicēdū ꝙ hͦ iuramētū fuit ẜuādū triplici rōne. Prima accipit̉ ex ꝑte gabaonitaꝝ: qͥ ſic̄ dictuꝫeſt venerūt ad ioſue ī noīe dn̄i volētes eiꝰ cultui ſubijci: ⁊ ideo p̄ceptū dn̄i dei īterfectione habitatoꝝ terre nō videbat̉ cōtra eos currere: qd̓ erat datū ꝓpter maliciā habitātiū in terra: ⁊ obſtinatiōe eoꝝ in malis: vn̄. jͣ. xj. ca. d̓r de obſtinatꝭ. Dn̄ienī ſnīa fuerat vt indurarent̉ corda eoꝝ ⁊ pugnarēt contra iſrl̓ ⁊ caderēt ⁊ nō mererent̉ vllā clemētiā ac perirētſicut preceperat dn̄s moyſi. Ex quo patet ꝙ gabaonitemeruerūt clemētiā: nec currebat cōtra eos ſnīa dn̄i. Secūda accipit̉ ex ꝑte filioꝝ iſrael: qꝛ iſtud fuit pͥmū pactū⁊ iuramētū qd̓ fecerūt extraneis gētibꝰ: excepto tn̄ iuramento facto ipſi raab: qd̓ fuit magis ꝑticulare: vt dictūfuit. sͣ. ij. ca. iſtud aūt fuit cōmune: ⁊ ideo ſi fregiſſēt iuramentū gabaonitas occidēdo: qͥbus iurauerat vt nonocciderent̉: vt patet in lr̄a: hͦ fuiſſet diuulgatū ꝑ terras īcircūitū: ⁊ reputati fuiſſent filij iſrl̓ infideles: ⁊ iuramēti trāſgreſſores in magnū ſcādalū illiꝰ ppl̓i: ⁊ ꝑ ꝯſequēsin irreuerētiā ſeu blaſphemiā dei: cuius dicebant̉ peculiaris ppl̓us ⁊ a deo electus. ⁊ ideo ad hͦ vitāda ẜuandūfuit iuramētū. Tertia accipit̉ ex ꝑte dei qͥ ꝓnior ē ad miſerādū qͣꝫ ad cōdēnandū. Et ideo credēdū ē ꝙ ioſue exfamiliari ꝯſilio dei mortē eoꝝ corporalē mutauit in ciuilē: vt ſic de ſuis mēdacijs punirent̉ ⁊ iuramētū ſeruaretur: qd̓ de morte corporali eis nō inferēda intelligebat̉.⁊ ꝙ dn̄s hāc ſontētiā approbauerit: patet ex hͦ: ꝙ ꝓpterafflictionē iniuſtā gabaonitaꝝ factā per ſaul: famēs facta fuit in terra iſrael tribus annis: ⁊ ſeptē viri de ſtirpeſaul fuerūt crucifixi: vt habet̉. ij. Regꝭ. xxj. gloſa. etiamAugꝰ. ſuꝑ ca. x. exponēdo illud. In manus tuas tradidi illos. dic̄ ſic: Ubi neqꝫ cōſultus ē dn̄s vtrū eūdū eſſetſed vltro ſuis recte ſubuenire volētibꝰ futurā p̄nūciauitde eis victoriā. ſic poſſet de gabaonitis incōſultꝰ manere: nō quia interrogauerūt ip̄m qͥ eſſēt cū mētirētur: niſi ei placuiſſet illa iuratio: q̄ ſubiectis ꝑcere cogeret: crediderāt enī deo quē audierāt ꝓmiſiſſe ꝙ illas gētes ſb̓uerteret ⁊ terrā eaꝝ obtineret ⁊ hāc eaꝝ fidē qd̓ammodo remunerauit: qꝛ nō ꝑdidit. Ex dictꝭ ſolutū ē argumētū pͥmū: qꝛ ꝯtra gabaonitas nō currebat dictū p̄ceptuꝫvt dictū eſt. Ad ſecūdū dicēdū ꝙ licet in tractatu cū gabaonitis fuerit facta mētio de ꝯditiōe illa: tn̄ qn̄ poſteaiurauerūt pͥncipes: nō fuit poſita ſub forma iuramēti: ⁊dato ꝙ fuiſſet poſita: poterat tn̄ iuramētū ẜuari ⁊ debebat ꝓpter rōes p̄dictas. Ad tertiū dicēdū ꝙ fraus ⁊ do īͦlus ꝓprie ſūt mēdacia in ꝟbis vel factis ordīata ad malū fine: mēdacia aūt ⁊ fictiōes gabaonitaꝝ licꝫ eēt mala de ſe: tn̄ ordīabant̉ ab eis ad bonū finē .ſ. ad eoꝝ ſalutē corporalē ⁊ ſpiritualē: vt patet ex p̄dictꝭ. Ca. IXMOrAIILCI. ⁊c̄. Per iſtos reges ꝯgregab F Quibꝰ auditꝭ cūcti reges:tos ad pugnādū ꝯtra ioſue ⁊ ppl̓um iſrl̓ allegorice ſignificant̉ pͥncipes iudeoꝝ ⁊ imꝑatores romanoꝝ ⁊ eorū p̄fecti: volētes deſtruere nomē xp̄i ⁊ ppl̓i xp̄iani qͥ ꝑ ioſueppl̓m iſrael ſignificant̉. Et d̓ iſta ꝯgregatiōe ꝯtra chriſtu d̓r. psͣ. ij. Aſtiterūt reges terre ⁊ pͥncipes ꝯueneruntin vnū aduerſus dn̄m ⁊ aduerſus xp̄m eiꝰ: ſꝫ nō potuerūt. Nā ecōtrario ī iſtis ꝑſecutiōibꝰ maxīe creuit ppl̓usxp̄ianꝰ: ⁊ ꝑ ꝯſequēs nomē xp̄i. Et hͦ fuit figuratū Exo.j. vbi d̓r de filijs iſrl̓: Quanto vero magis opprimebantur tāto magis ml̓tiplicabant̉ ⁊ creſcebāt. Et ideo pſalmo. ij. poſt verba p̄miſſa: Aſtiterūt reges ⁊cͣ. ſubdit̉: Dirūpamus vincula eoꝝ ⁊ ꝓijciamꝰ a nobis iugū ipſoꝝ.Qui habitat in celis irridebit eos. qꝛ fecit euenire oppoſitū intētionis ſue. fx At illi qͥ habitabāt ī gabaon ⁊cͣ. Per gabaonitas qͥ cū veſtimētis cōciſis ⁊ calciamētis veteribꝰ ⁊ repetiatis venerūt facere fedus cū filiis iſrl̓. Intelligi pn̄t illi qͥ moribꝰ ſcl̓aribꝰ q̄rūt religionē cōtra dictū apoſtoli Coloẜ. iij. Expoliātes vos veterē hominē cū actibꝰ ſuis induite nouū. ꝓpter qd̓ cū talibus ſubdit̉: b⁊ Itaqꝫ ſub maledictōe eritꝭ. Un̄ dicitAugꝰ. Sicut nō vidi meliores illis qͥ in monaſterijs ꝓfecerūt: ita non vidi deteriores illis qui in monaſterijsdefecerunt.Ca.Ue cū audiſſꝫ. Hic agit̉ d̓ debellatiōe qͥnqꝫ regūſil̓ cōgregatoꝝ. vbi pͥmo deſcribit̉ occaſio belli.Scd̓o actꝰ debellādi: ibi: Aſcēditqꝫ ioſue. Oc-caſio autem

I

P

le. 21. ⁊

2 caſt.pͦdiu̓iſaglrtſiĘ gguii3de.ſ. Iſfinen

A