Sermo.LXII.
uit. vt qui pͥus erat debilis in membris pre gaudio exultaret. vt dr̄ Lu. j. Et etiā Elizabeth repleta ſpūſanctovt que prius vix ꝓ debilitate ſenectutis loqui poteratſtatim iubilanter exclamauit v̓bum p̄libatum di. Benedicta tu in mulieribꝰ. In quibꝰ ſtatim mulier xp̄iferam extollit quo ad tria. ¶ Primo in ſanctitate quaꝫ ꝓbat diuina dedicatio. Secundo in ſingularitate quamſanctitate. quam ꝓbat̉ diuina dedicatio. cum dr̄ benedicta. ¶ Dicunt naturales qͥ tractant de naturis herbaꝝ ꝙ benedicta eſt herba vtilis ⁊ multe virtutis. naꝫde ipſa legit̉. ꝙ in quacūqꝫ domo vel camera poſita fuerit. ibi nec v̓mis venenoſus. nec ſerpens. nec rana polatere vel manere ꝓpter eius odorem. Habet etiam vtutem ꝙ omnem potum reformat. qꝛ qͥ primam virtutem ꝑdiderat ſi imponit̉ benedicta ad pͥorem ordinemreducit̉. ⁊ qui de ipſa biberit rubeum vel bonum colorem habebit. Per hanc herbam beata v̓go Maria intelligit̉. que hic ab Elizabeth benedicta nominat̉. Recte em̄ ſicut ponit̉ benedicta in domo cordis. vel nominat̉. ibi nullus ſerpens infernalis pōt manere. TeſteAmb̓. in li. p̄fa. Ad votationem noīs Marie tota concutit̉. ⁊ terret̉ poteſtas contionis maligne Marieqꝫ pitia ineſtimabilia infert demonibꝰ ſupplicia. Sicut bn̄dicta rubea reformat potum ad ſtatum priſtinum. Sicbenedicta domina diuine gr̄e quam Eua neglexerat ⁊ꝑire dimiſerat reformauit. ẜm ꝙ dixit angelus. Inneniſti grām apud dn̄m Luc̄. j. Ideo dicit Hiero. de aſſumptione eius. Quicqͥd maledictionis infuſum eſt ꝑEuam totum abſtulit benedictio Marie. Inſuꝑ ⁊ gratiam refudit xp̄i ortus. quam pͥus non habuit omnismundus. hec Hiero. Ideo ſi de hac v̓gine ſedule benedicta Maria biberimus eius grāꝫ poſtulando. ꝑducitnos ad regnum filij ſui. vbi facies bonum ⁊ pulcꝝ habebunt calorem. Iuxta illud Mat. xiij. Fulgebunt iuſti ſicut ſol in ꝯſpectu patris ſui. Etiam ſicut herba p̄dicta int̓ ceteras herbas obtinet hoc nomen bn̄dicta. SiMaria int̓ alias mulieres p̄dicat̉ benedicta. Ita vcompetit illud Iudith. xiij. Benedicta tu filia a deno deo excelſo pͦ omnibꝰ mulieribꝰ ſuꝑ terram. Similit̓illud ibidem. c. xv. Manus domini confortabit te ideobenedicta eris ineternum. Et illud Ruth. iij. Benedicta es a domino filia. qm̄ priorem miſcd̓iam poſterioriſuꝑaſti. Etiam benedicta herba nō ſolū eſt dotata hocnoīe inter herbas ſꝫ etiaꝫ inter flores. quia de nullo flore legit̉ ꝙ eſſet p̄ditus hoc nomine benedicta. ita Maria non ſolum hoc nomine benedicta honorat̉ int̓ mulieres. ſꝫ etiam inter viros. Quod ꝓbat Criẜ. in ẜmoneannūciationis di. Abel ꝑ ſacrificium immolat̉. Enochꝑ complacentiam memorat̉. Melchiſedech imago deip̄dicat̉. Abraham ꝑ fidei meritum collaudat̉. Yſaac ꝑnomen obedientie ꝯmendat̉. Iacob ꝑ luctamē. Moyſes ſicut legiſlator. Yſaias ſicut legis dei euangelizator.Daniel ſicut prudētiſſimus deſiderator. Ezechiel ſicutarchanoꝝ inſpector. Salomon ſapientiſſimꝰ nominat̉.ſꝫ nullus talis fulſit in mundo qualis Maria dei genitrix benedicta quem em̄ illi omnes in enigmate p̄uiderunt. iſta in vtero incarnatum portauit. hec ille. qꝛ ipſaportauit in vtero xp̄m qn̄ in montana ad Elizabeth fiſtinauit. ⁊ hoc quo ad primum. ¶ Ꝙtum ad ſcd̓m exD tollit Elizabeth Mariam ꝓpter ſingularem ꝯparis excluſionem quam ꝓbat cum dicit. Tu .ſ. ſola non habesſimilē int̓ omnes mulieres. Amb̓. in hexa. ⁊ Yſi. in naͣlibus dicūt de fenice. Ꝙ eſt auis ſingulariſſima nō hn̄parē. ſꝫ eſt vnica in toto orbe terraꝝ. ⁊ apud arabes vocat̉ ſingularis. ⁊ pͦ alijs auibꝰ pulcerrima hn̄s pennasvelut pauo occultas. Per hanc auem v̓go Maria ſpecialiter deſignat̉. qꝛ fuit in terris ⁊ eſt nunc in celis preomnibꝰ ſingularꝭ in dignitate. nec aliqua mulieꝝ in to
to vniuerſo fuit ei coequalis. Ideo canit de ea eccleſia.Nec pͥmaꝫ ſimilem viſa eſt nec hr̄e ſequentem. De hocetiam dicit Criẜ. in ẜmone de annunciatione. Laudat̉Zara ppl̓i pͥnceps. Honorat̉ Rebecca ꝓponit̉ in cauernis pͥmo genitura. Laudat̉ delbora ſuꝑ naturam femineaꝫ ductrix ppl̓i. ⁊ victrix inimicoꝝ. Beatificat̉ Elizabeth partū ſterili exaltata. Beata aūt virgo Maria ſuper omnes. qꝛ facta eſt ancilla domini. ⁊ thalamꝰ ⁊ archa dominatoris. hec ille. Hec etiam beatiſſima virgomaria in pulcritudine eſt ſingularꝭ. vt de ipſa verificat̉illud Can̄. j. O pulcerrima int̓ mulieres abi poſt veſtigia gregum tuoꝝ. fuerūt em̄ multe pulcre mulieres an̄ipſam quaꝝ vna fuit rebecca. de qua Gen̄. xxiiij. ꝙ eratpuella decora nimis v̓go pulcerrima. Alia fuit Heſterde qua. c. ij. que erat formoſa ⁊ incredibili pulcritudineomniumqꝫ oculis gratioſa videbat̉. ſꝫ omniū illaꝝ pulcritudo non pōt eius ſpecioſitati ꝯꝑari. Quia dicit doctor bertiriꝰ in li. de veſtigio. ꝙ omnem pulcritudinemquam omnis creatura pōt ſuſcipe Maria int̓ omnescreaturas pͥmogenitas ſuſcepit. In Maria affluentiap̄ ꝯſortibꝰ. Naꝫ ſolem iuſticie qn̄ pͥmo egreſſus eſt de ſinū patrꝭ. Marie cor int̓ ceteras creaturas ſuſcepit. hecille. Cui ꝯcordat Hiero. in ẜmo. Si Mariam inſpexeris: nihil virtutis. nihil decoris. nihil ſpecioſitatꝭ. qd̓ n̄in ea reſplēdeat. hec Hiero. Illa ꝓ tanto dicunt qd̓ ſciunt ꝙ v̓gines ſpāliter de pulcritudine delectant̉. Ideohanc ipſam v̓ginem laudant de decore. Et qͣre nō laudaret talem v̓ginem in qͣ decor ⁊ pulcritudo nunꝙͣ defuit. nec defecit. qꝛ adhuc in anima hꝫ filium ⁊ oēm theſauꝝ beatiſſime trinitatꝭ. ſꝫ quō ego pauꝑ ingenio hāpulcerrimam collaudabo. qꝛ ſi omnium doctoꝝ membra verterent̉ in linguas ipſius pulcritudinem exprimere nullus ſufficeret. ſꝫ quia ſeculares amatores ſuaslaudant virgines amatrices. Ideo ego meam domināglorioſiſſimam atꝫ dilectiſſimam amatricem. ẜm poſſemeū ꝯmendabo. Hec eſt inquam ortus ꝯcluſus. ſoromea. ſponſa. de quo dicit ſponſus Can̄. iiij. Ortus concluſus ſoror mea ſponſa. hunc delectabilem fecerunt cōcentus volucrum. hoc eſt ꝓphetarum qui de ipſa variomō p̄cinuerunt viriditas herbaꝝ virentium .i. v̓tutuꝫamenitas floꝝ ⁊ fructuum .i. bonoꝝ oꝑm. Recte ſicut. Eortum materialem hec predicta faciunt delectabilem ⁊amenum quando audit̉ cantus auium in ortis vbi eſtviriditas herbaꝝ. ⁊ arboꝝ amenitas fructuum atꝫ florum. ille ortus pulcer diceret̉ ratione illius. quia materia pulcra eſt. ¶ Hec eſt vitis pulcerrima quaꝫ rex Aſſuerus habuit in veſtibulo ſui ortus. cuiꝰ ſtipites erantargentei. palmites aurei. ⁊ botri ex gēma ⁊ auro inſertiſicut dicit Petrus commeſtor in hyſt. ſcola. Fuit enimvitis quemadmoduꝫ ipſa teſtat̉ Eccͣi. xxiiij. Ego quaſi vitis fructificaui ſuauitatē odoris ⁊cͣ. Stipites autem .ſ. parentes Ioachim ⁊ Anna huius nobiliſſime ⁊pulcerrime vitis. fueruūt argentee. hoc eſt puri ⁊ iuſti.Quia dicit Iacobꝰ. ꝙ fuerunt ambo iuſti ſine reprehēſione in omnibus mandatis domini incedentes. Heceſt mulier illa ſpecioſiſſima ⁊ pulcerrima quam Iohannes vidit in Apoc̄. xij. Que erat ſole amicta. ⁊ luna ſubpedibꝰ eius. in capite autem corona. xij. ſtellarum. Maria autem amicta erat ſole. quia xp̄c verus ſol iuſticie.ipſam tam interius exteriuſqꝫ repleuerat dummodoElizabeth viſitauit. vt habet̉ Lu. j. Quando ipſa angelo conſenſerat dicens. Ecce ancilla domini. Statim cōcepit filium dei. ⁊ ſic in illis diebus circumdata ſole exurgens abijt in montana. Habuit etiam lunam ſubpedibus. quia iam de mundo non curauit. ⁊ potuit dicere cum apoſtolo ad Galla. v. Mihi mūdus crucifixꝰeſt. id eſt concupiſcentia eius mortua eſt ⁊ ego mundoHabuit inſuper coronam. xij. ſtellarum in capite quiahabuit duodecim virtutes decentiſſimas. q̄ in diuerẜ