.XVIII.Sermo
Ece ego mitto ad vosꝓph̓as ⁊ ſcri. Math̓. xxiij. Dicūt naturalesꝙ vinea infructuoſa ſanguine aliqͦꝝ aīaliū ⁊eris hoīm aſꝑſa fit fructuoſa. qꝛ talis ſāguis hꝫ efficaciqꝫ arbores ꝯfortādi. Aiūt em̄. Si lignū fuerit arefactūoptimū ē remediū vt ſtatiꝫ in pͥncipio arefactionis radici ſāguis humanꝰ calidꝰ inſtillet̉. Figurat̉ Gen̄. xixde Loth. qͥ vitē rectificauit ſanguine ſymie mediante.¶ EEtiā refert. Herinꝰ egyptius. Ꝙ roſariū plantatūin terra mixtū ſanguine ad modicū ignis calore appoſito ꝓduxit flores. Myſtice pr̄ celeſtis habuit plātatam vinea .ſ. ſanctā eccl̓iaꝫ. ſꝫ erat infructuoſa. ⁊ hoc cōquerit̉ ꝑ ꝓph̓am Iſa. v. Uineā plantaui electaꝫ ⁊ edificaui turrim in medio eius. ⁊ torcular extruxi. ⁊ expctaui vt faceret vuas. ⁊ fecit labruſtas. ppilde oeinpere. Idcirco pius pater ⁊ agricola ad hanc vineā fecundandā ꝑmiſt ſanguinē martyrū innocētū. qͦrū primus in veteri teſtamēto fuit Abel. quē occidit frat eiꝰCayn in cāpo Gen̄. iiij. Deniqꝫ fuit tāta effuſio ſangunis ꝓph̓aꝝ tꝑe manaſſes regis. ꝙ per ip̄m hierl̓m vſqꝫ ad os impleret̉. iij. Reg. xxj. Et hoc ſāguīe innoxieꝑ̄miſit eccl̓iam ſuā fecūdare. Sꝫ cū hoc nō ſufficeret ꝑmiſit effundē ſāguinē vnigeniti filij ſui. Primo in circūciſione Luc̄. ij. Scd̓o in mōte oliuēti qn̄ factꝰ ē ſudoreius ſicut gutte ſanguinis decurrētis in terrā Luc̄. xxj.Tercio in flagellatōe Ioh̓. xix. Vltimo abūdātiſſimein cruce Math̓ xxvij. Quarto poſt ip̄m multoꝝ martyrū ſāguis ē effuſus. teſte Aug. ſuꝑ psͣ. cxviij. Multiꝑſequūt̉ me. di. Purpurata ē vniuerſa terra ſāguīeartyrū. fulget celū coronis martyrū ornate ſūt eccl̓iereliquijs martyrū. Int̓ illos p̄cipue fuit. b. Stephanꝰſic̄ dicit ibidē. b. Aug. de feſto ip̄ius. Si qͥd int̓ martyres diſtare pōt p̄cipuꝰ vr̄ eſſe qͥ pͥmꝰ ē. Et ſubdit. Ncū ſanctꝰ Stepha. dyaconꝰ ab apl̓is fuiſſet electꝰ vl̓ qdinatus apl̓us cū btā morte ac triūphali p̄ceſſit. ⁊ ſi inferior erat ordine. pͥmꝰ tn̄ factꝰ ē paſſiōe. hec ille. Huiꝰſiquidē ſanguīe eccl̓ia facta ē fructuoſa qͣ ip̄m iudei lapidibꝰ obruerūt. vt recitat pn̄s euāge: in qͦ tria ꝑtractatur ¶ Primo iudeoꝝ inuidia venenoſa. ibi. ecce ego¶ Scd̓o aīarū duricies lachrymoſa. ibi. qͦtiēs. ¶ Tercio tormētoꝝ miſeria doloroſa. ibi. ideo dere in. vo. doO de ¶ De pͥmo ē ſciēdū ẜm naturales. Quedā ſūt aueq̄ naturalit̓ diligūt lumē ſolis. ⁊ in aſpectu ſplēdoriſ eiꝰnimiū delectant vt aqͥle. de qͥbꝰ dicit Amb̓. in li. hexame. li. v. c. xxxvij. Ꝙ ſolē irreuerberatis oculis intueātur. ⁊ pullos ſuos idē facere cōpellūt. ſꝫ alie ſūt q̄ odiūtlumē ſolis diei. vt ē noctua nocticorax atqꝫ bubo. q̄ tꝑediei latitāt in tenebris ⁊ obſcuris. a qͥbus ſi aliqͥs velleteas abſtrahere. vngulis ip̄m lacerarent. Spūaliter qͥdā ſunt hoīes etiā aqͥle ſimiles qͥ qͦtidie delectant̉ in lumine ſcripturarū. ⁊ ſuaue ē his vti. ẜm illud psͣ. cxviijꝘͣdulcia fancibus meis eloqͥa tua dn̄e. Talis fuit. b.Stepha. magiſter legis. meditatiōe roboratus tāqͣꝫ lignū fructiferuꝫ fructū in tꝑe martyrij dedit pͥmꝰ. Ip̄eetiā ocl̓os ſuos vertit ad verū ſolē xp̄ꝫ ſic̄ habet̉ Actu.vij. Cū aūt eſſꝫ Stephanꝰ plenꝰ gr̄a intendēs in celuꝫvidit gloriā dei. Et Ih̓m ſtātē a dextris v̓tutis dei. Uidit em̄ in celū. qꝛ ibi vidit thezauꝝ ſuū ẜm illd̓ Math̓vj. Ubi ē thezaurꝰ tuꝰ ibi ē ⁊ cor tuū. vidit amicū ſuūIh̓m. qͥ ẜm Bern̄. ē dulcis amicꝰ ⁊ oēs volēs ſaluarividit auxiliū ſuū .ſ. Ih̓m ſtātē. Stare em̄ adiuuātis eſtIō ẜm Amb̓. ſtabat vt brauiū luctatori tāti certaminisredderet. Sꝫ ecōtra ſāt quidā hoīes. vt dicit venerabilis Boe. in li. iiij. de cōſo. ꝓſa. iiij. Qui nequiūt oculosaſſuetos tenebris ad lucē ꝑſpicue veritatis attollere. ſimiles quorū intuitū nox illuminat dieſqꝫ excecat. Et ſiillos aliqͥs p̄dicatoꝝ vellet educere de tenebris viciorūad lumē virtutū ip̄m v̓bis detractorijs dilaniarēt. Et ſifortaſſis locus adeſſet ip̄m afficerēt plagis ⁊ puniret. ⁊
hoc p̄dixit ſapiēs Prouer. ix. Argue ſapienteꝫ ⁊ diligit̉te. Argue ſtultū ⁊ odio habebit te. Cui cōſonat Criẜ. Eſuꝑ Math̓. di. ¶¶ Incurrit odiū qͥ arguit criminoſosEt illud manifeſte patet de. b. Stephano. qͥ cū argueret criminoſos iudeos veneno inuidie ſtimulati ip̄maffecerūt. Sed de hoc dicit. b. Aug. in ẜmōe hodiernoInuidia magna obcecat iudeos ob religiōis ⁊ ꝓfeſſionis cauſā. Uidebāt em̄. b. Stepha. in medio ciuitatimetropolitane in medio parentū ſuorū diſputātem cōtra ſacramēta eoꝝ ⁊ cōtra legē circūciſionis ⁊ ſabbata.exurgentes in iracūdiā ⁊ cōcipientes venenata. loq̄ntes ad eū talia v̓ba. Quid ſibi vult iſte hō iuuēis pulcer⁊ eloquētiſſimus. ſigna et miracula facit. Uenite cōciliū faciamꝰ in vnū ⁊ confirmemꝰ falſū teſtimoniuꝫ. ſic̄fecimus cōtra dn̄m. exterminemꝰ eū de terra viuētiuꝫ⁊ nomen eius nō memorabit̉ vltra. Et infra. Cur hicſtamꝰ. qͣre tardamus Stephanū nr̄e cōfuſiōis demōſtratorē publice capiamꝰ. ⁊ cōſiliū faciemus diſcipuloſicut fecimus mgr̄o. Si nō dubitauimꝰ magiſtrū cruciare: non dubitemus Stephanū lapidare. hec ille. Ethoc non fecerūt ſolū Stephano. ſꝫ etiā ꝓphetis ⁊ apl̓isQuod dn̄s teſtat̉ in euāge. di. Ecce ego mitto ad vos ꝑinuidie veneno plenos ꝓph̓as. qd̓ dupliciter exponit̉Uno mō de ꝓphetis veteris teſtamēti. quoꝝ vnꝰ fuitIſa. quē miſit deus pͥncipaliter ad Manaſſen regē corrigendū qͥ fuit ydolatra peſſimꝰ. Sꝫ cū eū argueret fec̄eū ſerrari ſerra lignea vt penā diutiꝰ pateret̉. iij. Regxxj. Idem patꝫ de Ezech̓. qͥ miſſus fuit ad iudeos. Sꝫꝓpter veritatē ligatus fuit ad caudā eqͥ. ⁊ tādiu tractꝰruit donec ſpm̄ exalaret. vt patet in ſuo libello. Idē patet de Hieremia qͥ miſſus fuit in ſterqͥliniuꝫ ā iudeisHiere. xxij. Et ſi ſic exponit̉ oportet dicere. Ecce miſiad vos ⁊cͣ̄. Alio mō exponit hoc Hylariꝰ ſuꝑ Math̓.de apl̓is ⁊ martyribꝰ noui teſtamēti. ⁊ melius ꝓpt̓ hocverbū mitto. qd̓ reſpicit tp̄s preſens. Dicit em̄ Hylarius ꝙ apl̓i fuerūt ꝓphete d̓ p̄ſenti relatione. Sapiētesde xp̄i agnitione. ſicut Petrus qͥ dixit ex ꝑte omnium.Tu es xp̄s filius dei viui Math̓. xvj. De legis aūt intelligētia fuer̄t ſcribe. huic alludit Hiero. dicēs. Hosſerua iuxta apoſtolū ſcribentē ad Coꝝ. varia eſſe donatiam ⁊ qn̄ ſermones. Alios ſcribas in lege doctiſſimosex quibꝰ lapidatus ē. b. Stepha. Paulus occiſus. Petrus crucifixus. flagellati in actibꝰ apoſtolorū diſcipuliEt perſecuti ſunt eos de ciuitate in ciuitateꝫ expellētesde iudea: ad populuꝫ gentiū vt trāſmigrarent. hec ille.Iſtud manifeſtum ē de Paulo ⁊ Barnaba Actu. iij.Qui cū ſeminarent verbum dei ꝑ totaꝫ regionē iudeemulieres religioſe q̄ apoſtolis miniſtrabant concitauerunt ⁊ excitauerunt perſecutionē in illos ⁊ eiecerunt illos de finibus ſuis. Tūc ẜm Criẜ. ſuper Math̓. oſtēdit ꝙ non impune faciūt hoc. qꝛ ẜm Boe. lib̓. iiij. ꝓſa.iij. Sicut bonis nunqͣꝫ ſua premia. ſic nec deſunt mal̓ſupplicia. Ideo timorem eis incutit dicens. Ut ve 3ºniat ſuper vos omnis ſanguis iuſtus id ē omnis debita vltio pro effuſo ſanguine iuſtorū. ſic gloſat Rabanꝰ. DSꝫ diceres. Quomodo veniat ſanguis omnium iuſtoruꝫ ſuper iudeos qui effuſus eſt ab Abel cum tn̄ ip̄iad quos dixit dn̄s non fecerunt: ſed patres eorū ⁊ anteceſſores. Et dicit propheta Ezech̓. xviij. Filius nonportabit inquitatem patris. nec pater iniquitatem filij portabit. Ad hoc reſpondent Hieronymus ⁊ Criſoſt. ſuper Math̓. Ꝙ generatio eſt duplex. Prima eſtbona d̓ qua pſal. cxj. generatio rec bene. Secūda ē malorū d̓ qua idem. Generatio praua ⁊ exaſperās. de hacetiam Iohannis. viij. Vos ex patre dyabolo eſtis. Iōdicitur ẜm Criſoſtomuꝫ. Sicut omnia opera bona q̄in ſingulis generationibus. ⁊ a conſtitutione mundiiuſti meruerunt ſunt etiam data et cōceſſa nouiſſimis