Druckschrift 
2 (1487) Pars aestivalis de tempore
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Sermo..XCVII.

ad neceſſitatem ſed aliū finē malū. Et ẜm hoc ꝓhibitaſunt omnibus. xlvij. di. omnes.. c. ſicut hi. Secūdo exparte vt ſi fiant in diebus dominicis ſeu feſtis in quibꝰab hmōi operibꝰ eſt ceſſandum. de ꝯſe. di. iij. Rogationes. v. q. iiij. c. j.. iij. Sed di. nunquid peccat mortalit̓qui vadit ad mercata que fiunt die dominica vel alijsfeſtis precipuis? Reſpōdet Guil. Si aliquis facit hoc ſua neceſſitate aliquando non cōſuetudinarie credo mortaliter peccat. Si aūt hoc ducat in ꝯſuetudinem aut hoc facit ex improba cupiditate lucrandi ſicutfaciunt mercatores ꝓpter frequentanda mercata raro vel nunꝙͣ eccleſias ſuas intrant. credo pecce̓t mortaliter. qꝛ inhibitū eſt extra de ferijs omnes dies. Itemex tempore ſicut pn̄t fieri iudicia illicita fierent de nocte aūt clara die. extra de offi. deleg. ꝯſuluit. Tercioex ꝑſona qꝛ clericis religioſis talia prohibita ſunt. ij. adͣ Timo. ij. Nemo militans deo implicat ſe negocijs ſecularibꝰ. Quarto ex loco. qꝛ in loco inhoneſto ſuſpecto debet quis negociari aut ꝯuerſari. lxxxj. di. in omnibus. .xxvij. q. j. ſi quis ſacro. Iteꝫ qn̄qꝫ ſunt illicita ex loco ꝓpter loci excellentiam. puta qn̄ in eccleſia huiuſmodi fierent que eſt locꝰ negotiatōnis ſꝫ orationis. qꝛ etdominus inde vendentes ementes eiecit Math̓. xxj. Ioh̓. ij. Et. xvj. q. ij. hoc diximus. Quinti nuncios occiderunt. de quibꝰ dicitur. Reliqui v̓o tenuerunt ẜuoseius ꝯtumelijs affectos occiderunt. Tales ſunt predicatores veritatatis ꝑſequūt̉ odiūt. de quibꝰ Amosv. Odio habuerūt corriprentē in porta. ꝑfecte loquentem abominati ſunt. Ideo ꝙͣtum ad quartū ponit vindicationem dei penoſam cum dicit. Rex aūt cuꝫ audiſſet iratus eſt: miſſis exercitibꝰ ſuis ꝑdit homicidas illos. Vbi nota ira dei nihil aliud eſt niſi iuſta vindicta. Dicit em̄ Aug. libro de trinitate. Ira dei eſt anime ꝑturbatio ſed iudiciū quo irrogat̉ pctī correctio. Etẜm ip̄m ira dei habet qͣtuor conditiones ꝓpter qͣs debꝫmerito formidari. Prima cōditio declinat̉ viriuꝫpoteſtate. Ab ira hominis pōt aliqͥs ſe fortaſſis abſcondere vel ſubterfugere ſiue reſiſtere. Sed ira dei nec locometitur. nec finitur tempore nec virtute tranſcēditur.Naum. j. Ante faciem indignationis eius quis ſuſtinebit. quis reſiſtit in ira furoris eius. psͣ. Quis nouitpoteſtatem ire tue timore tuo iram tuam dinumerare. Probat Boetius lib̓. j. de ꝯſolatione philoſophiemetro. iiij. ſapiens habet timere iram tyranni qͣntumcūqꝫ ſeuiat contra. nam in poteſtate ſapientis ēfacere iram ipſius inermem. qꝛ ſapiens nihil timet ꝑdere quod tyrannus poteſt auferre. nec aliqͥd ſperat ſe abeo recipere quod tyrānus poteſt ei ꝯferre. hoc redditiram ſuam inermem totaliter impotenteꝫ priuatpenitus armis ſuis. Dicit em̄ ſic. Quid tantū miſeri ſeruos tyrannos amant ſine viribꝰ furentes. Nec ſperesaliquid nec extumeſcēs exarmaueris potentis iraꝫ. Acquiſquis trepidus pauet vel optat qd̓ ſit ſtabilis ſuiqꝫ iuris abijciet clypeum locoqꝫ motus. nectit qua valeat trahi cathenam. q. d. Quicunqꝫ immoderate honores diuitias huius mundi optat. puſillanimiter aduerſitates fortune timet talis de ſuis paſſionibꝰ aduerſitatis ꝓſperitatis facit cathenam qua hac vel illacamorem vel iram alterius poſſit trahi. Modo ſi loquamur de deo non poſſum facere ſic impotentem. necappetendo quod poteſt ꝯferre. nec ꝑtimeſcendo quodpoteſt inferre. Nam beatitudinē quam poteſt ꝯferre.naturaliter cupimus. miſeriā quā pōt inferre naturauiter abhorremus. Omnes em̄ hoīes beati eſſe volunt.ideoqꝫ vnū ardentiſſimū amorē appetunt. ſicut dic̄ auguſtinꝰ. xij. de trini. c. xv. dicens. nullo modo poſſumus velle miſeri eſſe. ergo reſtat aliud niſi diuinamvoluntatem explere. exquo naturaliter appetimus qd̓ſine ipſo habere nequimus. Secunda cōditō ire dei eſt non debilitatur temporis tarditate. ſicut patꝫ de ira

dura erga iudeos qui nuncios ſuos occiderūt que licettarde fuiſſet oſtenſa. videlicet anno. xlij. tamen fuitdebilitata. quia Tytum Ueſpaſianum qui intelligūtur hic ẜm Hiero. exercitus ꝑdidit illos homicidas.ſcꝫ iudeos. ciuitatem preuaricatricem accenderūt.dicit Ualerius libro. j. c. ij. Lento gradu ad vindictamdiuiua ꝓcedit ira. tarditatemqꝫ ſupplicij grauitatepenſat. Et poſtea vt habet̉ Ecc̄i. xv. Ingenti incredibiliqꝫ exardeſcet ira. Fertur de quadam ciuitate que bellis plurimis laceſſita miſit ad quendam principem proſuccurſu habēdo. vt animus eiꝰ citius inclinaret̉ exponunt ſibi fortitudinem ciuitatis in turribus foſſatis.bus ille remiſit. Eſt ne inquit ciuitas veſtra ſuꝑius cooperta ita ira dei ſuꝑ illaꝫ deſcendere neſciat. ſi itaeſt libenter veniam ad vos defendam. Sin aūt ꝓpterpeccata veſtra cōtra iram dei pugnare audeo. Refert Robertus Holk. lectione. ccij. in quadā patriain anglia que Notforchia vocat̉ dicit̉ contigiſſe. blada quodam anno in eſtate pulcerrime creuerunt. Et ecce appropinquante tempore meſſis venit genus muſcein maxima multitudine que totam illam bladam pulcerrimam conſumpſit vix inter quinqꝫ miliaria vnūquartariū inueniret̉. Homines v̓o illius patrie qͣſdaꝫde muſcis ceperunt diligenter inſpiciebant qͣles erātquia nunꝙͣ tales viderant. inuenerunt eas depictas inalis ſuis habere: in vna ala ſcripta erat ira. in alia dei. vtmanifeſtum eſſet ꝓpter demerita populi vindictam diuinam fuiſſe. iuxta illud Hiere. xij. Seminauerunt triticum meſſuerunt ſpinas hereditatem acceperunt. non eis ꝓderit. Confundemini a fructibus veſtrispter iram furoris dn̄i. Sic etiam ſi temporibus noſtrisflagellamur in penuria fructuū ſciamus hoc ex ira deiꝓcedere. eo obliuiſcamur pauperum. Dicit em̄ Hieronymus ſuꝑ Malachiam. et habet̉. .xxvj. q. j. c. reuertimini. Si quādo fames ex penuria fructuū. rerū oīmegeſtas opprimit mundum. ſciamꝰ hoc ex ira dei deſcēdere qui ſe in pauperibus ſi non accipiunt elemoſynaꝫfraudari loquitur. Tercia conditio in plures excitat̉vnius prauitate. propter vnius enim ꝑſone maliciā deus aliqn̄ flagellat vnā totam multitudinē. ExempluꝫGen̄. xx. tota domus Abymalech ſterilis fuit ꝓpt̓ demerita Abymalech. Sic etiam ꝓpter peccatum Pbaraonis tota egyptus punita eſt morte primogenitoruꝫExo. xij. Non erat domus in qua non iaceret mortuꝰ.Quia dicit Sap̄. xviij. Durus bellator in mediā exterminij terram .i. in medio egypti que tunc fuit terra exterminij ꝓſilijt gladius acutus .i. angelus habens gladium acutū. inſimulatū .i. verum victum. imperium tuū portans ſtans omnia morte repleuit .i. om̄esdomos repleuit morte vſqꝫ ad celum attingebat ſtāsin terra. Et iſte angelus vt dicunt doctores fuit angelꝰbonus. Dicit em̄ glo. ſuꝑ illud psͣ. Immiſſiones angelos malos. mali angeli aliqn̄ puniunt bonos corporaliter. ſicut patet Iob. j.. ij. capl̓is. Sed malos puniūt mali angeli ſpūaliter corporaliter. Boni em̄ angeli puniunt malos homines tm̄ corꝑaliter aut in corporalibus penis non ſpiritualibꝰ. Uel potuit dicere angelus bonus vtebatur demonibus eos cogendoexterminare egyptios. ſic dicit Auguſtinus ſuꝑ illudpsͣ. Miſit in eos iram indignationis ſue. immiſſiones angelos malos. Poſſumus inquit ſine dubitationemalis angelis attribuere mortes primogenitoruꝫ obdurationes egyptioꝝ. Et ſic iſta exterminatio fuit augelum bonū malū. Sic totus ppl̓s iſrael peccatoAchaꝫ punitus eſt. vt. patuit. lvj. Q. Quarta ꝯditioire dei mitigat̉ niſi humilitate. natura em̄ leoniseſt iraſci niſi ledat̉. Proſtratis em̄ hominibꝰ parcere conſueuit. Iuxta illud. Parcere ꝓſtratis ſcit nobilisira leonis. Eodem modo chriſtus iraſcit̉ niſi leſus.Unde Eſa. lxiiij. Ne iraſcaris dn̄e ſatis. ne vltra me-

G g

a ſe