Sermo.XXXVIII.
pter generatōis officiū. Secundo vxor corrigenda eſtſecrete nō cum cōfuſione vel verecundia publice arguēda. Un̄ Varro in qͣdā comedia. vitiū cōiugꝭ aūt ē tollēdum aut ferēdū. tollit viciū cōmodiorē ꝯiuge efficit. quiqui fert ſeipſum efficit meliorē. ⁊ ideo multum arguenda fuit ſeuera auſteritas trium viroꝝ. de quibꝰ narratValerius li. vj. c. iij. quoꝝ vnus vocabatur Sulpitiusgallus. hic publice vxorem repudiauit quia in publicūpdierat diſcooꝑto capite. Secundus vocabat̉ Sexinꝰſophna. al̓s Seuus. hic ſimiliter vxorē ſuā repudiauitquia auſa eſt ludo expectare ip̄o ignorante. Tercius dicebat̉ Metellius hic vxorem eo ꝙ vinum bibiſſet fuſteꝑcuſſit ⁊ introiuit nō ſic ſanctus Iob lꝫ vxorē peſſimaꝫꝑabuerit ſic arguebat. Sed ſecrete ⁊ modeſte. Nam cūdiceret ad ip̄m benedic .i. maledic deo ⁊ morere. ait quavna de ſtultis mulieribꝰ locuta es Iob. ij. Nec dixit ꝙfuit ſtulta. ſed ꝙ quaſi vna de ſtultis loquebat̉. Terciodirigenda eſt manſuete nō tn̄ tyrannide cum verborūauſteritate nō cū cordis amaritudine. Quia dicit apl̓sad Col̓. iij. Uiri diligite vxores veſtras. ⁊ nolite amarieē ad illas. ideo formata fuit mulier non de capite nec d̓pede. ſed de coſta ⁊ aſſumpta de latere. in ſignuꝫ ꝙ necdebet eſſe domina nec ancilla ſed ſociā viro. Sicut notat magiſter li. ij. ſenten. diſt. xviij. c. ij. Et ſunt v̓ba hugonis li. j. parte. vj. c. xxxv. Cum facta ſit mulier de viro non de qualibet ꝑte corporis viri. ſed de eius latereformata eſt vt oſtenderet̉. qꝛ in cōſortium creabat̉ dilectionis. ne forte ſi fuiſſet de capite viri facta viro ad dominatōem videret̉ p̄ferēda aūt ſi de pedibꝰ ad ſeruitutem ſubijciēda. Quia ergo viro nec dn̄a nec ancilla parabat̉ ſed ſocia. nec de capite nec de pedibꝰ ſed de laterefuit facienda vt iuxta ſe ponendā agnoſceret quam deſuo latere ſumptam didiciſſet. Hec hugo cuꝫ magiſtroSed ꝙ dicit ꝙ viro parabat̉ ſocia hoc veruꝫ eſt an̄ peccatum. Sed poſt peccatū dictum fuit mulieri. Sub viri ptāte eris ⁊ ip̄e dn̄abitur tui Gen̄. iij. Ut iam vir ſitmulieri dn̄s qui ante peccatū fuit ei ſocius. debet tn̄ vtdictum eſt vir eam manſuete regere ⁊ cōcorditer. qꝛ tale regimen cuꝫ concordia placet deo. Iuxta illud Eccī.xxv. In tribꝰ beneplacitū eſt ſpūi meo que ſunt ꝓbatacoram deo ⁊ enumerat ea. cōcordia fratrū. amor ꝓximorum. vir ⁊ mulier ſibi bene conſentientes. Quarto vxordiligenda eſt cōplete. Iſtam cōpletōꝫ charitatis ⁊ amicicie que debet eſſe inter virum ⁊ vxorem apl̓s mēſurattripliciter. Primo mō ꝑ dilectōem xp̄i ad eccīam q̄ fuitmaxima. Alio modo ꝑ dilectōem viri ad corpus ꝓpriuꝫTercio mō ꝑ dilectōem ad ſeip̄m. De primo ad Ephe.v. Uiri diligite vxores ſicut xp̄c dilexit eccīam ⁊ tradidit ſeip̄m ꝓ ea. De ſecundo. Uiri debent diligere vxores ſicut corꝑa ꝓpria. De tercio. Unuſquiſqꝫ diligat vxorem ſuam ſicut ſeip̄m. Ita dilexit vxorem ſuam quidaꝫromanus vt potius mori vellet qͣꝫ eam mor: ꝑmitteret.De quo refert Valerius li. iiij. c. v. dicens. Gratus romanus duos app̄hendit anguēs .ſ. maſculū ⁊ feminaꝫcertificatus fuit ꝑ auruſpicem ꝙ dimiſſo maſculo vxorſua celeriter moreret̉. dimiſſa v̓o femina ip̄emet moreretur. ille ſtatim feminā dimitti iuſſit. ſuſtinuitqꝫ ibi in cōſpectu ſerpentis ſeip̄m interitu ſerpentis occidi. Et merito ſunt vxores diligende ꝓpter tria. quia ſunt grate inconuiuendo condolendo ⁊ cōmoriendo. Grate in cōuiEuendo. ſicut refert Ualerius vbi ſupra. de regina vxorēMetriadis que intantū effuſis charitatis habenis virum amauit ꝙ tonſis capillis habitu virili aſſūpto eqͥs⁊ armis ſe aſſuefecit vt virum fugientē cōtinue per terras extraneas ſequeret̉. Sunt ſecundo grate ⁊ pie in cōdolendo. ſicut ibidem narrat Ualerius ꝙ cū lacedemonij a ſportanis eſſent capti ⁊ ad decollādū in carcere reſeruati cōiuges eoꝝ allocuture viros ꝑterritos intrauerunt carceres impetrato a cuſtodibꝰ aditu cōmutataqꝫveſte per ſimulatōem doloꝝ. velatis capitibꝰ eos abire
paſſi ſunt ⁊ ita ip̄i liberabant̉ ⁊ ipſe ſaluabant̉. Tercioſunt grate in cōmoriendo. Narrat Hiero. contra Iouinianū. li. j. Indi necnon pene omnes barbari vxoresplurimas habent. apud indos lex eſt vt vxor chariſſima cum marito defuncto cremet̉. nam iuxta cadauervxor accubat amplectans illud ⁊ deoſculans ⁊ ſuppoſitos ignes pudicitie laudē contēnens. Idcirco vnuſqͥſqꝫ vxorem ſuam diſcrete eligat. manſuete regat. ſecretecorrigat. ⁊ complete diligat. vt cū ea penas eternas euadat ⁊ cenā celeſtis beatitudinis feliciter app̄hendat.¶ De eadem. Sermo tercius.Omo quidaꝫ fecit cenāmagnam ⁊ vocauit multos ⁊ miſit ſeruū ſuūhora cene dicere inuitatis vt venirent qꝛ parata ſunt omnia Luce. xviijj Conſuctudo eſt dn̄oꝝ magnoꝝ mundi ⁊ principum ⁊ regum interdū ſuis ſubditis facere conuiuium vt eos faciant beniuolos ad ſeruiendum ſibi. Sicut legitur figura Gen̄. xl. de Pharaone rege egypti qui in die natiuitatis ſue fecit cōuiuiumpueris ſuis .i. ſeruis ſuis. ⁊ hoc eſt ꝙ dicit textus biblie.Exinde dies tercius natalicius Pharaonis erat qui fecit grande conuiuiū pueris ſuis. ſicut etiam legit̉ Marci. vj. de Herode antipa. qui etiam talem cōſuetudinēſeruauit quia de ipſo dicit̉. Cum dies oportunus accidiſſet Herodes in natali ſuo cenam fecit principibus ⁊tribunis ⁊ primis galilee. Sꝫ notabile eſt valde ꝙ in cōuiuio Pharaonis occiditur piſtor. ⁊ in cena herodis iohannes baptiſta. quia dicit̉ Gen̄. xl. in fine. ꝙ in tali cōuiuio Pharao recordatus pincerne ⁊ piſtoris vnuꝫ reſtituit in locum ſuum priſtinū .ſ. pincernam vt ei poculum miniſtraret. Alterum v̓o in patibulo vt cōiectorisſcꝫ Ioſeph veritas pbaret̉. de Herode dicitur Marc.vj. vbi ſupra ꝙ miſſo ſpiculatore precepit amputare caput eius ⁊ ferre in diſco. Moraliter ꝑ hos duos regesdyabolus ſignificat̉ rōne interp̄tationis. Naꝫ pharaointerp̄tatur nudauit virum ⁊ ſignificat antiquum ſerpentem qui Adam virum in ſtatu innocentie nudauit⁊ ſpoliauit virtutibꝰ ſibi a deo datis. vt dicit beatꝰ Auguſtinus ⁊ allegatur a magiſtro li. ij. ſenten. di. xxix. ca.ij. Princeps vicioꝝ cum vicit Adam de limo terre formatum ad imaginem dei factum pudicicia armatum.temperantia compoſitū. charitate ſplendidū. prīos parentes illis donis ac tantis bonis expoliauit pariterqꝫꝑemit. Sꝫ herodes interp̄tatur pellibꝰ glorians ⁊ ſignificat iterum malignū ſpm̄ qui gloriatur in pellibꝰ .i. reprobis ⁊ damnatis qui ſignificant̉ per pelles Abachuciij. Turbabunt̉ pelles terre madian .i. hymni damnabuntur. iſte inquā rex egypti .i. inferni fecit. hic conuiuium famulis ſuis vt ſibi eo fidelius famulētur ⁊ in inferno facit eis cenam ⁊ in vtriuſqꝫ tam preſenti cōuiuioqͣꝫ in futuro dat eis ferculoꝝ multitudinē. ⁊ in his conuiuijs occidit eos hic ſpiritualiter ⁊ ibi zternaliter. quiadicitur in pſal. xlviij. Quaſi oues in inferno poſiti ſuntſcꝫ poſt mortem culpe ⁊ mors ſcilicet gehenne depaſceteos .i. affliget eos ⁊ ruminabit ſicut vermes corroduntcadauer in ſepulchro. De cena quam ibi ſuis fecit videlicet in inferno qͣꝫtum ad ſenſum allegoricum poſſuntexponi verba preſentis euangelij allegata que prius inſermone .j. ad ſenſum anagogicum ſunt de cena celeſtibreuiter ⁊ curſim explanata. Ad ſenſum autem allegoricum in verbis thematis tria tanguntur. primo cōuiuioꝝ magnitudo. ibi. homo quidaꝫ fecit. ſecundo inuitatoꝝ multitudo. ibi. ⁊ vocauit multos. tercio ſeruoruꝫſolicitudo. ibi. ⁊ miſit ſeruū ſuū. Circa hoc eſt notandūꝙ hō iſte allegorice ſignificat dyabolū qͥ Math. xiij. d̓r.Inimicus homo qui ſuꝑſeminauit zizaniam pctōꝝ inagrum huius mundi. ⁊ dicit̉ quidam. id eſt. ſingularis
.M. Iac. iq
3N