Druckschrift 
2 (1487) Pars aestivalis de tempore
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Feria. III. in feſto Paſche

riā accomodatōe. Dicunt .n. quidā vſurarij cum vſuradicat̉ ab vſu. qui pecunie mee vſum habet vſurā mihi.inde p̄ſtare debet. vt. C. de vſuris rei iudicate. Alij aūtſic dicunt creditor mutuat pecuniā ſuā. debitor obligatur ei ad recōpenſandū. extra teſta. cum in officijsIgit̉ hanc obligatōem pōt creditor deducere in pactum vel ſaltē ſperare eius effectū. Ad primos aūt quidicunt vſura dicat̉ ab vſu ⁊cͣ. Et allegant ſe legesẜm quas vſura eſt nomē iuris. dicunt doctores oēsleges ꝑmittūt vſuras valent nec tenent̉. Prīo qꝛvſure ꝓhibite ſūt Exo. xxiij. ꝯmodab̓ ad vſuras.Et psͣ. xiiij. Dn̄e quis habitabit ī tabernaculo tuo. Etrn̄dit. Qui pecuniā ſuam dedit ad vſurā. Et xp̄usore ꝓprio Luc. vj. Mutuū inquit dantes. inde nihil ſperātes. Et qꝛ vſure dei auctoritate ꝓhibite ſunt que ſuꝑleges eſt. cum par in parem habet imꝑium. extrade elect. innotuit. multo minus in maiorem. Ideo imꝑator terrenus potuit cōcedere legē cōtra deuꝫ. Secundo qꝛ ſunt cōtra naturalē iuſticiā. qꝛ naturaliter illicite ſunt. Sed cōtra ius naturale lex valet. di. viij.que ꝯtra mores. di. vj. §. is ita.. xxxij. q. vij. flagitia.Tercio qꝛ in iure ciuili dicit lex. ſacre leges dedignant̉ imitari ſacros canones. Spāliter in matrīonijs in vſuris. vt in autentica. vt clerici apud ep̄os ꝓprioscōueniant. colla. vj.. ij. q. iij. §. hinc colligit̉. extra denoui ope. nunci. ca. intelleximus. Et ẜm canones nonpn̄t exigi. igit̉ nec ẜm leges. Nam dicit̉ vſuris ex graui. in clementinis. cōitates locoꝝ in offenſam dei etꝓximi. ac cōtra iura diuīa pariter humana vſurariāapprobant prauitatē. Et ſtatuunt vſuras exigi ſoluidebitores ſcienter cōpellunt eas ad ſoluēdū. Tales igitur ſiue ſint ptātes. capitanei. rectores. cōſules. iudices.cōſiliarij. vel alij quiuis officiales. qui ſtatuta hmōi decetero facere. ſcribere vel dictare. aut ſoluant̉ vſure.vel cum ſolute cum repetunt̉ reſtituant plene ac lilibere ſcienter iudicare p̄ſumpſerint. ſnīam excōicatōisincurrūt. Et.. §. ſane dicit̉. Sane ſi quis in illū errorēinciderit vt ꝑtinaciter affirmare p̄ſumat exercere vſuras eſſe peccatū. decernimꝰ eum tanqͣꝫ hereticū puniendū. Et ſanctꝰ tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. lxxviij. ille qui accipit mutuū ex debito iuſticie tenet̉ ad plus recompenſandū qͣꝫ mutuo acceꝑit. Un̄ cōtra iuſticiā eſt ſi adplus reddendū obligat̉. Quinto de mulieribꝰ nuCptis ꝙͣ etiā innuptis. ſi quis cōſideret vidit ſtatū ip̄arūprauū valde inclinatū. Nam quondā mulieres erāhumiles deuote. nunc ſunt indeuote ſuꝑbe. Et hecſuꝑbia ex multis ꝓuenit. Prīo ex veſtibꝰ caudatis. naꝫlongas trahunt caudas poſt ſe. p̄cipue nobiles generoſe. quedā etiā ciues. que p̄cioſis veſtibꝰ terrā induunt ornant. demoniace que de pauꝑibꝰ minimecurant. Quibꝰ dicit xp̄s in iudicio Matth. xxv. nuduseraꝫ me cooperuiſti. Quia caudis ſuis pulices colligunt. puluerē hoībꝰ mouēt. Sꝫ xp̄m quē in tot pauperibꝰ deſpiciūt operiūt. ſed timendū eſt ne dyabolꝰin caudis eaꝝ ſedeat aūt quieſcat. Nam legit̉ de quodāſancto ip̄e vidit quendā dyabolū ridentē. queſiuitab eo cur ridēt rn̄dit. Uidi ſociū meū eqͥtātē ſuꝑ cuiuſ ml̓ieris caudā. trahēt caudā cecidit ſociꝰ meꝰ inlutū. vidi riſi. Sꝫ. d. Tal̓ veſtꝭ decet ſtatū meū eo ſūnobil̓ generoſa. Ad hoc dicēdū ſi nobil̓ es generoſaqͣre te demōis ẜuitute ſubijcꝭ ī eo ſuꝑbis? qͣre .n. debes nobilitatē generis nobilitate ſctītatꝭ v̓tutꝭ cōtinuare. qꝛ nobilitas ſola eſt animi moribꝰ ornat̉. dic̄quidā ſapiens. Nobilitatis ad hoc memineris vt cumclaritate generis moꝝ ſanctitate ꝯtendas. nobilitate corꝑis animi nobilitatē ꝑficias. Et hec animi nobilitas ſtat in hūilitate. caſtitate. charitate ⁊cͣ. Idcirco qͣnto maiores .ſ. in generoſitate nobilitate. huilia te ībus Eccī. iij. Secūdo ptꝫ in veſtiū ſuꝑfluitate. .n.ꝯtentant̉ in duabꝰ vel tribꝰ. ſed interdū ea multiplicāt

vt atineis corrodant̉. De quibꝰ Iaco. v. Agite nunc diuites. plorate vlulate in miſerijs vr̄is. Et quare debētflere ponit rōem. Diuitie veſtre putrefacte. veſtimenta veſtra a tinea comeſta. Tercio patet earum ſuperbiain corrigijs ſericeis. deauratis vel deargentatis quibusornant ventrē. Cum enim ſaccus bonus frumento plenus ſit ꝯueniēter ligatus fune vnius obuli. modicafatuitas eſt ad ligandū ſaccū plenū immūdicia querereſonā ſericeā deauratā vel deargentatā. Uel etiā ad ligandū vaſa vina p̄cioſa ꝯtinētia circuli lignei ſufficiantptꝫ ridiculū eſſe circulos deauratos querere ad ligādūvas ventris qd̓ abomīatōe plenū eſt. legit̉ de quadam muliere que dicebat̉ altipiades. que erat pulcerrima. quā vidētes diſcipuli Ariſtotelis de eius pulcritudine mirātes. ip̄am ad Ariſtotelē duxerūt. qua viſa aitvt recitat Boetiꝰ li. iij. de ꝯſo. ꝓſa. viij. Si linceis ocul̓hoīes vterent̉. vt eoꝝ viſus obſtātia penetraret. nūqͥdintroſpectis viſceribꝰ altipiadis illud ſuꝑficie pulcrumcorpus turpiſſimū videret̉. q. d. vtiqꝫ? Et ſi corpus mulieris pulcre eſt ita turpe. quare velint illud cingulis ſericeis ita adornare. Quarto pꝫ hec ſuꝑbia in p̄cioſis peplis. multū diſplicent deo. Si .n. diſplicet pͥncipi terreſtri videt vexilluꝫ inimici ſui in terra ſua. multomagis viderit illud in ſuꝑiori ꝑte caſtri ſui. Sic principi celeſti multomagis diſplicet qn̄ viderit ſignū ſuperbie .ſ. peplū croceū vel aliud p̄cioſum qd̓ eſt dyaboli vexillū in ſuꝑiori ꝑte caſtri ſui .ſ. in capite mulieris. videtvexillū ſuū ſꝫ hūilitatē penitus remotā. Si vis hacmateria latius p̄dicare. vide ſummā vicioꝝ Guilhelmitractatu de ſuꝑbia. Sexto vltimo. Si videris ruſtico. 7 ſtatū inuenies ip̄m valde inclinatū. olim ruſticitas dicebat̉ ſancta. vt dicit Hiero. in ꝓlogo biblie. Etallegat̉. ij. q. vij. c. Sancta quippe ruſticitas ſolūmodoſibi ꝓdeſt. Sꝫ nūc de hac ſanctitate ſunt inclinati. qꝛſoluunt decimas pͥmitias. xvj. q. j. Reuertimini.. c.decime. Et ſi ſoluūt tūc vel coacti vt peius frumētū dātqd̓ hn̄t. Sūt etiā ꝓni ad homicidia. ꝑiuria. fornicatōesodia dāna faciūt in agrꝭalteriꝰ. vt extra iniu..da. c. ſi rixati. Ideo totus mūdꝰ iam in maligno poſitꝰ ēj. Ioh̓. v. Quare quilibet debꝫ rogare dn̄m. Mane nohiſcum dn̄e ⁊cͣ. Feria tertia paſche.Tetit iheſus in mediodiſcipuloꝝ ſuoꝝ dixit eis Pax vobis nolitetimere. Ita ſcribit̉ Luce vlti. Scd̓m aſtronimos ſol eſt medius inter planetas. ſunt ſeptē planete numerādo aſcēdēdo. Primꝰ eſt luna. Scd̓us ē mars ATertius venus. Quartus ſol. Quintꝰ mercuriꝰ. Sextꝰiupiter. Septimꝰ ſaturnꝰ. Un̄ verſus. Poſt ſimſum ſequit̉ vltima luna ſubeſt. Patet ergo medius planeta eſt ſol. Spūaliter xp̄s qui intelligit̉ ſolē tenet vbiqꝫmediū. Et prīo in trinitate. qꝛ ip̄e eſt media ꝑſona in trinitate. hoc qꝛ cōicat pr̄e ī iſta ꝓprietate ab ip̄o ēaliꝰ .ſ. ſpūſſctūs. cōicat ſpūſctō in iſta ꝓpͥetate ipeſt ab alio .ſ. a pr̄e et̓nā generatōꝫ. Scd̓o tenuit mediūin nr̄a reformatōe. qꝛ mediator fuit int̓ pr̄em ꝑditumhoīeꝫ. De hoc apl̓s. j. Timo. ij. Unꝰ eſt mediator dei eſhoīm xp̄c ih̓s dedit ī redēptōeꝫ ſemetip̄m nob̓Glo. ꝙͣtū ad ſufficiētiā qͣꝫtū ad efficaciā qꝛ ꝓuenit exdemeritis aliquoꝝ qͥbꝰ ꝑꝑ eoꝝ demerita ꝓficit paſſio xp̄i. qꝛ ſicut xp̄s ē mediator recōciliās hoīem deo ltapctm̄ eſt mediū ſeꝑans hoīeꝫ a deo. vt dic̄ aug. ſuꝑ Io.ſer. x. dic̄ aug. li. x. ci. dei. ca. xix. qꝛ oēs hoīes ꝙͣdiūmortales miſeri ſūt oꝑtuit mediū qd̓ ſolū verūetiā deꝰ eēt. vt hoīes ex mortali miſeria ad īmortalitatem ꝑduceret. quē neqꝫ fieri mortalē oꝑtebat. neqꝫmanere īmortalē. Tercio tenuit xp̄us verus ſol mediū