Quinta in Cena domini.LL.
myſteriū qd̓ ſemel offerebat̉ in p̄ciuꝫ. Ideꝫ patet in clement̓. de reli. ⁊ veneratiōe ſanct. ſi dn̄m. vbi dicit̉. Trāſiturus de hoc mundo ad patrem ſaluator dominꝰ noſter Ieſus chriſtus cum paſſionis ſue inſtaret hora ſūpta cena in memoriam mortis ſue inſtituit ſummuꝫmagnificum ſui corporis ⁊ ſanguinis ſacramentū. copus in cibum ⁊ ſanguinem in potum tribuendo ¶ Cercio queritur. quare hoc ſacramentū poſt cenam fuit inſtitutum. Ponit de hoc magiſter libro. iiij. diſt. viij. c.iiij. tres cauſas. Prima vt oſtēderet eis legis veteris ſacramenta: inter que precipuum erat agni paſchalis ſacrificium: terminari in morte ſua. ⁊ noue legis ſacramēta ſubſtitui. in quibꝰ excellit myſterium euchariſtie. Scundam tangit cuꝫ dicit. Idcirco etiam poſt alia dedivt hoc vnum .ſ. ſacramentum artius memorie diſcipuloꝝ infigeret̉. Terciam tangit cū cōcludit. ⁊ ab eccleſiadeinceps frequentaret̉. Ex illa oritur alia queſtio. Ex qͦchriſtus hoc ſuū ſacramentū poſt agnū paſchalem inſtituit. ⁊ diſcipulis ad ſumenduꝫ dedit. Nunqͥd ⁊ nospoſt alios cibos hoc ſacramentum ſumere debemus.℟endet mgr̄ li. ⁊ di. vbi sͣ. dicens. Non exinde diſciplinam ſanxit in poſterum vt poſt alios cibos ſumat̉: ſipotius a ieiunis ſumi oportet. Glo. niſi neceſſitas vr̄at. Et beatus Aug. in li. reſponſionū ad Ianuariū. ethabet̉ de ꝯſe. di. ij. c. liquido. dicit. Apparet em̄ primoum diſcipuli acceperunt euchariſtiā non eos accepiſſeeiunos. nō tn̄ ideo calumniandū .i. apponendū ad crinen eſt vniuerſe eccleſie ꝙ a ieiunis ſemꝑ ſumit̉. Plauit em̄ ſpūiſancto: vt in honore tanti ſacramenti pͥmonos chriſtiani dn̄icum corpus intraret ꝙͣ alij cibi. id̓omos eſt iſte ⁊ ꝯſuetudo ſecura ⁊cͣ Quarto ſi queriturtrū chriſtus diſcipulis ſuis omnibꝰ dedit euchariſtiecramentū. Ad hoc dicit̉ ꝙ ſic. Et poteſt hoc oſtendihoc qd̓ dixit dn̄s Math̓. xxvj. Bibite ex hoc omnest Marci. xiiij. dixit. Biberunt ex eo omnes. Ex quoatet ꝙ nullū excepit. Et eſt argu. extra de maio. ⁊ obei. ſolite. vbi tractat dn̄s Innocē. illud verbuꝫ chriſti.uodcunqꝫ ligaueritis ſuꝑ terrā erit ligatuꝫ ⁊ in celisdicens. Nihil excipit qui dicit Quodcunqꝫ. Namilicui diſcipuloꝝ non dediſſet chriſtus ſacramentumli ſanctiſſimi corporis. hoc maxime videret̉ de Iuda:ui tamē dn̄s tradidit ſicut ⁊ alijs. ſicut teſtatur beatusIug. et ponit̉ .j. q. j. chriſtus. Chriſtus inquit qͥ tradiorē ſuū tanta patientia ꝑtulit. vt ei primam euchariſtiin confectam manibꝰ et ore ſuo commēdatā ſicut cetes apoſtolis traderet. Quinto ſi querit̉ quale corpꝰ xp̄ciſcipulis ſuis tradidit. ℟ndet ſanctꝰ Tho. ⁊ magiſterchriſtus tale corpus dedit diſcipulis qͣle tūc habuit.deſt paſſibile ⁊ mortale. nec tamen impaſſibile maiorēabet efficaciam. Hugo v̓o de ſacra. peni. c. viij. dicit.y chriſtus dedit eis impaſſibile. Xp̄s inquit diuerſis tēporibꝰ omnes dotes aſſumpſit. quia in natiuitate aſſūpſit ſb̓tilitatē. cū reſeruatꝭ v̓ginalibꝰ clauſtris exiuit devtero virginis. In tranſfiguratiōe aūt aſſumpſit claritatem. Sed cum ambulaſſet ſuꝑ mare aſſumpſit agiliatem. Cum tradidit corpus ſuum cenantibꝰ diſcipulis ſuis ſub ſpecie panis. aſſumpſit impaſſibilitatem. ergo videt̉ ꝙ corpus impaſſibile dedit diſcipulis ſuis. ſedqualiter verba Hugonis ſunt intelligenda poteſt haberi ex verbis ipſius cum ſubdit. Quomodo impaſſibiliter non dabatur qui inuiſibiliter ſumebat̉. et incorruptibiliter manducabat̉. Uult dicere Hugo ꝙ licꝫ fuitpaſſibilis ⁊ dedit diſcipulis ſuis paſſibile. dedit tamenillis impaſſibiliter. id ē eo modo quo pati nō potuit. qꝛchriſto vt exiſtit ſub hoſtia dolor inferri nō pōt. vt pulcre declarat Egidius romanus in tractatu de corporechriſti ꝓpoſitione. xvj. Et ſimiliter legit̉ in dicto Hugonis ⁊ in alijs doctoribꝰ reꝑit̉ ꝙ chriſtus dedit diſcipulis ſuis corpus impaſſibile. ꝙ dando corpus ſuū aſſumpſit impaſſibilitatem ⁊ incorruptibilitatē. hoc non de-
bet referri ad rem. ſed ad modum. ⁊ declarat. ſit. Sicutinquit ſi corpus chriſti fuiſſet reſeruatum in hoſtia cuꝫpatiebatur in cruce ⁊ ſeꝑata fuit anima eius a corporetunc mortuus fuiſſet in cruce. fuiſſet etiam mortuus inhoſtia. Non enim eſt intelligibile ꝙ idē corpus numero ſimul ſit viuum et mortuum. ⁊ ſimul ſit animatuꝫ etinanimatuꝫ. Sic omnis dolor qui inferebat̉ chriſto incruce fuiſſet in eo in hoſtia. Non tamen fuiſſet in eo inhoſtia. vt habet eſſe in hoſtia. Et hoc eſt quod dic̄ ideꝫdoctor. ꝙ ille dolor fuiſſet differenter in chriſto exiſtente in cruce ⁊ exiſtente in hoſtia. quia ī cruce vbi erat coribi erat impaſſibiliter non fuiſſet ibi dolor ꝑ illationemLicet chriſtus in hoſtia doluiſſet. quia dolor iſte fuiſſꝫin corpore chriſti ꝓpter idemptitate corporis ⁊ naturalem concomitantiā. Quia vt chriſtus exiſtit ſub hoſtianon pōt dolorem ſuſtinere. Et ad hunc ſenſum corpusfuit impaſſibile quod diſcipulis miniſtrauit Sexto ſi q̄ritur vtrum chriſtus corpus ſuū ſumpſit in cena. Adhoc dicit̉ ꝙ ſic. Quod ꝓbat beatus Hiero. Et ponit̉de ꝯſe. diſ. ij. Nec Moyſes. inqͥt. Nec Moyſes deditvobis panem verū. ſed dn̄s noſter Ieſus chriſtus ipſeconuiua ⁊ conuiuiū ipſe comedens et qui comedit̉. Etde ꝯſe. di. ij. c. nec Moyſes. ponūt̉ in glo. verſus. Rexſedet in cena turba cinctus duodena. Se tenet in manibꝰ: ſe cibat ipſe cibus. ⁊ ſuꝑ eodē. c. accipite. dicit. Comedit xp̄s ſeip̄m. ſꝫ nō qͦ ad effectū. qꝛ nō indigebat. recte ſicut de baptiſmo. Sꝫ querit glo. Quare xp̄us ſumpſit corpus ſuū: qͥ non indigebat. Et rn̄det ꝙ hoc ideofecit vt daret eis exēplū ſumēdi ſicut eſt ꝑ aquā baptizatus. Septimo ſi querit̉ quid ꝑ illud ꝓnomē hoc demōſtret̉ cū ſacerdos dicit. Hoc eſt corpus meū. Ad hoc reſpondet be. Hiero. in ſuo li. de officio miſſe ⁊ multi alijꝙ iſta v̓ba ꝯſecrationis panis: ⁊ ſil̓r ꝯſecratiōis ſanguinis: nō dicunt̉ ſignificatiue ſꝫ tm̄ recitatiue. Dicūt em̄ꝙ xp̄s ſic inſtituit ꝙ apl̓i ⁊. lxxij. diſcipl̓i ſcirēt ꝙ dn̄scena ordinauit eos ī ſacerdotes necnō ⁊ eoꝝ ſucceſſordicēdo iſta verba ſupra narrata. que cū intentione cōſecrandi ꝯficiunt euchariſtie ſacr̄m. ⁊ on̄dunt duplici ratione. Prima qꝛ ſacerdos dicit ea in ꝑſona chriſti et nōſua. nec loquitur de corpore ſuo: ſed de corpore chriſti. ⁊dic̄ glo. de ꝯſecͣ. diſt. ij. c. timorē. Si ſacerdos ꝓferret illav̓ba ſignificatiue mētiret̉. Secūda ratio. Sacerdos an̄verba ꝯſecrationis narrat aliqͣ que xp̄s dixit nō ſignificatiue: ſꝫ recitatiue dicendo. Accipite et comedite hoc ēcorpus meū. Et ſicut ſacerdos dicit recitatiue aliqͣ verba que p̄cedunt verba cōſecrationis: ⁊ aliqͣ que ſequūtur. ita etiā dicit recitatiue v̓ba cōſecratiōis. Sꝫ Tho.de argentina dicit ꝙ ſacerdos dicit non ſolū verba illarecitatiue: ſꝫ etiā ſignificatiue. et dicit ꝙ illud ꝓnomenhoc ſit partim demōſtratiuū ad ſenſum: ⁊ ꝑtim ad oculū ſeu ad intellectū. vt ſit ſenſus iſtius ꝓpoſitionis. hoceſt corpꝰ meū .i. hoc illud qd̓ eſt pn̄s .ſ. trāſſubſtātiādū ēcorpus meū. ⁊ ſic ad ſenſum demonſtrat̉ ꝑ illud ꝓnomen hoc ſubſtātia panis. qꝛ ibi eſt panis ſub ꝓprijs ſpeciebꝰ. Ad intellectū aūt corpus chriſti qd̓ ibi erit ſub accidentibꝰ panis in fine ꝓlationis verboꝝ ꝯſecrationisiſtius opinionis eſt doctor Hugo de ſanc. vic. in lib. d̓ſancta trini. di. Quando ſacerdos dicit cū intentiōe cōſecrandi hoc eſt corpus meū. ꝑ illud ꝓnomen hoc nondemonſtrat̉ corpus xp̄i pn̄tialiter. ſed demōſtrat̉ id qd̓erit ibi dūmodo ſubſtantia panis fuerit tranſmutata. TSecundum ſacramentū quod deus inſtituit ptꝰ eſumagni paſchalis fuit ſacramentū ordinis ſacerdotalis. qꝛꝑ illa verba Luc̄. xxij. Hoc facite in meā cōmemorationem: apl̓os in ſacerdotes ordinauit vt hr̄ ex glo. de cōſe. di. ij. c. timorē. in glo. ſuꝑ v̓bo corpꝰ. Et huiꝰ qͥdeꝫ vtipſi ⁊ eoꝝ ſucceſſores debite ordinati poſſent ꝯficere euchariſtie ſacr̄m. ⁊ nō ſolū ꝑ iſta v̓ba ordinauit dn̄s apo