Dn̄ica. xvj. poſt Trinita.
ores fuerunt magiſtri et illis filios tam litterꝭqͣꝫ moribꝰ imbuendos dederūt. Narrat Agellius in libro architarum ꝙ eo temꝑe quo Alexander natus eſt ⁊ pater eius Philippus rexmacedonum valde letatus eſt. Et amicabileꝫepiſtolam ſcripſit Ariſtoteli ſic. Philippꝰ macedo Ariſtoteli ſalutem. Filium meū mihi genitum de quo gaudio ⁊ dijs grates refero nōſolum ꝙ natus eſt. ſed pro eo ꝙ naſci contigittemꝑibus vite tue. Spero em̄ ꝙ ꝑ te eruditusexcellētia regia erit dignus. Ita legit̉ ꝙ Traianum Plutarcum. Varronem. Senecā magiſtros habuerunt. Et ne a talibus magiſtrisaliquid diſſolutionis vel lubrice leuitatis addiſcerent. ſumme cauebant. vt dicit Boetiusin prologo muſice ſecūdo. Docuerunt eos inpicturis geſtorum. Dicit em̄ Egidius in d̓ regimine principum. ꝑte. ij. libro. ij. c. vj. ꝙ iuuenes prohibendi ſunt ne turpia cōtemplentur.Nam recte ſicut nō decet eos turpia loqui. ſicnec turpia videre. Et rationē ponit Philoſophus. vij. ethicorū dicēs. Omia prima amamus magis. ꝓpter quod licꝫ ipſis extranea videre. quia q̄ prima inſpiciunt̉ cum maiori ammiratiōe cōſpiciunt̉ ⁊ ergo magis ea memorieretinent. ⁊ magis circa ea ſunt attentimēti cōmendando. vnde ⁊ ph̓us docet vt nō ſolum ꝓhibeant̉ iuuenes ad videndū turpia in re. ſedetiam in picturis vel in imaginibus vt ſi mulieres eſſent picte vel ſculpte turpiter et nudenō eſſent iuuenibꝰ oſtendende. Nam illa etasvt dictū eſt de ſe ꝓuocat̉ ad laſciuiam. id̓o nōoportet ip̄am ꝑ viſionem turpiū ad vlteriorēꝓuocare. Id̓o narrat expoſitor quidaꝫ ſuperIuuenalem lib̓. vj. ꝙ nobiles rhomani ſic diſpoſuerūt actus ſuos ꝑ ſingulos dies ꝙ ſummo mane om̄es ſimul adibant actus triūphales in quibus anteceſſores ſui pingebant̉ cuꝫarmis ⁊ cautelis quibꝰ deuicerant hoſtes ſuos. vt ſic iuuenes adoleſcētes viſis illis accederent ad virtutes per imaginationem geſtorum. Deinde templū Appollinis petebant qd̓tunc erat domꝰ ſapiētie. poſtea iudices ad forum. ſenatores ad capitoliū deſcēdebāt. Iudices vt cauſas tractarēt. Senatores vt de communi vtilitate reipublice deliberarent. ⁊ ſic tēpus vſqꝫ ad horā nonam expeuderunt. Et neadoleſcentes a bonis occupatiōibus impedirent̉. ꝑ totum tempus ante horam nonam ordinatu erat ꝙ meretrices nullo modo egrederentur ante nonā. ne adoleſcētes aut iuuenesa ſuis īformationibus ⁊ viri a conſilijs reipublice ꝑ delectatōes libidinoſas aliquātulū traherent̉. Et hec eſt ratio ẜm Huguitionē quare meretrices apud rhomanos nonarie dicebantur. quia ad horam nonam licuit eis egredi a ſuis domibus. non ante. Hec etiam poſui
ſupra ẜmone. l. Y. Tertio docebant adoleſcētes ⁊ iuuenes bonos mores figuris ſignorumNarrat Macrobius lib̓. j. ſaturnaliū. ꝙ apd̓rhomanos pueri nobiliū quadā vtebant̉ veſte que dicit̉ pretexta. ⁊ inde pueri nobiliū vocabant̉ p̄textati. Et habebant coram pectoreſuo bullam quādam aureā habentē figurā corporis humani. Bulla aūt fuit ſemirotunde figure qͣſi medietas ſpere ad ſimilitudinē bullaruꝫ que fiūt in aqua. p̄texta aūt erat de purpura que eſt rubei coloris. vt pudore ſue nobilitatis a vitijs ſe ſubtraherēt. ⁊ cordis imaginēante pectꝰ portabāt vt ſe inuicē intuētes ſe homines cogitarent. Hec Macrobius. Sic igitur iuuētus in moribus ē informāda. Iuxtalud Ecc̄s. xij. Memēto creatoris tui in diebꝰiuuentutis tue. Secūdo p̄dicandū ē adoleſcētibus ⁊ iuuenibꝰ vt aſſueſcant ſobrietati. ⁊ p̄ſertim debent eē moderati a vino ⁊ ſobrij. Qꝛdicit Egidius vbi ſupra. Turbato cerebro exnimia ſumptione vini amiſſo vſu rōnis de facili ꝓrumpit̉ in ꝟba inordinata. ex quibꝰ conſurgunt diſſenſiones ⁊ lites. quia ira cōſurgitex inflāmatione ſanguinis. ꝓpter quod vinūſui caliditate inflāmat ſanguinē. reddit hominem animoſum ⁊ iraſcibilē. quo facto faciliuſꝓuocat̉ ad diſſenſiones ⁊ ad lites. Iuuenes gͦquia ſunt amatores cōtumeliarū. vt vult ph̓sij rhetorice. a nimia ſumptione vini ſunt ꝓhibendi. Ideo dicit apl̓us. j. Thimo. ij. Iuuenes ſimiliter hortare vt ſint ſobrij. Vnde narrat Augꝰ. de quadā bona matrona lib̓. ix. confeẜ. c. viij. que curā filiarum quarundā nobilium habebat. Eratqꝫ in eis coercēdis cuiꝰ opꝰeſſet tanta ſeuitate vehemēs atqꝫ in docendisſobria. Nam eas p̄ter illas horas quibꝰ ad mēſam parentum moderatiſſime alebantur. ⁊ ſicexardeſcerēt ſiti aquā bibere ſinebat. p̄cauēscōſuetudinem prauā ⁊ malā. addens verbumſaluūˡ. Modo aquā bibatis. quia in poteſtate vinum nō habetis. cū ad maritos veniatisfacte dn̄e apotecarū ⁊ cellariorum aquaꝫ ſobebitis. ſed mos potandi ꝑmanebit. Tertio p̄dicandū eſt eis ne torpeant vitio ocioſitatis.Nam ſcribit Plinius in ſpeculo natu. Beda⁊ Amb̓. in exameron. ꝙ accipiter pullos ſuoscum fuerint apti ad volandū extra nidū proijcit ⁊ verberat eos alis. cauēs ne de tenera efate pingueſcant ⁊ marceſcāt ocio ⁊ ſoluant̉ delitijs. Sic moraliter cōuenit amico circa iuuenes ordinari vt extra nidum ꝓprie voluntaūeijciant̉. de erroribus aſtringant̉ ⁊ caſtigeturad capiendū predā ſuā ſtatim aſſueſcant. Sedclerici debēt eē p̄da eorū hͦ eſt intelligētia ſcripturarū ideo cōpellēdi ſunt ad libros. Sedſ fimilites p̄da eorū ē ſtrēnuitas ⁊ vicoria pugnarum. ideo exerceant̉ in bellis. Si mercatores
E
F
G