Druckschrift 
1 (1488) Decretalium 1. P. 1
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

L

No. ibi. ſuis ꝓprijs corꝑibus ⁊cͣ. arg. poſtreſurrectionē lingue loquent̉. de quo glo. in. c.ſi quis diaconꝰ. l. di. hec colligunt̉ vſqꝫ ad. §. vnavnde primo expediā iſtā ꝑtē. Oppo. ꝯtra tex. inqͣꝫtuꝫ dicit demones a deo bonos creatos. ob.em̄. c. j. xvj. q. ij. de pe. di. ij. c. principiū. vbi dicit̉ demon neqͥuit habere charitatē. Sol. dicūt doc. demon habuit illā charitatē que deſeri nonpōt ſed aliā charitatē habuit. vnde fuerunt demones creati in ſtatu innocentie. habuerunt liberūarbitriū. ſe facti ſunt mali. Secūdo q̄ro quale eſt iſtud pͥncipiū qd̓ eſt creator oīm ⁊cͣ. So. pͥncipiū eſt cauſans cauſatū. qd̓ vnū ſit pͥncipiuꝫpatet ex eo. qꝛ al̓s iret̉ in infinituꝫ. nam vbi ponimus creatū ponimꝰ creatoreꝫ. ſic iremꝰ in infinitum. oꝑtet ergo neceſſario fateri vnū ſit principium a quo oīa dependent. nec cepit deus eſſe qͥaſi cepiſſet oꝑtet exiuit de ptāte eſſendi ad actum.ſed alius eduxit ſupradicta. nec ſeip̄m. qͥaẜm p̄ceſſiſſet ſuū eſſe vl̓ ſeip̄m qd̓ eſt in intelligibile. Et vnū ſit pͥncipiū non plura. ꝓbat̉ ẜm doc. ſi ponimꝰ plura principia. aut ſunt ꝯcordia aut ſunt ꝯcordia. ſi ꝯcordia tūc creatū vnius deſtrueret creatū alteriꝰ. exqͦ hn̄t ꝯͣriā oppoſitā naͣmSi ꝟo ſūt ꝯcordia. aut vnū ꝑfectū aliud minꝰ ꝑfectū. tūc minꝰ ꝑfectū ꝓduceret opꝰ imꝑfectū qd̓ eſtꝯͣ id quod habet̉ Gen̄. j. ibi. erāt oīa valde bona.Si ꝟo vtrunqꝫ eſt ꝑfectū. aut ſūt eqͣlia aut ineqͣliaſi equalia alteꝝ ſuꝑflueret. ſi inequalia. ergo alteꝝ eſſet omnipotes. Tertō querit̉ quare fuitcreatus poſt mūdana ſeu brutā naturā cuꝫ homopꝰ angelos ſit nobiliſſima creatura. Sol̓. dic̄ Aug.hoc factuꝫ fuiſſe ne homo ſumeret cām ſuꝑbie exordine pͥmogeniture. fuerit creatꝰ ad imaginē dei quo ad ꝓprietates aīe ad ſil̓itudinē quoad gratuita .i. ad ꝟtutes poterat ex augeri ſuperbie. vnde primo fuit formatus ex limo terreex agro damaſceno. poſtea fuit trāſlatus in ꝑadiſum ad oſtendendū eſſe ꝑadiſi eſſet ex natura ſed ex gratia. Scd̓a pōt aſſignari. qꝛ cum homo deberet p̄ferri ceteris creaturis. id̓o equū fuitillas pͥmo creari. vel tertio oꝑtet pͥmo dent̉ extrema ad vt poſtea det̉ mixtū ſeu mediū. In glo. in. ſimplex ibi nūqͣꝫ extranea ꝟba. no. glo. ꝯtra loquentes ita obſcure. nec ſe intelligūt nec ab alijſintelligi poſſunt nitētes mutare verba iuris claris in obſcura debent oīa ꝓferri per ꝟba vſitatanon extranea ſeu magiſtralia. In glo. in.. ſil̓in fi. idem no. xxxv. di. ſexto die. in pͥma glo. dic̄Abb. hic. ſil̓ creauit oīa in materia informi cuꝫdieꝝ diſtinctōe deduxit in formā vt ī ꝯtrario. Inglo. in.. demones. ibi interp̄tat̉ ſciens vel ẜm aliquos .i. deorſum ruēs vt ſic gerat in noīe qd̓ habꝫin voluntate. nam nitit̉ hoīes quos ſeducit deorſūruere. an̄t admonet ſurſū aſcēdere. iuxta illudeuangelij. ſi filius dei es mitte te deorſū. In gl.fi. hec glo. ſentit vnū ꝯtrariū ꝑfecte ſoluit. naꝫvidet̉ ex bono ꝓcedat malū. qꝛ angelus ī ſe eratbonꝰ. vt in lr̄a. poſtmodū effectus eſt malus. gl.dicit hoc eſſe falſum ex bono ꝓcedat malum. qꝛ

angelus peccauit ſe. ſed videt̉ ſoluere ꝯtrarium ſed potius corroborare. ſi peccauit ſe.malū ꝓceſſit ex bono. dicendū demō eſt etfectus malus ex diuina diſpōne ſꝫ abutēdo liberoarbitrio ſibi collato deū. illud arbitriū de ſeerat malū. In gl. in.. ſuggeſtione ibi debeat teneri. an ex ꝯſilio quis teneat̉. dic vt plene glo. Dy. in regula nullus ex cōſilio. de regulisiuris li. vj. no. bn̄. glo. demō meret̉ ſꝫ demeret̉ efficit̉ peior ſeminat mala in cordibus hominū. hoc tamē facit ex inuidia. qꝛ īuidet homocreatus ex limo terre teneat charitatē quā ip̄e retinere neqͥuit. vt eſt tex. gl. in. c. viſis. xvj. q. ij. demon em̄ nunqͣꝫ facit bonū ſed vtit̉ libero arbitrioad malū. qͦtidie demeret̉ efficit̉ peior vt no. gl.in. c. qui ep̄s. xxiij. di. In gl. in.. diſpōne in fi.vel dic al̓r ẜm Hoſti. creato adā ad imagineꝫ deixxxiiij. q. v. hec imago. in ſtatu virili. de peni. di.ij. ad romanos. eua formata ex eiꝰ latere. xxxiij.q. v. mulierē. deus eis p̄cepit dicēs. creſcite multiplicamī replete terra. ex eis deſcēdimꝰ ẜm carnalē ꝯcupiſcētiā excepto Ieſu. Adā em̄ fuit creatſine hoīe. femina eua fuit formata ſine femīa exlatere hoīs. vixerūt iure naͣli. hoc ius naturaleerat duplex. quoddā erat ius naturale rōnalequod tm̄ ꝑtinebat ad hoīes. ꝯtinebat̉ in illis duobus p̄ceptis de quibꝰ in glo. erat etiā ius naturalecōe oībus aīantibus. qꝛ mouebant̉ hoīes ex īſtinctu nature ſicut cetera bruta ad ꝓcreatiōem liberoꝝ ad educatōem ſil̓ia. vt habet̉ .j. di. ius naͣle iure naturali regebant̉ etiā poſt eiectionem deparadiſo. poſtmodū incipiētibus creſcere hoībushabuit locū illud. qd̓cunqꝫ calcauerit pes tuꝰ tuuꝫerit. inſti. de re. diui. §. fere. habuitqꝫ locū ius gentiū ẜm diſtīcte ſunt regiones obligatiōes inuēteẜuitutes inducte ſil̓ia. j. di. ius gentiū. Et his iuribus vixerunt vſqꝫ ad tp̄s quo data fuit lex moyſi. ſic ante legē moyſi habuimus tres leges. namfuit ius naturale rōnale. ius naturale coe. et iusgentiū. poſtmodū repleto hoībus mūdo multiplicata fuerūt ſcelera. ꝯn̄s neceſſariū fuit vt lex daretur hoībꝰ emanauit lex moſaica. Itē ꝓph̓icavt.. di. humanū genꝰ. in fi. Foroneꝰ rex fuit pͥmuſqui legē ꝯſtituit. quis ſcd̓s qͥs tertiꝰ deincepsvide. vij. di. fuerūt. Noue aūt leges emanauerūta cōſtātino imꝑatore ſucceſſoribus. Et breuit̓clude tota ſapientia ciuilis ꝯſiſtit hodie in quinquaginta libris pandectaꝝ atqꝫ. ffoꝝ. in quattuorlibris inſtitutionū. in. xij. libris codicis. in. ix. collatiōibus aucͣ. in libro feudoꝝ. ſic ī iſto tꝑe habuimꝰ tres leges. l.ſ. moſaicā. ꝓpheticā ciuilē. tꝑegratie .i. poſt aduentū xp̄i emanauit lex euangelica. Itē dicta apl̓oꝝ in quibus ꝯſiſtit nouū teſtamētum. ex veteri nouo ꝯſiſtit theologia que regitaīas religioſos in ꝯtemplatione viuentes. Sapientia ꝟo ciuilis regit ſeculares ſiue laicos. vndeclerici ſeculares egebāt ſcīa vt regerent̉ ſpiritualia tꝑalia ideo emanauit ſcīa canonica que cōpoſitaeſt ex theologia ſapiētia ciuili. ſic tꝑe gratie habuimꝰ tres leges vt eſt lex euāgelica. apoſtolica