IIIDe p̄dicamēto qͣlitatis.
ſitionem ſtricte ꝓ qualitate de facili mobili: ſed large ꝓ om̄i qualitate diſponēte ſubiectū ſuū ad oꝑationem: ſiue perfecte: ſiue imꝑfecte: ⁊ om̄es tales qualitates ponūtur in hac ſpecie ſiue ſint corporales: vt calor: frigiditas: egritudo: ſanitas: ſiue ſpirituales: vt actus intellectus. Vnus em̄ actus ad aliū inclinat: ⁊ex ip̄is generātur habitus. Item ſpecies intelligibiles habitus intellectualesvt intellectus ſapientia: ⁊ morales vt iuſticia et caſtitas: ⁊ hmōi: et ꝟtutes infuſe: vt fides: ſpes: charitas ponūtur ī hacſpecie. ¶ Notandū tamē ꝙ habitus poteſt tripliciter ſumi. Uno mō ꝓ quacūqꝫ forma habēte priuationē ſibi oppoſitam. Alio mō ꝓ inherētia corporis adca que ſūt circa corpus: et ſic ē p̄dicamētum diſtinctum ab alijs: Tercio modopro qualitate diſponente ſuum ſubicm̄ad operationē: ⁊ ſic ſumit̉ in ꝓpoſito.tux famē contra predicta ſic:Arguli.. Nullum ens rationis eſtde genere qualitatis: cū qualitas ſit enireale: ſed ſcientia eſt ens rationis: ergonō eſt de genere qualitatis. Reſpōdeo:ꝙ ens rationis poteſt ſumi triplicit̓ ẜmSco. di. 4. ſen. Uno mō ꝓ illo qd̓ habet eſſe in aīa ſubiectiue: vt ſpēs actꝰ ethabitus. Alio mō obiectiue: ſicut vniuerſalia ſūt in anīa ꝑ ſpēs a rebus cauſatas vel a deo impreſſas. Tercio mō ꝓcomꝑatione qͣ intellectus comꝑat vnuꝫobm̄ cognitū ad aliud obiectum cognitum. Cū ergo dicit̉ ꝙ nullū ens in anīaeſt de genere qualitatis: verū eſt de ente in anima tercio modo dicto. Tale eīens eſt relatio ratōnis cuiuſmodi ſūt ſecunde intentōes: nec habēt aliquod eēreale: ſed habent tm̄ eſſe obiectiue in intellectū.¶ Secunda ſpecies qualitatis eſt naturalis potentia vel impotentia aliquid facile faciēdi vel patiēdi: vt ſanatiuus dicit̉ aliqͥs: qꝛ hꝫ naturalē potētiā ad faciliter reſiſtēduꝫ ſuis cōtrarijs ⁊ nociuis:egrotatiuus ꝟo eo ꝙ habet naturalemimpotētiam ad hmōi: ſic durū habet na
turalē potentiaꝫ: vt nō cito ſecet̉. Molle ꝟo habet naturalē potētiā ad hmōi.Curſores quoqꝫ et pugilatores dicūturnō qui actus illos exercēt: ſed qͥ habentnaturalē potētiā ad faciliter hmōi actuſexercendos. ¶ Circa quod notanduꝫ ꝙꝑ naturalē potētiam vel impotentiā circumloqͥtur Ariſto. quādā ſpēm ſubalt̓nam qualitatis comp̄hendentem om̄esfacilitates vel difficl̓tates naturales adagendum vel patiendum.ꝙ potentia p̄t capi triNotandumpliciter. Uno mō proreſpectu potentie ad oꝑationē: ⁊ ſic pertinet ad genus relatōnis: vl̓ ꝓ fūdamēto talis reſpectus: qd̓ eſt abſolutū ⁊ pͥncipiū oppoīs: ſicut intellectus et voluntas ſunt principia ꝓductiua intellectōnis et volitionis: vel ꝓ facilitate et agilitate vtendi huiuſmodi potentia. Hoctercio mō ſumit̉ naturalis potentia in ꝓpoſito ſcd̓m ſcotū. 14. di. 2. ſen. vt patetꝑ exēplū de curſore et pugillatore: nonaūt ſecūdo mō intellectus et volūtas cūſint ꝑfectōnes intrinſece ip̄ius anime: ⁊ẜm auguſti. 5. de tri. ſūt vna mens vnaeen̄tia: vna vita. Non ſūt accn̄tia ipſiusanime ſꝫ ponūtur in eodē gn̄e cū ipſa.Hoc idē ponit Bonauētura licet aūt huiuſmōi potētie ſint idē realiter cū aīa diſtinguit̉ tn̄ formaliter: de quo al̓s magiſvidebitur. Itē notādū ꝙ pͥma ⁊ ſecūdaſpecies qͣlitatis drn̄t: qꝛ facilitates naturales ponūtur in ſecūda ſpē. Diſponesꝟo et habitus acqͥſiti in pͥma. vt ſacilitas naturalis ad pugnādū ponit̉ in ſecūda ſpecie. Acqͥſita ꝟo ꝑ arte̓ et exercitium ponūtur in pͥma. Sic egrotatiuꝰ ꝓut dicit difficultatē naturalē ad reſiſtendū cōtrarijs et egritudinē cauſantibus:ponitur in ſecūda ſpē. Ip̄a ꝟo egritudoacquiſita ponit̉ in pͥma: q̄ ſi ſit de facilicurabilis dicitur diſpoſitio: ſi ꝟo ſit incurabilis dicitur habitus. Itē naturalepōt capi dupliciter. vno mō qꝛ ortū habet a natura: et ſic pertinet ad hanc ſpeciem. Alio modo qꝛ ineſt alicui a principio conditionis nature: non tamē naturaliter: ſed gratuite ſeu per donum na-