Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtiobene dr̄ ex ꝯpaſſiōe. qꝛ. ij. coꝝ. ix. hilarē datorē diligit deꝰUn̄ ex hilaritate ex cōpaſſione fieri dꝫ: cōpaſſio importꝫ triſticiā. et ibidē dr̄. ex triſticia ⁊cͣ. It̄ ẜm hoc miſeriā alteriꝰ ex affectōe nat̉e releuaret facet elemoſinā. Rn̄ſio. diffinitio p̄tacta ſiue notificatio data ēad iudicādū qd̓ ſit elemoſina ẜm ſuū potiſſimū reqrūtur ꝯditōes p̄tacte. pn̄t aſſigͣri cāe qͣtuor elemoſine. ſcꝫefficiēs dupl̓r .ſ. oꝑans reſpectu cꝰ dr̄ opꝰ ſiue largitio.motiua dr̄ ex cōpaſſione. Mat̄ialis dupl̓r. ex: innuit̉ dr̄ rei. circa quā dr̄ indigēti: neceſſarie dic̄ditōem ſuꝑadditā. ꝓpt̓ qd̓ inſinuat cām formalē. finalis dr̄ ꝓpter deū. Ad illd̓ qd̓ pͥmo obijcit̉ ī viſitatōne infirmi ē opꝰ miſcd̓ie ꝯtinet̉ hec ꝑs ē largitio ⁊cͣ.pt̄ dici viſitatio ẜm ꝯtinet̉ ſub elemoſina ꝓut ē ī ſuo potiſſimo ē ſine largitōe .ſ. muneris ſpūalis. vtpoteꝯſilij vl̓ ꝯſolatōnis vel alicꝰ hmōi vel corꝑalis. Un̄ dico. ſicut ꝯcupiſce̓ vxorē ꝓximi vel ancillā ẜm fuit ꝓhibi ī lege. attēdebat̉ tm̄ ī actu cordis: ſꝫ aliqͦ in actumanꝰ. vtpote qn̄ exprimebat̉ largitōe mūeris vel ſollicitatōe vel aliqͦ hmōi. alit̓ eēt verū lex moyſi ꝓhibebat animū ſꝫ manū. Sil̓r dico viſitatio infirmoꝝ ẜmꝯpietatis et dd̓m elemoſina: attēdit̉ ſolūmō inū infirmi: ſꝫ ī largitōe .ſ. muneris ſpūalis velrꝑalis. vn̄ intrare ad infirmū illū tm̄ intueri ſine lartōe munuſculi ſpūalis. vtpote ꝯſilij vel informatōis vl̓alicꝰ ꝯſil̓is vel corꝑalis: meret̉ dici viſitatio ꝓut ē ſpēselemoſine. Ad illud qd̓ obijcit̉ elemoſina ſemꝑ ēopꝰ. pōt dici elemoſina noīe extēſo ꝯprehēdit motū interiorē et actu exteriorē. vn̄ volūtas benefaciēdi opꝰ dr̄.qꝛ illa qͣi bono oꝑe meret̉. vn̄ glo. ſuꝑ illd̓. Qui ſeminat ī lacrimis. magna volūtas multū dedit multū ſemīauit. hic at̄ ſumit̉ opꝰ ꝓprie ẜm dicit actum exteriorem. Ad aliud pt̄ dici elemoſina dr̄ largitio rei nccͣrieqꝛ ſit ex re nccͣria ip̄i dāti: ſꝫ potiꝰ ip̄i accipiēti. frequent̓em̄ fit elemoſina de illis ſūt ſuꝑflua ip̄i dāti: ſūt neceſſaria ip̄i accipiēti. Ad illud qd̓ obijcit̉ ſꝑ fiunt elemoſine indigēti ⁊cͣ. dd̓m indigēs duplicit̓ dr̄. vere velinterp̄tatiue. vn̄ ꝑſone eccl̓iaſtice lꝫ ſint indigētes vereſūt tn̄ indigētes interp̄tatiue. qꝛ diſpēſatores ſūt rerū qͣshabēt poſſeſſores. vt dic̄ bern̄. ī li. de ꝯtēptū. Ad illd̓qd̓ obijcit̉. nullus ē indigēs r̄ſpectu ſui nec miſericorsdicūt ꝓprie loquēdo nullꝰ hꝫ miſcd̓iaꝫ ad ſeip̄m. Etillud verbū eccl̓iaſtici .ſ. miẜere aīe tue ⁊cͣ. intenditaliꝗs imꝑtiat̉ ſibi opꝰ miſcd̓ie: ſꝫ inſinuat̉ ibi ordo ī oꝑibꝰ bonis. maxīe ī mal̓ tollēdis. vt pͥmo faciat qd̓ ſibi ē bonū et rectū. deinde qd̓ ꝓximo. Uel pt̄ dici. ſicutꝗs diligit ſe ex caritate: ita ſui pt̄ miẜeri ex pietate maxime informata. ſicut diligēdo ex caritate ꝯuertit ſe ſupra ſe qͣi alteꝝ ꝓpriā ꝯſiderādo ꝑſonā qͣi eēt alteriꝰ. vtpote exiſtētis ad īmaginē d̓i: ita vt ꝯſideret vt ſua ē: ſedpotiꝰ vt ē habētis īmaginē dei. Quiſꝗs ē cuſtos ſui. etita ſe hꝫ vt alt̓ reſpectu ſui. Ad aliud on̄dit̉ nullusē indigēs reſpectu ſui. pt̄ dici. verbū duos hꝫ ſenſusid ē vt ſit indigēs reſpecctu ſui habūdātis potētis ꝓpriāindigētiā releuare. vl̓ indigēs reſpectu ſui aliqͦ potenꝑari ad releuatōeꝫ ꝓprie īdigētie. nullꝰ ē indigēsreſpectu ſui primo. indigēs hꝫ actu vn̄ poſſit ꝓpͥam indigētiā releuare ex ſe dico. pōt tn̄ aliqd̓ face̓ ꝓpter ab alio ſubleuabit̉ qd̓ maxīe verū ē indigētia culpeUn̄ iſta duo ſūt incōpoſſibilia .ſ. aliꝗs ſit indigēsreſpectu ſui ꝙͣtū ad aliqd̓ qd̓ hꝫ actu ſit indigēs r̄ſpectu ſui ꝙͣtum ad illd̓ qd̓ pt̄ face̓. Ad aliud qd̓ obijcit̉.qn̄qꝫ dat̉ elemoſina importunitatis pauꝑis declinande ⁊cͣ. pt̄ dici verū ē: ſꝫ elemoſina hac de facta ēdicēda elemoſina ẜm potiſſimū elemoſine. neqꝫ vt opinor hec elemoſina eſt ſatiſfactoria neqꝫ meritoria ẜmē opus oꝑans. Aug. ſuꝑ pͣs. Qui dat vt careat tedio int̓pellātis vt reficiat viſcera indigētis: meritūdit. Et ē glo. ij. coꝝ. ix. pōt tn̄ meritoria vt ē opꝰ oꝑatūUn̄ mat̄ialiter loquēdo elemoſina pt̄ dici: at formaliter. niſi diſpliceat tn̄ tedio dedit. tn̄ poſtmoduꝫ ſe de-.CV.diſſe velit. vn̄ vt tactū. elemoſine aſſignata ē indicatiua elemoſine ẜm eiꝰ potiſſimū: ſꝫ obiecta ſūt elemoſine ꝯueniūt ẜm eiꝰ effectiuū. vn̄ improbāt rōeꝫ aſſignatā. Adiōe. pt̄ dici cōpaſlio exigitur de qſine ſit ꝓprie elemoſina vt exethymologijs p̄tactis pꝫ. vn̄ miſericors dꝫ et̄ ex caritate largitio elemoſine. vt ſic̄ caritas ꝯtgratulatōeꝫ fac̄bona ſingl̓a bona oīm. ſic ꝯpaſſionē miſcd̓ie miſeriamſingl̓oꝝ. miſeriā oīm. qd̓ affirmabat apl̓s.. coꝝ. xij. Sipatit̉ vnū mēbrū: patiunt̉ oīa mēbra. hec at̄ miſeriedia ſiue ꝯpaſſio ſicut cōpaſſionē miſeri facit cōem ꝙͣ ad illos ꝗn̄ ſunt ī eadē miſeria: ſic mouet corda illorūq poſſent illos a miſeria releuare. res ſuas illis coīcarevn̄ miſcd̓ia quodāmō illa ſunt ꝓpria facit coīa. Ad illud v̓o qd̓ obijcit̉ hilarē datore diligit deꝰ: pt̄ dici inoꝑe elemoſine pōt vtrūqꝫ .ſ. hilaritas gaudij. ꝯpaſſiodoloris. hilaritas reſpectu beneficij releuātis: dolor r̄ſpectu miſerie releuāde. Ad illud qd̓ ſequit̉. dd̓m ſi ꝗsex ſola affectōne nature non ex motu pietatis informatebeneficium miſero cōferret. dicēdus ē ꝓprie facere elemoſinam.Articulus terciusOnſequēter querit̉ qd̓ ſit elemofina ẜm rem.Et videt̉ ſit virtꝰ ſic. Omne illd̓ aīa mundat̉ a pct̄is ē gr̄a vel v̓tꝰ: ſꝫ aīa mūdat̉ a pct̄is elemoſinā. Luce. xj. date elemoſinā et ecce oīa mundaſūt vobis ⁊ī Pre. videt̉ ex eadē auctoritate. elemoſina ē v̓tus general̓. illi ꝯuenit effectꝰ oīm v̓tutū attēdit̉ ī mūdatōe oīm pctōꝝ. dic̄ em̄. ecce oīa mūda ſuntvobis. Unapālis mūdat aīaꝫ ab pct̄o: ſꝫ vnapͣrio. qꝛ ſic̄ dic̄ hiero. ſanat oculumqd̓ ſanat calPre. ideꝫ hr̄ illd̓ Thobie. iiij. vbidr̄. elemoſina ab pct̄o a morte liberat. Pre. illd̓ pct̄a remittūt̉ ē v̓tꝰ: tal̓ ē elemoſina. Dan̄. iiij. pct̄a tuaelemoſinis r̄dime iniꝗtates tuas miſericordijs pauꝑū ita vt ī pͥncipio. Cōtra. vt hr̄ ab aug. Uirtꝰ ē bonalitas mētis recte viuit̉. nemo male vtit̉. quā deꝰ ī nobis ſine nob̓ oꝑat̉. ꝯſtat hec ꝯuenit elemoſine. ꝗaelemoſina ē qͣlitas mētis: ē actꝰ opꝰ miſcd̓ie. nec ip̄arecte viuit̉. qꝛ ſine elemoſina ꝯtīgit aliquē recte viuere.Pre. ꝯtīgit male vti elemoſina vtpote ſi fiat ꝓpt̓ vanamgl̓iaꝫ. Pre. elemoſina ē opꝰ hoīs ita oꝑat̉ illā deꝰ ī nobis ſine nob̓. Pre. v̓tꝰ ē exiſtēs ī medio. elyna at̄ quātomagis declinat extremū tāto maioris ē meriti: iuxͣ ſnīaꝫdn̄i dicētis. Si vis ꝑfectꝰ vade vēde hēs da pauꝑibꝰ Math̓. xix. Et luc̄. xviij. Oīa q̄cūqꝫ hēs. Pre. ſi eſtv̓tꝰ q̄rit̉ vr̄ ſit ſpēs iuſticie. Mat̉. v. facis el̓ ynam⁊cͣ. glo. El̓yna ē ꝑs iuſticie. Cōtra. vidr̄ ſit miſcd̓ie pͣsTota die miſeret̉ cōmodat. glo. El̓yna a miſcd̓ia incipit. pͥncipiū el̓yne ē miſcd̓ia: ita ē miſcd̓ia a virtute. Rn̄ſio. dici p̄t el̓yna ē potiꝰ actꝰ v̓tutis ꝙͣ v̓tꝰ. pōt tn̄no ſūpta dici v̓tꝰ. ẜm ē volūtas hītual̓ ſiue hītusvolūtatis ſubueniēdi miſeris. ſiue releuādi indigētiā miſeroꝝ. ꝯtinet̉ ſb̓ iuſticia. ſic̄ ſpēs ſub gene̓ .ſ. ab iſta ſpē dr̄ liberalitas. Iuſticia diuidit̉ ī ſeueritatē liberalitatē vt det̓mīant ph̓i. liberalitas ē v̓tꝰ bn̄ficioꝝ erogatrix. ponēdo ſit v̓tꝰ. dico ē qͣlitas mētis ꝯtēta ſub illa ſpe qͣlitatis eſt hītꝰ vel diſpoſitio. ip̄a recte vnit̉. qꝛea recte ordinat̉ mēs ꝓut mouet̉ ad erogatōeꝫ bn̄ficij alicui indigēti. ab eo ē prīcipiū ad ip̄m eudē vt ē finis. necip̄a aliꝗs male vtit̉ vt ē ſic ordinata. quā oꝑat̉ deꝰ in nob̓⁊cͣ. inqͣtū ē hītus gͣtuitꝰ. lꝫ aliqͦ ſit a nob̓ inqͣtū ē actꝰUl̓ pt̄ dici ſic̄ dr̄ de v̓tute ſimpl̓r. deꝰ oꝑat̉ ī nob̓ ſinenob̓ oꝑantibꝰ: ſꝫ ſine nobis cooꝑantibꝰ: ſic pōt dici īpoſito. Ad alid̓ qd̓ obijcit̉. el̓yna det̓mīat mediuꝫqꝛ quāto plus declinat ad extremū ⁊cͣ. pt̄ dici quādoqꝫmediū dr̄ vt det̓mīat int̓ ſuꝑfluū diminutū. et ſic elemoſina determīat ſibi mediū. qn̄qꝫ determīat mediuꝫ modificatōem circūſtātiaꝝ ſunt quid: quō: qn̄ ⁊cͣ. etſic ꝯſiſtit ī medio iſtd̓.. pleniꝰ det̓minabit̉. Ad illd̓ qd̓