Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtiociſfactio tendit ad ſolutōeꝫ: or̄o aūt eſt ad obtinendā retendūt ꝯtraria reꝗͥmiſſionē. ad ꝯtrarisrunt. vnuꝫdenomīat aliud. Pret̉. ſatiſfactio eſt penalis afflictina: or̄o delectabilis ꝯſolatoria. ⁊cͣ.Pret̉. ſi or̄o eſtſatiſfactoria. aut eſt or̄o mētalis: aut voocalis. mētalis: qꝛ illa ē ẜm ſe debita: ſatiſfactō aūt ē impoſita ī onꝰ.Hec vocalis multo fortiꝰ: cuꝫ ad hmōi ſit magis debita:eo ipſa inſtituta ſit magis ad exercitium cultus dei. Pret̉. ſi or̄o ſit ſatiſfactoria. aut illa eſt deſiderioaūt que eſt faſtidio. illa que ē deſiderio: cum illaſit delectabilis ſatiſfactio penalis. nec illa ē cuꝫ faſtipio: qꝛ illa ē acceptabilis. Rn̄ſio. Dicendū oratio eſt ſolūmodo impetratiua ſꝫ ſatiſfactoria. vnd̓duplicē hꝫ fructū. vnū in virtutis ſuſeptōne inqͣtū ē impetratiua. aliū ex ꝓpria virtute peccatū tollēdo inꝙͣtuꝫ ē̄ſatiſfactoria. primꝰ fructus ē magnꝰ. ſecūdus eſt rectus aūt quare or̄o eſt ſatiſfactoria triplex eſt. qꝛ ē opꝰafflictiuū. placatiuū. humiliatiuū. Afflictiuū eſt ip̄iusſenſualitatis: quia trahit ſurſuꝫ rōneꝫ: ecōtra ſenſualitas deorſum. Cum aūt or̄o reſpicit bonū illd̓ eternū qd̓eſt bonū oīm bonoꝝ optimū bonuꝫ ſimpl̓r eēntiale. eſtenim opꝰ ꝯuertēs eleuās aīam in deū. trahit qͣi quadānccītate violētia ſurſuꝫ rōneꝫ. ſenſualitas aūt reſpicitbonū tꝑale bonū vt nūc. vn̄ q̄ntū in ſe ē trahit deorſumrōneꝫ. Et ita illa trahat deorſuꝫ illa ſurſum: efficit̉liſio inter rōneꝫ ſenſualitatē. ac orit̉ q̄daꝫpugna. eo or̄o virtuoſiorrepugnātia īmo ꝑtinaxualet in eleuādo tra hendo ratōeꝫ: affligit̉ ꝑs illa hoīsinferior ē. vel determīatū ſenſualitatis carnis. Itēeſt placatiua diuine ſeueritatis: qꝛ ipſa ē qͣi qͦddā ſacrificiū deo oblatū admodū mortē paſſione. ac ſuauiſſima in aſpectu diuīe maieſtatis eo ipſo ſue ſeueritatisplacatiſſima. Un̄ ipſa or̄o ꝯformat nos maxīe illi cui debemus ꝯformari .ſ. capiti nr̄o xp̄o: inqͣtū eſt redēptor nr̄. eſt paſſioni morti eiꝰ. ipſe .n. obtulit ſe pr̄i nobis īpaſſionē mortē diuiniſſimā. Ipſa aūt or̄o facitormatiōꝫ noſtrā deo inqͣtū facit nos ſeꝑari abamore mūdi: ita quodāmodo ſpūal̓r pati mori mūdoꝙͣtū ad hoc facit nos trāſferri ad mortē xp̄i. nos qͦdāiodo deo ꝯformes efficit placitos. Ite eſt opꝰ huiliatiuū ipſius mētis. qꝛ facit hoīeꝫ ꝯuerti ī ſe ſupra ſe advidendū ſuā paruitatē infirmitatē: qd̓ maius eſt ſuāfeditatē. Supra ſe ad ꝯſiderandū diuina ſublimitateꝫvirtutē pulchritudineꝫ. .n. illa inferior feditas ſi bn̄cognoſcat̉ poſſit deteſtari: ſil̓r ꝑuitas infirmitashoīs ſi bn̄ ꝯſideret̉ poſſit diſplicere: talis exn̄s ſe cōtemnere. ꝯuertēs ſe ſupra ſe poſſit deū ſupͣ oīa honorare. qͣi ſumme glorificandū non exaltare. eirecōciliari vt ip̄m habere valeat tāꝙͣ illd̓ qd̓ ē ſibi ꝯuenientiſſimum ac qͣi ſibi delectabiliſſimū. Ac eoipſo aīa ſicdiſpoſita qͣi neceſſe hꝫ a diuina maieſtate in ꝓpriā paruitatē reſilire: ex hoc in ſe hūiliari. Ex intelligit̉ or̄onis ē penā debitā ſoluere: honorē deo reſtituere: maxīein ſacrificio ſibi placito: peccatoꝝ cauſas ſiue radicesexcidere. opus tale ē ſatiſfactoriū. ꝓpt̓ qd̓ ꝯcedendū eſtor̄oneꝫ ſatiſfactoriaꝫ. Ad illud qd̓ pͥmo obijcit̉ exverbo Yſido. in actiua ſunt exhauriēda vicia. pōt dici actiua dupl̓r ſumit̉. Uno inqͣtū determīat actiōesque ſunt circa exercitiū virtutū: inqͣtū talis ē purgatiua peccatoꝝ ſatiſfactiua. Alio inqͣtū negociat̉ circa exteriora relata ad illoꝝ ꝯditorē. pͥmo ſumpta ꝑtinet ad illaꝫ or̄o. ſcd̓o ſumpta or̄o eſt qͣi intermediaqͣi ī ꝯfinio inter actiuā ꝯtemplatiuā. rōne qua mediaeſt quadā inclinatōe ad ꝯtemplatiuā dicēda eſt ꝯtemplatiua. ſic comp̄hendit̉ ſub actiua. Alio tn̄ cōſiderata: eſt actiua quidē purgatiua peccatoꝝ ſatiſfactoria. Ad illud qd̓ obijcit̉. ꝑtinet ad foruꝫ miſcd̓ie ⁊cͣ.Gicendū lꝫ ſatiſfactio ꝑtinet ad forū iuſticie: includittn̄ ꝯcernit foruꝫ miſcd̓ie. ſi enī oporteret ſatiſfacere ẜmrigoreꝫ iuſticie: totus mūdus ſatiſfaceret vno peccato mortali. ꝓpter qd̓ oportet in ſatiſfactōe miſcd̓ia in.xcvj.terponat ꝑtes ſuas. eodeꝫ modo ē de or̄one inꝙͣtuꝫ eſt ſatiſfactoria. lꝫ ꝑtinet ad forum miſcd̓ie: includit tn̄ forumiuſticie inꝙͣtuꝫ eſt afflictiua. Ad illud qd̓ obijcit̉. ſatiſfactio determinat in ſolutōe: or̄o in dimiſſione. pōt dici or̄o ꝯcernit vtrūqꝫ .ſ. ſolutōꝫ dimiſſionē. ex affliction qua infert ſolutōꝫ: ex humiliatōe oblatione quamfacit obtinet dimiſſionē. Ad illud qd̓ obijcit̉. ſatiſfactio eſt penale: or̄o eſt delectabile. pōt dici or̄o vtrunqꝫincludit ꝯcernit. de ſe .n. eſt afflictiua: rōne abundatisgr̄e ꝯcomitantis ē ꝯſolatiua. Ad illud qd̓ obijcit̉. vtrūmentalis vocalis ſit ſatiſfactoria. pōt dici vtraqꝫ: eo vtraqꝫ eſt afflictiua. ſꝫ magis mētalis: ſicut vocalis plꝰeſt in ptāte nr̄a: ita magis certe ſoluēda. Alia aūt ē magis diuine gratie adiuuatis excitātis etiaꝫ eleuātis.Cum aūt facimꝰ qd̓ in nobis eſt affligendo nos ꝓpt̓taleꝫ: deus acceptat accipit ſatiſfactōe: ꝙͣuis quēadmodū ſit debitū. qꝛ frequēter vltra qd̓ tenet̉ affligit ſe inhmōi or̄one. Pret̓. lꝫ or̄o vocalis inſtituat̉ ad executōeꝫcultus diuini. qꝛ or̄o inſtituta ad interpollate ſoluēdaeſt. bn̄ tn̄ pōt or̄onibꝰ etiā pluribꝰ fieri ſatiſfactio de peccatis. Ad vltimū dd̓m. illa eſt deſiderio ē ſatiſfactoria. ſꝫ duplex ē deſideriū .ſ. rei pn̄tis rei abſentis.Nembrū quintuꝫOnſequēter q̄rit̉ de efficacia or̄onis Pauli petentis amoueri a ſe ſtimulū. Et primoꝓut ſtimulus dicebat̉ incentiuū libidinis.Scd̓o prout dicebatur dolor lateris.Articulus primꝰRimo q̄rit̉. vtꝝ debuit exaudiri petēdo amotioneꝫ incentiui libidinis. ſic: videt̉ hocyamotio primoꝝ motuū ab aliqͦ efficit ipſuꝫbeatū. Psͣ. Beatus qui tenebit allidꝫ ꝑuulos ſuos adpetram .i. qui ꝑuulos qui ex carne naſcūt̉ malos motusanteꝙͣ creſcāt retinet ne ſint liberi. allidet ad petraꝫ .i.xp̄m vt confracti diſpereāt. ſic exponit glo. de primis motibus tendūt ad libidinē. paulꝰ vellet eos reprime̓ xp̄m oraret vt eos tolleret: bn̄ meritorie orabat. exaudiendus erat. Ad idē facit illud Eccͣi. ij. Capite vobis vulpes ꝑuulos qui demoliūt̉ vineas. primi .n. motuslꝫ minima benialia ſint: tn̄ demoliūt̉ aīas .i. corrūpūt ſimittant̉ ꝓcedere. Pret̓. Yſa. xiiij. ꝑdam babilonis reliꝗasꝓgenie germen .i. nomē pct̄i luxurie ī ēꝯfuſio ꝑdendūī ē. Ephe. v. Fornicatio oīs immūdicianoīet̉ in vobis ſic̄ decet ſct̄os. Sil̓r ꝑdende ſunt circūſtantie ſignāt̉ reliꝗas. ꝓgenies .i. actꝰ. germē .i. primimotꝰ a quibꝰ veniūt delectatio ꝯſenſus actꝰ. ita bn̄ meritorie petijt apl̓s remoueri a ſe incentiuū libidīs.exaudiēdus fuit. Pret̓. idē videt̉ illd̓ Hiere. l. Interficite babiloneꝫ nec ſit ꝗcꝙͣ reliquū. Pret̓. ſuper illudHiere. vij. Noli orare ppl̓o. dic̄ glo. duo ſunt obſiſtunt or̄onibꝰ ne audiāt̉ a dn̄o. incorrectꝰ ꝑmanēs error cor impenitēs. ſꝫ neutꝝ iſtoꝝ fuit ī paulo. exaudiēdꝰfuit eēt in ipſo qd̓ ſubſiſteret or̄oni. Pret̓. cōſtatpaulꝰ petijt ſe ī illa petitōe pie ꝑſeuerāt̉. qꝛ ter dn̄ꝫrogauit vt diſcede̓t ab ipſo ſtimulꝰ ille. in ternario ꝯſiſtiꝑſeuerātia. vn̄ Math̓. vij. Petite accipietis. q̄rite inuenietis. pulſate aꝑiet̉ vobis. ꝯſtat aūt ad ſalutē petijt qꝛ incētiuū libidīs ad ꝑditōꝫ ē ſi ꝓcedit. remotō eiꝰeſt ad ſalutē. iſta qͣtuor faciūt or̄oneꝫ exaudibilē. videlꝫvt orat pie. ꝑſeuerāt. ſe. ad ſalutē. paulꝰ exaudiendus fuit in illa petitōe. Cōtra.. Io. vlt̓. Quecūqꝫ petieritis ẜm volūtatē eiꝰ ⁊cͣ. ibi glo. auḡ. bona volūtas deinr̄aꝫ ſtultā corrigit: vt apl̓o paulo cōtigit .ſ. qn̄ petijt a ſeamoueri ſtimulū carnis. Ex pꝫ petitio eiꝰ ſtulta fuit debuit exaudiri. Pret̓. ſuꝑ illd̓ Ro. viij. Quid oremus ſicut oꝑtꝫ neſcimꝰ. Glo. fallimur qn̄qꝫ putantes exaudiri vel ꝓdeſſe qd̓ ꝓdeſt: ſicut paulus. vn̄ rn̄ſuꝫ recepit a dn̄o exaudiret̉. apoſtolus putans ſibiuli fallebatur. hoc petendo debuitdeſſe amotōꝫ ſtin