Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtio Rn̄ſio. dicē pie petit. adhuc ſit in pct̄is. vtdi hec ꝯditō que ē pie pete̓ reqͥrit̉ adſe efficacem. eo quo ī p̄cedēti ꝓbleumate dictū ē. Ad illud qd̓ primo obijcit̉ exigit̉ pie pete̓: petēs fidē ſpem caritatem impetret ſit in pct̄o. ita non pie petet. Dicendūor̄onē efficacē: or̄onē ꝯſequi effectū ſuū. Oratio em̄ efficax tūc dicit̉. qn̄ de ſe ſuis circūſtantijs dignaeſt exaudiri. Un̄ efficax ē dicit̉ qͣſi efficere apta. ẜm hocnon pōt eſſe efficax niſi in gr̄a fiat: nullꝰ extra gratiā ſitdignꝰ exaudiri. Oratō aūt dicit̉ ꝯſequi effectuꝫ ſuū. ſi efficax ſit. qn̄ fit illud qd̓ orans petit. ſi ꝓpter ſuū meritum: ꝓpter tn̄ illiꝰ qui petit̉ bonitatē qui ſupplet illud qd̓minꝰ erat in petente. ſic eſt in ꝓpoſito. Niſi em̄ deꝰ de ſuabonitate ſuppleret petentis defectū. ip̄m p̄ueniret peccatorem: nūqͣ gratiā daret illi qui eſſet in peccato. ergo talis impetrat: hoc ratōe dignitatis petētis eſt: ſꝫ largitatis eius qui petit̉. Ad illud qd̓ obijcit̉ de v̓bo Greg. ſihomo facit qd̓ in ſe eſt: deꝰ facit qd̓ in ſe eſt. dicendumhomo faciendo qd̓ in ſe eſt illū efficit dignū exaudiri. Seddeus faciendo qd̓ in ſe eſt exaudit illū: ꝓpter orantis diitatem: ſed ſuā nimiā liberalitatē. Ex his dictis ptꝫrn̄ſio ad illud qd̓ ſequit̉.Conſequēter queri .§. ij.tur vtrum hec ſola conditio. ſcꝫ pie petere facit or̄onē efficacem. ſic patet Math̓. xxj. Si habueritis fidem nonheſitaueritis ⁊cͣ. credētes. Glo. heſitantes. Et Iaco. j.Poſtulet in fide nihil heſitans. ergo fides ſufficit ad efficaciam or̄onis dum eſt heſitatōne ſed hoc eſt pie peterequia petit̉ deus. credēdo de eo ſine om̄i heſitatione queſunt credēda: tūc ꝓprie petit̉ deo pie ſufficit ad efficaciamor̄onis. Pret. Ioh̓. xv. Si manſeritis ī me verba meain vobis māſerint: qd̓cūqꝫ volueritis petetis fiet vobis.ergo ad efficaciaꝫ or̄onis ſufficit maneamꝰ in deo verba eiꝰ in nobis maneāt. hoc aūt totū facit caritas .j. Ioh̓.iij. Qui manet in caritate in deo manet deꝰ in eo. Sed excaritate petere ē pie petere: pie petere ſolūmodo ſufficitad efficaciaꝫ or̄onis. Contra. ſi pie petere ſufficit ad efficaciā or̄onis. ergo vnica petitio pie facta efficax eſt: itaqꝫ aliquis pie petit exaudit̉. qd̓ eſt veꝝ. Rn̄ſioſolū ſufficit ad efficaciā or̄onis pie petere: īmo requirunt̉ alie ꝯditōes. ſicut ſupra eſt dictū. Ad illud at̄ qd̓primo obijcit̉ ſufficit ſolū pie petere. qꝛ petere heſitando in fide. dicendū or̄o dici pōt efficax. vel ad meritū velad votū. Ad votū qn̄ dat̉ illud idē qd̓ petit. Ad meritū qn̄ dat̉ idem qd̓ petit̉: dat̉ tn̄ qd̓ expedit ad ſalutē. vt ī paulo fides. ergo ex ꝑte fundamēti eſt ſine heſitatōe ſufficitad hoc vt exaudiat̉ ad meritū. aūt ad votuꝫ niſi ille circūſtantie apponāt̉. qd̓ patet. qꝛ paulꝰ fideꝫ habebat nullatenus heſitantē: nec tn̄ impetrauit. quare petijt ad ſalutē. Eodeꝫ modo ſoluit̉ illud ſcꝫ caritas exaudiri facit admeritū ad votū. qd̓ ptꝫ hoc: qꝛ paulꝰ caritatē habebatꝑfectā. vn̄ ad meritū impetrauit. ad votū. Un̄ quēadmodum fides eſt fundamētū or̄onis exaudiēdo ad meritū: ſiccaritas eſt ꝯplemētū. Per hoc ſoluit̉ ſolet queri. cumtres v̓tutes. ſcꝫ fides ſpes caritas exigant̉ ſufficiantoro exaudiat̉ ad meritū: ꝓpter quid ſpecialiꝰ attribuit̉ fidei effectꝰ or̄onis ꝙͣ alijs. dicit̉ em̄ Math̓ .xvij. Si habueritis fidem heſitaueritis. Multa em̄ mira dicūturibi que nuſꝙͣ dicunt̉ de alijs duabꝰ. Et ſi dicat̉ īmo Ioh̓.xv. Si in me manſeritis ⁊cͣ. qd̓ facit caritas. nihil eſt: quiaibi accipit̉ caritas quelibet ſꝫ potiꝰ ꝑſeuerās. vn̄ additur. Et v̓ba mea in vobis māſerint .i. ꝑmāſerint. dicēdūrato hmōi ē: fides īnitit̉ om̄i potētie dei: ſūme ſapiētieip̄ius: ſūme bonitati. vn̄ rōne om̄ipotētie ſue poſſit deꝰdare qd̓ petit̉: rōne ſūme ſapiētie ſue qd̓ diſcrete petit̉: ratione ſūme bonitatis qd̓ ſubtilit̓ petit̉. ẜm īnitit̉ om̄ipotētie dei credit poſſit dare qd̓ petit̉. ẜm īnitit̉ ſūmeſapiētie qd̓ diſcrete petit̉. ẜm īnitit̉ ſūme bonitati qd̓ ſalubriter petit̉. ſic aūt in alijs reꝑit̉. ideꝯſpāliter illud eiattribuit̉. Poſſet tamē dici quādo arguit̉ qd̓ fides ſic.xcvj.impetrat: intelligit̉ de alijs ꝯditionibꝰ p̄intellectis. Similiter poſſet dici inaia aucͣte Ioh̓. xv. Si in me manſeritis ſolum pie petit̉. ſꝫ ꝑſeuerīter. vn̄ ſic debet gloſari.Qd̓cūqꝫ volueritis ex caritate. ſcꝫ perſeuerāte in vobisoꝑante. hec d.io habēt̉ ex v̓tute v̓boꝝ. Manere em̄ detute ſue ſignificatōis addit ſupra ꝑſeuerātiā. vn̄ licet dicatur aliquis in leco aliquo ſi ſemel ſit in eo: manere tn̄in eo dicit̉ niſi ibi ꝑſeueret. qn̄ dicit̉. Si in me manſeritis. notat̉ caritas ꝑſeuerās. Cum v̓o addit̉. verba meain vobis māſerint: caritas oꝑans. Sꝫ in tali caritate ſubintelligunt̉ cetere conditōnes. quia ſicut dicit agu. Eſt vnctio que docet de omnibꝰ. ſicut dicit̉ Ioh̓. ij. Et diſcretō petendi eſt ex hmōi caritate: ideo ip̄a docet quo petendūſit qꝛ ſe. quid: qꝛ ꝑtinēs ad ſalutē.Conſequēter queriᵐ. §. iij.tur de differentia huiꝰ conditōnis que eſt pie petere: ad alas duas. quia vt videt̉ hec condito differt ab illa que ēpetere ad ſalutē: qꝛ vt tactū eſt ſupra. Pietas eſt cultꝰ dei. vt dicit aug. in Ench̓. fide ſpe caritate colit̉ deꝰ. Undevidet̉ om̄e petere qd̓ fit ex fide ſpe caritate ē meritoriūad ſalutē. quicūqꝫ pie petit. petit ad ſalutē: ergo differunt iſte due cōditōnes. ſcꝫ pie petere ad ſalutē. Pret.qui petit pie: petit ex fide ſpe caritate. ſed ſpes ē expectatio future beatitudīs. hec expectatio longanimitatē habet ꝯcomitantem. Un̄ ſuꝑ illud Gal̓. v. longanimitas dīcGlo. expectatōnis. ſꝫ longanimis expectatō eſt ꝑſeueransexpectatio. ergo qui petit ex fide ſpe caritate: petit ꝑſeueranter. ergo idē eſt petere pie ꝑſeuerāter. differūt ille due determīatōnes ſeu ꝯditōnes. Rn̄ſio. diuerſeditōnes ſunt p̄tacte. vt ptꝫ ex v̓bis ex quibꝰ ſumūt̉. em̄quatuor ꝯditōes efficaces ſumūt̉ ex verbo Ioh̓. xvj. Si qd̓petieritis patrē ⁊cͣ. quia hoc qd̓ dicit̉ patrē. inſinuat̉ petere ad ſalutē. vnde Ioh̓. xiiij. Qd̓cūqꝫ petieritis patremfaciet. Glo. ad ſalutē. Alia que ꝓpiciꝰ dat: iratꝰ daret.hoc qd̓ dicit̉ in nomine meo: inſinuat̉ pie petere. Ad illud qd̓ obijcit̉ primo. dicūt quidā hec eſt duplex oīs petitio ē meritoria ſalubris ſiue meritoria ſalutis. vel pōt determīare ſubiectuꝫ. ſcꝫ illa dictio ſit reſpectu petiti. ſiceſt falſa ſub hoc ſenſu. Om̄i petitōe meritoria petit̉ qd̓ eſtad ſalutē. habet em̄ iuſtantiā in petitōne pauli qui meritorie petijt ſtimulū amoueri: tamen ad ſalutē. vl̓ pōt dici licet qui pie petit petat ad ſalutē: tamen eſt idem petere ſic ſic. Sicut ſequit̉. iſta ſunt ānexa ergo ſunt idēſic non ſequit̉. fides oꝑans dilectōeꝫ eſt ſimul caritate. ergo idē eſt fides caritas. Pret. omnes v̓tutes quodāmodo ānexe ſunt ꝯiuncte: nec tamē idem ſunt. Ad ſecūdum obiectū ſoluūt interp̄tatōeꝫ. dicūt em̄ hec eſt falſalonganimitas expectatō eſt ꝑſeuerās expectatō: qꝛ longanimitas ſonat in cōtinuā quātitatē: ꝑſeuerātia ī diſcretā.Dicit em̄ ꝑſeuerātia iterationē frequētiā petitōnis. Congonimitas enim attendit̉ in cōtinua ratōnis expectatōnevnanimi diuturna. ꝑſeuerantia in multiplicatōe ſiue iteratōe vniformi. freq̄ntatōe vniformi: vniformi dico. qꝛ ſiint̓cipatur aliqd̓ impedimentū quo minꝰ fiat qd̓ peit̉. ſcꝫpct̄m aliqd̓: dicit̉ ꝑſeuerāter fieri.Conſequēter queriᵐ. §. iiij.tur vtꝝ oratio eius qui eſt in peccato. ſcꝫ mortali ſit peccatum? ſic: videtur. Grego. in paſto. Cum his qui diſplicetad intercedēdum mittitur: irati animus ad deteriora prouocatur. ergo oratōem diſplicētis prouocat̉ deus. ſedprouocat̉ niſi peccatū: ergo oratio diſplicētis deo eſt peccatum. ſed quilibet qui eſt in peccato mortali eſt diſplicēsdeo: ergo cuiuſlibet talis orato eſt pct̄m. Pret. ſuꝑ illudpͣs. xvj. Auribꝰ ꝑcipe or̄onē meā ī labijs doloſis ⁊cͣ. dīcglo. Or̄onē dico ꝓlataꝫ ī labijs doloſis. ſic̄ ē illoꝝ or̄odicūt. dn̄e dn̄e. et faciūt volūtatē pr̄is. oīm taliuꝫ oreſt doloſa. pct̄m. Pret. Eccͣi. xviij. Ante or̄oneꝫ p̄paraaīam tuā: noli eſſequi tēptat deū. orareparata aīa eſt tēptare deū. Sꝫ oīs qui orat ī mortali pct̄o.