Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

eſt magnā debꝫ fiduciā gere̓ de dn̄o. ſic pꝫ ordo iſtaꝝ ꝑtium. Accipit̉ em̄ hic or̄onis diuiſio ꝯꝑatōꝫ ad petētē. Etqꝛ ꝯtingit petētē deuenire a gr̄a initiali ad gr̄aꝫ ꝑfectōniſeu ꝑfectā: ideo pͥmū an̄ ſcd̓m. Itē qꝛ prior ē illa or̄o ē accipiēda ꝙͣ illa ē reſpuēda: ideo pͥme due an̄ vltimā.Queſto. xc. de ꝑſu or̄onis.Icto in generali deꝯr̄one qd̓ ſit in ſpāli ꝑtibꝰ or̄onis ſiues. Primopeciebꝰ: ſequit̉ de vſu or̄onis. Scd̓o inrit̉ ī hac ꝑte de vtilitate vſuvtendi. Tercō qd̓ petēdū. Quarto quorūeſt vti. Quinto quis eſt orandus. Sexto quibꝰ eſt orandum. Septimo de ꝯgruentia vſus.Nembrum primūRimo igitur de vtilitate vſus or̄onis. hoc ēquerere ſi orare ſit alicuiꝰ vtilitatis. Et pͥmoi eſt alicuiꝰ ſimpliciter. ſcd̓o ſi eſt vtilitatisque eſt neceſſaria ad ſalutē.Articulus primusD primū ſic ꝓcedit̉ ad ꝑtē affirmatiuā. xp̄c dedit nobis exēplū orādi. Luc̄. vj. factū eſt in illisdiebꝰ exijt in mōtē orare. erat ꝑnoctās in or̄one dei. ſi igit̉ xp̄m maxīe in actibꝰ v̓tualibꝰ vtile ē imitari:ꝯſtat orare eſt alicuiꝰ vtilitatis. Itē om̄i illo cuiꝰ efficacia culpe ꝑpetrate impetrat̉ curatō ſiue abolitō: ꝯtingit vtivtilit̓. or̄o ē hmōi ꝓbatō. Math̓. xvij. genꝰ demonioꝝeijciet̉ niſi oratōeꝫ ieiuniū. Hiero. ibi. or̄o ſanat peſtesmētis. ieiuniū peſtes carnis at̄ peſtes ſūt picia peccata mētis ſūtDixi ꝯfitebor aduerſū me īiuſticiā meam dn̄o ⁊cͣ. ptꝰ. hacabit ad te oīs ſct̄us. ꝯſtatefficacia ꝯtīgit gr̄aꝫ abudātē ꝓme ē hmōi. ꝓbatō Act̉. iiij. Cuꝫ oraſreri ē alicſent. ſcꝫ:i motꝰ ē locꝰ in erāt ꝯgregati: repleti ſūt oēsſpūſct̄o.pͥmo eiuſdē habet. hi oēs erāt vnanimit̉ ꝑſeuerātes ī one maria mr̄e ihu. infra factꝰ ē repēte de ceienientis ſpūs vehemētis. repleuit totā do vbi erāt ſedētes. appa. illis diſꝑ. lingue tāꝙͣ ignis. ſeditqꝫ ſupͣ ſingl̓os eoꝝ. repleti ſūt oēs ſpūſct̄o. Itē on̄illud cꝰ efficacia vl̓ vſu ꝯtīgit copioſe aīaꝫ a pr̄e luminū illuſtrari ē alicꝰ vtilitatis. or̄o ē hmōi: ꝓbatō. iij. Reg. iij. Dirit dn̄s ſalomōi. qꝛ poſtulaſti tibi ſapīaꝫ ad diſcernēdū iudiciū: ecce dedi tibi cor ſapiēs intelligēs. intātū vt nullan̄ te ſil̓is tibi ſit: nec ptꝰ te ſurrecturꝰ ſit. Dan̄. ix. adhucloquēte ī or̄one. ecce gabriel cito volās tetigit me. docuitme. dixitqꝫ mihi. daniel nūc egreſſus ſuꝫ vt docerē te intelligēs ab exordio precū tuaꝝ egreſſus ē ẜmo. Itē om̄e illd̓cuiꝰ efficacia ꝯtīgit ſiue vſu celeſtē ianuā aꝑire: ē alicꝰ vtilitatis. or̄o ē hmoi. ꝓbatō Iac̄. vlt̓. habet̉. ad or̄oeꝫ helyeclauſuꝫ eſt celum aꝑtum. intelligi habeat ſolū declauſione aꝑtione ad bn̄ficiū pluuiaꝝ: ſꝫ etiā ad ſalutꝭaīaꝝ: ptꝫ īmediate an̄ dicit̉ orate ꝓinuicē vt ſaluemini. Itē qd̓ hortat̉ apl̓us ſpūſct̄o plenꝰ. merito ē alicꝰ vtilitatis. or̄o eſt hmōi. ij. Thimo. ij. obſecro pͥmū fieri oīm obſecratōes ⁊cͣ. Itē aug. li. de hereſibꝰ noībꝰ hereticoꝝ. imꝓbat hēſim pelagianoꝝ. or̄ones eccl̓ie deſtruebāt. qd̓feciſſet niſi or̄o eēt alicꝰ vtilitatis. ita vt priꝰ. Cōtra. ſipoſtulatō aut or̄o alicꝰ virtutis ē: aut hoc eſt. qꝛ aūt ille cuipoſtulat̉ petitōeꝫ ignorat: aut vt eiꝰ volūtas flectat̉ vel etiāīmutet̉. Sed dn̄s ſcit qd̓ petē volumꝰ an̄qͣ petamꝰ Math̓.vj. Scit em̄ pr̄ veſter celeſtis qd̓ opꝰ ſit vobis an̄ꝙͣ petatis. Pret. inflexibilis ē eiꝰ volūtas. Iacō. j. apud quēeſt trāſmutatō. ⁊cͣ. Itē infallibilis eſt ſciētia diuina etīmutabilis: fiet ſicut ordinauit licꝫ oremꝰ. Itē Augu. de ciui. dei. dn̄s nouit deſideria hoīm ad quid. oram⁊cͣ. qͣſi dice̓t: oportet. ex his videt̉ or̄o ſit nulliꝰ vtilitatis. Itē ſi ē alicꝰ vtilitatis ē virtꝰ ſiue actꝰ d̓tutis ſiue opꝰvirtutis. ſꝫ oīs virtꝰ opꝰ b̓tutis ē exēplatū: qꝛ habet exemplar in deo. verbigr̄a. dilige in nobis ſuū exemplar habetin deo qd̓ eſt dilige. ſil̓r caritas amorē. Sil̓r licet credē ẜm hmōi. qꝛ habet qd̓ imꝑfectōis eſt. habeat aliqd̓ exemplar in deo. qm̄ ẜm qd̓ Augu. dicit. tollet̉ illud qd̓ imꝑfectionis eſt manebit qd̓ ꝑfectōis eſt. cum cognoſcē̓ ex fidehabet ſuū exēplar in deo: ſꝫ or̄o habet exēplar in deo: qꝛdeo ꝯuenit. orās ſemꝑ ſuā fragilitatē cognoſcē videatur: or̄onis vſus nulliꝰ ē vtilitatis. Rn̄ſio. vſus or̄onis ē magne multiplicis vtilitatis. qd̓ pate̓ pōt ex rōnibꝰadductis ꝑte iſta. qꝛ vſu frequētia or̄onis impetrat̉ deletio culpe. abūdātia gl̓ie: illuſtratō aīe. ſalus vita hmōi. ꝓpter multi ē valoris vtilitatis vſus or̄onis etfrequētia. Iaco. vlti. Pret. alie cauſe ſpāles ꝯcurrūt. quaꝝvna ē. ea impetramꝰ a nobis habe̓ poſſumꝰ. ſicut em̄dicit aug. eo qd̓ a nobis habe̓ poſſumꝰ. orare debemꝰEt ideo glo. ſuꝑ pͣs. illū. exaudi dn̄e iuſticiā meaꝫ. or̄o ēꝓprie bonis adipiſcendis ſibi alijs: licet dep̄tato ſit demalis p̄cauēdis. Alia cauſa ē qꝛ valet ad recogitādū nr̄aꝫmiſeria diuinā bonitatē. qm̄ qn̄ oramꝰ bonis adipiſcēdis vel malis remouēdis: recognoſcimꝰ nullum bonū anobis habe̓ poſſumꝰ: ip̄m auctorē boni oīs ꝯfitemur. vn̄Hugo v̓tute orādi in pͥncipio. ſtudio. affectu a nobisorādus ſit deꝰ: ex nr̄a miſeria ſimul eiꝰ miſcd̓ia ꝯſiderarepoſſumꝰ. Alia ē ad affectū inflāmādū. vn̄ Beda Math̓. vjſuꝑ or̄onē dn̄icā. his ſolis v̓bis orat̉. ſcꝫ or̄onis dn̄ice:ſꝫ alijs ꝯtētis ſub eadē. alio ſenſu ꝗbꝰ etiā cor nr̄m accēdit̉. Alia ē ad excitādū deſideriū nr̄m reddēdū nos capaces ad dei bn̄ficia ſuſcipiēda. vn̄ Aug. ad ꝓbā orādo deoQui nouit bona data dare filijs ſuis: pete nos q̄rē pulſare ꝯpellit. qd̓ qͣre facit nouit qd̓ neceſſarium ſit.petamꝰ: niſi vt intelligamꝰ dn̄s deꝰ nr̄ volūtvelit īnoteſce̓ quā pōt ignorare: ſꝫ exerceri in or̄onibꝰ deſideriū nr̄m. vt poſſumꝰ caꝑe qd̓ p̄parat dare. Ad id qd̓in ꝯtrariū obijcit̉ dicēdū oramꝰ deū vt ip̄m nr̄as affectiones volūtates doceamꝰ: em̄ eēt ꝯͣ Aug. xv. de trini.ca. xiiij. vbi dīc ſic. Nouit pr̄ veſter qd̓ vobis neceſſariū ſitpriuſꝙͣ petatis ab eo. iſta ex aliqͦ tꝑe cognouit vt noſſetſͦ futura oīa tꝑalia atqꝫ in eis etiā qd̓ qn̄ petituri fueramus. qͦs de ꝗbꝰ rebꝰ vel exauditurꝰ vel exaudituruseēt ſine iudicō an̄ p̄ſciuit. Nec etiaꝫ vt eiꝰ volūtas īmutet̉:qꝛ illa īmutabilis ē vt opponebat̉: ſꝫ vt qd̓ in nobis ē faciaiffectōes nr̄as qd̓ āmodo ad ip̄m eleuemꝰ. Et eſtqd̓ dic aug. defeſſiōe in pͥncipio. Tibi dn̄e tot narratōesreꝝ dirigo. vtiqꝫ me noueris eas: ſꝫ affectū meū excito ī te. ſequit̉. amores tui faciūt id. oramꝰ tn̄ veritas ait. Qouit pr̄ veſter qd̓ vobis opꝰ ſit priuſꝙͣ ab eo petatis. vn̄ id idē opponit aug. in fine ſcd̓i libri de ẜmōe dei inmōte ita dicēs. queri pōt dicit ſiuepis ſiue rebꝰ orādū ſitquid opꝰ ſit ip̄a or̄one ſi deꝰ nouit qd̓ nobis neceſſaritſit: niſi qꝛ ip̄a oonis intētio cor nr̄m ſerenat purgat. cacit ad accipiēda diuīa munera ſpūaliter no em̄ ambitōe precū nos exaudit deꝰ ſemper ꝑatꝰ eſt ſuā lucē dare nobis. viſibilē ſꝫ intelligibileꝫet ſpiritalē: ſꝫ nos ſemꝑ ꝑati ſumꝰ acciꝑe. inclinamuad alia. reꝝ tꝑaliū cupiditate tenebamur. ſit in or̄oneꝯuerſio cordis ad deū. qui ſemꝑ dare ē paratꝰ: ſi nos capiamus qd̓ dederit. Ad ſcd̓m dicendū. bene veꝝ eſt jſcientia dei infallibilis ſit. petimꝰ ergo vt mutet̉ velfiat qd̓ p̄uidit: ſed vt impleat qd̓ ſe īmutabiliter factuꝝuidit. hoc em̄ p̄uidit nos ip̄m orare deberemꝰ orationem impetrare. Et hoc eſt qd̓ dicit aug. li. v. de ciui. dei. ca.x. preces valent ad ea impetranda que ſe p̄cantibꝰ ꝯceſſurūeſſe p̄ſciuit. Ad terciū dicendū. licet deꝰ deſideria hominūgnoſcat. vult tamē orari ſicut plane dicit Aug. xj.confeſ. in pͥncipio. Nūquid dn̄e cum tua ſit eternitas igneras dico? vtiqꝫ. ſed affectū meū excito in te. affectuꝫnoſtrū patefacimꝰ in te nr̄as ꝯfitēdo miſerias vt tuas miſericordias ſuꝑ nos fūdas vt liberes nos oīo. Ad quar dicēdū ẜm aug. vj. muſice. ī patria ſolū manebūt actꝰmne imꝑfectū tollet̉. Unde actꝰ qui alivirtutū ꝑfectiquid habet de ꝑfectōne aliquid de imperfectione quo ad