Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

ꝓhibitis ſciēter excoīcatis coīcauerit: iuxta apl̓oꝝ inſtitutōem ip̄e excoīcatōi ſubiacebit. Cōtra. coīcansfornicatore vel infideli vel alterius generis peccatore ꝓpter ſortit̉ viciū ꝯſil̓e: nec ꝓpter hoc ē fornicator necinfidelis ſimiliter de alijs: ſil̓r videt̉ in ꝓpoſito.excoīcatio ē morbus ꝯtagioſus: qꝛ ſi hoc: ſic̄ primunicās inficit̉ excoīcatōe excōicato: ſil̓r exqͦ coīcās excoīcato excoīcatꝰ ē coīcās illo excoīcatus ē: ſimiliter coīcans cuꝫ illo: ſic deinceps. ita mille excoīcatōeꝫ ꝯtraherēt excoīcatōe: qd̓ ē verū contra iura. Itē coīcat ī culpa dꝫ ꝑticipare ī pena. Si igit̉excoīcatio ē pena alicuiꝰ culpe: nullꝰ dꝫ ꝑticipare in executōe niſi fuerit ꝑticeps in culpa. Itē coīcans excoīcato ſi excoīcatus eſt: filius cōicans pr̄e. vxor viro.ſeruus dn̄o excōicati ſunt. qd̓ iniuſtū videt̉. exqͦ hmōiꝑſone ſunt in ſua pt̄ate: ſꝫ in pt̄ate illoꝝ quibꝰ coīcant. vn̄ neceſſe habēt coīcare. Itē. xj. q. iij. qm̄ multos.excipit canon oēs quoꝝ ꝯſilio ſcelera ꝑpetrātur Reſpōſio. coīcās excoīcato excoīcatꝰ ē vt patꝫ ex decretis p̄tactis: differēter tn̄. qꝛ coīcās excoīcato aut communicat crimī: aut crimīoſo. ſi crimī: incurrit eādēexcoīcatōem nūero ligat̉ ille cui coīcat. aut criminoſotm̄ tn̄ in crimīe: accidit dupliciter. qꝛ aut erat excoīcatus fautoribꝰ coīcatoribꝰ ſuis: tūc coīcās incurrit eādē excoīcatōem ab hoīe et coīcātes illi ſil̓r ſūtexcoīcati. vt habet̉. xj. q. iij. rogo.. c. excellētiſſimꝰ. Siē excoīcatus fautoribꝰ vel ꝑticipātibꝰ: coīcātes eoin oſculo. ī ſalutatōe. loquela ceteris ſupͣ tactis incurrūt ſnīam a iure: ſꝫ minorē. nec trāſit in terciā ꝑſonā. vthabet̉. xj. q. iij. qm̄ multos. hec excoīcatio minor ē ſeꝑat a ſacramētis tm̄: alia aut ē maior tm̄ ſeꝑat a ſacramētis: ſꝫ etiā ab actibꝰ legitimis alijs ꝑſonis. Un̄excōīcatio minor ē morbꝰ reſpiciēs ꝑſonā abſolutē. Excōīcatō v̓o maior ē morbꝰ reſpiciēs ꝑſonaꝫ vt ē ꝑs coītatis ſeꝑat a coītate. hec at̄ ſeꝑatio ſit relaxatio equiꝑantie locū non habe̓t: niſi alij ſeꝑarent̉ ab eo. ad hoc iſta excoīcatio ſit efficax: ſtatuit ius vt alij vitent.qꝛ hoīes vt in pl̓ibꝰ magis timēt penā ꝙͣ culpā: in roburſnīe adiunxit penā ſil̓em. qn̄qꝫ tn̄ minorē vt tactū ē. vtpote que ſeꝑat a coīone fideliū: ſꝫ ſacramētoꝝ tm̄. hocdictat recta: ſꝫ qm̄ ꝑiculū eēt modicū oēs ſeꝑari abhmōi coīone. vtpote liberos a coīone cuꝫ patribꝰ: vxores viris ſeruis cuꝫ dn̄is alios ſil̓r: excipit iusplures ꝑſonas. vt habet̉. xj. q. iij. qm̄ multos. videlꝫ vxores. filios. ſeruos. ancillas. mācipia: nec non ruſticos etẜuiētes. nec et oēs alios adeo curiales ſunt vt eo ꝯſilio ſcelera ꝑpetrent̉: eos ignoranter excoīcatiscōicant. Sil̓r ꝑegrīos. viatores. oratores .i. qui vaduntad alia loca adorādū ſct̄os. Dicit̉ in eodē. c. Quicūqꝫaut orator aut ꝑegrinus aut in terrā excoīcatoꝝ deuenrit vbi poſſit emere vel habeat vn̄ emat niſi ab excoīcatis: licētiā accipiēdi damꝰ. ruſticos vocat ſeruos ſiue aſtrictos glebe. Perſone coīcātes excoīcatis nullāexcoīcatōꝫ incurrētes: his verſibꝰ ꝯtinent̉. Hec anathema quidē faciūt ne poſſit obeſſe. Utile. lex. humile. res.ignorata. neceſſe. Utilitas em̄ eius excoīcatio coīcatocoīcat ſciēter facit excoīcatōem incurrit. vt qn̄ ꝗsexigit ab excoīcato qd̓ debet ſibi. Itē vtilitas ex ꝑte excōmunicati qn̄qꝫ idē facit. vt qn̄ ꝗs excoīcato loquit̉ dehis ad eius correctōem ꝑtinet. Itē lex idē facit.legē ē inter virū et vxorē. vxor coīcās viro excoīcatoincurrit excoīcatōem. Sꝫ nūqd̓ vir coīcās vxori excoīcate ſciēter excuſat̉ ſic̄ ecōuerſo. dico ſine p̄iudicio. qꝛfemīe viris ſubdite ſunt fere famule. xxxiij. q. vlt̓. Hecimago. vbi dr̄. Satis hinc apparet quēadmodū viris feminas ſubditas et pene famulas lex voluit vxores. vn̄maritꝰ pōt cogere vxorē ſatiſfacere abſolui. ar. xxxiij. qcuit. Itē hūile ſic̄ ē de filijs. ſeruis ancillis. māci intelligit̉ de filijs ſuntpr̄is. Itē res ignorata. vt ſiꝗs coīcet alteri ig. dūmodo ignorātia ſit craſſa. Itē neceſſe vt qn̄ ꝗs trāſit terrā excoīcatoꝝ. vt habet̉. xj. q. iij. qm̄ multos. hoc dummō neceſſitas ſit vera ſimulata. Et nota etſi ꝑſone ſupradicte ꝯtēte in illo. c. qm̄ multos: vſqꝫ ad illud verbū quicūqꝫ aut orator: libere pn̄t coīcare ſuis ſuꝑioribꝰ ꝓpt̓ obnoxietatē illis tenent̉ aſtricti. alie ꝑſone ī eodem ca.ſubſequunt̉: debēt eos vitare niſi ꝑiculū neceſſitatis immineat. Si querat̉. Si ꝑentes poſſint excoīcatis filijscoīcare: dn̄i ſubditis ſiue familiaribꝰ ſuis ſic̄ econuerſo. quidā ponāt ſic. qꝛ eadē fide ſunt aſtricti ſuꝑioreserioribꝰ econuerſo. vt. xxij. q. v. de forma fidelitatis:videt̉ tn̄ dd̓m ſine p̄iudicio. maiores excuſant̉ coīcātes ſuis inferioribꝰ: hoc in penā maiorū quoꝝ ē corrigē minores ne incidāt in excōicatōem. vel ſaltē ne ī ip̄amorent̉. Parētes aūt filios erudire debeāt et caſtigare:aliter digni ſunt pena. xxxvij. di. ligant ep̄i. lex tradebat filios fieri caſtigatores ꝑentū. Et nota ſemꝑneceſſe ē vitare excōicatos. neqꝫ ſemꝑ ꝯtrahit̉ excoīcatioa coīone excoīcatis: ſꝫ ſolūmō qn̄ noīati ſunt ſnīamvt. xj. q. iij. audi deniqꝫ. vbi dr̄. ſnīam ꝗs noīatꝰ fuerit eo coīcare debemꝰ. aūt ſolo reatu occulte excoīcatōis ꝯtrahit penā: ē ab eius coīone ceſſandū. vn̄dn̄s in euāgelio. tūc demū pct̄orē dixit habēdū ſic̄ ethni publicanū: eccl̓iam audire ꝯtēpſerit. Apl̓sqꝫ ait ſi ꝗs frater ē fornicator: ſꝫ ſi ꝗs frater noīatunicator .j. Coꝝ. v. ſnīe noīatōem intelligēs. Ad qd̓primo obijcit̉. coīcans fornicatore eſt fornicator⁊cͣ. Dicēdū ē ſil̓e. coīcās excoīcato excoīcatus ē: magis ē ab inſtitutōe iuris ꝙͣ a cōmunione criminoſo inꝙͣtum hmōi. coīcatio aut hmōi faceretmunicātem excoīcatū niſi ſic eēt inſtitutū. Ad hoc qd̓obijcitur. excoīcatio eſt morbus ꝯtagioſus ⁊cͣ. dd̓m hoc ē verū rōe qua morbꝰ ē vel pena: ſꝫ rōne inſtitutōnis. nec tn̄ incurrit̉ excoīcatio excoīcato: niſi quatenꝰdiffinitū ē a iure. A iure diffinitū ē excoīcatio trāſit in terciā ꝑſonā. Ad illud qd̓ obijcit̉. qui cōmunicat in culpa cōmunicat in pena ⁊cͣ. dd̓m oꝫ.multi iuſte ſunt puniti eadē pena in ſpē. coīcauerūt ī eadē culpa in ſpecie. ſicut pꝫ ī punitōe ſiue ſnīa capitali qua quidā punit̉ ꝓpter homicidiū: quidaꝫ ꝓpt̓ aliagenera delictorū. Un̄ licet cōmunicās excoīcatomunicet ī culpa: tn̄ quia exhibet debitā reuerentiamcenſure eccl̓iaſtice: īmo potius illam cōtemnit inefficacem quātū in ſe ē reddit: iuſte penam incurrit ꝯſimilem. Ad illud qd̓ obijcitur. de ꝑſonis familiaribꝰ vt de filijs. vxoribꝰ ⁊cͣ. Dicēdum. ꝓpter ꝑicula que emergerētſi tales eēnt excōmunicati. vt habetur. xj. q. iij. quoniammultos: ſubtrahuntur ab excōmunicatiōe. Ad illd̓ qd̓obijcitur omnes illi excipiuntur: quorū cōſilio ſceleranon perpetrantur. Dicendum illud verbum canonisexcipimus omnes alios qui adeo curiales ſunt vt eo ꝯſilio ſcelera ꝑpetrent̉: ſic poteſt intelligi. vt negatioreferatur ad actu ꝑ̄petrādi etiā relinquēdo affirmatināſub ſenſu. necnō oēs alios qui adeo curiales ſunt: vteoꝝ ꝯſilio ſcelera ꝑpetrātur: īmo potius corriganturq. d. ſubtrahimus omnes alios qui ei ꝯſulunt vt corrigatur. Aliter dicunt quidā hic ſubtrahunt̉ furioſite capti qui non habent aſtuciam conſulendi vt mala fiArticulus ſecundusOnſequēter querit̉. vtrū coīcans cum excoīcato peccet mortaliter. ſic: vidr̄ nullus meretur excoīcari niſi ꝓpt̓ peccatū mortale. xj. q. iij. Nemo ep̄orum. vbi dicitur. anathema eternaē mortis damnatio: niſi mortali crimine debꝫ imponi. Itē eodem. Nullus. ibi dicitur. Nullus ſacerdotum quempiā recte fidei hoīem paruis leuibus cauſis a coīone ſuſpēdat p̄ter culpas eas ⁊cͣ. Ex his patꝫexqͦ coīcans excoīcato eſt excommunicatus: communicando peccat mortaliter. Item qui annibilat et