Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

optimo aliquo impeditꝰ: eſt facilis ad egrediēdumad ſuū actū. ſed ſic eſt in ꝓpoſito. Ad illud qd̓ obijcit̉ eſt dicēda pt̄as que nullo eſt reducibilis in ſuumactū. dicēdū verū eſt ſi ſit impedimētū ex ꝑte habētisvel ſuſcipiētis. ſꝫ ſic eſt hic. Ad illud qd̓ obijcit̉ aliaꝑte. ſi eēt ſeꝑabilis: poſſet homī p̄cludi via ſalutis. Dicēbum accidere poſſet ꝑticularit̓. tn̄ xp̄o ꝯſeruāte eccl̓iamſuam iuxta illud qd̓ ꝓmiſit. Uobiſcū ſum omnibꝰ diebusvſqꝫ ad ꝯſūmatōem ſeculi Math̓. vlti. nūꝙͣ accidē̓t. Adillud qd̓ obijcit̉ de hereticis ſciſmaticis et aīabꝰ ſeꝑatis⁊cͣ. Dicendū ſicut eſt tactum: eſt loqui de potētia viſiuadupl̓r. ꝙͣtuꝫ ad eēntiā: ꝙͣtuꝫ ad vſum. ſimilit̓ ē loqui depotentia hac. ꝯſiderata em̄ ꝙͣtuꝫ ad eēntiaꝫ: eſt radicaliterin aīa: inſeꝑabiliter ſe tenet ordine ſacerdotali. ꝯſiderata ꝙͣtuꝫ ad vſum: neceſſario requirit̉ ſtatꝰ viatoris auctoritas iuriſdiciōis. requirit̉ ſtatꝰ viatoris ptꝫ. qꝛ ſic̄ ꝯpetit caritati mereri extra ſtatū vie: ſic nec ptas recōciliandi mīſtrandi ſacramēta niſi in ſtatu eccl̓ie militātis.Unde pt̄as clauiū ꝙͣtuꝫ ad executōneꝫ vſus qn̄qꝫ amittit̉.vnde aīa ſeꝑata hmōi vſuꝫ habꝫ. iuriſdictō requiratur ptꝫ. ſacerdos ē mediator vt tactū ē. ſic inferior deo ſuꝑior penitente. qꝛ nemo pōt aliquē iudicare niſi iudexeiꝰ ꝯſtituat̉ ab eo qui pōt. ita iuriſdictō eſt tāꝙͣ vis motiua ip̄ius clauis ſiue manꝰ. hac aūt deficiēte ē qui clauēmoueat. ita ſi ſit clauis nūqͣ aꝑiet. vn̄ ſi amittit̉ hec iuriſditio. ceſſat clauis executio. Hec aūt amittit̉ dupl̓r. vel ētum ad ſubditoꝝ ablatōeꝫ ẜm ſpēm. vt ſolet in dedatis. vel ꝙͣtuꝫ ad ſicut ſolet in ſciſmaticis hereticis p̄ciſis. fornicatoribꝰ notorijs excoīcatis. Et ex his ptꝫ rn̄ſio ad pͥmo q̄ſita. Ad illud qd̓ obijcit̉ eſt pt̄as liberaactiua. dicēdū ꝙͣuis ē actiua libera in eēntia: tn̄ ſic̄ virtus viſiua p̄t exire in actū niſi habeat organū diſpoſitū mediū illumīans: ſic ē in ꝓpoſito intelligēdū niſi aſſintad aſſecutōꝫ pt̄atis ſint necria: pt̄ exire in actū ſuū.Queſtio. lxxx. de poteſtate clauium in foro penitentiali.Equitur de poteſtate clauiū. Primo ī foro penitētiali. Scd̓oin foro iudiciali. Tercio medio intervtrūlibet. Circa p̄mū q̄rūt̉ qͣtuor. Prīovtrū hec pt̄as poſſit in culpā. Scd̓o vtruꝫpoſſit in penā. Tercō de vſu ptatis clauiū. Quarto vtꝝſit eadē pt̄as ligat̉ ī foro pnīali: in foroNlembrū primūIrca p̄mū obijcit̉ ad ꝑtē affirmatiuaꝫ. Ioh̓.xx. Quoꝝ r̄miſeritis pct̄a ⁊cͣ. Itē vir iuſtꝰmerito vite gr̄aꝫ impetrat pct̄ori: ita abſolutōꝫ a pct̄o ſiue a culpa. licꝫ illi ſit ꝯmiſſum officiū mediatoris: multo fortiꝰ idē pōt cui ꝯmiſſuꝫeſt officiſacerdotis ſacerdos ita obtinet iſte abſoluipa. ſi pōt obtine̓ ita pt̄ ⁊cͣ. facit v̓tute clauis: qꝛ inꝙͣtuꝫ hꝫ officiū mediatoris. Itē ſacramētū penitentie ē rernediū ꝯtra mortale actuale ſic̄ baptiſmꝰ ꝯtra oriſicut v̓tute baptiſmi delet̉ origīale: ita v̓tute penitētie delet̉ actuale. ſꝫ virtꝰ penitētie pͥncipalit̓ ꝯſiſtit penespt̄ateꝫ ligādi ſoluēdi. ⁊cͣ. Item ſacramentū baptiſmidelet oēm culpā ſꝫ tn̄ in derogat̉ diuine potētie in aliris v̓tutis ē ſuſceptiuꝰ ſpūs rōnalis ꝙͣ aqͣ: vincōueniēti poſſit dici. ſacerdos v̓tute poteſtatis ligādi ſoluēdi mīſterialit̓ abſoluit a culpatra dn̄o frt imponebat̉ blaſphemia qꝛ dimiſit pct̄a. ob aliid: niſi pct̄a dimitte ē ſoliꝰ dei. ſacerdotis. Itē aug. Rich̓. de ſct̄o victo. dicūt. in ſuſcitatōnelazari ſignificata ē r̄ſuſcitatō pct̄oris. ſꝫ lazarꝰ ē priꝰ a dn̄oiuſtificatꝰ ꝙͣ traderet̉ diſcipulis exoluēdus: abſolutō ſac̄dotis nihil valet an̄ꝙͣ ſit iuſtificatꝰ gr̄am ſuſcitatꝰ amorte culpe. ſacerdos pōt ſuꝑ culpā. Itē paris pt̄atis ē interiꝰ baptizare a culpa mortali abſolue. ſꝫ deꝰ nondebuit pt̄ateꝫ baptizādi interiꝰ coīcare ne ſpes poneret̉ inhomīe: pari rōne nec pt̄ateꝫ abſoluēdi ab actuali. Itēnulla fit remiſſio culpe niſi gr̄aꝫ. ſꝫ gr̄aꝫ dari ē potētie infinite. ⁊cͣ. Rn̄ſio. circa diuerſi diuerſa ſentiūt. Quidam em̄ dixerūt ē loqui de clauiū pt̄ate. aut ꝓut oꝑat̉ inꝓpoſito ꝯfitēdi: aut in actu ꝯfeſſiōis. Si ꝓut oꝑat̉ in ꝓpoſito ꝯfitēdi: ſic qꝛ illud ꝓpoſitū claudit̉ in ꝯtritōe. in ꝯtritōne delet̉ culpa: ſic virtꝰ quodāmodo ſe extēdit ad delenduꝫculpā. em̄ a culpa pōt iuſtificari niſi ꝓponat ſacerdotiꝯfiteri. Si aūt loqͣmur de pt̄ate illa ꝓut oꝑat̉ in actu abſoluēdi: ſic pōt in culpā. eo digne accedēs ad abſolutōneꝫ accedit ꝯtritꝰ ſpūaliter ſuſcitatꝰ: ita eſt ei culpaiam remiſſa. Sed iſte modꝰ dicendi licꝫ iudicat̉ ꝓbabilis:fantaſticꝰ eſt. primo qꝛ nullū ſacramētū dicit̉ oꝑari anteꝙͣexerceat̉ circa ſubiectū. Itē plus pōt ſacramētum qn̄ eſt inactu ꝙͣ qn̄ eſt in ſolo ꝓpoſito. Si pt̄as hec in ꝓpoſito deletculpa: multo fortiꝰ exercet̉ ī actu. Alij dicūt aliter ſcꝫ habēs clauē pt̄ateꝫ clauis mediator ē dei ad homīeꝫhomīs ad deū. Unde ip̄m pct̄or aſcēdit ad deū. ſic ē ſacerdos os pct̄oris ſiue loquēs de pct̄ore. ip̄m deſcenditdeꝰ ad hoīeꝫ: ſic ē ſacerdos os dei eo ſeꝑat p̄cioſuꝫ a vili. ẜm aſcēdit habet ſe modū inferioris ſupplicantis:ẜm deſcēdit modū ſuꝑioris iudicātis. ẜm primū modum pōt gr̄aꝫ impetrare ad hoc ē ydoneꝰ: ẜm ſcd̓m modum pōt eccl̓ie reconciliare. ideo in ſignū huiꝰ in formaabſolutōnis p̄mittit̉ oratio modū dep̄catiuū: ſubiūgit̉abſolutō modū indicatiuū. dep̄catio gr̄am impetrat:abſolutō gr̄am ſupponit. nūꝙͣ em̄ ſacerdos abſolueret quēꝙͣ de quo p̄ſumeret eēt abſolutꝰ a deo. Si queraturvtꝝ ptās clauiū ſe extēdat ad delendā culpā. dicēdū bene pōt ſe extēdere modū dep̄cantis impetrantis abſolutionē: ſed per modum in ꝑtinētis nequaꝙͣ. Qm̄ pt̄as ſnat in actōeꝫ inꝑtinēteꝫ ex ſe: pōt dici ꝯueniēter vere. extēdit ſe ſupra culpā. Ad illud qd̓ obijcit̉ de Ioh̓. xxDicendū illud qd̓ dicit̉ ibi de remiſſione pct̄i: intelligillud qd̓ ode remiſſiōe pene vel offenſione culpe. Adcitur vbi iuſtꝰ impetrat gr̄aꝫ. dicendū veꝝ ē. tn̄ lagitur. pōt bene ſacerdos ibi gr̄am impetrare pct̄ori: ſꝫip̄e dat ſed aliꝰ. ideo illi ſoli attribuit̉ abſolutō a culpa. Ad illud qd̓ obijcit̉. ſacramētū penitētie eſt cōtrapct̄m actuale. Dicendū ſacramētū penitētie accipit̉ ꝓutꝯprehēdit rem interiorē ſcꝫ ꝯtritōeꝫ. modū quē infectōne penitētie tria ꝯcurrunt. ſcꝫ ꝯtritio ꝯfeſſio ſatiſfactio. Ad hijcit̉. ſacramētū baptiſmi delet culo delet̉ culpa gr̄aꝫ. ſꝫ illiꝰ ē. Dicēdiiꝰ diſpoſitiua. ſꝫ virtꝰ diuīa. dicit̉ bacōne rei interioris quā deꝰ īfundit: ſil̓rētie. ſꝫ qd̓ exteriꝰ eſt ſcꝫ in ſacerdo te vt claqꝫ ſe extēdit ad hoc. ſcꝫ ad culpā delēdāNembrum ſecundūOnſequēter querit̉ vtꝝ claues poſſint in penam. Et primo vtꝝ poſſint in penam tꝑalē.Secūdo vtrum in penam eternam. Terciovtrum in purgatoriam.Articulus primusIrca pͥmū obijcit̉ ſic ad ꝑtē affirmatiuā. vt habet̉ a mgr̄o. iiij. ſen. ligāt ſac̄dotes ſatiſfactōnes penitētibꝰ īponūt. ſoluūt at̄dū de ea aliꝗd̓remittūt. Ex ptꝫ remittūt poſſunt remitte̓ de ſatiſfactione īpoſita. ita poſſunt ſuꝑ penā tꝑalē. alia īꝑnit̉ in ſatiſfactōe pct̄o. Itē Rich̓. ſct̄o victo. qꝛ nullitū. oportꝫ vt expiet̉. aut ī hac vita iuxta arbitriū ſacerdotis dignū pnīe fructū: aut ī vita futura iuxtadiuinū arbitriū ignē purgatoriū. ex ptꝫ pct̄a ſunt puniēda iuxta arbitriū ſacerdotis. poſſunt ſupͣ penā tꝑalē:aliter punirēt̉ penitētes iuxta eoꝝ arbitriū. Itē Hugo dicit mīſter ſe ſoluit vinculuꝫ expiatōnis .i. futurepurgatōis. que purgatō ſit penā tꝑalem: ergo poteſt ſuꝑpenam tꝑalem ita vt prius. Item potiſſime eſt de foro