Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

p̄latis eccl̓ie. de ꝗbꝰ hic intēdit̉. Ad illud qd̓ pͥmo obijcitur. xp̄c aꝑuit oſtiū ī paſſiōe. dicēdū veꝝ ē ꝙͣtū adcij ſolutōeꝫ: tn̄ ꝙͣtū ad obſtaculi pene tꝑalis amotōꝫ. adquā ſūt claues de ꝗbꝰ intēdit̉. Ad illd̓ qd̓ obijcit̉ xp̄o illud qd̓ ī paſſiōe reſerauit claudi pt̄. dicēdū veꝝ eſt claudit̉ oſtiū regni ꝙͣtū ad obſtaculū reatꝰ mortis et̄ne qd̓ xp̄c amouit ī paſſiōe ſua p̄ciū ſoluit īgreſſus. Adilld̓ qd̓ obijcit̉ illd̓ Eſa. aꝑuit nemo claudit. his dct̄aſūt addēdū ē qd̓ ibi loꝗt̉ ꝓph̓a aꝑtōe ſacre ſcpͥture. Lu. vlti. aꝑuit eis ſenſū vt ītelligerēt ſcript̉as. Itē ītelligit̉ aꝑtōe illoꝝ clauſa erāt ī cerimonijs. vn̄ glo. Hiero. aꝑuit nemo claudit: claudit nemo aꝑit. qd̓ ī paſſiōe reẜauitclaudi pot̄it: qd̓ ī cerimonijs clauſū ē nemo aꝑit. Ad illd̓qd̓ obijcit̉. xp̄c ē oſtiū ⁊cͣ. dicēdū oſtiū vno dr̄ obſtaculū ip̄iꝰ īgreſſus. alio dr̄ ip̄a via ingreſſus ſiue aꝑturaxp̄c igr̄ dr̄ oſtiū. qꝛ ē via Ioh̓. xiiij. nos ītēdimꝰ oſtio qd̓ ēobſtaculum. Ad illd̓ qd̓ obijcit̉. caritas eccl̓ie dimittitpct̄a ⁊cͣ. dicēdū ſi caritas eccl̓ie dimittit pct̄a īpetratiue meritorie: tn̄ claues īutiles ſūt. qꝛ facit eccl̓ia clauibꝰ mediātibꝰ. qͣlit̓ aūt intelligēdū ſit illud verbū aug. eccleſia dimittit pct̄a: infra dicet̉.Nlembrum ſecundumOnſeq̄nt̉ q̄rit̉ qd̓ ſit clauis. cui dr̄ ꝯueniēter clauis ē pt̄as ligādi atqꝫ ſoluēdi iudicōAlit̓ ſic. clauis ē pt̄as diſcernēdi ligādi atqꝫſoluēdi. pt̄ ſūmi hec ex textu glo. Math̓. xvj. tercō ſic. Claues ſūt diſcernēdi ſcīa potētia.dignos dꝫ re iꝑ̄e īdignos v̓o exclude̓ a r̄gno. Circa pͥmārōeꝫ q̄rit̉ ſic. ſcīā clauis ē. dr̄ coīt̓ due ſint claues .ſ. ſcientia potētia. ſꝫ ſcīa diſcernēdi ē pt̄as ligādi ⁊cͣ.ſuppoſita claui ꝯueīt claue. Itē ſi clauis diffiniēdaerat aliqd̓ qd̓ vni claui ꝯueīt tm̄ vtriqꝫ: qͣre potiꝰ aliqd̓ qd̓ ꝯueīt potētie ꝙͣ qd̓ ꝯueīt ſcīe. Si dice̓t̉ diffinit̉illd̓ qd̓ vtriqꝫ ꝯueīt. qꝛ dr̄ ē pt̄as ligādi atqꝫ ſoluēdi iudicō. dīc iudico: tangit̉ ſcia. Querit̉ qͣre dr̄pt̄as magis tāgit̉ ī rct̄itudīe iudiciū ī obliꝗtate ecōuerſo: ī executōe clauiū priꝰ reꝗrit̉ ſcīa ptꝰ ptās. Itē ī li.ſentē. dr̄. clauis ē ſcīa diſcernēdi iudicādi potētia.aut ibi male notificat̉. Itē circa pͥmā ſcd̓am pt̄ q̄ri. curclauis non notificet̉ actꝰ ꝓprios. actꝰ ꝓprij ſint aꝑireclaudē: notificāda eēt ip̄os. vt dice̓t̉ clauis ē pt̄as aꝑiēdi claudēdi ⁊cͣ. ligare ei ſolue̓ videt̉ actꝰ clauis. ſꝫ potiꝰvincl̓a. Itē pt̄ q̄ri differētia rōnū dictaꝝ. Rn̄. ad hecꝙͣ noīe clauis extēſo dr̄ clauis ſcīa. ꝓprie at̄ dr̄ clauis pt̄asligādi ſoluēdi. aliꝗ ponebāt ſcīaꝫ clauē. ſi em̄ clauis ſe ē ad aꝑiendū claudēduꝫ: hec ꝓprie ſe facit pt̄asligādi ſoluēdi ſcīa. ptꝫ hec ꝓpriꝰ erat clauis ꝙͣ illa.ꝓpter in rōne poſita magis ponit̉ pt̄as ī rectitudīe ꝙͣ ſcientia. tangit̉ aūt ſcīa dicit̉ iudiciū. ſicut tactū ē. Magiſter tn̄ in ſentētijs ponit rōeꝫ vtriqꝫ ꝯueīt rōne vtraqꝫcoīter loquēdo dicit̉ clauis. Ad illd̓ qd̓ obijcit̉ ligare ſolue̓ ſūt actꝰ clauis. dicēdū dicta dat̉ actꝰ an̄igatōeꝫ ſolutōeꝫ. ꝯueīt aꝑire ſolucedētes. ſcꝫto vincl̓o. ſoluit vinculū pt̄atē ꝯfert intrādo. qꝛ vincu eſt impedimētū ingreſſus aꝑtiōis: ſoluē aūt ē auferreimpedimētū aꝑtiōis. hoc aūt ē auferre vinculū pene peccati. qn̄ notificat̉ clauis pt̄atē ligādi atqꝫ ſoluēdi: notificat̉ illud exiſtēte ē aꝑtio. ſicut ille remouet impediens neraue deſcēdat: facit graue deſcēde. abſurde notificat̉lauis dicit̉. ē pt̄as diſcernēdi ligādi atqꝫ ſoluēdi ſiuept̄as diſcretōe ſiue iudicō. In hac aūt notificatōe relucet veſtigiū trinitatis a ē oīno v̓tꝰ clauiū. qd̓ ſic patet.triplex ē hierarchia. diuīa. angelica. hūana. Patri attribuit̉ potētia: filio ſcīa ſiue diſcretō: ſpūiſcto oꝑatio bona.Ab hac aūt hierarchia diuīa deſcendit angelica hūana.angelica aūt deſcēdit ab ea: qꝛ angelica ē ptās ordīata cuꝫſcīa oꝑatōe. pt̄as deſcēdit a pt̄ate patri: ſcīa a ſapiētia filio: oꝑatio ab oꝑatōe ſūma ſpūiſct̄o appropriat̉. Sil̓rvirtꝰ eccl̓iaſtice hie rarchie deſcēdit a diuīa: qꝛ hec ē ordinata pt̄as ad diſcernēdū oꝑandū. Scire at̄ ẜm hic ſumi-tur ē diſcernē inter leprā leprā. Clauis ē pt̄as ordinataad ſūmā oꝑatōeꝫ ſcīa p̄cedēte. eſt aūt ſūma oꝑatio immediata ē ad oꝑatōeꝫ regni. ſoluere ligare implicāt̉ inilla ſūma oꝑatōe. ſic ptꝫ qualit̓ in clauibꝰ eccl̓iaſticis relucet veſtigiū trinitatis. Ad vltimū qd̓ obijcit̉. dici pōtſupra tactū ē. ratōes due p̄dicte aſſignāt̉ actꝰ p̄cedētes: iudicia actus ꝯſequētes ſunt reciꝑe excludere. qͣre autēprime ratōes potiꝰ aſſignate ſūt actꝰ an̄cedētes ꝙͣ ꝓprioshec pōt ratio. licet aꝑire claudere ſint actꝰ magisprij ip̄is intraturis regnū excludendis ab eodē: ſubiectatn̄ ſolutōis ſunt penes penitētes īpenitētes ligatōis.ſic eſt de apertione clauſione. licet em̄ ſit aꝑtio ſalutisclauſio ligatis: tn̄ ſoluti ſūt ſubiecta aꝑtiōis quātū ē demodo loquēdi neqꝫ ligati ſubiecta clauſiōis.Nlembrum terciumOnſequenter querit̉ que ſunt claues. Etmo queritur. vtruꝫ ſcientia ſit clauis. Secūdo vtrum poteſtas ligandi ſoluēdi. hec em̄ſolent coīter claues nūcupari.Articulus primusRimo q̄rit̉. vtꝝ ſcīa ſit clauis. ſic videt̉ math̓. xvj. Tibi dabo claues ⁊cͣ. habet̉ er glo.vna clauis ē diſcernēdi ſcīa. Itē ianua regniꝑit̉ ꝙͣtū ad aīaꝫ. ſolū ꝙͣtū ad aīaꝫ rōe vniꝰ ꝑtistiue: ſꝫ rōe ꝑtis intellectiue. iſta at̄ aꝑtio neceſſarioſcꝫ affecſit clauē ſcīe: ⁊cͣ. ꝯtīgit in ꝑte ītellectiua īpedimētūingreſſus. ſcꝫ errorē. Itē vt dic aug. duo ſūt homī īflictamoꝝ parētū. ſcꝫ error difficultas. ſic̄ erroꝓpter pct̄mre qn̄qꝫ claudit̉ v̓itas ip̄a ſiue noticia veritatis ita ſcīa aꝑitur v̓itas occulta clauſa maxīe ī diſcretōe culpe a culpa ⁊cͣ. Itē Gen̄. iij. habet̉ poſuit deꝰ cherubin ad arcēdūhoīeꝫ ab introitu ꝑadiſi. oportuit ad eiꝰ aꝑtōeꝫ eēt clauis reſpicēt cherubin .i. ſcīam. int̓ptat̉ plenitudo ſcīe. Cōtra. clauis dat̉ niſi ſūmo ordini. ſꝫ multi ſac̄dotes hn̄t ſcīaꝫ diſcernēdi: ip̄a ſcīa ē clauis. Itē ſacerdos hꝫ niſi duplicē vſū vel actū circa penitētes vnū oſtēdere deꝰ abſoluit eos a pena et̓na culpa: aliū ligāt abſoluūt eos a pena tꝑali. ſꝫ iſta fieri pn̄t pnīaꝫ: 1gſcīa clauis ē neceſſaria. Itē claues dāt̉ ordiniſcīa dat̉ tūc: ſcīa ē de clauibꝰ. Item nihil ē clauisniſi qd̓ ligat ſoluit. ſꝫ ſcīa neqꝫ ligat neqꝫ ſoluit. ergo ⁊cͣ. Itē ſcīa aꝑiendi oſtiū materiale ē clauis: nec ſcientia aꝑiendi ꝯſtiū ſpūale. Itē dicit aug. ſcientia informatiudiciū: vn̄ ſolū diſpoſitō ē ad iudicādū. relinquit̉ noneſt clauis eēntialis. Itē aliquo deſinēte hr̄e ſcīaꝫ deſinit hr̄e clauē. nec adueniēte ſcīa aduenit ei clauis: videt̉ ſit clauis. exēplū ad. ſecuris ē quoddā inſtrumētū.quā ſi recte feret ꝗs ſequit̉ ex hoc ſit inſtrumētū. ſꝫ accidit ei ex expedite ꝯſequit̉ ſuū finē. Sil̓r de ſcīa. licꝫea expeditiꝰ certiꝰ habēs claues liget ſoluat: ex ēdicēda clauis: ſꝫ expeditō directio clauis. Rn̄ſio. eſdupl̓r ꝯſiderare clauē. eēntialit̓ accidētalit̓. Accidētalieſt q̄dā pt̄as diſcernēdi ꝓueīt ex ſcīa acꝗſita vel infuſa.dico hec clauis ſit eēntialiter: qꝛ hac deſinēte nec adhucdeſinit clauis nec adueniēte adueīt: ſꝫ hmōi ſcīa accidētalit̓ dr̄ clauis. qꝛ accidit claui oꝑet̉ ẜm hmōi ſcīa. ſꝫ aliaque ē pr̄as ſacramētalis ſiue aucͣtas ſacerdoti ꝯfert̉ ī ordine. in ordine ꝯfert̉ caracͣter. qꝛ ordo ē ſignaculū ſpūaleaūt ſpūalis pt̄as ordinatōis. hmōi aūt pt̄as inter lepra etleprā eſt eēntialit̓ clauis. Si querat̉ vtꝝ hec pt̄as cōfert̉intellectui vel affectu vel vtriqꝫ. dico ip̄i li. ar. conferturẜm ſeip̄m. Libeꝝ em̄ arbitriū ē facultas ratōis voluntatis. ita ex altera ꝑte altera pt̄as ad diſcernēdūdum rn̄det his duobꝰ. Ad illud qd̓ obijcit̉ pͥmo. ſacerdotes habēt ſciētiā diſcernēdi ⁊cͣ. dicēdū ē falſum ẜm ſciētia dicit̉ pt̄as ſacramētalis ſiue auctoritas.hec em̄ ꝯfert̉ in ordīe clauis ē. Ad hoc qd̓ dicit̉ ſacerdos hꝫ niſi duplicē actū ⁊cͣ. dicūt ꝗdā ſac̄dos ſcīaꝫclauē on̄dit pct̄ori ꝯfitēti pct̄m ſuū qͣntitatē pct̄i debita