Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtioos debꝫ ꝯfitēti ꝓteſtas dicat ſactenet̉ celare.ri accipit ſubillo ꝯfeſſiōis. Cōtra. q̄ro qn̄ vel an̄qͣan̄ tenet̉. qꝛ neſcit qd̓ꝯfiteat̉ aut poſtſſio nihil ē: qꝛ exqͦvelit ſibi dice̓. ſifeſſio facta fuiīꝓteſtatōeꝫ poteſt illud infrdos poſſit dice̓ ꝯfitenti: nolo illud ſubhic diuerſi diueſa iudicāt.t aliꝗs ſacerdosdice̓ pct̄m: ꝙͣuis illud idē ſicut herit poſtuerētia ſacraſcādalū ali qꝛ eiuſdē pōt affirmatiotia em̄ quā habꝫ quis inqͣtū ē: noticia ſūt reſpectu eiuſdē pctī nūero. de eodemro pōt ꝗs dice̓ ablute ſcio neſcio. eoꝯͣdictio eēt. ꝙͣuis aliꝰ aliꝰ modꝰ ſciēdi ibi eēt. ſicut ſi aliꝗsſcit cauſaꝫ ſolē pati eclipſim illd̓ idē ſcit effectū ꝙͣuisaliꝰ modꝰ aliꝰ ſit ſciēdi. Alij dicūt ſi poſſit dice intuꝫ ſciuit vt deꝰ: poſſit tn̄ dice̓ inqͣyͣtuꝫ fciuit vt. nec diſſionem vel poſt. Alij diſtinguūt. vtꝝ ſciuerit vt an̄ ꝯfeſcūt ſi ſacerdos ſciuerit priꝰ vt poſt vt deꝰ. ſcꝫfeſſionē. qꝛ ille qui priꝰ nouit illud idē recipit ī ꝯfeſſionem:claudit ſibi os reſpectu p̄cedētis noticie. Si aūt ſciuit ecōuerſo. ſcꝫ priꝰ ꝯfeſſione poſt alio claudit̉ os eiꝰ. ſcꝫqꝛ illud īnoteſcit ſibi poſt ꝯfeſſionē. Alij dicūt ſi ſciat aliqd̓ pct̄m ſicut deꝰ. illud idē ſicut an̄ ꝯfeſſionē vel poſt:pt̄ dice̓ abſolute ſcio talē tale feciſſe pct̄ꝫ. pt̄ tn̄ dice̓mīatōne. dicēdo ego ſcio talē mihi dixit exͣ ꝯfeſſionem. talis ꝯmiſit tale pct̄m. vel etiā ego vidi talē fornicātem. Ratio aūt iſtoꝝ pōt. qꝛ ſigillū ꝯfeſſiōis facit ſolum vt poſſit dice̓. ego ſcio ꝯfeſſionē: ſꝫ etiā vt non poſſit dicē ego ſcio. Prime tres opīones vident̉ mihi tenende. Quarta aūt teneri pōt. Nota tn̄ ē loqui de ſacͣmēto ꝯfeſſionis dupl̓r. vel ꝙͣtuꝫ ad obligatōeꝫ neceſſitatis: vtꝙͣtum ad ꝯdecētiaꝫ honeſtatis. Si pͥmo. ſic credouis poſſit dice abſolute. ego ſcio talē ꝯmiſiſſe tale pct̄ipōt tn̄ dice̓ determīatōe. ego vidi talē fornicātē. vel etiaꝫego audiui exͣ ꝯfeſſioneꝫ a petro iudas furatꝰ fuerat. iſtiem̄ modi ſciēdi exp̄ſſe excludūt ſciētiā quā habꝫ aliꝗsfeſſionē. aūt excludēt̉ ſi diceret̉ ego ſcio. Si aūt loqͣmde ꝯdecētia honeſtatis: ſic dico debꝫ dicere ſimpl̓r veletiā det̓mīatōe de illo ſibi ꝯfeſſus ē ſciat ip̄m peccalſe. ſiue inqͣtuꝫ ip̄m peccaſſe nouerit poſt vel an̄. hoc em̄inhoneſtū eēt reſpectu ſecreti ꝯfeſſiōis vbi illud qd̓ dīc ꝯfitens: mori debꝫ. ſcꝫ in aīo ſacerdotis. Si igit̉ loqmur eoad qd̓ obligat ꝯfeſſio de neceſſitate ſacerdotē. dicēdūpōt dicere abſolute ego ſcio petꝝ fornicatū fuiſſe. ꝙͣuis illud idē an̄ vel poſt nouerit ſicut. pōt tn̄ dice̓ determīatione vt dictū ē ſupra. Ꝙtuꝫ v̓o ad decētiaꝫ honeſtatispōt dice̓ determīatōe niſi vrgēte cauſa rōnabili. quia decet ſacerdotē loꝗ de pct̄is alicuiꝰ in ſpāli expͥmēdoſonā niſi ī generali: ne qꝛ ſacerdos ē: p̄ſumat̉ illud audiuerit ī ꝯfeſſione. qꝛ ſi dicat̉ determīatōe ip̄a determīatio dat maliciā inquirēdi vlteriꝰ. vtꝝ illud nouerit velnouerit abſolute. ex hac eſt via ad hoc vt ſciat̉ vtꝝ ille quipeccauit pct̄m ſuū recognouerit in ꝯfeſſiōe. Ad illud qd̓obijcit̉ pͥmo. dicēdū neqꝫ canones p̄dicti neqꝫ p̄tacte decretales excludūt vniuerſalit̓ oēm modū maīfeſlādi pct̄malicuiꝰ: ſꝫ oēm modū quē detegit̉ ꝯfeſſio ſacͣmentalis. modus aūt detegit ſacerdos pct̄m alicuiꝰ ẜm ſcit illud in tuꝫ ē modꝰ de tegēdi ꝯfeſſionē ſacͣmētalē. Ad illd̓illū ꝯfeſſiōis nullo ē infringēdū ⁊cͣ. Dicendū veꝝ ē. qꝛ nec maīfeſtatōe pct̄i dicto vt ſcꝫexp̄ſſo īnoteſcēdi infringit̉ ſigillū nec ꝯfeſſio reuelat̉: ſꝫfactū qd̓ ſacerdos vidit vel exͣ ꝯfeſſionē audiuit iudicat̉. eteſt pct̄m̄ ẜm accidēs ī argumēto. qꝛ huic pct̄o inqͣtuꝫ reuelandū ē extranea ē ꝯfeſſio. dupl̓r ſciat̉: ẜm vnū modūreuelari pōt debꝫ in caſu. ſꝫ alio. vn̄ hec ē falſa. hocpct̄m̄ reuelari pōt qn reuelet̉ ꝯfeſſio. Ad illud qd̓ obijcit magis ē adherēdū illi diffinitōi quā reꝗͥrit ſcire vt deus ⁊cͣ. dicēdū veꝝ ē alijs exiſtentibꝰ paribꝰ. ſꝫ qn̄qꝫ magis expedit vt illo adhereat ſac̄dos quē ꝑmittit ſci-.lxxix.re ꝙͣ quē reꝗͥrit. ſcire vtt deꝰ. vt ſi ex celatōe fieret p̄iudiciuꝫveritati. vl̓ fraus vl̓ dolꝰalicui patrocinaret̉. vel neceſſe haberet ꝗs mētiri vel īnocēs dānari vt ī caſibꝰ p̄tactis. Adillud qd̓ obijcit̉. malis p̄cludēda ē via mallignādi ⁊cͣ. dicendum nūqͣ pōt oīno claudi malis aditꝰmalefaciendinec adeo debꝫ claudi ex claudat̉ bonis via recte agendi nec debet claudi vni malo vt aꝑiat̉ alteri: ideo illa ꝯcludit illud qd̓ dupl̓r ē cognitū neceſſario oporteatcelari. Ad illud qd̓ obijcit̉ ſil̓e de celatōe ſecreti ꝯmiſſi⁊cͣ. dicēdū qn̄ ꝓmittit aliꝗs alicui celabit aliqd̓ ſecre qd̓ ſibi ꝯmittit. debet intelligi ſi cogat obediētiauꝑioris ad reuelatōeꝫ. vel neceſſitas mētiendi vel dānatōnocētis vel alia hmōi. ꝗbꝰ ꝯͣire pōt nec debꝫ. vn̄ ſi ꝗsmiſiſſet alicui tene̓t aliqd̓ factū ſuū ſecretū. ptꝰ niſi vellet factū illud teſtificari: dānaret̉ aliꝗs īnocens. vel neceſſeeēt ip̄m mētiri vel inobediētē vel aliqd̓ graue ſcādalumoriret̉: eſtimo ī tali caſu debēt factū illud celare. obijcit̉ ſi ꝗs cepiſſet aliqd̓ ꝓmiſiſſet illud ſeruaret ſecretū. poſtea cognoſce̓t illud relatōnem alteriꝰ vel etiāan̄. ſemꝑ teneret̉ illud reuelare. dicēdū ē veꝝ. īmoteneret̉ reuelare ex rōnabili. vt tactū ē. nec dico ꝓpt̓debꝫ vel pōt reuelare aliqd̓ qd̓ ꝓmiſit ſe celatuꝝ qꝛ illd̓gnouit alio: ſꝫ ex aliqͣ rōnabili ꝯͣ quā debꝫ obligari aliqͦ ꝓmiſſo. vn̄ eſt ſil̓e de obligatōe ꝯfeſſiōis ꝓmiſſi. Cōfeſſio aūt ita obligat nullo ſcādalo vel diſpēdioē reuelāda. Ad illd̓ qd̓ obijcit̉ ſigillū ꝯfeſſiōis nulla ſiperueniēte noticia debꝫ infringi ⁊cͣ. dicēdū veꝝ ē. necin caſu ꝓpoſito īfrīgit̉ licꝫ aliqd̓ auditū vl̓ viſuꝫ maīfeſtet̉.Ex his dicta ſūt debet ſac̄dos ſume̓ audaciā r̄uelādi vl̓loquēdi defacili de eo ꝯfeſſionē nouerit. eo ꝯfeſſionis ſigillū adeo ē cuſtodiēdū: vt ſolū vitet̉ fractō: īmo etiam dignū ē vt tollat̉ oīs ſuſpitō. ne ī ꝯtēptū veīat ſacramētalis ꝯfeſſio. Queſtio. lxxiv. de poteſtate abſoluentis ſi virtute clauiuꝫ eccleſie.Equitur de poteſtate abſoluētis attēdit̉ circa claues eccl̓iehic q̄rit̉ de clauibꝰ ſic. Prīo an ſint claues. Scd̓o qd̓ ſint. Tercō ſint. Quartoqͦt ſint. Quinto ad qd̓ ſint. Sexto qn̄ claues date ſūt eccl̓ie. Septīo ꝗbꝰ date ſūt. Octauo cum quoordine date ſunt.Alembrū primūUerit̉ prio an ſint claues. vr̄ ſic. Math̓.xvj. Tibi dabo cla. reg. ce. Cōtra. oſtiū reigni celoꝝ aꝑtū ē. illd̓ aperuit dn̄s ī paſſiōeEſa. xxij. dabo clauē domꝰ dd̓ ſuꝑ hūeꝝ eiꝰ. int̓li. xp̄c aperiet erit claudit. glo. qd̓ ī paſſiōe r̄ſerauit claudi n poterit. ſꝫ oſtij exiſtētis īclauſibilit̓ aꝑti nulla ē clauis. Sieēt: fruſtra eēt. videt̉ oſtij regni nulla ſit clauis. Iteꝫxp̄c ē oſtiū Ioh̓. x. oſtiū nūqͣ ē clauſū. Apoc̄. iij. Ecce dedi corā te oſtiū aꝑtū qd̓ nemo poterit claude̓. Glo. meip̄m ſuꝫ veꝝ oſtiū ad vitā. ita vt priꝰ. Itē aug. caritas eccleſie dimittit pct̄a nec ſine hac dimittūt̉. Hec ē mediatiſſima dimiſſiōis nullo ꝯpatit̉ pct̄m. hec at̄ ē ſine clauibꝰ: claues reꝗrūt̉ ad dimiſſionē pct̄oꝝ.ſtra date ſūt. ſꝫ autor nat̉e nihil facit fruſtra. ⁊cͣ.dum claues ſūt maxīe nccͣrie ſūt. vt infra maīfeſtabit̉ aūt ſūt habet̉ Mat̉ .xvj. Ioh̓. xx. Nota tn̄ ē clauis auctoritatis: clauis excellētie: clauis mīſterij. pͥma ē ſolius dei: ſcd̓a ē xp̄i: tercia ē p̄latoꝝ eccl̓ie. Eſt obſtaculuꝫoſtij regni pct̄m ꝯmiſſuꝫ. ꝯͣ qd̓ obſtaculū ē clauis auctoritatis dimittēdi pct̄m quā ſolꝰ deꝰ habꝫ. Eſt etiā aliud obſtaculū reatꝰ mortis et̓ne: ꝯtra qd̓ eſt clauis excellentie. hancxp̄c habuit: qꝛ paſſionē ſuā de reatu mortis et̓ne nobisſatiſfecit nos ab illo reatu liberauit. vl̓ vt ꝗdā ponūt clauis excellētie ē ꝯtra pct̄m originale qd̓ clauſit homī ianuāregni. Eſt etiā aliud obſtaculū. ſcꝫ pct̄i dimiſſi obligatō adaliquā penā tꝑalē: ꝯͣ qd̓ ē clauis mīſterialis quā xp̄c ꝯtulit