Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Articulus primusUerit̉ prim.an neceſſaria ſit ꝯfeſſio penitēi. ſic: videt̉. Ioh̓. criẜ. pōt quiſꝙͣ gratiādei accipere: niſi fuerit purgatꝰ ab om̄i pct̄onie ꝯfeſſionē baptiſmum. Item Amb̓. in li. de paradiſo. pōt quiſꝙͣ a pct̄o iuſtificari an̄ confeſſionē. Itēin ſermone qͣdrageſime. Ecce nūc tp̄us acceptabile .i. inꝯfeſſio a morte aīam liberat. ꝯfeſſio aꝑit ꝑadiſum: cōfeſſioſpem ſaluandi tribuit. Un̄ ſacra ſcriptura dīc. dic tu initates tuas vt iuſtificeris. yſa. xliij. alia lr̄a. Item ſuꝑ illud pͣs. Cōfeſſio pulcritudo in ꝯſpectu eiꝰ. Glo. cōfitendo fit fedo pulcer. Si amas pulcritudinē. cōfiterevt ſis pulcer .i. iuſtus. ecce ad iuſticiā ſiue ad hoc penitens de fedo fiat pulcer neceſſaria ē cōfeſſio. Ex his ptꝫ ꝯfeſſioneceſſaria ē penitēti. Item ꝓuerbi. .xxviij. Quiabſcondit ſcelera ſua diriget̉. Qui aūt ꝯfeſſus fueritreliquerit ea: miſcd̓iam ꝯſequet̉. Item hoc pꝫ rōnem.qꝛ confeſſio ē in p̄cepto. yſa. xliij. Narra ſi ꝗd habes vt iuſtificeris. intelligit̉ de narratōne culpe in cōfeſſione. ſic̄vult Amb̓. obſeruantia aūt p̄cepti ē neceſſaria: quare trāſgreſſio inducit ꝑditōeꝫ. Itē Ia. v. Confitemī alterutrūpct̄a veſtra. Ex his videt̉ eſt neceſſaria. Contra. augexponens illud. Dixi ꝯfitebor aduerſum me iniuſticiā meam dn̄o. dic: ſicut aucͣtas teſtat̉. volūtas remūerat̉ opꝰvolūtas v̓o in cordis ꝯtritōne eſt: opꝰ d̓o in oris cōfeſſioneLuce clariꝰ cōſtat cordis cōtritiōe oris cōfeſſione pct̄adimitti. Si vt ex hoc v̓bo Aug. pꝫ cōtritione delet̉ pct̄m cōfeſſione: non videt̉ confeſſio nccͣia penitenti. ItemAmb̓. in ſermone qͣdrageſime. Ecce nūc tp̄s acceptabile⁊cͣ. pnīa v̓o eſt dolor cordis amaritudo aīe malis quequiſqꝫ ꝯmiſit. hic aſſignat̉ vere pnīe. in nihil tāgit̉ decōfeſſione: igit̉ vt videt̉ vere penitenti eſt nccͣia cōfeſſio Itē miſcd̓ia ſuꝑexaltat iudiciū Ia. ij. vn̄ deꝰ ꝓnior ē admiſerandū ꝙͣ ad ꝯdēnandū. igit̉ ſi ſola volūtate meret̉dānatōeꝫ ex diuina iuſticia: ſola voluntate meret̉ iuſtificationē ex diuina miſcd̓ia. meret̉ dico de ꝯgruo: igit̉ noneſt neceſſaria ꝯfeſſio. Item penitenti ſufficit iuſtificatioad ſalutē. ſꝫ ad iuſtificatōeꝫ impij requirit̉ cōfeſſio. tm̄em̄ qͣtuor reꝗrunt̉ .ſ. infuſio gratie. motus li. ar. contritō.remiſſio pct̄i. ⁊cͣ. Item tanta poſſet ꝯtritō penitētis ſufficeret ad deletōeꝫ culpe pene: ſed deletō culpe pene ſufficit ad ſalutē: ⁊cͣ. Item aug. determinat. ꝑentes pn̄t obligare ꝑuulos deo dyabolo. dicit enim adBonifaciū. ſemel generatꝰ aliquoꝝ carnalē voluptatem. ſemel regeneratꝰ fuerit aliquoꝝ ſpūalē voluptatem: deincepe poſſit vinculo alieno iniꝗtatis aſtringcui nulla ſua volūtate cōſentit. Ex ptꝫ. faciliꝰ pōt fieriobligatio deo ꝙͣ dyabolo. ſꝫ ſola mente ſiue voluntate pōt ſe obligare iuſtꝰ dyabolo: ſola volūtate pōt inobligare ſe deo: eſt neceſſariafeſſio ad ſalutē. It̓epenitētes qn̄qꝫ ſatiſfaciūt in mundo iſto: qn̄qꝫ in purrio. ſatiſfaciētes inpurgatorio longo grauiuſqꝫ puniꝙͣ ſatiſfacientes inmūdo. ponat̉ aliꝗs penitēs abrenūciet foro dei in mūdo obligās ſe foro dei in purgatorioſoluēs igit̉ penā debitā ẜm foꝝ dei in purgatorio. cuꝫ illaſit incomꝑabil̓r gͣuior illa debet̉ iuxta foꝝ dei in mūdoabſoluit̉ ab illa debita eſt ẜm foꝝ dei in mūdo: ſꝫ in talicaſu nulla ē neceſſitas ꝯfeſſi vt videt̉ cōfeſſio ē neceſſaria ad ſalutē. Item ſioſito. cōtritus de pct̄o nihil cogitat de ꝯfeſſione. in tacaſu decedat: cōſtat ſaluabitur. cōfeſſio eſt nccͣia alutē. Item Amb̓. hr̄.iiij. ſnīaꝝ. ideo⁊culpa obrepſit ei. inuenio ꝗd dixerit inuenio qd̓ fleuerit lacrimis eius. lego: ſatiſfactōeꝫ lego: quod defendi pōt ablui pōt. ItemCriẜ. lacrime lauāt delictū qd̓ voce pudor ē ꝯfiteri. veīefletꝰ ꝯſulūt verecūdie. Iteꝫ igorās vinculū ſolue̓ pt̄. oꝑtet vt cognoſcat vt ſciat ꝯpetēti illud ſoluē̓. etpter hoc detegit̉ alligato ꝯfeſſionē. Igit̉ ſi ſacerdos coſcat vinculū .i. pct̄m ſufficiēterpōt. igit̉ non oꝑtet vtpenitens cuiꝰ pct̄a ſcit ſacerdos ꝯfiteat̉: ſed ſacerdos ſineconfeſſione pōt ſibi iniunge̓ pnīaꝫ. Iteꝫ iſtd̓ videt̉ exemplo dn̄i ml̓tis remiſit pcta ſine ꝯfeſſione. ſic̄ mulieri dep̄henſe in adulterio Ioh̓. viij. Nemo inꝗt te ꝯdēnauit mulier: nec ego te ꝯdēnabo. vade ampliꝰ noli peccare. Sil̓iterlanguido trigintaocto ānis lāguerat Ioh̓. v. etiā iſtāinfirmitate meruerat pct̄m ſuū. vn̄ dixit ei dn̄s. Ecce ſanꝰ factꝰ es: noli peccare ne deteriꝰ aliꝗd tibi ꝯtingat. nullam tn̄ exigit ab eo ꝯfeſſionē. Rn̄. nccͣia eſt ꝯfeſſio penitenti ſic̄ on̄dūt aucͣtes rōnes poſite ꝑte iſta. Sꝫ nota ē neceſſitas obligatōis ſiue tentōis ꝯgruentie. vtilitatis. et his modis nccͣia eſt ꝯfeſſio penitēti. Primoſcꝫ neceſſitatis eſt nccͣia rōne p̄cepti ſiue inſtitutōnis xp̄iſeu eccl̓e. neceſſe hēmus facere ea inſtituta ſunt a xp̄o eccl̓ia: ne peccemꝰ ꝯtemptū. Dic em̄ augꝰ. ꝯͣ donatunnullo dicenda ē ꝯuerſio cordis ad deū ſacr̄m deitemnitur. Ubi auteꝫ confeſſio inſtituta ſit infra patebit. Scd̓o modo nccītatis .ſ. cōgruentie eſt nccͣia ratōne recōciliatōnis cum eccl̓ia. peccator em̄ in deuꝫ peccat ineccl̓iaꝫ. Un̄ ſuꝑ illud Ioſue. v. Fac tibi cultros. dicit̉. eccleſia eſt corpꝰ xp̄i. vn̄ in eccleſiā delinquit: ꝗͥ aliqd̓ mēbrūmaculat. contritōne aūt recōciliamur deo: cōfeſſione recōciliamur eccleſie. vn̄ ſuꝑ illud pͣs. Edificabunt̉ ciuitatesiude .i. eccleſie xp̄i. edificant confeſſionē huīlitatis: vn̄foris ab eis remanēt confiteri erubeſcūt. Hec aūt neceſſitas eſt cōgruentie: qꝛ facta recōciliatōne pct̄oris deo:pariter effecta eſt cum eccl̓ia. cōgruit tn̄ vt ꝯfitendo oſtendat ſe deo recōciliatū gratia recōciliatōnis ſiue remiſſionis peccati. Item tercio nccītatis .i. vtilitatis nccͣiaeſt: ꝓpter multas vtilitates que acꝗrunt̉ ꝯfeſſione. Eſtem̄ vtilis ad peccati cognitionē. tenet̉ enim ſacerdos confitentē inſtruere. qn̄qꝫ em̄ aliquis credit veniale mortale ecōuerſo. ꝓpter qd̓ neceſſe eſt confeſſio vt inſtruamur.Leui. x. Uinū om̄e qd̓ inebriare pōt et doceatiſqꝫ filiosiſrael. Deut. xvij. loquit̉ cōfitenti. Aſcende ad locū quemelegerit dn̄s deus tuus. venieſqꝫ ad ſacerdotes leuitici generis. et ad iudicem fuerit in tꝑe. quereſqꝫ in eis indicabūt tibi iudicij veritatē. Item ad ſatiſfactiōeꝫ. verecundia em̄ eſt magna ꝑs ſatiſfactōnis. eſt quaſi palliū precioſuꝫ operiens pctm̄ a deo puniendū. pͣs. confuſio facieimee cooꝑuit me. Ecc̄i. iiij. eſt confuſio adducens gratiam gloriā. vn̄ aug. in li. de pnīa. Qui vos peccaſtis voserubeſcatis. Erubeſcentia em̄ ipſa ꝑtem habet remiſſiōisex miſericordia em̄ hoc p̄cepit dominꝰ vt nemo peniteret īocculto. In hoc em̄ ſeip̄m dicit ſacerdoti erubeſcentiam timore offenſi. fit veniā crimīs: ſit em̄ veniale cōfeſſionē qd̓ crimīale erat in ꝑpetratōne. Et alibi idem. multum ſatiſfactōnis attulit erubeſcentie coīcans nihil eor cōmiſit dei nccͣio denegauit. Ad quandā mētis ſecuritatem quā ex cognitōne venie accepit. Criẜ. dic pct̄a vt cognoſcas quoꝝ acceꝑis veniā. Et ideo in mēte efficit leticiam. Prouer .xv. Secura mens qͣſ̓i iuge ꝯuiuiū. pͣs. In voce exultatōnis ꝯfeſſionis ſonꝰ epulātis. Ad pene diminutōꝫ ex vi clauiū. Mat. xxvj. Qd̓cūqꝫ ligaueris ſuꝑ terram. et Ioh̓. xx. Quorū remiſeritis pcta remittunt̉. pōtſacerdos aliꝗd pene debite relaxare: lꝫ oēꝫ penā. Adint̓ceſſoꝝ ml̓tiplicatōeꝫ. ẜm illud Ia. v. Cōfitemī alterūtrū pct̄a vr̄a orate ꝓinuicē vt ſaluemī. Sac̓dos tenet̉ eiſpālit̓ orare eis ſibi ꝯfitebunt̉. vn̄ aug. qͣnto pl̓ibꝰ cōfitebit̉ in ſpe venie turpitudinē crimīs: tantofaciliꝰ ꝯſequegratiā remiſſionis. Ad augmentū gr̄e. ſepe em̄ in ꝯfeſſion deuota dn̄s augmentat gr̄aꝫ collatā in contritōne qd̓ſignatum eſt in Ezechia a egrotante ad mortē dn̄s ſolum remouit infirmitatēꝯuerſioneꝫ ad ꝑietem et fletuꝫſꝫ addit vite ꝗndecim ānos yſa. xxxviij. qd̓ maxīe augꝫ humilitatē. Un̄ ſuꝑ illud pͣs. hec me conſolata ē in huīlitatemea. humilitate dicit. quā ſibi facit ꝗſqꝫ cōfitendo pct̄a: nſibi arrogādo iuſtici cōterit̉a confeſſione dat̉ gͣtiara orta ē et iulo ꝓſpexitct̄a ſua rex celeſtitficat. hec ē.i. ꝯfeſſio hoīe pct̄ore nata