Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

catio ſit mediāte virtute. Itē querit̉ omēs v̓tutes ſimul infundant̉. quare reꝑatio peccatoris magis nomītur a iuſticia ꝙͣ ab alia virtute? Itē iuſtificatō dr̄ exfide: dr̄ ex caritate: dr̄ eſſe ex iuſticicia ſil̓r ex gr̄a: quhic? Itē aīa dr̄ viuere ex fide. ex caritate. ex iuſticia. ſic̄Ro. viij. habet̉ ſuꝑ illud. Qui iuſtificat. glo. aīa viuit jiuſticiā ſil̓r gr̄am: quō hic? Rn̄ſio. dd̓m iuſtificatōe impij ānīa auerſa a deo gratificat̉ deo. diſponit̉ li.ar. ad recte oꝑandū. inqͣtū gratificat̉ iuſtificat̉ mediātegr̄a. inqͣtum diſponit̉ ad recte oꝑandū mediāte virtuteſicut em̄ impius ē inacceptꝰ deo. hoc exercēs ſe ī oꝑbus cultui dei ꝯtrarijs: ſic in iuſtificatōe impij duo fiūt.vnū ē iniuſtus fit acceptꝰ deo. alid̓ ē diſponit̉ ad oꝑacultus dei. licꝫ potiſſimū in iuſtificatōe ē fieri acceptūdeo qd̓ fit mediāte gr̄a: nihilominus ꝙͣtū ad rōem noīatōis iuſtificatio ꝓprius ē mediāte virtute ꝙͣ gr̄a. Ad illud aūt qd̓ obijcit̉ illud ad Ro. cuiꝰ vult miſeret̉ ⁊cͣ. glo. ibidē. Dicēdum ibi habet̉ iuſtificatio fita deo mediāte gr̄a: ſꝫ deus ſua gr̄a miſericordia iuſtificat: meritis eiꝰ qui iuſtificat̉. Si obijciat̉ ꝯͣ hocqd̓ dicit anſel. Domine ſi punis iuſte punis: ſi ꝑcis iuſteꝑcis. ſi iuſtificādo ꝑcit: ita iuſte iuſtificat. Pōt diciiuſte fieri dr̄ multipliciter. Uno dr̄ iuſte fieri qd̓ fitẜm exigētiā meritoꝝ. ẜm dicit bern̄. iuſticia meritūreſpicit: miſericordia miſcd̓iam intuetur. Alio dr̄ iuſte fieri qd̓ fit in ſolutōem ꝓmiſſi. Neemie. ix. Percuſſiſti abrahā fedus vt dares ei terrā cananei. Et.. Etimpleſti verba tua qm̄ iuſtus es. Ro. iij. Ut iuſtificeris īſermonibꝰ tuis. glo. qui ſunt de ꝓmiſſione filij. Tercio dr̄ iuſte fieri. qd̓ fit ẜm ꝯdecētiā bonitatis. de anẜ.Si ꝑcis dn̄e iuſtus es. qꝛ hoc ꝯdecꝫ bonitati tue. Et ẜmhūc modū dicit aug. vniuerſe vie dn̄i ſunt miſcd̓iaveritas. iuſticia ſicut ſumpta ē ꝯtraria miſcd̓ie ſiuegr̄e: ſimiliter nec iuſticia que ē de ſolutōne ꝓmiſſi repugnat miſericordie d̓i iuſtificātis. Un̄ glo. ſuꝑ illud Ro.iij. Nūc aūt ſine lege iuſticia dei manifeſta ē. dicit. Iuſticia dei dr̄ quā induit ip̄m impiū: qn̄ miſericorditer infideli facit fideleꝫ. Et poſt. Idcirco iuſticia dei dr̄ magis ꝓprie videt̉ dicēda miſericordia. quia de ꝓmiſſiōe origineꝫ hꝫ. ꝓmiſſio dei reddit̉: iuſticia dei dicet̉. Adaliud qd̓ dr̄ iuſtificati ſunt gr̄am ip̄ius. Dicēduꝫ.ibi ſumit̉ gr̄a fide. Un̄ glo. ibidem. quia fide iuſtificatiſunt. Pre. ſcriptura ꝯfuſe ponit gr̄a virtutē ecōuerſoquia forte idē ſunt in ſubſtātia: lꝫ differāt. Pret̓. quocūqꝫ ſumant̉ in iuſtificatōe ꝯcurrūt. inde ē. qn̄qꝫdicit̉ iuſtificatio ex gr̄a. qn̄qꝫ ex virtute: ſic pōt ad aliarn̄deri. Ad hoc qd̓ querit̉. quare hec reꝑatio dr̄ iuſtificatio a iuſticia magis ꝙͣ ab alia pirtute. Dicēdū in iuſtificatōne qua ex impio fit pius: aliquid requirit̉ ex ꝑtedei: aliquid ex ꝑte nr̄a. Un̄ bern̄. deus tria oꝑat̉ in nob̓.cogitare. velle. p̄ficere. primū ſine nobis. ſecūdū nobiſcūterciū nos facit. īmitēdo bonā cogitatōem nos p̄uenitīmutādo malā voluntatē ſibi ꝯſenſum nos iungit. īſtrādo cōſenſui facultatē aptu opus nr̄m: opus ſuū interior opifex innoteſcit. Unde illud idē qd̓ dicebatur gratificatio ex ꝑte dei. ẜm exigit̉ aliqd̓ ex ꝑte hoīs: dr̄ iuſtificatio. Eſt ibi motus li. ar. cōtritio. intelligiturde adultis iuſtificatis. Itē prima virtꝰ ē fides. cōſequenter ſpes caritas: poſtea virtutes morales inter quas iuſticia ē. Un̄ quia cōplemētū ē iuſticia totalis: ille ſtatusdr̄ iuſtificatio. Uel iuſtificatio dr̄ a iuſticia generali:ab illa ē vna ſpecialis cardinaliū. vt dictū ē: qua aliqd̓ acquiritur iuſte a ꝑte nr̄a. Sed iuſtificat̉ ꝑuulꝰ. iuſtificat̉ paganus ſimiliter penitēs. querit̉ ē differentia in his. Rn̄ſio. in his oībꝰ requirit̉ aliquid ex ꝑte hominis. dico iuſtificati: qꝛ ī ꝑuulo. ī eo ſufficit fides eccl̓ie ad iuſtificatōem paſſio xp̄i a quā baptiſmꝰhꝫ virtutē. In pagano v̓o obediētia li. ar. ad credēdum.In penitēte v̓o tm̄ obediētia li. ar. ad credēdum: īmoad recipiēdum gr̄am gratūfacientē deteſtatōe peccatiUn̄ vlterior ē obediētia in penitēte ꝙͣ ī pagano. vn̄ dicit̉iuſtificatio et in his ẜm prius poſteriꝰ. Ad illud qd̓querit̉ de modo vel differētia qua dr̄ iuſtificatio ex fide caritate ⁊cͣ. Dicēdū vt dictū ē. in iuſtificatōe aīapeccatrix efficit̉ accepta deo ordinata diſpoſita. gr̄aꝫaūt fit aīa accepta deo: fidē caritatē ordinata. Sꝫfidē ꝙͣtū ad cognitōem. caritatē ꝙͣtū ad affectiuā. iuſticiā diſpoſita ꝙͣtū ad oꝑatiuā. Iuſticia em̄ ꝑficit aīamdiſponēdo ad recte oꝑandū. nec intelligendo diſponatdiſpoſitōem ē potētia: ſꝫ ē aptitudo ꝓpinqua: nihilominꝰ vnaqueqꝫ p̄dictaꝝ aīam ꝑficit: lꝫ hac appropriatōediſtinguātur. Ad aliud qd̓ querit̉ de vel differētiaqua dr̄ aīa viuere xp̄o gr̄a vel fide ⁊cͣ. Dicēdum gr̄a ēqua viuit aīa in ſua ſubſtātia ſpūaliter. fides. caritas etiuſticia ꝗbus viuit in ſuis viribꝰ. Sicut em̄ vita ē primꝰactus viuētis alij ſunt mediāte vita: ſimiliter gr̄a ē prima ꝑfectio primo viuificās ip̄am aīam formalit̓ fides⁊cͣ. mediāte gr̄a a qua viuificat̉ aīa in ſe ꝯſequēter: ꝑficiunt et viuificāt formaliter. vtpote ꝙͣtum ad vires ip̄iusaīe ī ordine ad ſuos actus ẜm hūc modū differētiā. abip̄a vita prima a qua oīa cui oīa viuūt: eſt vita ſpūal̓creature rōnalis: ex vnione ip̄a. Gr̄a at̄ vnit ip̄sſubſtātiam aīe ip̄a vita prima ſeip̄a viuit. Fides aūtvnit ip̄am ip̄a inꝙͣtum ē veritas. ꝙͣtum ad cogtōem. Caritas vnit ea inqͣtū ē bonitas: ꝙͣtū ad eſfectiuā. Iuſticia vnit ip̄a inqͣtū ē eqͣlitas: ꝙͣtuoꝑatiuā. Iuſticia determinat̉ in quadā rectitudine exigit mediū inter prīcipiū primū finē vltimuꝫ. Exhac multiplici vnione ꝯformitatis cum vita prima appriate loquēdo: dr̄ aīa viuere ſic differēter ab his .ſ. gr̄afide ⁊cͣ. Uerūtamē dr̄ aīa viuit iuſticiaꝫ: intelligit̉gr̄am que intelligit̉ in iuſticia. In virtute intelligituiuſticia general̓. In iuſticia at̄ fides. In fide at̄ gr̄a. Un̄ iuſticiā ītelligit̉ fides pͥor ē. quā aīa primo viuiPrima em̄ perfectio anime ẜm theologicum eſt graAyticulus terciusOnſequēter querit̉ vtrū iuſtificatio ſit a deoprincipaliter rōe potētie vel ſapiētie vel bonitatis. rōe potētie: videt̉. qꝛ magis ē iuſtificare impiū ꝙͣ creare celū terrā. qꝛ vtrūqꝫ ē aliquid denihilo facere in ſuo genere. ſꝫ hoc ē potētie appropriatōem .ſ. de nihilo aliqd̓ face̓ vel creare: ⁊cͣ. Itē rōeſapiētie videt̉ qꝛ iuſtificatio ē diuini cōcilij reuelatio. reuelatio at̄ ad ſapiētiā ꝑtinet. ⁊cͣ. Itvidet̉ Ro. iij. Iuſtifīcati aūt ex ſpūiſancto apiat̉. Itſibi ſimilē facere: hoc autē refritū ſct̄m. Riſio. tota trinitas oꝑat̉ ibi.qd̓ reſpicit aliqd̓ qd̓ ſapiētiā: aliqd̓tatatē. ẜm degenere fit ibiſpicit̉ potētia cuiꝰ ē. ẜm aūt ordinatu: appopriat̉ ſapiētie. ẜm v̓oacceptū. qꝛ iuſtificari ē habere obonitas appropriatōem. hoc patettes que obijciunt̉ ad hoc.Nlembrum ſecundumOnſequēter querit̉. vtrū hac requiritvniuerſalis expulſio peccati. ſic: videt̉ hoc tenebre peccati pn̄t ſimul ſtare luce gr̄e. ij. Coꝝ. vj. Que ſocietas lucis ad tenebras. glo. nulla. iuſtificatio fit niſi mediāte luce gr̄e: nulla ſit ſocietas lucis ad tenebras. vn̄ adgr̄e infuſionē requirit̉ expulſio vniuerſalis pct̄i. Contra. ſacramētum baptiſmi ſuſceptū ī peccato habet effectum ſacramētalem: ſimiliter videt̉ ſacramētū penitētie: ſed effectus penitētie ſacramēti ē iuſtificatio impij ad hāc iuſtificatōem requiritur vniuerſalis expulſio peccati. Itē greg. ſuꝑ exod̓. dicit de illo v̓bo Amoiiij. pluit dn̄s ſuꝑ vna ciuitatē ſuꝑ alterā pluit. eadem ciuitatē ex ꝑte ꝯpluit ex ꝑte aridaꝫ reliquit. Cuꝫ