Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

ſpicienti canones in quibꝰ pnīe taxant̉. ſi iudiciū eccīeꝯforme eſt diuino iudicio. pꝫ ⁊cͣ. Iteꝫ peccatū ſolum meruit aīa igne cremari: ſꝫ dei viſione priuari. ergoqꝫ modo debet tꝑaliter puniri. qui grauiꝰ peccauit acerbius puniri: ſꝫ etiaꝫ diutius debet a dei viſione ſeꝑari. tardius purgari. Contra. quantūcunqꝫmerita ſunt inequalia: tam in celo ꝙͣ in inferno ſunt premia ſupplicia equaliter durātia. pari rōne vt videt̉ debet pena purgatoria. Iteꝫ ẜm intenſior ē culpa: ītenſior ei pena reddat̉. ſꝫ quantū pōt minor pena ſuperminoreꝫ culpā: tantū pōt maior ſuꝑ maiorē. ꝙͣcito liberatur in purgatorio paruꝰ peccator paruā penaꝫ: tamcito liberat̉ magnꝰ peccator magnā penā. Itē ſi aliuscitius alio liberat̉: aut eſt rōne maioris caritatis: autrōne minoris reatꝰ. rōne maioris caritatis videt̉: qꝛquanto ē caritas maior tanto aīa eſt deo ſil̓ior: quantodeo ſil̓ior tanto ſtatui gl̓e vicinior. tāto citiꝰ curaturpurgat̉ in celum fert̉. Sꝫ ꝯͣ. videt̉ rōne mīoris reatꝰ:qꝛ aīa eſt in purgatorio niſi ad ſoluendū qd̓ traxit exhac vita. ſꝫ quanto debitū eſt minꝰ: tanto citiꝰ ſoluit̉. videt̉ talis citius purget̉ in celū ferat̉. Rn̄ſio. dd̓m ſicut dicit Augꝰ. exp̄ſſe in illo igne citiꝰ purgat̉ vnꝰalius. Qui .n. diutius in peccato ꝑmāſit: dignū ē vt diutius ſuſtineat penā. Rurſus grauius offendit: dignū ēvt puniat̉ pena acerbiori: dilatōe patrie lōgiori. diuīa iuſticia faciente: que oībꝰ decentiſſime reddit ſtipendiameritoꝝ. Ad illd̓ qd̓ obijcit̉ in ꝯͣriū de eqͣlitate durationis in celo. dd̓m eſt ſil̓e: qꝛ in inferno pena eterna infligit̉: eterno eſt maius minꝰ: ex ꝑte poſſuꝫ exꝑte ea que eſt eternū. ſil̓r in celo premiū eternū datur. Inpurgatorio v̓o ſola pena tꝑalis infligit̉. ī hac ē diutiꝰbreuiꝰ. Ad illud qd̓ obijcit̉. pena gͣuis eque cito delet grauē ⁊cͣ. Dicēdū verū eēt ſi oīno pena intenderet̉ẜm intendit̉ culpa. ſꝫ diuina diſpenſatio ſic ordinat vt oīno intendat̉ pena ꝙͣtū ad acerbitatē ꝓpt̓ magnā difficultateꝫ patiendi: ſiue etiā qꝛ vult vtroqꝫ puīre. itavt maior acerbitas diuturnitas recōpenſent ſi ꝗd in altero deficiebat. Ad illd̓ qd̓ querit̉: ꝗs citius purgat̉.dd̓m ille qui minorē hꝫ reatū. qm̄ locus purgatoriꝰeſt debitus niſi rōne reatꝰ. Ad illd̓ qd̓ obijcit̉ ẜm caritas eſt maior citiꝰ ⁊cͣ. Dicendū caritas maior augegl̓am intenſiue extenſiue ſiue ẜm duratiōꝫ. Si .n. duoinnocētes inequalis caritatis ſimul morerēt̉: ſimul euolarent. tn̄ equaliter bt̄i eēt. Qd̓ dicit. quāto caritas eſt maior tanto eſt ſimilior ſtatui gl̓e. Dicendū verum eſt rōne ordinatōis ad bonū: ſꝫ magis ꝙͣtū ad liberatōꝫ a malo. velocior aūt purgatio reſpicit ereptiōꝫ amalo directe habilitatōꝫ ad bonū.Ꝙͣtuꝫ ad quartū .§. iiij.querit̉ de euolatōne purgatoꝝ. Querit̉. vtꝝ aliquispurgatoꝝ ſiue ſanctoꝝ euolet in celū an̄ iudiciuꝫ. Et videt̉ ſic. Luc̄. xxiij. Hodie mecū eris in ꝑadiſo. aīa latronis illo die fuit xp̄o. ſꝫ ꝯſtat xp̄s qd̓ ꝓmiſit poſtmodū abſtulit. ſemꝑ fuit xp̄o poſt. Sꝫ xp̄s aſcendit in celū. aīa latronis aſcēdit. pari rōne alie ſct̄oꝝaīe. Itē Phi j. Cupio diſſolui xp̄o: ita dicebatapl̓s. ſꝫ conſtat deſideriū ſuū erat caſſum. ſtatī poſtdiſſolutōꝫ fuit cum xp̄o. Iteꝫ apoc̄. vj. Data ſunt illisſingule ſtole. ſꝫ non eſt ſtola niſi gl̓a aīe vel corꝑis. ⁊cͣ. Itē caritas eſt pondus ſpirituū ſufficient̉ inclinas ſurſum eleuans. ſi ſit aliꝗd retardās: ſtatim caritatem aīa ſurſuꝫ eleuat̉. ſꝫ purgat̉ in purgatorio poſt purgatōꝫ hꝫ aliꝗd retardās. ſtatim euolat. Itē differre mercedē mercenarij facit preiudiciū iuſticie. ſꝫ deus ē.ſumme iuſtus. ſtatim qn̄ inuenit hoīeꝫ dignū retribuit. Iteꝫ ꝓuerbi. xiij. Spes que differt̉ affligit aīam. Sidiffert̉ premiū ſanctoꝝ vſqꝫ ad iudiciū: videt̉ ſint ītinua afflictōe gemitu expectatiōe. ſi tantū deꝰ differt: videt̉ ipſe ſit illis crudel̓. Cōtra. Apl̓s loquēsde martiribꝰ ſanctis fidelibꝰ dic̄ Heb̓. xj. Hi omēs teſtimonio fidei ꝓbati: acceperūt remiſſionē deo nobis melius aliꝗd ꝓuidente. vt ſine nobis ꝯſūmaret̉. ſi ſancti priores debuerūt ꝯſummari ſine alijs ſct̄isapl̓is: vſqꝫ ad diē iudicij creſcat numerꝰ ſanctoꝝ: videtur rn̄us euolet an̄ aliū. Item Math̓. xxv. Statuet agnos a dextris: hedos aūt a ſiniſtris. dicet hisa dextris eius erūt: Uenite bn̄dicti patris mei ꝑcipite regnū. videt̉ ſint ante illud iudiciū regnū ꝑcepturi.Si .n. prius ꝑcepiſſent diceret dn̄s: ꝑcipite regnum Iteꝫ nullius poſſeſſio que habet̉ ſnīaꝫ obtinet̉ antlationeꝫ ſnīe. ſꝫ vite eterne poſſeſſio habet̉ ſnīam. cuꝫſnīa detur in die iudicij euolat aliqͣ aīa in celū. Iteꝫmagnifici regis eſt eo modo ſtipēdia elargiri que eiusmagnificētia magis declarat̉. ſꝫ hoc ē precipue cuꝫ ſit curia vna ex multitudine aggregatōe multoꝝ. videt̉ qdn̄s reſeruet gl̓am eternā vt omībꝰ ſimul ꝯferat. Iteaīa peccauit in carne. videt̉ in carne deberet puniri. nunꝙͣ ꝑfecte purgat̉ nec punit̉ qͦuſqꝫ reſumet corpus īquo purget̉. ſꝫ ante ꝑfectaꝫ purgatōꝫ euolat aīa in celum. ante diē iudicij. Iteꝫ corꝑa glorificabunt̉ante diem iudicij quantūcunqꝫ ſit ſanctꝰ qui morit̉. pari rōne nec aīe. Rn̄ſio. quidam errantes ponebatnullus ſanctoꝝ an̄ iudiciū generale in celū aſcēdit. ſicutquibuſdam grecis imponit̉. Et iſto errore videt̉ facereglo. quedā ſuꝑ pͣs. Noli emulari. vbi dicit̉. iuſti moriūt̉ ſtatim ſunt vbi erūt etiā poſt iudiciū: ſꝫ in illa requie vbi erat lazarus abrahā. ſꝫ ſicut in ipſa glo. ptꝫex ꝯſequētibꝰ: iſtud eſt dictū ꝙͣtū ad ſtolā corꝑis: ꝙͣtumad gl̓am aīe vel locum. Certum eſt .n. xp̄us expoliauitprincipatus ptātes Coloc̄. ij. Ac hoc ꝯſtat ſanctosin lymbo ſunt ad celū xp̄o ſublimatos. ac oēsiuſtos qui hēbant reatuꝫ pene modo ꝯſimili ſublimatos. Ad illud qd̓ obijcit̉. acceperūt repromiſſiōes.Dicendū apl̓s vocat ꝯſummatōꝫ ꝙͣtū ad illius ſuꝑneciuitatis implctōꝫ. Uel dd̓m. apl̓s intelligit ꝙͣtum adtempꝰ gratie qd̓ ꝯſeruauit vſqꝫ ad nos. vt nos facti ꝑticipes gratia: in abundātia ꝑticipes etiā fieremꝰ glorie. Ad illud qd̓ obijcit̉. ſtatuet agnos ⁊cͣ. Dicendū iudiciū illud erit ꝙͣtum ad ꝯſummatā glorificatōꝫ in aīacarne. quā nondū hn̄t mortui: ꝙͣuis aīe iam ſunt beate īcelo. Ad illud qd̓ obijcit̉ de ſnīa. Dicendū ſic̄ dupl̓icōtingit regnū obtinere .ſ. integre ꝑfecte ſiue in toto:alio modo ẜm aīam ſiue ī ꝑte. ſic duplex eſt iudiciuꝫ ſiueduplex ſnīa. Naꝫ ſicut homo glorificat̉ ẜm ꝑtē: ita ꝑticularit̓ iudicat̉ de eo ſnīa fert̉ qn̄ aīa de corꝑe egredit̉.ūt vniuerſale erit qn̄ erit glorificādus totaliter: tūc ꝯſummabit̉ curia celeſtis. Et ſic duplex iudiciū competit duplici poſſidendi gl̓am. duplex modus competit duobꝰ .ſ. diuine magnificentie: nr̄e indigentie. ꝓpter nr̄aꝫ indigentiaꝫ tollendā ſtatim qn̄ aīa eſtapta ſublimat̉ ad gl̓am: quia fruſtra expectaret cuꝫ nonpoſſit amplius mereri. ꝓpter diuinā magnificentiā oſtēdendā reſeruat̉ vniuerſalis generalis reſurrectō corpo in fine ſeculoꝝ. Et ſic in nullo preiudicat̉ ꝯmodo nr̄o aīa aſſumit̉ in gl̓am ante iudiciū generale. nec ſil̓r diuine magnificētie: cuꝫ in fine ſeculi ꝯſummabit̉ gl̓a ī corpoꝝ reſumptione glorificatōe. totū fiet qd̓ fieret etiāſi differet̉ gl̓a aīaꝝ. Ex his pꝫ ad vltimo obiecta ſcꝫde poſſeſſione ſnīam de dei magnificētia corpoꝝ reſurrectione. de quo habebit̉ queſtio infra.Queſtio. lxvj. de ꝑtibuspnīe inꝙͣtuꝫ ſacramentū in generali.Ictum eſt de partius pnīe diſtinctis ẜm diuerſitateꝫ ſtatuū: reſtat dicere de illis diſtinguūturẜm diuerſitatē actuū. Iſte aūt ſunt tresꝯtritio ꝯfeſſio ſatiſfactio. De his q̄rit̉primo in generali: ſcd̓o in ſpeciali. Circa pͥmū q̄runt̉duo. Primū ē. cuiꝰ ſunt ꝑtes. Scd̓m cuiꝰ mōi ſūt ꝑtes.