obiecta. Nec rōnes mgr̄i ſent̉. vident̉ multe efficacie. Ꝙenī recitat mgr̄ verbū augͥ. ꝙ qui edificat lignū fenū ⁊ ſtipulā. quedā cremabilia edificia .i. venialia pct̄a ſecū portant: que igne emūdatorio termināt̉. intelligit̉ ꝙ ipſa venialia reliquerūt aliqͣ cremabilia in aīa que tollunt̉ illoigne: nō ꝙ ipſa culpa cremet̉ ibi. ¶ Qd̓ aut obijcit̉ ex verbis Greg. ſcꝫ ꝙ quedā leuia ī futuro dimittēda ſunt. intelligi pōt ꝙͣtū ad penā. ⁊ plus expedit hͦ dictū fuiſſe de leuibꝰ ꝙͣ de grauibꝰ: ne crederet̉ nihil graue ſuſtinendū fore ꝓpter peccata venialia. ⁊ ſic ex ꝯn̄ti pnīa ꝓ illis negligeret̉. Huic aūt opīoni vltime magis videt̉ mihi aſſentiendū. tum qꝛ voluntas eſt inuertibilis poſt mortē vt vultGrego. tum qꝛ ſtatus ille nō ē meritorius vt vult Augꝰ.Pret. habet̉ ab augͦ. ꝙ poſt mortē non fit noua remiſſioculpe. ¶ Ad iſta aūt que obiecta ſunt ꝯſequēter pōt dici.ꝙ ſuppoſito ꝙ aliꝗs decederet in gr̄a cū culpa veniali (qd̓ad pn̄s nō aſſero ſꝫ potius opinor ꝯͣriū) niſi obſtaret diuina ordinatio: quā decretū ē. ꝙ poſt mortē nō eſt ſtatusmerendi nec demerendi: nō videt̉ mihi incōueniēs ponere ꝙ gr̄a poſſet venialia delere. Un̄ ⁊ rōnes ꝗbꝰ on̄ditury gratia qͣntū in ſe eſt hꝫ ptātē delendi culpā ⁊ poſt morē: vident̉ mihi ꝯcedende. ſꝫ ꝙ hoc nō pōt: hoc nō eſt quiaaliꝗd ſubtractū eſt virtuti gr̄e: ſꝫ potius ꝓpter diuinū decretū quo diffinitū eſt. ꝙ poſt mortē nō eſt tempꝰ merēdivel demerendi. vt pꝫ ex verbis auḡ. Ex hͦ pꝫ rn̄ſio ad obiecta que ſequūt̉.Articulus quartꝰEquit̉ de cauſa remiſſiōis. Circa hͦ duo q̄rūt̉Primū eſt. vtꝝ venialia pn̄t deleri ſine gr̄a gͣtufaciente. Secūduꝫ. vtꝝ pn̄t deleri ſola gratia ſiue ꝯtritione.Circ a primū vide.§. j.tur ꝙ ſic: ꝑ hoc ꝙ oīs culpa remiſſa eſt oīno cū eſt punitaquantū ipſa exigit. ſꝫ venialis culpa eſt digna ſola pēa tēporali. gͦ cū om̄e tꝑale fineꝫ habeat: poſſibile eſt aliqueꝫexn̄teꝫ extra grām ſufficient̉ ꝓ illa culpa puniri. gͦ poſſibile eſt ſine gr̄a remitti. Prima ꝓpoſitio manifeſta ē. ꝗanullꝰ ita ſeuerꝰ eſt in iuſticia ꝙ puniat vltra qd̓ meruit ꝙpeccauit. gͦ cū ſufficient̉ punit ampliꝰ nō punit. ſꝫ nō pōteē culpa ſine reatu. gͦ ceſſante reatu ceſſat ⁊ culpa. ¶ Itēveniale peccatū eſt minor amor dei ⁊ maior debito creature. vnde veniale dicit nimiā pronitatē ad bonū ꝯmutabile. ſꝫ ꝓnitas pōt ſine gr̄a aboleri: qm̄ qui ē pronus adauariciā ſine gr̄a pōt fieri ꝓdigus ⁊ pronꝰ ad ꝓdigalitateꝫ. gͦ ⁊cͣ. ¶ Iteꝫ in morbis paruis natura n̄ indiget medicina: ſꝫ ſolum qn̄ morbꝰ grauis ē. vt qn̄ natura ꝓſtrataeſt magnitudine morbi: ⁊ nō ꝯſiſtit in ſuo vigore. ſed venialia nō ꝓſſernūt naturā ſpūs: īmo in ſuo vigore dimittunt eā. gͦ medicina gr̄e que eſt medicina mortaliū: n̄ reꝗrit̉ ad purgatōꝫ venialis. ¶ Iteꝫ quāto morbi minoremhn̄t connexionē ⁊ ſimilitudinē: tanto ſpecialiꝰ pōt vnusſine alio curari. ſꝫ veniale maiorē hꝫ conuenientiā cū aliquo veniali ꝙͣ cū mortali. ſꝫ vnū veīale pōt deleri aliquoremanēte. gͦ multo fortiꝰ pōt deleri veniale remanēte mortali. gͦ ⁊cͣ. ¶ Iteꝫ ſi veniale nō pōt deleri ſine gr̄a: eſto ꝙaliꝗs in ſolo veniali morit̉: illd̓ nunꝙͣ delebit̉. ſꝫ ꝙͣdiu durabit puniet̉. gͦ eternal̓r ex ſeipſo punit̉. gͦ n̄ differt a mortali. ¶ Iteꝫ incomꝑabil̓r eſt minor culpa venialis ꝙͣ mortalis. gͦ ſi ad deletōꝫ qͣi infinitoꝝ mortaliū ſufficit gr̄a gͣtū faciens: videt̉ ꝙ ad deletionē venialiū ſiifficit gͣtia gratiſdata: vel ꝙ nulla gr̄a requirit̉. ¶ Cōtra. Auḡ. de ciui.dei. xxj. Nec magna nec ꝑua pn̄t nobis dimitti niſi nosdimiſerimꝰ debitoribꝰ noſtris. hoc n̄ eſt ob aliud. niſi ꝗadū homo nō dimittit eſt ſemꝑ in peccato. gͦ nullū peccatū pōt homini dimitti ꝙͣdiu eſt in peccato mortali. gͦ ſi ſola gr̄a a peccato liberat: veniale nō dimittit̉ ſine gratia.¶ Iteꝫ ſi aliꝗd delet aliꝗd aliud: hꝫ oppoſitōꝫ ad illd̓ aliquo modo. ſꝫ nec pēa nec natura hn̄t oppoſitōꝫ ad culpā.gͦ nec ꝓpter penā nec ꝓpter naturam delent̉ venialia niſiaſſit gratia. ¶ Item omne peccatū nocet ⁊ adimit ſicutvult Augꝰ. in ench̓. ⁊ multis locis. gͦ veīale aliꝗd de bonō ſpūali ⁊ rectitudine adimit. ſꝫ ſolus deus pōt reſtituēaīe bonū amiſſuꝫ: ſicut ſolꝰ potuit creare. ⁊ hͦ ē ꝑ grāꝫ. q⁊cͣ. ¶ Iteꝫ deus punit ꝓ veniali. hͦ ꝯſtat. gͦ aliꝗd inuenidiſplicentie in veniali. ſꝫ nihil oīno remouet diſplicētiamdei niſi qd̓ inducit placētiā ⁊ veniā. ſꝫ ſolū gr̄a gͣtū faciēseſt illa q̄ deo place̓ facit. gͦ ⁊cͣ. ¶ Itē ꝑfectiꝰ ē cauere a veniali ꝙͣ a mortali. gͦ doni eque ꝑfecti vl̓ magis ꝑfecti actꝰeſt delere veniale ꝙ delere mortale. ſꝫ mortale deleri n̄ poteſt niſi a bono gr̄e gͣtūfacientis. gͦ ⁊cͣ ¶ Rn̄ſio. ꝙ aliqͦꝝpoſitio fuit: ꝙ venialia ſine gr̄a gͣtūfaciente deleri pn̄t ꝑgrām gratiſdatā. ⁊ ratōeꝫ hꝰ on̄dere voluerūt. ꝓ eo vicꝫꝙ veniale peccatum nō repugnat gratie gratumfacientiſꝫ gratiſdate. nec offendit diuinam maieſtateꝫ. quia ibi n̄diligitur aliquid ſupra deum: ſed aliquantuluꝫ inordinate ſub deo. ⁊ ideo ſicut mortale poteſt deleri per grāmgratumfacientē quia ei repugnat: ⁊ quia deo offenſa reconciliat: ⁊ quia deuꝫ contemptū amare facit ſuper oīa.ſic veniale deleri poteſt per gr̄am gratiſdataꝫ que illammodicā inordinationeꝫ remoueat ⁊ illam occaſionē minus amandi deū ab ipſa aīa tollat. nec oꝑtet ibi eē grāmeleuanteꝫ aīam ad dilectioneꝫ dei ſuꝑ omīa: qꝛ ꝑ venialenihil amatur ſupra deum. Sꝫ hec poſitio a veritate deuiat. omne enī peccatū eo ipſo ꝙ peccatū eſt: aīaꝫ defedat⁊ aliquo modo ipſam deordinat. ⁊ ex hoc neceſſe ē ꝙ aliquo modo deo diſpliceat. Qm̄ igit̉ nota diſplicentie minima que eſſe poſſit in habitu gratie qui reducit ad complacentiā ⁊ amicitiā auferri nō pōt: tenendū eſt omninode omni peccato general̓r ꝙ nullum oīno pōt deleri ſinegr̄a gratūfaciente. ſic .n. decreuit diuina ꝓuidentia nr̄aꝫdebere tolli feditateꝫ: ⁊ deordinatōꝫ reduci ad diuinā coplacentiā. ¶ Ad illud qd̓ obijcit̉. ꝙ ſufficiens punitio abſoluit a culpa. Dicendū ꝙ ſi iſtud intelligat̉ in facie hominū qui iudicāt ẜm exteriora: pōt hr̄e veritatē. ſꝫ ī faciedei qui conſiderat facieꝫ aīe internam ⁊ decoreꝫ imagīsſue. quantūcunqꝫ ſit pena nō pōt oīno abſoluere peccatorem niſi remoueat̉ interior deformitas. ⁊ ideo ī foro deiimpoſſibile eſt peccatuꝫ ſufficient̉ puniri pena temporali ꝙͣtum ad tempus niſi deleat̉ ꝑ grām. ¶ Ad hoc quodobijcit̉. ꝙ veniale dicit maioreꝫ pronitatē ⁊cͣ. Dicenduꝫꝙ hoc eſt verum. ⁊ tamen hoc infert quandā notā diſplicentie ꝓpter quā nccͣia eſt gratia ad eius deletōeꝫ ad hocꝙ reducat̉ ad diuinam complacentiā. ¶ Ad illud qd̓ obijcit̉. ꝙ morbꝰ paruus in natura nō indiget medicina ⁊cͣ.Dicendū ꝙ hoc verū eſt ⁊ ſil̓r in ſpūalibꝰ: ⁊ ſi recte fiat ſimilitudinis tranſlatio. Natura aūt hꝫ in ſe fundamētuꝫſanitatis .ſ. virtutes naturales regentes complexionē ⁊expellentes nociua. regimē aūt ſpūalis ſanitatis nō ē niſi gr̄a gratūfaciēs. ⁊ ideo ſicut corrupta vi naturali: n̄ p̄tdeleri morbus corꝑalis: ſic nec abſente gr̄a pōt deleri qͣntum lꝫ ſit paruus morbꝰ ſpūalis. nō gͦ gratia eſt ſoluꝫ ſieut medicina ſed ſicut virtus regitiua. exterius autem ſacramentuꝫ eſt ſicut medicina que non indiget gr̄a nccͣio:lꝫ ſit neceſſaria curatione morbi peccati venialis. maxīequando inualeſcit per conſuetudineꝫ. ¶ Ad illud quodobijcit̉. ꝙ maior eſt cōnexio venialis ad veniale ⁊cͣ. Dicēdum ꝙ veniale ſine veniali pōt deleri. qꝛ neutruꝫ fundamentū virtutis viuificantis ⁊ ſanantis euertit ſcilꝫ gratiam: ſed mortale extirpat grām. nō enim ſimul ſtat cumvita. ⁊ qm̄ nō poteſt deleri aliqua culpa ſine gratia: id̓onullus morbꝰ etiā minimꝰ poteſt deleri quin deleat̉ oīsculpa mortalis. nō ſic aūt eſt in veniali: ꝓ eo ꝙ vtrunqꝫſimul ſtat cū gratia. ¶ Ad illud quod obijcit̉ de eo qui inſolo veniali decedat ⁊cͣ. Dicendū ꝙ hec poſitio eſt impoſſibilis. ⁊ ideo nō ē mirū ſi accidat impoſſibile. qꝛ impoſſibile eſt ꝙ decedens ſine gratia gratū faciente decedat ī ſolo veniali. ſi tn̄ aliquis decedat cū originali ⁊ veniali: velcū mortali ⁊ veniali: ꝓmeretur ꝓ veniali aliquantulampenā intēſiorē. ſꝫ rōne adiuncti pena illa erit eterna: nonratione ipſius culpe venialis. ¶ Ad vltimuꝫ dicendū. ꝙ