ſio fit in oꝑe ſatiſfactio. Un̄ ꝓprie ſunt ſigna cōtritōnis.Un̄ decretalis de penitētia fit itaqꝫ ꝯfeſſio ad offenſionēnō ad acquiſitōem venie. Itē aug. li. de penitētia. Sicutcomes penitētie dolor ē: ita lacrime teſtes doloris. ⁊ ſimiliter intellige de planctu in ore et ſatiſfactōne in oꝑe queſunt teſtes doloris et ꝯtritōis in corde. quia igitur ꝯtritōē quicquid virtualit̓ rei ē in penitētia. alia v̓o duo ſignaꝯtritōis ſunt: igitur diffinitio cōtritōis ē diffinitio penitētie. nec debet alijs duobꝰ ꝯuenire. ¶ Ad illud qd̓ obijcitur. ꝙ penitentes ẜm veritatē patiunt̉ recidiuū qn̄qꝫ. etita admittūt plangenda. Dicēdum ꝙ deſcriptio aſſignata ē penitētie fructuoſe ſiue finalis. Uel pōt aliter dici.nō admittere penitēda nō excluditur ſimpliciter: ſed coexiſtentia eius. nec intelligitur tm̄ de admiſſione in effectu: ſed et in ꝓpoſito ſiue voluntate .i. neqꝫ actu admittatnec actu admittere velit: vt ſit ſenſus. Penitentia vera ēpenitenda nō admittere .i. qui habet veram penitentiaꝫē in ꝓpoſito ſiue voluntate nō admittēdi penitēda. neqꝫ īactu ea admittit. Unde duo oppoſita in deſcriptōe .ſ. nōadmittere penitēda et penitēda deflere ad idem tempꝰ habent referri. vt .ſ. in illo tꝑe in quo penitet .i. deſlet cōmiſla: nō admittat penitēda .i. neqꝫ actu admittat neqꝫ actuadmittere velit. quia ſi defleret admiſſa ⁊ admittet actupenitenda: nō eēt penitētia. Unde greg. ī paſtorali. Quiadmiſſa plangunt nec tn̄ deſerūt ꝯſiderare: ſollicite ſciātquia flendo ſe inaniter mundāt qui viuendo nequiter ſeinquinant. cū idcirco ſe lacrimis lauāt vt mundi ad ſordes redeant. Preterea. ſi haberet voluntatē admittendipenitenda nō eēt vere penitens. Un̄ nō ſufficit nō admittere actu: ſed nec voluntate. Un̄ aug. et ē de peni. diſ. iij.Tandiū gaudeat et ſperet de gratia: ꝙͣdiu ſuſtentatur apenitentia. Dicit em̄ dn̄s. Uade et amplius noli peccare Ioh̓. viij. Nō dicit nō pecces: ſed nec voluntas peccādi in te oriatur. hec aug. Sic igit̉ intelligēda ē deſcriptiopoſita. vt .ſ. tꝑe quo peccata defleat: neqꝫ actu neqꝫ voluntate deflenda ſiue penitenda admittat. Et hoc videt̉ expreſſius dicere Iſido. de trini. ſic. Ille vere penitentiamagit. qui nec penitere p̄terita negligit: nec adhuc penitēda ꝯmittit. nō dicit ſimpliciter nec penitenda cōmittit: ſꝫnec adhuc .i. qn̄ penitet de p̄terito. et hoc patet ꝑ hoc qd̓ſubditur ab eodē qui dicit. Qui v̓o lacrimas indeſinenter fundit et tn̄ peccare nō deſinit. hic lamentū habet etmundatōem nō habet. ¶ Ex hoc patet reſpōſio ad aliudqd̓ obijcitur. ꝙ ẜm veritatē deſcriptōis nullus penitensē peccaturus mortaliter. Hoc aūt veꝝ ē ſi ꝙ dr̄ n̄ admittere penitēda: omne tp̄us reſpiceret. ſi em̄ oporteret nūꝙͣ admittere penitēda ad hoc ꝙ vera eēt penitentia: nūqͣvere eēt aliquis penitēs ſi vnꝙ admitteret penitēda: ſedverbo p̄dicto ſolū negat̉ admiſſio penitēdoꝝ et ꝙͣtum adactum et voluntatē dū veram habet ꝗs penitentiā. ¶ Adillud quod obijcitur ꝙ penitentia habꝫ reſpectū ad p̄tenita ⁊cͣ. dd̓m ꝙ ē penitētia virtus et ſacramentū. illa aūtque ē ſacramentū primo reſpicit ad p̄teritū inqͣtū hmōiinꝙͣtum aūt ſatiſfactoria cū hoc ꝙ reſpicit peccatū p̄teritū deflendo illud: habet deteſtari ꝑpetuo omne genꝰ pct̄i.Unde penitētie ſacramēti inꝙͣtum ē ſatiſfactoria noſolūē cōmiſſa deflere ſed cōmittēda ꝑpetuo deteſtari. Inqͣtūat̄ penitētia virtus ē. quia eius ē tueri ſubiectū ab impedimētis que impediūt expeditōem eius ī finē: reſpicit futura. ¶ Ad aliud quod obijcit̉. ꝙ penitētie ē ꝓprie punireſed punire ē ꝙͣtum ad peccatū p̄teritū ⁊cͣ. Dicēduꝫ ꝙ penitentie nō ē tm̄ punire ꝓut punire dicit penā infligere:ſꝫ ꝓut dicit penā infligere ſatiſ factoriā ꝓ offenſa dei. Satiſ factoria aūt eē nō pōt niſi exerceatur cum ꝑpetua deteſtatione peccati .i. cū voluntate ꝑpetue deteſtatōnis. alit̓nō ē accepta deo. ¶ Ad illud quod obijcitur de glo. ſuperillud. Logitabo ꝓ peccato meo que eſt. duo ſunt modi ꝑfecte penitētie. ꝯfeſſio et emēdatio. ſed ꝯfeſſio et emēdatōſolū reſpiciūt peccatū p̄teritū. dd̓m ꝙ glo. illa loquit̉ depenitētia ſacramēto ꝓut ē ſatiſfactio eccl̓ie. quia inqͣtuꝫtalis nō requiritur niſi ꝯfeſſio et ſatiſfactio. Cōtritio eīē qua ꝓprie fit recōciliatō dei. cū qua requiritur volūtasꝑpetue deteſtatōis. aliter em̄ nō eēt ꝯtritio. Alie aūt partes ſunt pnīe quibꝰ fit recōciliatio deo: alie eccl̓ie. ¶ Adillud Iſido. Ille digne agit penitētiaꝫ ⁊cͣ. Reſponſioillud dicit̉ legitime factū. qd̓ ẜm legē dictātē illud facē. Sed cū dicit̉ ſatiſfactōeꝫ legitima duo dico. ſatiſfactōnē ⁊ legitimā. legitima at̄ dr̄ illa que ẜm legē humane diſcretōnis ⁊ diuine ordinatōnis exercēda ē. talis at̄ dicit̉illa que ſemper durat ꝙͣtum ad dolorē de p̄terito. quia eīnō pōt ſciri ab homine quāta requiritur ſatiſfactio: ſemper exercēda eſt. maxime ꝙͣtum ad exercitium fletus ſiuedoloris. Un̄ Iſido. de trini. xij. c. Ꝙuis ꝑ pnīam ꝓpiciatio peccatoꝝ ſit. ſine metu tn̄ hō eſſe nō debet. quia pnīeſatiſfactio diuino tm̄ penſatur iudicio nō humano. ꝓinde quia miſeratō dei occulta ē: ſine intermiſſione flere neceſſe ē. Rōe igit̉ qͣ legitima: ſemꝑ debet eē. rōe qua ſatiſfactio: requirit̉ ꝙ exerceatur cū deteſtatōne peccati. Preterea. nō omnis penitentia ē ſatiſfactoria niſi ſit acceptadeo. qd̓ eē nō poteſt: niſi deteſtetur generaliter omne peccatū et nullū admittat. ¶ Ad vltimū quod obijcitur. ꝙ ſipnīa reſpicit peccatū futurū: tunc timere erit actus eēntialis penitētie. Dicēdum ꝙ hoc nō valet. quia pnīa reſpicit malum futurū: nō principaliter vt timēdum: ſꝫ vtnō admittēdum. Un̄ nō admittere penitēdum ꝑ ſe ē penitētie virtutis vt ex dictis patet. duo em̄ ſunt actus pnīe.dolere de p̄terito: nō admittere futurū. bene tn̄ neceſſarius ē timor ad tollendā negligentiaꝫ ⁊ excitatōem diligētie. quia eccͣs. vij. Qui timet deū nihil negligit. ¶ Conſequenter queritur de alia ꝑte diffinitōis .ſ. hac. ⁊ admiſa deflere. Ꝙ dico admiſſa deflere nō dicit fletum exteriorē. quia hic fletus nō ē in poteſtate nr̄a. Preterea nō videt̉ dicere motū affectōnis vehemētis. quia hoc ſimilinō ē in poteſtate noſtra. Si dicit nolle feciſſe: dicit illudquod ē liberi arbitrij. ¶ Sꝫ tunc obijcit̉ ſic. Si nolle feciſe ē meritoriū: ē actus virtutis. ſed omnis actus virtutielicitur cum pleno conſenſu ⁊ deliberatione. ſed omnidiſcrete et cum deliberatione eligens ſiue volens eligitillud ſiue vult quod poſſibile eſt. igitur omnis actusvirtutis debet eſſe reſpectu eius quod poſſibile ē: ſꝫ nullum factum p̄teritum ē poſſibile nō fuiſſe īmo impoſle: igitur nullius virtutis actus ē nolle fuiſſe quod fuit.vel nō feciſſe quod fecit. quia hoc impoſſibile ē. ¶ Preterea vt dicit hugo. Deus nō poteſt facere ꝙ illud nō ſit factum qd̓ factum ē: dicit em̄ ſic. Quod factum ē nō fuiſſenon poſſe dicitur deus: quia factum ē. ⁊ quod factum ēnō factum eſſe nō poteſt. quia quod verū ē: falſum eē nōpoteſt. ⁊ idcirco nō poteſt. quia ſi cōtra veritatem poſſetcōtra ſe poſſet qui veritas ē: ſed deus nō vult quod nonpoteſt. quia inordinata tunc eēt eius voluntas: ſꝫ pnīa ēreꝑatiua ymaginis dei in anima ⁊ effectiua cōformitatis anime ad deum. nihil igitur debet eſſe in pnīa niſi ꝙfacit animā ꝯformē deo. ſed nolle illud quod deus nō poteſt velle nec vult: efficit animā deforme deo ⁊ elongat acōformitate cū deo. igitur nolle nō fuiſſe quod fuit: nondebet eē actus pnīe. ¶ Reſpōſio. ad hoc dicunt quidamꝙ hec nō eſt cōcedenda nec vera. Uolo me nō peccaſſe: hꝫhec ē ꝯcedēda: vellem me non peccaſſe. volo em̄ dicit voluntatē abſolutā: vellē cū cōditione. Unde ſenſus ē. Uellem me nō peccaſſe vel ſi poſſibile eēt vellem hoc. Sꝫ videtur mihi aliter dd̓m .ſ. ꝙ ſicut hec ē vera doleo de hocꝙ peccaui: ſimiliter et hec. Uolo me non peccaſſe. Nonpeccaſſe ē volitum a me ſimpliciter. Unde dd̓m ꝙ ē volūtas reſpectu futuri ⁊ hoc eēndi vl̓ faciēdi. inqͣtum auteꝫē voluntas talis ſi ſit diſcreta nō eſt impoſſibilis ſꝫ poſſibilis ē. ⁊ voluntas reſpectu p̄teriti: ⁊ inꝙͣtum talis benepoteſt cū diſcretōe eē impoſſibilis. Unde diſcrete vult penitens ſe nō peccaſſe quod tamē ē impoſſibile. Si quertur quare hoc? Dicēdum ꝙ talium impoſſibilitas noneratōne ſubſtantie actus: ſed rōe quā cadunt ſub cōditotemporis. hoc ē quia preterita ſunt. Unde rōe ſubſtantieactus poſſibilia ſunt. et poteſtate cōſequente voluntateꝫ