Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

habere pro reliquijs. Sed adhuc obijcit̉ ꝯtra hoc. quiaexquo ſanxitū eſt in canone vt ex ſupͣdictis patet. illcelebrat et conſecrat debet xp̄i corpus ſumere videt̉beat ſumere in quacunqꝫ appareat ſpecie vel forma. Addicunt quidaꝫ ille cui iſtud acciderit: dꝫ iterato celebrare corpus xp̄i ſume̓. et ſi ibideꝫ adhuc accideret iteꝝ aliam miſſam celebrare in illa ꝯmunicare. Hoc aūt vt eſtimo oportet: ſꝫ in caſu tali ſuffice̓ pōt ſumptio ſpūaliscorpꝰ aūt xp̄i ſacr̄aliter ſub ſpecie carnis ſumere debet.neqꝫ in alia ſpecie: niſi illa ſolū in qua illud ſumendū eſſedn̄s inſtituit: hoc eſt ſub ſpecie panis.Articulus ſecundus Onſequenter querit̉ de cauſis aſſignatis. Etprimo de pͥma eſt. vt fides haberet meritum.quia ẜm Greg. Fides habet meritū ⁊cͣ. Sieniꝫ hec cauſa vera eſt. quodlibet ſacr̄m ſub alia ſpecie debet contineri ꝙͣ ſit illa in qua ſaluetur ſua eſſentialis veritas. ſed falſum eſt: quia aqua in ſacramento baptiſmatis et criſma in ſacramēto ꝯfirmatōnis in ſua virtute conſiſtūt. iſta ratio valet. Pre. tūc peccarēt omnes rationem aſſignare querūt de credendis: quia tollunt meritum fidei vt videt̉. Pre. in quodlibet irrōnabili poſſet dici eſſet credendū eſſet querenda ratō: qꝛ ſi ratioratur euacuat̉ meritū fidei. Rn̄ſio. hec ca bona eſt.eſt ſumpta a Greg. Et dd̓m ad primū. ſecus ē de hoc de alijs ſacramentis. In em̄ ſacramento accidūt mirabilia mirabiliū. et hoc ex ꝯtinentia huiꝰ ſacramenti ꝙͣtunad qd̓ differt hoc ſacr̄m ab alijs. illud em̄ quod eſt purumſacramentū hic ſcꝫ ſpēs panis: eſt ſolūmodo ſignansſꝯtinens rem ſignatā .i. ipſum xp̄m qui eſt auctor gratiarūin om̄ibus ſacramentis. ꝙͣtum aut ad fidem huiꝰ quō aliter eſt de hoc et alijs ſacramētis: intelligit̉ ratio aſſignaꝓpter quod non eſt ſimile de hoc et de alijs ſacramētisId aliud dicendum. ratio ex fide dupliciter queriturvidelicet et que extrahitur ex principijs fidei. et hec edificat fidem: quia fidei principia ſupponit. et ſupponens fid̓iprincipia de ipſo credito non dubitat. et hec inquiſitio rationis meritum fidei non euacuat. Et eſt que non ſuppoītfidei principia. ſed ex phiſicis rationibus nitur inquirereet hoc frequenter fidem euertit meritum fidei euacuat.et de hmōi poteſt intelligi quod dicit Greg. et hec proprieratio humana dicitur: alia dicitur diuina. Dicit em̄ Grego. cui humana ratō prebet exꝑimentum. Uel poteſt dici quidam aſſentiūt illis que fides dictat. innitendo ſolūnodo rōnibꝰ humanis. illi fidei meritum euacuāt. Quidam aſſentiūt ipſi veritati ꝓpter ſeipſam. et hoc habitu fidei: nihilominꝰ inueſtigant inquirūt ratōnes eoruꝫ quecredunt. vt alijs ea que fidei ſunt explanent et fidem ſi neceſſitas ingruat defendāt. huius rationis exꝑientia fideimeritū euacuat. Ad aliud dicendum. irratōnabilei. qd̓ oīno eſt ꝯtrariū ratōni vel ſupͣ ratōneꝫ. niſi ex ſacraſcriptura vel ex verbis ſaluatoris vel ſanctoꝝ habeat fulcimentū: non eſt credendū. immo ſtultum eſſet credere aliquid quod eſt ꝯtra ratōnem vel etiaꝫ ſupra: niſi ex aliquoquod eſt fidedignū eius veritas appareret. quando auteꝫaliquid eſt irrationabile .i. tale in illud pōt ratō humana. et habet ſulcimentū veritatis: eo dicit̉ in ſacͣ ſcriptura. vel ab ipſa veritate que mentiri poteſt. credi debet ex hac ſuppoſitione dictis ſacre ſcripture vel verbisveritatis falſum ſubeſſe poteſt. Item querit̉ de ſecūda cauſa que eſt. ſi corpus xp̄i in ꝓpria forma daret̉: menshominis abhorreret. horror eſt em̄ homini carnem crudācomedere ſanguinē bibere. Sed hec cauſa nulla videturqꝛ cognitio ex fide eſſet caro ſaluatoris ſanguis ex immenſitate caritatis illiꝰ nobis data. et quantū beneficiuꝫet ꝙͣvtile ipſi ſumenti: cum magna deuotōne ſumeret̉ ſine om̄i horrore. Iteꝫ in oꝑe ſpirituali. eſt aliquoeſumendū in ſolaciū ſenſus quod p̄iudicet intellectus. ſꝫ ſihorridū eſt ſenſui carnem hmōi et ſanguinem ſumere: itadifficile eſt intellectui credere oppoſitum illiꝰ quod apparꝫſenſui. ergo videtur melius eſſet horrorem generari inſenſu vt certa veritas manifeſtaretur intellectui: ꝙͣ facerealiquod in ſolaciū ſenſus vnde poſſet oriri heſitatio in intellectu. Rn̄ſio. hec cauſa rōnabilis eſt. vt ꝓpter quaꝫ ꝯueniret corpus xp̄i ſumeretur in ſpecie carnis cruēte. Ad illud quod obijcit̉ primo ꝯtra. dicendum ſimagna deuotōne ſumeret̉: nihilominꝰ non ſumeretur ſinehorrore. et ſi forte ſumeretur ſine horrore abhominatōnisnon tamen ſine horrore timoris qui oriretur ex reuerētiaet deuotōne. vnde ꝙͣtumcunqꝫ reuerentia et deuotōne afficeretur homo circa carnem domini et ſanguinem: non ſumeretur ipſa ſine horrore timoris. immo forte quanto reuerentia et deuotio eſſet maior: tanto et horror maior incuteret̉. et etiam infirmis ſemꝑ incurreret horror abhomnationis. Ad aliud dicendum. ſolaciū ſenſus non eſttota ratio quare ſub ſpē velat̉: ſed quia velamē ſit in ſenſiſolaciū in fidei meritū. quod accidit ex captiuitate intellectus illuminatōe fideꝫ. Si em̄ ibi eſſet occultatio ꝙͣtum ad ſcd̓m eſſet reuelatio fidem intellectui: turaliquod p̄iudiciū fieret intellectui. nūc aūt eſt ſic: etratio non valet. Item querit̉ de tercia cauſa que eſt vttollatur occaſio irridendi infidelibus qui dicerent fidelecruorem occiſi hoīs bibere. Sed hec cauſa nulla videtuquia infideles vidētes vinuꝫ ꝯuerti in ſanguineꝫ virtuteverborum a conſecrante: potius edificarentur in fide ꝙͣ inrident. Pre. ſancti aliquando pro ꝯfirmatōne fidei orauerunt. dominus in ꝓpria ſpecie corpus oſtenderet ſicutlegitur de beato Grego. papa. ad ꝯfirmandā plebis fidem oratōnibꝰ ſuis obtinuit a domino formā panis ꝯuerti in carnē cruentā. igit̉. hoc eſſet ſub ꝓpria forma vl̓ ſpecie ordinat ad fidei irriſionē: ſed potius ad edificatōeꝫfidei. Rn̄ſio. hec cauſa bona eſt et ab Aug. aſſignat. Ad primū ꝯtra hoc dicendū. infideles ꝯſiderātes carnem xp̄i cruentam dentibus diuidi et ſanguinē ſumi ī potum. non ex hoc edificarētur ad fidē: ſed potius ꝓuocarentur ad irriſionem. qꝛ hmōi aſſumptio et diuiſio corporucorruptibiliū eſt corpꝰ aūt xp̄i glorificatū. Pre. nec ꝯuerſipanis in carnē cruentam eſſꝫ eis in fidei edificatēeꝫ. quiailla magis fictōneꝫ incantatōneꝫ aſſererent ꝙͣ veritatem Ad aliud dicendū. qn̄ orauerūt dn̄s ad manifeſtationeꝫ virtutis huiꝰ ſacramēti on̄deret corpꝰ ſuum in formaſiue ſpē carnis. hoc obtento orauerūt vt iterū eēt ſub for̄apanis cum deberet aſſumi ita fecit Greg. Qn̄ em̄ matrona que panē ꝯſecrandū obtulerat de veritate ſacramēti dubitabat. cum ad p̄ces beati Greg. dominꝰ veritateꝫ ipſiusreuelauerat: iterata p̄ce eiuſdem reuerſa eſt ſpēs panis.facto mulieri eidem credenti corpus xp̄i ſub ſpſtens ꝯmunicauit. ſic manifeſte relinquēs nunꝙͣ ſubpria ſpē ſumi debet.Articulus terciusOnſequenter queritur quid ſit illud. quod qn̄apparet in ſpē carnis vel pueri in altari. ancorpus xp̄i? ſic: videtur. quia conſtatcaro que videtur ibi eſt caro animalis alicuius: nec etiam alicuius rei mortalis. quod patet deductioneꝫ. ergoeſt caro xp̄i. Iteꝫ Gi vimundus de corpore dn̄i. ſatis mihi placet vt quando aliqua negligentia vel certe miraculum nouū de tantis miſterijs accidit id inde fieret. magnus vir ſine dubitatione credendus dominus Lanfranus ſe puerum in ytalia factum eſſe narrauit. Nam curpreſbiter quidam miſſaꝫ celebrans inuētam ſuꝑ altare veram carne verū in calice ſanguinē. ẜm ꝓpriā carnis ſaguīs ſpēm ſume̓ trepidaret. ꝓtinus ſuo epiſcopo conſilium queſiturꝰ aperuit. Ep̄s autē cum multis coepiſcopisad hoc ꝯuocatis calicem illuꝫ eadē carne ſanguīe dn̄idiligēter oꝑtuꝫ ſigillatū incluſit in medio altaris ſumis reliquijs ꝑ̄petualiter reſeruandū. Ex iſtis verbis videtur. caro illa erat caro xp̄i: ſanguis ſil̓r. Iteꝫ ẜmꝯſuetudinē eccleſie tali caſu contingēte illud quod apparꝫin ſpē carnis adoratur. igit̉ in tali caſu committeret̉ ydo