Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtiobene conſtat intrat et aīam fulcit non intrando per corpalem ſubiectū ſed effectū ſub̓e diuinitatē. Ad illd̓qd̓ dicit Hug. dd̓m loꝗtur in caſu quo forma panis deſinit eſſe. qꝛ deſinente forma panis: xp̄i corpus deſinit eſſeſub ſpecie. tūc em̄ eſt querenda pn̄tia corꝑalis. Sed exhoc qd̓ dicit Hiugo. de ore tranſit ad cor. videt̉ ſupratactaopinio eſſe veraj. Rn̄ſio. trāſit effectū: eſſentiā carnis. Si autē querat̉ ꝙͣdiu manet in ventre. Rn̄ſio. ꝙͣdiumanet ſpecies panis amplius. Ad illud qd̓ obijcit̉pro alia ꝑte. ſi corpus xp̄i manducat̉ ergo incorꝑat̉. Dicendū non ſeꝗtur: quia non manducat̉ vt cibus corꝑisſed vt cibus anime.Alembrum terciumOnſequenter querit̉. vtrū corpꝰ xp̄i eijcitur vomitū. Et videt̉ ſic: verbuꝫ Bede ſupradictū. dicit eniꝫ. ſi quis ebrietatem velper voracitatem euchariſtia enomuerit. xl.diebus peniteat. Ecce plane habet̉ ex v̓boBede. qn̄īqꝫ euchariſtia eijcitur vomitū: et corpꝰ xi Contra .ſolūmodo cibꝰ corꝑalis eijcit̉ vomitū ergoſpūalis. corpꝰ xp̄i eſt cibus ſpūalis: eijcit̉ vomitumhuiꝰ ſignū eſt. alique ꝑſone nullū cibum corꝑalem poterant qn̄qꝫ retinere: bene tn̄ euchariſtiā retinebant. Preterea pōt queri de ſpeciebꝰ ꝯminutis in ventre traiectis ſint pura accidētia. ꝗd eſt qd̓ eijcit̉ vomitū. Pre. eſtne tamgͣuis pena infligenda vt ea determinat̉ a canōe Rn̄ſio. dicūt quidā corpꝰ xp̄i eijcit̉ vomitum. et illud Bede. Si ꝗs euchariſtia euomuerit: intelligi debet .i. ſacr̄m euchariſtie ſcꝫ ſpēm panis eſt ſacramentuꝫcorꝑis. et ſpecies ille eiecte vomitum quia fuerūt contētiue dn̄ici corꝑis: habende ſunt in magna reuerentia. vnd̓vel ꝯburunt̉ et cinis honeſto loco reponitur: vel alio modo reſeruant̉. Aliter aūt pōt dici ſcꝫ exquo ita ē ſpecies panis ꝑſiſtant in eſſe ſuo vero: conſiſtit inſeꝑabilitercorpꝰ xp̄i. Unde ſi ſpēs talis trahiciat̉ in ventrem corpꝰxp̄i ſimiliter trahiceret̉. neceſſariū eſt ſi ſpēs talis eijcētur vomitū: ip̄m ſimiliter eijceret̉. Et hoc eſt qd̓ plane hr̄ a Beda dicente. Si ꝗs euchariſtiam ⁊cͣ. ob hoc ſolent aīe pie frequēter ꝑtes hoſtie eiectas vomitū magna reuerentia iterato ſumere. Ad illud quod obijcit̉.tm̄ cibꝰ corꝑalis eijcit̉ vomitū ⁊cͣ. Dicenduꝫ corpꝰ xp̄ eijcitur quia cibꝰ: licet rōne neceſſe coexiſtente ipſi ſpei. Ad aliud rn̄det Inno. iij. ſic. Illud ſane debet intelligi dn̄s ait. om̄e qd̓ intrat in os: in ventrē vadit. in ſeceſ.ſum emittit̉. illud dictū ſit de corꝑali et carnali: non deſpūali incorꝑali. ſi forte ſeceſſus aut vomitꝰ poſt ſolāeuchariſtie ꝑceptōem euenerit ex accidentibꝰ humoribꝰgenerat̉: interdum humores abſqꝫ cuiuſlibet cibi matiria: vel effluant ad ſeceſſum vel emittant̉ ad vomitū. cum poſt diſpenſatōis officiū aliquid iterari ſentit̉. in hoc qͦꝫſpecies ad ꝓprietateꝫ ſenſui famulat̉ vt veritas ſimilitudinis vbiqꝫ ſeruetur. Uel pōt dici. deficientibꝰ ſpeciebusmiraculoſe redit ſub̓a elementoꝝ ſicut dictū eſt. et poteſteffluere ſeceſſum vel emitti vomituꝫ. Ad illud quodquerit̉ de pena imponenda. dicunt quidam pena taxata a canōe taxata fuerit ad cautelā. ſcꝫ vt maiori ſollicitudine et diligentia cauerent ſibi corpꝰ xp̄i ſumentes. ſedſiderato cauſa vomitus ſcꝫ ebrietate vel voraciter circūſtantijs ꝑſonaꝝ ſcꝫ clericoꝝ ⁊cͣ. non videtur pena taxata culpam excedat. vnde illa ſecure eſt iniungenda penititia taxata: quia cum talis eſſet infirmus infirmitate prouocante nauſeam: non debuit ſumere vn̄ talis non eſt ſineculpa. Si querat̉ quā penitentiaꝫ debet agere diebꝰ taxatis a canone. hoc em̄ canon non determinat: ſed dīc ſimpliciter peniteat. dicūt quidā tot diebꝰ debet ieiunareſacra ꝯmunione ceſſare. pōt aliter dici penitentia diebus iſtis agenda arbitraria eſt ẜm diſcretōeꝫ imponentis. qn̄qꝫ maior qn̄qꝫ minor: ꝯſiderato ſtatu ꝑſone et alijscircūſtantijs debet imponi..liij.Nembrum quartumOnſequenter querit̉. vtruꝫ corpus xp̄i ſit ſumendum ſub ꝓpria ſpecie. Et primo vtrumdebeat ſic ſumi. Secundo de cauſis propterquas non videtur debeat ſic ſumi. Tercio querit̉ quid ſit qn̄qꝫ apparet in ſpecie carnis vel pueri in altari.Articulus primusUod aūt debeat ſumi inꝓpria ſpecie .i. ſpē carnis videtur. In ſumptōne huiꝰ ſacramenti. neceſſario ſunt valde timor deuotio et reuerentia. ſed ſumptio corporis xp̄i ſub ꝓpria ſpecie valde excitaret ſumentem ad iaꝫ dicta: ergo vt vtilius ſibi ſumeret ſicſumere debet. Item corpus xp̄i in veteri lege dabatur infigura ſub ſpecie carnis aliene ſcꝫ agni paſchalis. ergoin noua lege datur ipſum corpus in ſe: videtur debꝫ dari ſub ſpecie carnis ꝓprie. cum non tantum ſit elongatuꝫſignum ꝯtinens veritatem ſignans: quantum ſignum ſignans tm̄. Item forma et ſpecies rerum ſunt ſolummodo principia eſſendi. ſed principia cognoſcendi ſiue intelligendi res quoꝝ ſunt principia. hoc ẜm ordinatōneꝫ ꝓuidentiā diuinam. ſi rei exn̄tis in ꝓpria natura ſpecie debeat eſſe cognitio vel intellectus: oportet fiat foraſine ſpecie ꝓpria. Cumpꝰ xp̄i qn̄ datur ſub ſpeciebusus intelligi dem ſuam veritatem: eſſe videebet dari ſub ꝓpria ſpecie. Contrariū huiꝰ pateta mgr̄o ſenten. iiij. li. xj. diſtī. c. ſub alia autem ſpecie. Ubiponūt̉ tres cauſe qͣre debuit corpꝰ xp̄i dari ſub aliena ſpēUna eſt merituꝫ fidei. Alia ē vitatio horroris accideretex guſtu carnis crude cruente. Tercia ē irriſio infidelium inſultantiū fieret fidelibꝰ. Rn̄ſio. corpꝰ xp̄idebuit dari ſubſpe ꝓpria rōnibꝰ p̄tactis. ſꝫ ſub ſpecie paīs vini rōnibꝰ pluribꝰ p̄tactis. Ad illud qd̓ primo ꝯtrahoc obijcit̉. dd̓m etſi ſumptō carnis dn̄ice ad maiorē deuotionē timorē reuerentiam excitaret: tn̄ meritum fideidiminueret. et cauſam vel occaſionem blaſphemandi deridendi infidelibus preſtaret. Unde Aug. nihil rōnabilius ꝙͣ vt ſanguinis ſimilitudineꝫ ſumamus. vt ita veritas deſit: ridiculū nullū fiat a paganis: cruorem occiſihomīs bibamꝰ. Pre. etſi ſumptio talis induceret qn̄qꝫ deuotionē ⁊cͣ. in multis induceret horrorem abhominatōnem. vn̄ reſilirent a ſumptōe ſacr̄i. vt patet. vj. Ioh̓. vbi dicitur. multi audientes ex diſcipulis eius dixerūt. durꝰ eſthic ſermo quis pōt eum audire ⁊cͣ. Ad aliud qd̓ obijcit̉.yſignū ſignans veritatē ꝯtinens. debet viciniꝰ repn̄tareꝙͣ ſignum ſignans tm̄ ⁊cͣ. Dicendum agnꝰ paſchalis etalia ſacramenta legis veteris. non tm̄ figurabat eſſe huiꝰſacramēti: ſed etiā xp̄i paſſionem eius oblatiōeꝫ pr̄i quāip̄e fecit in cruce. Hmōi aūt oblatōeꝫ viciniꝰ repn̄tat oblatio facta in ſpē panis ꝙͣ in ſpē carnis. Spēs em̄ paīs exp̄ſſius eſt ſignuꝫ cibi ſpūalis corꝑis miſtici ꝙͣ caro. qꝛ nec cibus generalis ē nec ex diuerſis colligit̉ ſicut panis. Und̓xp̄o ſumpto ſb̓ ſpē panis in cibū ſpūaleꝫ: viciniꝰ ꝯueniētius repn̄tatur cibus ſiue refectio qua reficitur corpꝰ miſticū cibo huiꝰ ſacramenti: ꝙͣſi ſumeret̉ ſub ſpecie carnis.Pre. quare magis ꝯuenit ſub ſpecie panis poni ꝙͣ ſb̓ ſpecie ꝓpria ſcꝫ carnis et ſanguinis: haberi poteſt ex ſupradictis. vbi dictū eſt quare inſtitutū eſt hoc ſacramentū ꝯficiſub ſpēbus panis vini. Ad aliud dd̓m. alia eſt ratōintelligendi aliquid ex ſuppoſitione fidei. alia ex pͥncipijsrei. Prima aūt intelligendi reꝗͥritur in ſacramentis etmaxime in hoc: alia rato reꝗͥritur in cognitōne rerum deductōne rōnis. Sed querit̉ ſi poſt ꝯſecratōeꝫ apparet reuera caro xp̄i in ſua forma. vt ſi appareret in forma vniuspueri vel carnis cruente vel digiti vel membra alicuius:an eſſet ſumenda? Rn̄ſio. auctoritatem Hiero. ſu Leui. dicentis. De hoſtia in ꝯmemoratōe fit edē licꝫ:de illa v̓o quam xp̄c in ara crucis obtulit ẜm ſe nulli licetedere. Unde debet reponi in aliquo vaſe mundiſſimo et