Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtiotoris: ex ſubuentione beneficij reꝑatoris: ex recordatōne paſſionis redemptoris. hec eniꝫ debet iuſtus peccator in corporis xp̄i intuitōne recordari. quantuꝫ fuit beneficium reꝑationis. quanta paſſio redemptōnis. quantacaritas ſaluatoris. Ad primum quod obijcitur. dicendū non eſt ſimile de guſtu et aſpectu. quia eniꝫ aſpectus eſtin diſtantia et guſtatio ī incōiunctōe: non eſt tanta irreuerentia in inſpectōne peccatoris quanta eſt in guſtu. nectemptus. quia illa que eſt in guſtu mortalis eſt: que in viſu venialis vel nulla. immo meritoria frequenter: quia excitatur deuotio frequenter inſpicientis et exauditur et infunditur et gratia. ꝓpter quod in manducatōne ſacramentali confertur gratia ſpiritualis. Nec manducans preparat ſe ad digne ſuſcipiendum immo ꝑſeuerat in peccato.graui negligentia damnandus eſt ꝓpter hec duo ſcilicꝫ inirreuerentia et negligentia grauiter peccat manducans īpeccato: non autem videns. licꝫ ergo peccator ſit indignꝰvidere ſicut eſt indignus manducare: non tamen vidēs incurrit offenſaꝫ ſicut manducans. Ad illud qd̓ obijciturde bethſamitis. dicendū non fuerūt ꝑcuſſi quia viderūtarcham: ſꝫ quia p̄ceptū fuit ne nuda videretur. Unde. iiij.Numeroꝝ p̄cipiebat̉ vt in amotōne caſtroꝝ aaron et filijcius ingrederent̉ taber naculuꝫ et inuoluerent archam etvaſa. et ſic inuoluta traderentur ad portandum. Unde videntes eam nudam ſiue diſcooꝑtam: fecerūt contra preceptum. Preterea illa ꝓhibitio non fuit eis facta in ſignumnon videndi corpus xp̄i: ſed in ſignum ſimplicioribꝰlicet archana dn̄i ꝑſcrutari: que in ſacra latent ſcripturaque archam ſignificatur. Unde prouerb̓. xxv. Parſcrutator maieſtatis oprimetur a gloria. dupliciter enim eſtvidere maieſtatē dei. ſcꝫ per fidem: et ſic videre licet omnibus. Alio modo ſcrutiniū: et hoc non licet niſi ꝓuectiset inſtructis in diuina ſcientia. Unde ſignanter dictum ēqꝫ milia de plebe ꝑcuſſa ſunt. quia ſcrutiniū ſecretonon datum eſt his qui ſunt de plebe. quibus debꝫ ſufficere ſcrutinium eorum que cadunt in cognitōnem quinqꝫ ſenſuum.Nlembrum ſeptimumOnſequenter querit̉. vtrū liceat peccatoreꝫvel laicum in aliquo caſu tangere corpꝰ xp̄i. non: videtur ſic. Qui p̄ſumit id quod eſtſpeciali ordini deputatū appropriatū vſurpat qd̓ ſuum eſt. ſed tangere corpꝰ xp̄i eſt ꝑſonaruꝫ adſacros ordines ꝓmotaꝝ maxime ſacerdotū: quicunqꝫlaicus hoc attemptat: peccat p̄ſumat qd̓ ad ſe non ſpectat. Item maiꝰ eſt tange̓ ip̄am rem factā ꝙͣ eiꝰ ſignū. ſedOza immūdꝰ erat ẜm legem (qꝛ cognouerat vxorē ſuamnocte vt dr̄) peccauit tangendo archa. quod patet. quia adn̄o interfectus fuit: multo fortiꝰ peccator qui corpꝰ xp̄itangit. Nec videtur in aliquo caſū poſſit: qꝛ oza tetigitarchaꝫ ne caderet ſicut. ij. Reg. vj. ⁊cͣ. Item plꝰ abhorret deꝰ fetorē pct̄i ꝙͣ luti: pro maiore debitore hꝫ a peccatoris maībꝰ ꝯtrectet̉: ī lutū deijcit̉ vel a brutis aīalibꝰ ꝯculcet̉. videt̉ in nullo caſu dꝫ peccator preſumere ſanctiſſimum xp̄i corpus pollutis manibꝰ ꝯtrectare. Contra. ꝓmittit cibū naturalem ad vſum humanuꝫaptuꝫ inutiliter deꝑire peccat ſi poſſit colligere. ẜm illuddn̄i. Colligite fragmenta ne ꝑeant. ſed cibꝰ corꝑis xp̄i eſtmulto nobilior: qui pōt ipſum cum ceciderit ne ꝑdaturcolligere tenetur. ſed qui facit illud ad quod tenet̉ peccat: ergo ⁊cͣ. Item ſicut tenet̉ quis dn̄m ſuum honorareita tenet̉ inhoneſtam eiꝰ collocatōem impedire. pct̄or videns corpꝰ xp̄i in luto ſi ſit qui amoueat: tenet̉ remouere. ⁊cͣ. Ad hoc dd̓m ſine p̄iudicio. laicus et ſac̄dospeccator in caſu tangi pn̄t corpus xp̄i. Uerbigr̄a. ſi iaceretin luto vili vel alicui vbi eſſet expoſituꝫ porco vel cani adcomedendū. ſacerdos peccator vel laicꝰ motꝰ fide reuerentia ip̄m tolleret poneret loco competenti: peccaret Ad illud qd̓ obijcit̉. tangere corpꝰ xp̄i eſt perſonaruꝫ.liij.motaꝝ ad ſacros ordines ⁊cͣ. Dicendū hoc verum eſtꝙͣtum ad ea que ſpectāt ad ꝯſecratōeꝫ diſpenſatōeꝫ. tangere em̄ corpꝰ xp̄i ad diſpenſanduꝫ illud alicui vel vt exerceat aliꝗd circa illud qd̓ ad ꝯſecratōeꝫ ꝑtineat: eſt ſoluꝫſonaꝝ ordinataꝝ: ſed tangere illud vt amoueat̉ a loco vili dūmodo tanges moueat̉ fide reuerentia: licet a laico. Ad aliud dicenduꝫ. oza ꝑcuſſus fuit. quia ꝯtra preceptum dn̄i fecit quia p̄ceperat ſoli ſacerdotes archa ferrent nec licuit alicui ip̄am ꝯtingere niſi eſſet mundus. hecaūt ratio ē lr̄alis qͣre ꝑcuſſus fuit oza. Pre. oza geſſit figuram ſacerdotū immundoꝝ celebrantes in īmūdicia pct̄iꝑcutiendi ſunt morte ſpūali. Ad illud qd̓ licet dominusmagis abhorreat vilitatē pct̄i ꝙͣ luti. licet ſibi diſpliceatꝑtractatio a manibꝰ pct̄oris ſcꝫ in ꝯſecratōne diſpenſatione: nihilominꝰ placet ſibi reuerentia exhibita in amotion corporis a loco vili in caſu pretacto.Queſtio. liij. de actu manducandi in ꝯꝑaſione ad manducatum.Onſequenter queritur de actu manducandi in comparatione ad manducatum. Primo queritur vtrū liceat ſumere corpus xp̄i ſb̓ ſpecie panis tm̄: ſine ſumptōne ſub ſpē vini.Scd̓o vtrum corpus xp̄i ſumptū intret ventrem. Terciovtrum eijciat̉ vomitum. Quarto vtrū ſub ꝓpria ſpē ſcilꝫcarnis ſit ſumenduꝫ. Quinto de reditōne ſpecie panis pcorpus ſumptum.Nembrum primumIrca primū ꝓcedit̉ ſic. Cum dn̄s ih̓s in tota integritate ſua cōtineat̉ ſub vtraqꝫ ſpecieſcꝫ panis et vini. videtur ſufficiat illud ſumere ſub vna ſpecie. vt em̄ ſupradictum eſt.corpus ſanguis anima diuinitas in xp̄o inſeꝑabilitervnita ſunt. Item in ſpūali manducatōne ſufficit credere venerari dominum ih̓m xp̄m ſub vna ſpecie. et ſic creditum veneratum eſt ſpiritualiter manducare ad ſalutēſimiliter videt̉ de ſacramentali manducatōne ⁊cͣ. Contra. de conſe. di. ij. ꝯꝑimus. ſic ſumentes iudicant̉ rei peccati ſacrilegij. dicitur em̄ ſic: comꝑimus quidaꝫ ſumptatm̄ modo corporis ſacri portiōe. a calice ſacri cruoris abſtine ant. qui ꝓculdubio neſcio qua ſuꝑſtitōe docentur aſtrīgi. aut integra ſacramenta ꝑcipiant aut ab integris arceantur. quia diuiſio vniꝰ eiuſdemqꝫ miſterij ſine grandi ſacrilegio non pōt ꝑuenire. Item dn̄s in inſtitutionē huiꝰſacramenti diſpenſauit corpus ſuuꝫ ſub ſpecie panis vini. ex quo videt̉ ad hoc ſufficienter diſpenſet̉ firmatur: hoc debeat fieri ſub duabꝰ ſpeciebus. Item corꝑxp̄i eſt ſacramentaliter ſub ſpecie vini. neqꝫ ſanguis ēſub ſpecie panis. ad hoc ſacramentaliter ſumat̉ xp̄c:neceſſe eſt ſumat̉ ſub duabus ſpeciebꝰ: cum ꝯtineat̉ſacramentaliter ſub vna. Item pōt queri. ſi hoc ſacͣtum habeat eandem efficaciam ſumptuꝫ ſub vna ſpecie etſub duabus. Rn̄ſio. dicendum quia xp̄c integre ſumitur ſub vtraqꝫ ſpecie bene licet ſumere corpus xp̄i ſubſpecie panis tm̄ ſicut fere vbiqꝫ fit a laicis in eccleſia.autem dicit canon ibi. Comꝑimus ⁊cͣ. intelligitur de conficiente. Eccleſia autem iſtud ſacramentuꝫ diſpenſareſueuit ſub ſpecie panis tm̄. tum propter ꝑiculum effuſionis quod forte accideret ſi ſub ſpecie vini diſpenſaret̉. tumpropter vicij infidelitatis amotōnem quod ſe in meritoſimplicium mentibus ingereret: ſi ſemper ſub ſpeciebuspanis et vini daretur. quia ſi ita fieret: poſſent ſimpliciores credere chriſtus non contineretur integre ſub altera ſpecie ſicut ꝯtingit qn̄qꝫ. Unde aliquibus religioſis petentibꝰ et inſtantibus vt ſub vtraqꝫ ſpecie ſumerent ſacrmſacerdote qͦdā pio cantante. facet fractōꝫ ꝯcauū patenetotū viſuꝫ eſt repleri ſanguīe. ad quod obſtupuerūt ipſe et