Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

examinare ſe purgare. vt patet in glo. j. Corin. xj. ibi probet ſeipſum homo ſic de pane illo edat. ad hoc aūt requiritur diſcretio magna que eſt in deficiēte vſu ratōis:cum amēs freneticꝰ habent vſum ratōis ⁊cͣ. Rn̄ſiodicunt quidam ſi quis fuerit amens a natiuitate ſi fuerit baptizatus: dandū eſt illi corpꝰ xp̄i in neceſſitate. Sedillud videt̉ mihi minꝰ recte dictū. corpꝰ xp̄i nulli adultoſit dandū. niſi quādo habuerit noticiā fideꝫ motū fideicirca ip̄m corpus xp̄i. vt ex hoc ſe p̄paret cum reuerentiaiſtud aſſumat. quod non contingit de illo qui amens fuita natiuitate. Si autem fuerit talis deuotōnem habeatin diuinis docibilis ſit aliquo modo illoꝝ que fidei ſūtꝙͣtum ad aliquē articulū moꝝ. ſil̓r ſicut ſunt aliqui ydiote qui non ꝓprie loquendo dicendi ſunt amentes talibuspōt dari in neceſſitatibꝰ ſi inſtant̓ petant. Si aūt ſint amētes .i. oīno carētes vſu ratōnis: credo eis ꝯmunicandum ſit corpus xp̄i. nec aliquibꝰ niſi habētibꝰ diſcretōem ſcientibꝰ diſcernere inter hūc cibū celeſtē aliū. preparare ſe aliquo modo vt deuotōe reuerentia aſſumant.talibus auteꝫ qui ita agitantur freneſi vel furia verbis factis in contumeliam prorūpunt creatoris nullo mododandum eſt. niſi ſi quādoqꝫ contingeret eos habere lucidainterualla. Ad illud quod obijcitur. amētes dormientes eadem ⁊cͣ. Dicendū eſt ſimile de ſuſceptōne baptiſmatis corporis xp̄i. Corpus autē xp̄i vſu ꝯmeſtionisſumitur. ꝓpter quod poteſt ſumi a dormiēte. ſed nec iſtevſus nec alius requiritur ex parte baptizati in ſuſceptōnebaptiſmatis. propterea ſi preceſſerit voluntas ſuſcipiendibaptiſma conſenſus in idem. ſi volens conſentiens baptizetur dormiendo: baptizatus eſt. Ad aliud ex dictispatet reſponſio. ſi ſit ita amens vel freneticus oīno careat diſcretione. non eſt illi dandum corpus xp̄i. Illud tamen quod dicit apl̓us: probet ſeip̄m homo ⁊cͣ. intelligiturde habentibus vſum ratōnis.Membrū quintū Onſequēter querit̉ vtrū ꝑuulis dandū ē corpus xp̄i. ſic: videt̉. de ꝯſe. di. iiij. Si quisapud. ibi dicit̉. Si ꝑuuli ſūt ebetes qui doctrinā capiāt. reſpōdeāt illis qui eos oſferūt iuxta morē baptizādi. ſic manꝰ impoſitōꝫ criſmate ꝯmūicati euchariſtie miſterijs admittant̉. Itē cumꝑuuli ſunt purgati a macula peccati virtutibus preditiin baptiſmate. nec aliquod cōmiſerunt peccatum propterquod indigni facti ſunt corꝑis xp̄i ſuſceptōne: non videturaliquod eſſe impedimentum ex parte eorum quare debeat illis conferri. Item nullus viuit vita ſpirituali niſi vſum corporis xp̄i ſanguīs. Unde de conſe. di. iiij. ineccleſia. vbi dicit̉. nec illud cogitetis eos vitam habe̓ poſſequi ſunt expertes corporis ſanguīs xp̄i. loquitur ibi deparuulis. q. d. non dubitetis. ſed certi ſitis habere nonpoſſunt ſi ſint exꝑtes ⁊cͣ. ergo ſi in paruulis debet ꝯtinuarivita data in baptiſmate: debet eis dari corpꝰ xp̄i Cōtracorpus xp̄i debet ſumi cum deuotōe reuerētia. igit̉ ab eocui de eſt facultas ſumēdi ſic: debet ſumi ſcꝫ a paruulo Item vt habet̉ ab aug. cibus iſte eſt cibus grandiuꝫ ſcꝫin fide. ꝑuuli aūt et ſi habeant habitum fidei ex gratia baptiſmali: non tamen dicendi ſunt grandes in fide. quia eadem ratōne ſtolidi omnino dicendi eſſent grandes in fide. igitur ꝑuulis eſt dandꝰ cibus iſte Rn̄ſio. ꝑuulis qui oīno carent iudicio rationis. nec ſciunt diſcernerehunc cibum celeſtem a cibo corporali. non eſt dandum corpus xp̄i. Aliquibus forte qui ſunt minoris etatis videlicꝫx. vel. xj. annorum qui inſtructi ſunt in fide maxime ꝙͣtumad articulos incarnatōnis paſſionis reſurrectōnis xp̄idumodo in eis vigeat diſcretio iudicij capacitatis eiꝰ quidatur in cibū ī hoc ſacramēto. poteſt quādoqꝫ dari. Adillud quod obijcitur debet dari ꝑuulis qui nōduꝫ habētvſum loquēdi vt videt̉ decretū ſuprapoſitū. dicendū illud quod dicit̉ euchariſtie miſterijs admittant̉: non reſpondet lr̄e īmediate. Unde intelligit̉ de ꝑuulis. ſed deadultis de quibus fit ſermo ſupra in eodem canone dicitur. ſi ꝯſentiūt credere vel acquieſcunt confiteri purgatifidei integritate firmentur manꝰ impoſitōne. Ad aliudquod obijcit̉ in ꝑuulis eſt aliquod impedimentuꝫ ⁊cͣ.Dicendū et ſi ſit impedimētuꝫ pct̄i: eſt tamē impedimentū impotentie p̄parationis. Ad hoc em̄ aliꝗs digneſumat corpus xp̄i neceſſe eſt ſit virtutibꝰ p̄ditus ꝙͣtū adhabitus eaꝝ ꝙͣtum ad alia que illū ad deuotōeꝫ reuerentiā excitant ſit ꝯſideratus. Unde ſufficit habere habitus virtutū eo modo quo habent ꝑuuli ad hoc quis digne accipiat: ſed requirit̉ actualis diſcretio ꝙͣtum ad aliqua que ip̄m qui ſumere debet vlteriꝰ p̄parēt. Ad aliudquod obijcit̉. qui ſunt exꝑtes corꝑis ſanguinis xp̄ipoſſunt habere vitam ⁊cͣ. Dicendū corpus ſanguinēxp̄i ſignificat̉ vnitas eccleſie que corpus xp̄i ſanguineꝫſignificatur. Unde ſenſus eſt. dubitetis ſed certi ſitisvitam habere pn̄t ſi ſint exꝑtes vnitatis eccleſie quamcorpus ſanguis xp̄i ſignant.Nembrū ſextuOnſequēter querit̉ ſi liceat petenti euchariſtiam pct̄ori dari hoſtiā non ꝯſecratā pro euchariſtia. Qd̓ alicui videt̉. ſic em̄ ſcandalumvitaret̉ quia pct̄ori ꝑceret̉ euchariſtiainhonoraret̉ porrectōeꝫ eius inſenſitiuā. Itē illis quorum vita eſt ſpūalis diuina debet dari cibꝰ ſpūalis diuinus. a ſil̓i videt̉ quoꝝ vita eſt in oppoſita differētia: debꝫdari cibꝰ ꝯſimilis. talis eſt cibus carnalis conſecraturergo ⁊cͣ. Contra. dn̄s dedit iude euchariſtiam hoſtiam ꝯſecratā. ergo licet aliud. Item pct̄or in momēto poſſet ꝯuerti conteri. Act̉. ij. Factus eſt repente Grego. neſcit tarda molimīa ſpūſſancti gratia. nec ſcit nec ſcire poteſt an hoc acciderit petēti. Ioelis. ij. Quis ſcit ſiuertatur ignoſcat deus relinquat poſt ſe benedictōemergo non debet ei negari quod petit. Item quid proderit talis ſimulatio ex quo em̄ petit eum eſt quin accipiat vnde peccat ſi non accipiat euchariſtiam. Simulatautem ſine vtilitate eſt licita. Solutō. debꝫ ei euchariſtia non hoſtia conſecrata dari. tum quia hoc vult deminus vt patet ex facto ſuo: tum quia neſcitur an iuſtificauerit eum dominus: tum quia ſimulatio talis eſſet vtilis: tum quia ſacramentū veritatis non debet ſimulari fictione falſitatis. Pret. vt habetur extra de celebratōe miſſarum. c. de homine. Quia falſa ſunt abijcienda remediaque veris ſunt paruulis grauiora. Et ponitur ibidem caſus ꝯſimilis de preſbitero qui finxit ſe celebrare non celebrauit. dicens. licet is qui pro ſui criminis ꝯſcientia reputat ſe indignum peccat grauiter ſi ſe ingerit irreuerenterad illud: grauius tamen videtur offendere qui ſic fraudulenter preſumpſit ſimulare: cuꝫ ille in ſolius miſericordisdei manum incidat: iſte v̓o ſolum deo cui videtur illudere ſed populo quē decipit ſe aſtringat. Ad primū dicendum. nec ſic ſcandalū vitaret̉ nec pct̄ori ꝑceret̉ vt pꝫnec euchariſtia minꝰ inhonoraret̉ vel pollueret̉. licet em̄ ſacramēta quātū ī nobis eſt polluimꝰ peccādo: tn̄ polluūtSic em̄ habet̉. xv. q. vlti. c. vlti. pōt aliquis quātucūqꝫ pollutꝰ ſit ſacramēta diuina que purgatoria cūctaꝝtagionū exiſtūt polluere. Ad aliud dicendū. licꝫ reuera alienatis a deo non ſit cibꝰ diuinꝰ dandus. Eſt tn̄ ip̄ispetentibꝰ reddēdus quādo petit̉ vt debitū. Queſtio. l. A quibꝰ ſit diſpenſandum euchariſtie ſacramentiEquitur a quibꝰ diſpēſādū ē corpꝰ xp̄i. Prīo q̄rit̉ vtꝝ diſpēſandū ē a mulieribꝰ. Scd̓o vtrū a laycis.Tercō vtꝝ a dyacōibꝰ. Quarto vtꝝ a ſacerdotibꝰ fornicatoribꝰ. Quīto vtꝝ a ſymoniacis. Sexto vtꝝ ab hēticis. ſciſmaticis excōicatis.Septīo vtꝝ ſacͣmētū diſpēſatū a talibꝰ ꝯferat gr̄aꝫ.