Queſtiofieri: nō eius quod eſt vt factuꝫ. ¶ Ad illud Augͥ. ꝙ corpus xp̄i ⁊ ſanguis ex panis viniqꝫ ſub̓a efficit̉. Dicēduꝫꝙ hec prepoſitio ex: nō notat materiā ſꝫ ordineꝫ. vt illudx mane fit meridies .i. poſt. Pret̉. qd̓ dic̄ efficit̉: n̄ dicitaliud fieri circa corpus xp̄i ꝙͣtum ad eē: ſꝫ ꝙͣtum ad eē inſacr̄o. ſub hoc ſenſu verū corp̄us ⁊ verus ſanguis xp̄i viꝫtute ſpūſſancti qͣ fit trāſubſlātiatio panis ⁊ vini: ē ſub ſacram̄to poſt trāſubſtantiatōꝫ.Irticulus terciusOnſequēter querit̉. vtꝝ hec mutatio ſit mutatio augmēti vel nutrimēti. Ꝙ ſic: videt̉. dicitenim Damaſ. quēadmodū natural̓r ⁊ ꝑ ꝯmeſtioneꝫ panis ⁊ vinū ⁊ aqua ꝑ totū in corpꝰ ⁊ ſanguineꝫꝯmedentis ⁊ bibentis trāſmutat̉. ⁊ nō ſit aliud corpꝰ p̄t̄corpus eius: ita ⁊ ꝓpoſitōis panis ⁊ vinū ⁊ aqua ꝑ inuocationeꝫ ⁊ ꝑ aduentū ſpūſſancti ſuꝑnatural̓r trāſit ī corpus dn̄i ⁊ ſanguinē. ⁊ nō ſunt duo ſꝫ vnū ⁊ ideꝫ. hec Damaſ. panem ꝓpoſitōis vocat panem ꝓpoſitum in altari.Ex hac ſimilitudine quam ponit Damaſ. videt̉ hr̄i ꝓpoſitum. ¶ Iteꝫ cum panis ſit minime quātitatis reſpectucorꝑis in qd̓ mutat̉. cum augmentū ſit vbi eſt mutatio īmaius: videt̉ ꝙ hec mutatio ſit mutatio augmēti. ¶ Cōtra. in nutrimēto vel in augmento eſt vnio alimēti cū eoqd̓ alitur vel augmentatur. hoc nō eſt hic. vnde ꝯuerſioiſta nō ẜm vnioneꝫ: ſꝫ ẜm tranſitōꝫ credenda. ¶ Rn̄ſio.ꝙ cōuerſio iſta nō eſt motus augmenti vel nutrimēti. ꝗaſicut dicit Hug. nō eſt in hac ꝯuerſione vnio aliqͣ: ſꝫ ſolūtranſitio. ¶ Ad illud Damaſ. dd̓m. ꝙ ꝙͣtuꝫ ad hoc intelligitur eius comꝑatio. ꝙ ſicut in motu nutrimēti illud qͦalitur ⁊ qd̓ alitur poſt vltimā vnioneꝫ nō ſunt corꝑa diuerſa: ſꝫ illud quo alitur efficitur vnū corpus cū eo quodalitur. ſic in hac ꝯuerſione illud qd̓ ꝯuertit̉ tranſit in corpus xp̄i: ⁊ nō eſt aliud ꝙͣ illud. nō tn̄ eſt vſqꝫquāqꝫ ſimileꝗa in hac ꝯuerſione panis conuertit̉ ſimpl̓r in corpꝰ xp̄iita ꝙ eēntia in eēntiam. in nutrimento eēntia nō conuertitur in eēntiam: ſꝫ alimentū efficit̉ vnū corpꝰ cū alēdo ꝑꝯuerſioneꝫ in ſimile ẜm ſpēm ⁊ vnioneꝫ: nō aūt efficit̉ illud. Intelligendū eſt igit̉ ꝙ hec mutatio ē ſuꝑnaturalis.vnde Bamaſ. panis ⁊ vinū ꝑ inuocatiōeꝫ ſpūſſancti ſuꝑnaturaliter tranſit in corpus ⁊ ſanguinē dn̄i. qd̓ ſic ptꝫ.Eſt motus naturalis in ſubſtantia .ſ. generatio ⁊ corruptio. in quantitate augmentū ⁊ diminutio. in qͣlitate alteratio. in motu vel mutatione circa ſubſtantia ſemꝑ manet materia coīs qd̓ eſt ſubiectuꝫ tranſmutatōnis. in hacmutatione ſiue ꝯuerſione ſuꝑnaturali nō manet materiaaliqua: ſꝫ ſolū manet cōmunitas in tranſmutatione. Corpus .n. eſt qd̓ conuertitur: ⁊ corpus in qd̓ conuertit̉. nō ēenim tranſmutatio corporei in corporeū nec ecōuerſo. aliquam tn̄ hꝫ cōuenientiā cum tranſmutatōe naturali circa ſubſtantiā .ſ. in hoc ꝙ nō manet forma eius qd̓ cōuertitur: ſicut nec in mutatōne ſubſtantie manet forma ſubſtantialis eius qd̓ mutat̉. Iteꝫ eſt motus naturalis ī qͣntitate .ſ. augmentū ⁊ diminutio quibꝰ augetur vel diminuitur exiſtens quantū in hac ꝯuerſione. ⁊ ſi ſic conuerſio exiſtentis quanti in exn̄s quantū. ex hac ꝯuerſiōe nōmutat̉ quantū in qd̓ fit ꝯuerſio neqꝫ diminuit̉. hꝫ tn̄ ꝯuenientiam cōuerſio hec cum illa que eſt in augmēto: ī hocꝙ hic eſt cōuerſio exiſtentis in exiſtens. augmentū enimeſt magnitudinis p̄exiſtentis ad diminutū: nec tn̄ eſt hicaugmentū aliqd̓. Duo igit̉ inueniūtur in hac ꝯuerſioneque eſt reꝑire ī motu naturali .ſ. ꝙ de tranſeūte ſcꝫ panevel vino forma deſinit eſſe. ⁊ tranſitus fit eius qd̓ trāſitin id quod erat. quoꝝ primū reꝑitur in mutatōne que ēcirca ſubſtantiā: ſecūduꝫ in mutatōe que eſt circa quātitateꝫ. Ite in mutatōe circa qualitateꝫ manet ſubſtantiaſiue ſubiectum ⁊ trāſmutat̉ accn̄s. hic oīno accidit cōtrariū .ſ. trāſmutatio ſubſtantie: ⁊ ꝑmanētia accn̄tiū. vl̓ hecmutatio ē ꝯtraria alteratōni. In hac gͦ trāſmutatōe oſtēdit̉. ꝙ verbū increatū cuiꝰ virtute deſcedente ī verbū creatum fit tranſmutatio: hꝫ poteſtatē ſuꝑ omēꝫ naturam..xxxviij.ſcꝫ ſuꝑ naturam ſubſtātie tranſmutādo ſub̓am entem inſub̓am non enteꝫ: nō relicta materia cōmuni ſuꝑ naturāaccn̄tis. ꝯſeruando accn̄s in eſſe ſine ſubſtantia ſuꝑ naturam motus vel mutatōis. quia hec ſuꝑ omne genus mutationis eſt: vt pꝫ ex dictis. ¶ Et ſi obijciat̉ vlteriꝰ ex dictis. ꝙ mutatio iſta cū nō ſit aliqua predictaꝝ: neqꝫ cōtinet̉ ſub illarū aliqua: reduci habeat ad illam que ē creatio. Dicēdū ꝙ hec eſt mutatio ſingularis ⁊ mirabilisqnullam aliam hꝫ ad plenū conſimilē: lꝫ in ꝑte alijs aſſimiletur. Nō aūt reduci hꝫ ad creationeꝫ: quia eſt terminus initialis nō eſt oīno nihil ſꝫ aliꝗd. aſſimilat̉ tn̄ ei: ꝗain ea nihil cōmune. Neqꝫ ad generatōꝫ: qꝛ ex ꝑte terminifinalis nō eſt aliꝗd de nouo factum. ſꝫ eſt mutatio in exiſtēs ſimpl̓r. ⁊ ꝙͣtum ad hoc ſimilis eſt augmento ⁊ nutrimento. nec tn̄ eſt mutatio augmenti vel nutrimenti: ꝗa illa nihil auget̉ vel nutrit̉. Ad alteratōꝫ nō reducit̉ qꝛ illieſt oīno ꝯtraria. Neqꝫ ad corruptōꝫ vel diminutōꝫ. neqꝫillis ſimilis ē quaꝝ oꝑatōes oīno imꝑfecte ſunt: que nondecent diuinā virtutē h̓ oꝑantē.Articulus quartusOnſequēter querit̉. ſi loci mutatio ſit annexahuic ꝯuerſioni. Ꝙ ſic: videt̉. corꝑpꝰ xp̄i modo ēhic: ſꝫ antea n̄ fuit ſꝫ in loco alio.ſꝫ aliqd̓ corpꝰvnū ⁊ idem eſſe in diuerſis locis nō pōt niſi interueniatloci mutatio. igit̉ cū exn̄te hac ꝯuerſionē corpꝰ xp̄i ē ī loco in quo prius nō fuit: huic ꝯuerſioni annexa ē loci mutatio. ¶ Contra. Damaſ. quia ꝯſuetudo eſt homībꝰ panēcomedere ⁊ vinū bibere ⁊ aquā: cōiugauit eis eius diuinitatē: ⁊ fecit ea corpus ⁊ ſanguinē eius. nō qm̄ ip̄m corpus quod aſſumptū eſt de celo deſcendit: ſꝫ qm̄ ipſe panis⁊ vinū tranſit ī corpus ⁊ ſanguinē xp̄i. hec Dam. ¶ Reſio. vt dictū eſt sͣ. de hac ꝯuerſione plures erāt opīones.Una ꝙ ad ꝓlationeꝫ hoꝝ verboꝝ. hoc eſt corpus meuꝫ:ſubſtantia panis cedit in nihil ⁊ virtute verboꝝ fit ī corpus xp̄i qd̓ prius erat in celo. ⁊ ſit ſub accn̄tibꝰ panis. q̄ſcꝫ ſibi nō coherent: ſꝫ quoquo modo adiacēt. Alia eſt. ꝙpoſt ꝓlationeꝫ verboꝝ adhuc manet ibi ſubſtātia panis⁊ ſimul loco ſunt ibi panis ⁊ corpus xp̄i. ⁊ hoc bn̄ poſſibile eſt: qꝛ corpꝰ xp̄i glorificatū eſt. vnde hec ponit ꝙ ſolum virtute verboꝝ fit xp̄us vbi n̄ erat. Iſte due opiniones ponūt virtute verboꝝ fieri aliquā mutatōeꝫ loci circa xp̄m. Tercia opinio. ꝙ ſubſtantia panis ⁊ vini cōuertitur in corpus ⁊ ſanguinē xp̄i. ⁊ hec eſt veritas quaꝫ tenet eccīa: ⁊ alias opiniones reprobat. Dicendū eſt gͦ.ip̄a elementa virtute verboꝝ ꝯuertunt̉ in corpꝰ ⁊ ſanguneꝫ xp̄i: nulla facta mutatione circa xp̄m. neqꝫ generationis neqꝫ corruptōis neqꝫ augmēti vel diminutōis vel alterationis: neqꝫ mutatōis ẜm locū. Unde dd̓m ē cū Damaſ. ꝙ nō deſcendit xp̄s de celo vt ſit ſub ſpeciebꝰ paīs ⁊vini: ſꝫ virtute verboꝝ ſubſtantia panis ꝯuertit̉ in cori⁊ ſanguinē xp̄i: ip̄is exn̄tibꝰ eiſdeꝫ oīno in celo ⁊ ſub ſpeciebꝰ elementoꝝ. ¶ Ad hoc qd̓ obijcit̉. ꝙ vnū ⁊ idem corpus in diuerſis locis eſſe n̄ pōt: niſi interueniēte loci mutatione. Dicendū ꝙ ad hoc ꝙ aliquis mutet locū duo exigunt̉. ſcꝫ ꝙ ſit vbi primū n̄ fuit: ⁊ ꝙ n̄ ſit vbi prius fuit.primū eſt inuenire in ꝓpoſito: nō ſecūdū. qꝛ poſt ꝯſecrationeꝫ eſt vbi prius nō fuit: ſꝫ cū hoc eſt vbi prius fuit. ꝓpt̓qd̓ nō eſt ncc̄e ip̄m mutare locū. nihilominꝰ ideꝫ corpuseē in diuerſis locis v̓tute naturali nō pōt: niſi interueīatmotus localis. lꝫ gͦ in alio loco exiſtat ꝙͣ prius: qꝛ a p̄orinō recedit. Huic mutationi loci mutatio diſſimilis ē: qͣndam tn̄ ſimilitudinē hꝫ. qꝛ hacipſa in diuerſis locis corpus xp̄i exiſtat.Nembrū quintūOnſequent̉ querit̉. an panis trāſeat ī carnem tm̄: an in carneꝫ ⁊ ſanguinē aīam ⁊ diuinitateꝫ. Similiter querit̉ de vino. Ꝙ ſicvidet̉. quia ſub vtraqꝫ ſpecie eſt totus xp̄s.gͦ cum ibi nō ſit niſi virtute verboꝝ ꝑ quā fit trāſub̓atio: