Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

em̄ ſunt peccata nobis vt dimittant̉ oramꝰ. ꝑſeuerantia v̓o que ineternū ſaluos facit. tꝑe quidē huiꝰ viteꝑacto ſꝫ ei vſqꝫ ad eius finē reſtat ē neceſſaria. Contra. videt̉ ſolū petit̉ dimiſſio pct̄oꝝ pn̄tiū. Aug de do ꝑſeuerātie. glorioſiſſimꝰ Ciprianꝰ locū iſtū dn̄iceorōnis exponeret: ait inter cetera. ꝙͣneceſſarie ꝙͣprouidenter ſalubriter āmonemur peccatores ſumus. qui peccatis rogare cōpellimur. vt indulgētiā a deo peimꝰ: ꝯſciētie ſue animꝰ recordet̉. ne quis ſibi quaſi innocēs placeat ſe extollēdo plus ꝑeat. inſtruit̉ docet̉ peccare ſe quotidie: duꝫ quotidie pct̄is iubet̉ orare. Ecce dicit. qui peccatores ſumus qui peccatis rogarepellimur: ex quo videt̉ hic rogamus pn̄tibus peccatis. Item idē videtur hoc qd̓ intēdit on̄dere. nullꝰomnino innocēs ē ſꝫ pct̄or. ẜm illud. j. Ioh̓. j. Si dixerimus quia peccatū habemꝰ ⁊cͣ. ſꝫ ꝯſtat ideo intēditdicere de peccatis pn̄tibꝰ ⁊cͣ. Reſpōſio. hac petition petit̉ dimiſſio pct̄oꝝ p̄teritorū. Ad illud qd̓ obijcitur peccatores ſumusqui peccatis rogare cōpelliicit Cyprianꝰ ꝯtra pelagianosmur ⁊cͣ. Dicēdū hocqui ponebāt hominē iuſtū in hac vita nullū habere oīnopct̄m. Quod Cyprianus infirmat hoc. ꝗa peccatoresſumus quotidie peccamus: quotidie iubemur peccatis orare. Et qd̓ intelligit̉ dicit. Qui peccatis orare cōpellimur de p̄teritis: patꝫ illud qd̓ ſequit̉. vt dumindulgētiam deo petimꝰ: ꝯſciētie ſue animꝰ recordeturRecordatio em̄ ē p̄teritorum indulgētia ꝑactoꝝ. Adaliud dd̓m. peccata pn̄tia ꝙͣtum ad culpā et reatump̄terita ſunt ꝙͣtum ad actū. Et ſic intēdit Cyprianꝰ iohan̄. euāgeliſta. nullus ſit oīno īnocēs .ſ. qui omninomūdus ſit a macula nullius debitor pene. actus tn̄ inordinati quoꝝ ꝑpetratōe facti ſunt maculati rei p̄terierūt. dimiſſione peccatoꝝ que ſic p̄terierūt petit̉ hacpetitōe. dimitte nobis debita ⁊cͣ. Si obijcit̉ cōtra hoc illud quod dicit greg. in quadā omel̓. Quiſꝗs illicitanulla cōmiſit: huic iure ꝯceditur vt licitis vtat̉. Dd̓m.greg. loquit̉ de illicito mortali. Quod aūt hic dr̄ nulē qui ſit omnino mūdus a macula nullius debitor peneintelligit̉ de macula reatu veniali. Prouerb̓. xx. Quispōt dicere mūdū ē cor meū ⁊cͣ.Conſequenter queᵐ .§. v.ritur de mōeditōis huius petitōis .ſ. de hoc edita ēꝯditōne tali .ſ. ſicut et nos dimittimus ⁊cͣ. Circa hoc ſic.Ex bonitate dei ē nobis peccata dimittunt̉. ſꝫ deus ininfinitū melior ē ꝙͣ nos: incōꝑabiliter facilius dimittit.ꝙͣ nos. videtur hec petitio qua petimꝰ vt deus dimittat nobis ſicut nos dimittimꝰ: minus ordinata fructuoſa ſit ex ꝯditōe appoſita. nos difficultate dimittimus petimus hac petitōe ſic ꝯditōnata ſimiliter dominus difficultate dimittat. qd̓ ē nobis vtile petere Itē aug. Illa elemoſina nihil melius. loquit̉ dimiſſione. dimittere ē opus miſericordie. Sꝫ miſericordiadn̄i p̄cedit nr̄aꝫ. Unde luce. v. Eſtote miſericordes ſicut pater veſter celeſtis miſericors ē. Un̄ ſicut ẜm ordinemrectū diuina miſericordia p̄cedit nr̄aꝫ. ꝓpter qd̓ diciturEſtote miſericordes ſicut pater veſter ⁊cͣ: deberet dici dimittimus vel dimittamꝰ ſicut tu dimittis. Iteꝫ exhoc petēdi habet̉ cōmittitur peccatū ī hominē.tra qd̓ dr̄ in pͣs. Tibi ſoli peccaui. Iteꝫ duobꝰ modis.tm̄ ē dimittere peccatū .ſ. auctoritate: vt ſolius dei. ſolusem̄ dimittit peccata. vt dr̄ luce .vij. officio: ſicut ſacerdo.tis. Ioh̓. penul̓. Quoꝝ remiſeritis peccata remittuntureis. ſꝫ hec oro generalis vtpote omniū mēbroꝝ eccleſie.hoc ꝙͣtum ad omnes petitōes. hāc aūt generalitatēmittit cōditio appoſita: qꝛ artat intantuꝫ. ſolis illisꝯuenit quoꝝ ē officiū dimittēdi peccatū. Itē hecditio in petitōe ē intelligenda vt vult glo. Math̓. vj.ē amen. ſignat in omībꝰ his petitōibꝰ indubitāter a dn̄tribui qd̓ petitur. ſi vltime ꝯditōis pactū ſeruare negligimus: quare magis apponit̉ hic ꝙͣ in aliqua alia petitōe. Itē quare magis ponitur hec ꝯditio ꝙͣ alia. vt iſſaſicut exaudio pximū. vt ſupra tactū ē hec ꝯditio ſicutexaudio ꝓximū ſupponēda ē in omni peritōne. vt videruꝫꝓuerb̓. xxj. Qui obturat aurē ſuaꝫ ⁊c̄. et ex glo. ibidem. Rn̄ſio. ꝓuidētia diuine bonitatis fuit. docēt hācformā orādi. vt or̄o ſufficiētiſſima ī ſe efficaciſſima apd̓deū: eēt fructuoſiſſima nobis. ſolum docuit quidorādū ſed qd̓ coagēdum a petēte: ne inefficax fieret apd̓deū ꝯſequēter nobis infructuoſa. Quid aūt coagēduꝫē inſinuat̉ ꝯditōe appoſita .ſ. ſicut nos dimittimus debitoribꝰ nr̄is. dimiſſio aūt hmōi reddit hanc petitōem. dimitte nobis debita noſtra: exaudibilē deo. An̄ eccͣi. xxvij.Relinque ꝓximo tuo nocēti. tūc dep̄cāti tibi ſoluēturpeccata. Ad illd̓ qd̓ obijcit̉ primo. petitōe iſtacōditōis appoſite petimꝰ qd̓ dn̄s difficultate dimittarDicēdū. ē verū. quia qd̓ dico ſicut: ē nota ſil̓itudinis p̄ciſe: ſꝫ potius in genere. vel vt dicūt ē nota ſimilitudinis: ſꝫ expletōis. vn̄ ſenſus ē dimitte nobis debita noſtra dimiſerimꝰ debitoribꝰ nr̄is. Ad aliud dd̓ dr̄. eſtote miſericordes ⁊cͣ. ibi notat̉ ordo exempleris ad exemplatū. ſꝫ dr̄ dimitte nobis ⁊cͣ. ibi notat̉ ordomeriti ad premiū. Unde hic p̄ponit̉ qd̓ ē ex ꝑte nr̄aꝙͣ meritū: ſequit̉ qd̓ ē ex ꝑte dn̄i tāꝙͣ premiū. Un̄ qꝛ miſericordia hoīm ē hic tāꝙͣ meritū: miſericordia dn̄i tāqͣp̄miū: p̄ponit̉ miſericordia hoīs. ſubſequit̉ miſericordia dn̄i. aūt miſericordia hoīs ſit p̄miabil̓ miſericodia dei. habet̉ math̓. v. dr̄. beatirſericordes qm̄ ipſimiſericordiaꝫ ꝯſequētur. Ad illud qd̓ obijcit̉. ex hoc petēdi notat̉ peccat in hominē. qd̓ videt̉ ve: dicat̉ in pͣs. Tibi ſoli peccaui. Dicēdū hoc ver. Tibi ſoli peccaui. excludit quin peccatu qtur ī ꝓximū.o. ibi peccaui ī me carnis voluptate. malū ꝯmiſi in ꝓximum. Un̄ in glo. notat̉ triplex genꝰpeccati. Quod em̄ dr̄ ſoli: nota ē p̄ciſionis excellētie. vn̄ſenſus ē. peccaui tibi qui ſolus es .ſ. excellētie ſinreſpectu oīm. vn̄ glo. tibi ſoli qui rex es oībꝰ ſuꝑior. Uelē nota p̄ciſionis ſingl̓aris mūdicie. Un̄ glo. tibi ſolitu ſolus ſine pct̄o es. Ad illd̓ qd̓ obijcit̉. duobꝰ tm̄modis peccatū dimittit̉ .ſ. auctoritate a ſolo deo officioſolis ſacerdotibꝰ ⁊cͣ. Dicēdū dimittere peccatū debitoribꝰ ẜm intelligit̉ dr̄. ſicut et nos dimittimꝰ debitoribꝰ nr̄is: ē dimitte̓ iniuriā illatā ab aliqͦ. Un̄ mar. xj. ſtabitis ad orādū dimittite ſi qd̓ habebitis aduerſusaliquē: intellgit̉ illud ſi qd̓ iniurie. dn̄s at̄ dimittit pct̄adelēdo maculaꝯmutādo penā: ſacerdos dimittit on̄odo ip̄m dimiſſum a deo. leſus dimittit indulgēdo ſiueremittēdo iniuriā ſibi illatā. obijcit̉ duobꝰ modis ē tm̄ dimittere pct̄m. Dicēdū verū ē ẜm pct̄mprie ſumitur .ſ. macl̓a reatu. extēſo at̄ noīe pctī ẜmdr̄ iniuria vl̓ offenſa: p̄dicto ē verū. Ad hoc qd̓querit̉ quare magis apponit̉ hec ꝯditio hic ꝙͣ ī aliqͣ alia petitōnū. dd̓m qꝛ magis cōgruit apponit̉. ꝓpt̓ꝯforiuitatē ſnīarū verboꝝ: magis em̄ ꝯformes ſunt inmitte nobis debita nr̄averbis in ſentētijs. iſte orōes di⁊cͣ. ꝙͣ iſte ſanctificet̉ nomē ſic̄ nos dimittimꝰ ⁊cͣ. Ad aliud qd̓ q̄rit̉ qͣre magis hec ꝯditio apponit̉ ꝙͣ alia ⁊cͣ. Dicē hoc ē ꝓpter huiꝰ appoſitōis ꝯgruitateꝫ vtilitatem.Cōgruitas at̄ patꝫ ex ꝯformitate ſnīarū verboꝝ vt dictū ē. Utilitas patꝫ ex illo verbo mat̉. vj. Si dimiſeritishoībꝰ pct̄a eoꝝ: dimittet vobis pater veſter celeſtis delicta vr̄a. Si at̄ dimiſeritis hoībꝰ: nec pr̄ veſter dimittet vobis pct̄a vr̄a. In inſinuāt̉ qͣtuor. ex ꝗbꝰ omēs inſtruunt̉: infideles deterrent̉: fideles alliciunt̉ ꝯfortat.Inſtruunt̉ at̄ ex certitudine ꝓmiſſi. ex ꝑte petētis exigetia iuſticie. ex ꝑte iudicis quātitate reatꝰ. ex ꝑte traſgrediētis. Et habet̉ ī glo. ſuꝑ verbū p̄dictū Mat̉. vj. eſt ī fine ꝯcludit̉ vt certū ſit nobis qd̓ ī orōe ꝓmiſerimꝰ. neqꝫ aliud exigit iudex quē rogamꝰ. niſi vt tales ſimꝰ fr̄ibꝰ:qͣlē nobis expoſcimꝰ. facit: duplicit̓ reꝰ ē. pͥmoqꝛ peccauit dꝫ. deīde qꝛ monitꝰ a iudice indulget. Infideles deterrent̉. ex ablatōe excuſatōis. tollit̉ reo oīs